P. 1
Sejarah Tingkatan 2 Bab 2 - Kekayaan Hasil Bumi Mendorong Campur Tangan British

Sejarah Tingkatan 2 Bab 2 - Kekayaan Hasil Bumi Mendorong Campur Tangan British

4.3

|Views: 38,419|Likes:
Dipublikasikan oleh Jeyabarath Jeya Mohan
Nota padat sejarah tingkatan 2 pmr silabus baru dan ringkas.
Nota padat sejarah tingkatan 2 pmr silabus baru dan ringkas.

More info:

Categories:Types, Research, History
Published by: Jeyabarath Jeya Mohan on Jan 27, 2009
Hak Cipta:Traditional Copyright: All rights reserved
Harga Terdaftar: $0.99 Beli Sekarang

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
See more
See less

10/27/2015

$0.99

USD

pdf

text

original

SEJARAH TINGKATAN 2

BAB 2
KEKAYAAN HASIL BUMI MENDORONG CAMPUR TANGAN BRITISH
2.1 Dasar Campur Tanan Br!"!s# $! N%%r!&N%%r! M%'a(u ) NNM
(Teks m/s: 29-32)
Sebab-Sebab Dasar Campur Tangan British di NNM
i. Kekayaan bumi NNM
• hasi bumi seperti bi!ih timah" emas" bi!ih besi dan arang batu
• ka#asan utama bi!ih timah di $arut dan %inta (&erak)" di Sungai &ahang dan Sungai $embing
(&ahang)" di $ukut" %uaa $umpur " 'mpang dan &etaing (Seang(r) dan di Sungai )!(ng" Negeri
Sembian
• ka#asan utama emas iaah di )u Tembeing" &ahang
ii. Revolusi Perindustrian
• British memerukan bi!ih timah untuk perusahaan mengetin makanan
• NNM peru dikuasai untuk bekaan bi!ih timah berterusan
• NNM sebagai pasaran hasi keuaran kiang
iii. Pembukaan Terusan Suez dan Penciptaan Kapal Wap
• Terusan Sue* dibuka tahun +,-9
• terusan ini menghubungkan $aut Merah dengan $aut Mediterranean
• ia memendekkan per!aanan dari .ngand (.r(pah) ke /ndia" 'sia Tenggara dan China
• pen0iptaan kapa #ap memper0epatkan per!aanan dan dapat memba#a muatan ebih ban1ak
iv. Persaingan Kuasa Eropa !ain
• abad ke-+9 beraku persaingan kuasa
• British di /ndia bimbang dengan kuasa .r(pah ain di 'sia Tenggara
• British tidak akan membiarkan kepentingann1a di NNM dian0am (eh kuasa Barat ain seperti
Beanda di 2india Timur (/nd(nesia)" &eran0is di /nd(China dan Sepan1( di 3iipina
v. Perubaan "asar #ritis di !ondon
• tahun +,43 &arti %(nser5ati6 menguasai kera!aan British di $(nd(n
• &arti $ibera kaah
• pertukaran kera!aan men1ebabkan dasar tidak 0ampur tangan kepada dasar 0ampur tangan di NNM
vi. "esakan Pedagang di NNM
• keadaan huru-hara beraku di NNM
• antara sebab-sebabn1a iaah perteingkahan antara pembesar dan pergaduhan k(ngsi geap Cina
• keadaan ini memberi kesan kepada pedagang-pedagang di NNS kerana mereka mengaami kerugian
• akibatn1a pedagang mendesak British 0ampur tangan dan meindungi kepentingan peaburan
mereka di NNM
• tahun +,43 seramai 273 pedagang NNS menuis surat kepada $(rd %imber1 iaitu Setiausaha
Tanah 8a!ahan British mendesak British 0ampur tangan
Hu*unan An"ara NNS D%nan NNM
• NNS sebagai peabuhan entrep(t
+
• NNS mengendaikan perdagangan bagi NNM
• &edagang-pedagang NNS meabur m(da daam per(mb(ngan bi!ih timah di $arut" Sungai )!(ng"
$ukut dan %ang
2.2 K%a$an $! P%ra+, S%'an-r, N%%r! S%m*!'an $an Pa#an M%m*%r! P%'uan Campur
Tanan Br!"!s# (Teks m/s: 33)
• kurun ke-+9 keadaan di NNM pantai barat huru-hara dan tidak stabi
• antaran1a &erak" Seang(r" Negeri Sembian dan &ahang
!. K%a$aan $! P%ra+
• p(itik tidak stabi
• sebab-sebab9
a$ Pergaduan antara kongsi gelap %ina &ee 'in dan 'ai San
• buruh Cina diba#a masuk se0ara beramai-ramai pada tahun +,7, (eh $(ng 8aa6ar ke daerah $arut
(%eian &auh dan %eian Bharu)
• tu!uan untuk mema!ukan (mb(ng bi!ih timah di $arut
• beraku pergaduhan di $arut 1ang men0etuskan &erang $arut
• keadaan men!e!askan perusahaan bi!ih timah
• Ngah /brahim iaitu Menteri $arut meantik %apten Speed1 (Timbaan &esuruh!a1a &(is NNS)
membantu menamatkan keka0auan di $arut
b$ Perebutan takta di kalangan kerabat dira(a
• beraku akibat sistem pe#arisan takhta tidak dipatuhi sepenuhn1a
• mengikut sistem" sese(rang anak ra!a peru memegang tiga !a#atan iaitu :a!a Di 2iir" :a!a
Bendahara dan :a!a Muda sebeum berhak ditaba men!adi sutan
• tahun +,4+ Sutan 'i mangkat dan pembesar-pembesar &erak meantik :a!a /smai (:a!a
Bendahara ketika itu) sebagai sutan &erak 1ang baru
• peantikan itu ditentang (eh :a!a 'bduah (:a!a Muda ketika itu) dan :a!a ;usu6 (:a!a Di 2iir
ketika itu)
• :a!a 'bduah sepatutn1a me#arisi takhta
• pada upa0ara pemakaman Sutan 'i di Sa1(ng :a!a 'bduah tidak hadir #aaupun di!emput
• :a!a ;usu6 diketepikan kerana tidak disukai (eh pembesar-pembesar &erak
• tentangan kuat :a!a 'bduag dis(k(ng penuh pembesar-pembesar di hiir &erak seperti Dat(<
Mahara!a $ea dan Dat(< Sag(r
• kuasa Sutan /smai han1a terbatas di huu &erak saha!a
• :a!a 'bduah terus berkuasa di hiir &erak
• keadaan ini men1ebabkan perpe0ahan dan menggugat keamanan di &erak
• :a!a 'bduah meminta bantuan British untuk mengiktira6 beiau sebagai sutan
• permintaan :a!a 'bduah diterima penuh minat (eh 'ndre# Carke (=aben(r NNS) 1ang
membuka peuang British untuk menguasai &erak
Lan+a#&'an+a# M%nama"+an K%+a.auan/
• 'ndre# Carke memanggi pembesar-pembesar Mea1u dan pemimpin k(ngsi geap Cina
berunding di &uau &angk(r
• antara pembesar 1ang hadir iaah :a!a 'bduah" Ngah /brahim dan Dat(< Sag(r
• Sutan /smai tidak hadir kerana e#at menerima surat !emputan
• antara pemimpin k(ngsi geap 1ang hadir iaah %apitan 'h %#ee (%etua %umpuan 2ai San)
• hasi rundingan memba#a kepada termeterain1a &er!an!ian &angk(r pada 3> 8anuari +,47
• per!an!ian ditandatangani atas kapa british iaitu 2?M?S? &ut(
2
Syarat)Syarat Per(an(ian Pangkor *+,-.
• :a!a 'bduah diiktira6 sebagau sutan &erak
• :a!a /smai diakui sebagai :a!a Muda
• sutan menerima se(rang :esiden British sebagai penasihat daam semua perkara ke0uai ha-ha
agama /sam dan adapt istiadat Mea1u
• :esiden berkuasa penuh ke atas pungutan 0ukai di &erak
• :esiden" &en((ng :esiden" Sutan dan pembesar diba1ar ga!i daripada pungutan hasi mahsu
&erak
• Ngah /brahim keka sebagai Menteri $arut dan menerima se(rang &en((ng :esiden
• Menteri $arut bertanggung!a#ab membia1ai segaa usaha mengembaikan keamanan di &erak
K%san P%r0an0!an Pan+-r K% A"as P%ra+/
• tanda bermuan1a kuasa British se0ara angsung daam pentadbiran dan ek(n(mi &erak
!!. K%a$aan $! S%'an-r
• tahun +,@4 Sutan 'bdu Samad 1ang berkuasa di daerah $angat ditaba men!adi sutan Seang(r
• daerah %ang dikuasai :a!a Suaiman
• apabia :a!a Suaiman mangkat" %ang dikuasai pua (eh :a!a 'bduah
• timbu rasa tidak puas hati (eh :a!a Mahadi (putera :a!a Suaiman)
• :a!a 'bduah ber!a1a mema!ukan per(mb(ngan bi!ih timah di daerah %ang
• buruh-buruh Cina diba#a masuk beker!a di (mb(ng-(mb(ng
• (mb(ng-(mb(ng bi!ih timah dibuka di %uaa $umpur dan 'mpang
• tahun +,-> daerah %ang berkembang ma!u sebagai pusat bi!ih timah
• %ang di!adikan ibu negeri Seang(r sebeum dipindahkan ke %uaa $umpur pada tahun +,,>
• keka1aan %ang men!adi rebutan dan perbaahan antaran1a (eh :a!a Mahadi
• perbaahan antara mereka men0etuskan perang saudara A &erang %ang
• perang audara merebak ke daerah-daerah ain di Seang(r
• keadaan bertambah buruk apabia pe(mb(ng-pe(mb(ng Cina teribat sama
• tahun +,-- :a!a Mahadi men1erang :a!a 'bduah di %ang
• kegiatan perdagangan Seang(r ter!e!as
Lan+a#&Lan+a# K% Ara# M%nama"+an P%ran K'an/
• Sutan 'bdu Samad (+,@4-+,9,) meantik Tengku %udin untuk menamatkan &erang %ang
• Tengku %udin (nama sebenar Tengku Dhiauddin) iaah putera dira!a %edah" menantu Sutan 'bdu
Samad dan #aki sutan untuk mentadbir dan mema!ukan Seang(r (+,-,)
• Tengku %udin tidak diterima pembesar-pembesar Seang(r termasuk :a!a Mahadi kerana beiau
bukan anak negeri Seang(r
• Tengku %udin meminta bantuan British
• British mendesak Sutan 'bdu Samad menerima :esiden British tetapi gaga
• British terus berusaha men0ari aasan untuk menempatkan residenn1a di Seang(r
• tahun +,43 sebuah kapa dagang British dir(mpak di $angat
• +,47 rumah api British di Tan!ung :a0had( (sekarang Tan!ung Tuan" Negeri Sembian) teah
diserang
• kapa perang British iaitu 2?M?S? :inad( membedi %uaa Seang(r
• British membantu Tengku %udin mene#askan :a!a Mahadi dan menamatkan &erang %ang
• British mendesak Sutan 'bdu Samad meetakkan Seang(r di ba#ah naungann1a
• tahun +,47 8?=? Da5ids(n diantik sebagai :esiden Seang(r 1ang pertama
• &en((ng :esidenn1a iaah 3rank S#ettenham
3
!!!. K%a$aan $! Suna! U0-n
• Sungai )!(ng ka1a dengan bi!ih timah
• tahun +,42" Dat(< %eana S1ed 'bdu :ahman men!adi pemerintah Sungai )!(ng
• se(rang agi pembesar 1ang berpengaruh di Sungai )!(ng iaah Dat(< Bandar %u(p Tungga
• kedua-duan1a saing bersengketa
• sebab-sebab mereka bersengketa iaah9
i? %edua-duan1a berebutkan Sungai $inggi 1ang merupakan !aan perhubungan utama ke peabuhan
Meaka
ii?&ungutan 0ukai ke atas pedagang 1ang meaui sungai ini sangat uma1an
• Dat(< %eana berasa kedudukann1a tidak ter!amin kerana Dat(< Bandar dis(k(ng kuat penduduk
tempatan dan pe(mb(ng-pe(mb(ng Cina daerah Sungai )!(ng
• Dat(< %eana meminta bantuan British
• tahun +,47 Dat(< %eana menandatangani per!an!ian menerima perindungan British
• s1arat-s1arat per!an!ian iaah9
i? Dat(< %eana diiktira6 pemerintah daerah Sungai )!(ng
ii?British berkuasa penuh mengutip 0ukai di Sungai $inggi
iii? :esiden British pertama 1ang ditempatkan di Sungai )!(ng iaah &?8?Murra1
Dat(< Bandar tidak mengiktira6 per!an!ian dan menentang tindakan British mengutip 0ukai di $inggi
British memberi bantuan tentera kepada Dat(< %eana untuk mene#askan Dat(< Bandar
• Dat(< Bandar dibuang negeri ke Singapura
• British menguasai daerah-daerah ain seperti :embau" 8eebu dan Sri Menenati
• British menempatkan pega#ai Ma!istret dan &emungut 2asi di setiap daerah" antaran1a tahun +,,3
di :embau" +,,- di 8eebu dan +,,9 di Sri Menanti
• tahun +,9@ semua daerah disatukan dan membentuk persekutuan 1ang dipanggi Negeri Sembian
• Tunku Muhammad /bni ;amtuan 'ntah (;amtuan Sri Menanti) ditaba sebagai ;ang Dipertuan
Besar Negeri Sembian 1ang pertama
• Tahun +,9@ :esiden British ditempatkan di Negeri Sembian iaitu Martin $ister
• Negeri Sembian se0ara sah men!adi negeri naungan British
!1. K%a$aan $! Pa#an
• &ahang tidak seka1a seperti Negeri-Negeri Mea1u 1ang ain
• British mahu menguasai &ahang bagi menghaang kuasa .r(pah ain bertapak di Negeri-Negeri
Mea1u
• kurun ke-+9 'sia Tenggara men!adi tempat kuasa &eran0is" :usia dan 8erman men0ari tanah
!a!ahan
• Sutan 'hmad berusaha mengekakan kedauatan &ahang dari di!a!ah British seperti 1ang beraku di
&erak" Seang(r dan Negeri Sembian
• Sutan 'hmad men0(nt(hi tindakan Sutan 'bu baker dari 8(h(r untuk membangunkan &ahang
bagi men1ekat pengaruh British
• Sutan 'hmad memba#a masuk peabur-peabur .r(pah untuk mema!ukan &ahang
• s1arikat-s1arikat .r(pah mengusahakan (mb(ng emas dan bi!ih timah di &ahang
• 0(nt(h9
i? Paang %orporation !td (Sungai $embing)
ii?Malay Peninsular (&ahang)
iii? Prospecting %o. (Seising)
i5? Pen(om / Sg. "ua Semantan %o. (&en!(m)
tindakan Sutan 'hmad tidak disenangi British kerana men!e!askan kepentingan mereka di Negeri-
Negeri Mea1u
7
P%r'uasan Kuasa Br!"!s# $! Pa#an
• tahun +,,-" 3rank S#ettenham dan 3rederi0k Bed =aben(r Negeri-Negeri Seat memu!uk Sutan
'hmad menerima :esiden british tetapi gaga
• tahun +,,4 British mendapatkan bantuan Sutan 'bu Bakar di 8(h(r untuk memu!uk Sutan 'hmad
menerima pengaruh British
• 2ugh Ci66(rd diantik sebagai #aki British di &ahang
• British masih tidak puas hati kerana #aki British berkuasa terhad
• tahun +,,, se(reang #arganegara British berbangsa Cina iaitu =( 2ui ditemui mati berhampiran
istana Sutan 'hmad
• British menggunakan peuang ini mendesak Sutan 'hmad menerima :esiden British atas aasan
Sutan 'hmad tidak mampu me#u!udkan keamanan di &ahang
• akhirn1a Sutan 'hmad terpaksa menerima 8?&?:(dger sebagai :esiden British
• penerimaan ini sebagai tanda berakhirn1a kedauatan &ahang
• British mua 0ampur tangan se0ara angsung daam pentadbiran &ahang
R%s!$%n M%nua" Kuasa Su'"an $an P%m*%sar (Teks m/s: 77)
• 0ampur tangan British di Negeri-Negeri Mea1u memba#a kepada pengenaan Sistem :esiden
• antaran1a9
i? &erak (8?B?B? Bir0h)
ii?Seang(r ( 8?=? Da5ids(n)
iii? Negeri Sembian (Martin $ister)
i5? &ahang (8?&? :(dger)
• ia menandakan negeri-negeri ini dietakkan sebagai negeri naungan British
• keadaan ini menggugat kuasa sutan dan pembesar
S%*a*&S%*a* S!s"%m R%s!$%n M%nua" Kuasa Su'"an $an P%m*%sar
• :esiden men!aankan semua urusan pentadbiran negeri
• :esiden memaksa sutan menerima nasihat daam semua perkara pentadbiran (ke0uai ha-ha
agama /sam dan adat istiadat Mea1u)
• nasihat :esiden mesti dipatuhi dan diaksanakan
• :esiden mengambi aih kuasa dan hak memungut 0ukai ((eh pega#ai British iaitu &ega#ai
Ma!istret dan &emungut 2asi)
• :esiden menghapuskan amaan perhambaan 1ang meampaui bidang kuasa mereka (perhambaan A
amaan adat turun-temurun pembesar Mea1u)
2.2 P%nu+u#an Kuasa Br!"!s# M%'a'u! P%m*%n"u+an N%%r!&N%%r! M%'a(u B%rs%+u"u
3NNMB4
Teks m/s: 7@-7-
5a+"-r&5a+"-r P%m*%n"u+an NNMB 316784/
0i$ Kelemaan Pelaksanaan Sistem Residen
• :esiden tidak diberikan panduan !eas untuk men!aankan tugas
• :esiden men!adi terau berkuasa
• &entadbiran setiap negeri tidak seragam kerana mempun1ai undang-undang sendiri
• =aben(r Negeri-Negeri Seat di Singapura gaga menga#a kuasa :esiden
0ii$ Krisis Ke1angan Paang
• perbean!aan negeri meningkat kerana &ahang terpaksa menanggung ban1ak hutang akibat
kebangkitan rak1at menentang British
@
• !ika pahang digabungkan dengan negeri-negeri ka1a seperti &erak dan Seang(r masaah dapat
diringankan
0iii$ Perkongsian Perkidmatan Pakar
• men!imatkan ba1aran perkhidmatan pakar seperti !urutera" !uru ukur dan d(kt(r
0iv$ Sistem Perubungan
• sistem perhubungan seperti !aan ra1a dan andasan keretapi antara Negeri-Negeri Mea1u dapat
dima!ukan
0v$ 2aktor Keselamatan
• mengukuhkan kekuatan dan pertahanan ketenteraan
Lan+a#&Lan+a# K% Ara# P%nu*u#an N%%r!&N%%r! M%'a(u B%rs%+u"u/
• &er!an!ian &ersekutuan ditandatangani pada +2 8un +,9@
• NNMB atau &ersekutuan +,9- terdiri daripada &erak" Seang(r" Negeri Sembian dan &ahang teah
disatukan pada + 8uai +,9-
• pusat pentadbiran &ersekutuan teretak di %uaa $umpur
• pentadbiran kera!aan &ersekutuan dibahagikan kepada dua iaitu %era!aan &usat dan %era!aan
Negeri
• diketuai (eh :esiden 8enera pertama 3rank S#ettenham (+,9--+9>>)
Syarat)Syarat Per(an(ian Persekutuan *3 4un *+56.
• :a!a-:a!a Mea1u bersetu!u menggabungkan negeri mereka men!adi sebuah persekutuan 1ang akan
dikenai sebagai NNMB
• :a!a-:a!a bersetu!u menerima se(rang pega#ai British sebagai :esiden 8enera
• :a!a-:a!a bersetu!u mengikut nasihat :esiden 8enera daam semua perkara ke0uai 1ang berkaitan
dengan agama /sam dan adapt istiadat Mea1u
• :a!a-:a!a Bersetu!u membantu negeri-negeri 1ang memerukan bantuan mengikut nasihat kera!aan
British
• :esiden 8enera bertanggung!a#ab kepada =aben(r Negeri-negeri Seat 1ang !uga men!adi
&esuruh!a1a Tinggi NNMB
Struktur Pentadbiran Persekutuan *+57 0NNM#$
&esuruh!a1a Tinggi British
(=aben(r NNS di Singapura)
C
:esiden 8enera
(berpusat di %uaa $umpur- tingga di Car0(sa tahun +,9,)
C
:esiden
&erak Seang(r N9 &ahang
2.9 P%m*%n"u+an P%rs%+u"uan M%n.a*ar K%:!*a:aan Su'"an
(Teks m/s: 74-7,)
-
K%san&K%san P%m*%n"u+an P%rs%+u"uan 1678
• :esiden 8enera berkuasa daam pentadbiran" ke#angan dan 0ukai eksp(rt
• kera!aan pusat menubuhkan !abatan-!abatan 1ang diketuai pega#ai-pega#ai British seperti 8abatan
%ehakiman" 8abatan %e#angan" 8abatan &erhubungan dan &erkhidmatan '#am
• pengibatan (rang-(rang Mea1u adaah terhad
• sutan dikehendaki menurut nasihat :esiden 8enera daam semua ha (ke0uai ha berkaitan agama
/sam dan adat Mea1u)
• kuasa sutan dan Ma!is Mes1uarat Negeri diambi aih (eh :esiden 8enera
K%san&K%san Kuasa Su'"an D!+uran+an
• sutan-sutan NNMB tidak puas hati
• tahun +,94 British bersetu!u menubuhkan D):B': iaitu &ersidangan :a!a-:a!a Mea1u bagi
mengatasi masaah
• ahi-ahi Durbar iaah9
i? &esuruh!a1a Tinggi
ii?:a!a-:a!a Mea1u
iii? :esiden 8enera
i5? 7 (rang :esiden (&erak" Seang(r" Negeri Sembian" &ahang)
• Durbar pertama diadakan pada +,94 di %uaa %angsar" &erak
• Durbar kedua didakan pada tahun +9>3 di %uaa $umpur
Persidangan "8R#9R :: 0*5;<$ di Kuala !umpur
• Sutan &erak iaitu Sutan /dris (+,,4-+9+-) mendesak British tentang9
i? &emusatan kuasa di tangan :esiden 8enera
ii?Mendesak kuasa :a!a-:a!a Mea1u dikembaikan
iii? Mendesak biangan pega#ai Mea1u daam perkhidmatan kera!aan ditambah dan diantik
ke !a#atan ebih tinggi
i5? Mendesak Bahasa Mea1u diiktira6 men!adi bahasa rasmi
• kesan-kesan desakan9
i? British menggantikan Durbar dengan Ma!is Mes1uarat &ersekutuan +9>9
ii?8a#atan :esiden 8enera digantikan dengan %etua Setiausaha
iii? British bersetu!u men1erahkan semua kuasa mentadbir kepada Ma!is Mes1uarat Negeri
i5? Tahun +9>3-+9>9 &esuruh!a1a Tinggi NNMB iaah 3rank S#ettenham
4

• •

akibatnya pedagang mendesak British campur tangan dan melindungi kepentingan pelaburan mereka di NNM tahun 1873 seramai 243 pedagang NNS menulis surat kepada Lord Kimberly iaitu Setiausaha Tanah Jajahan British mendesak British campur tangan Hubungan Antara NNS Dengan NNM NNS sebagai pelabuhan entrepot NNS mengendalikan perdagangan bagi NNM Pedagang-pedagang NNS melabur modal dalam perlombongan bijih timah di Larut, Sungai Ujong, Lukut dan Klang 2.2 Keadan di Perak, Selangor, Negeri Sembilan dan Pahang Memberi Peluang Campur Tangan British (Teks m/s: 33) kurun ke-19 keadaan di NNM pantai barat huru-hara dan tidak stabil antaranya Perak, Selangor, Negeri Sembilan dan Pahang

• • •

• •

i. Keadaan di Perak • politik tidak stabil • sebab-sebab; a) Pergaduhan antara kongsi gelap Cina Ghee Hin dan Hai San • buruh Cina dibawa masuk secara beramai-ramai pada tahun 1848 oleh Long Jaafar ke daerah Larut (Kelian Pauh dan Kelian Bharu) • tujuan untuk memajukan lombong bijih timah di Larut • berlaku pergaduhan di Larut yang mencetuskan Perang Larut • keadaan menjejaskan perusahaan bijih timah • Ngah Ibrahim iaitu Menteri Larut melantik Kapten Speedy (Timbalan Pesuruhjaya Polis NNS) membantu menamatkan kekacauan di Larut b) Perebutan takhta di kalangan kerabat diraja • berlaku akibat sistem pewarisan takhta tidak dipatuhi sepenuhnya • mengikut sistem, seseorang anak raja perlu memegang tiga jawatan iaitu Raja Di Hilir, Raja Bendahara dan Raja Muda sebelum berhak ditabal menjadi sultan • tahun 1871 Sultan Ali mangkat dan pembesar-pembesar Perak melantik Raja Ismail (Raja Bendahara ketika itu) sebagai sultan Perak yang baru • pelantikan itu ditentang oleh Raja Abdullah (Raja Muda ketika itu) dan Raja Yusuf (Raja Di Hilir ketika itu) • Raja Abdullah sepatutnya mewarisi takhta • pada upacara pemakaman Sultan Ali di Sayong Raja Abdullah tidak hadir walaupun dijemput • Raja Yusuf diketepikan kerana tidak disukai oleh pembesar-pembesar Perak • tentangan kuat Raja Abdullag disokong penuh pembesar-pembesar di hilir Perak seperti Dato’ Maharaja Lela dan Dato’ Sagor • kuasa Sultan Ismail hanya terbatas di hulu Perak sahaja • Raja Abdullah terus berkuasa di hilir Perak • keadaan ini menyebabkan perpecahan dan menggugat keamanan di Perak • Raja Abdullah meminta bantuan British untuk mengiktiraf beliau sebagai sultan

2

permintaan Raja Abdullah diterima penuh minat oleh Andrew Clarke (Gabenor NNS) yang membuka peluang British untuk menguasai Perak Langkah-langkah Menamatkan Kekacauan: Andrew Clarke memanggil pembesar-pembesar Melayu dan pemimpin kongsi gelap Cina berunding di Pulau Pangkor antara pembesar yang hadir ialah Raja Abdullah, Ngah Ibrahim dan Dato’ Sagor Sultan Ismail tidak hadir kerana lewat menerima surat jemputan antara pemimpin kongsi gelap yang hadir ialah Kapitan Ah Kwee (Ketua Kumpulan Hai San) hasil rundingan membawa kepada termeterainya Perjanjian Pangkor pada 30 Januari 1874 perjanjian ditandatangani atas kapal british iaitu H.M.S. Pluto

• • • • • •

Syarat-Syarat Perjanjian Pangkor 1874: • Raja Abdullah diiktiraf sebagau sultan Perak • Raja Ismail diakui sebagai Raja Muda • sultan menerima seorang Residen British sebagai penasihat dalam semua perkara kecuali hal-hal agama Islam dan adapt istiadat Melayu • Residen berkuasa penuh ke atas pungutan cukai di Perak • Residen, Penolong Residen, Sultan dan pembesar dibayar gaji daripada pungutan hasil mahsul Perak • Ngah Ibrahim kekal sebagai Menteri Larut dan menerima seorang Penolong Residen • Menteri Larut bertanggungjawab membiayai segala usaha mengembalikan keamanan di Perak Kesan Perjanjian Pangkor Ke Atas Perak: tanda bermulanya kuasa British secara langsung dalam pentadbiran dan ekonomi Perak

ii. Keadaan di Selangor • tahun 1857 Sultan Abdul Samad yang berkuasa di daerah Langat ditabal menjadi sultan Selangor • daerah Klang dikuasai Raja Sulaiman • apabila Raja Sulaiman mangkat, Klang dikuasai pula oleh Raja Abdullah • timbul rasa tidak puas hati oleh Raja Mahadi (putera Raja Sulaiman) • Raja Abdullah berjaya memajukan perlombongan bijih timah di daerah Klang • buruh-buruh Cina dibawa masuk bekerja di lombong-lombong • lombong-lombong bijih timah dibuka di Kuala Lumpur dan Ampang • tahun 1860 daerah Klang berkembang maju sebagai pusat bijih timah • Klang dijadikan ibu negeri Selangor sebelum dipindahkan ke Kuala Lumpur pada tahun 1880 • kekayaan Klang menjadi rebutan dan perbalahan antaranya oleh Raja Mahadi • perbalahan antara mereka mencetuskan perang saudara – Perang Klang • perang audara merebak ke daerah-daerah lain di Selangor • keadaan bertambah buruk apabila pelombong-pelombong Cina terlibat sama • tahun 1866 Raja Mahadi menyerang Raja Abdullah di Klang • kegiatan perdagangan Selangor terjejas

3

Jelebu dan Sri Menenati 4 . Negeri Sembilan) telah diserang • kapal perang British iaitu H.Langkah-Langkah Ke Arah Menamatkan Perang Klang: • Sultan Abdul Samad (1857-1898) melantik Tengku Kudin untuk menamatkan Perang Klang • Tengku Kudin (nama sebenar Tengku Dhiauddin) ialah putera diraja Kedah. Keadaan di Sungai Ujong • Sungai Ujong kaya dengan bijih timah • tahun 1872. Dato’ Kelana diiktiraf pemerintah daerah Sungai Ujong ii. i.M. Kedua-duanya berebutkan Sungai Linggi yang merupakan jalan perhubungan utama ke pelabuhan Melaka ii. Pungutan cukai ke atas pedagang yang melalui sungai ini sangat lumayan • Dato’ Kelana berasa kedudukannya tidak terjamin kerana Dato’ Bandar disokong kuat penduduk tempatan dan pelombong-pelombong Cina daerah Sungai Ujong • Dato’ Kelana meminta bantuan British • tahun 1874 Dato’ Kelana menandatangani perjanjian menerima perlindungan British • syarat-syarat perjanjian ialah. British berkuasa penuh mengutip cukai di Sungai Linggi iii.Murray Dato’ Bandar tidak mengiktiraf perjanjian dan menentang tindakan British mengutip cukai di Linggi British memberi bantuan tentera kepada Dato’ Kelana untuk menewaskan Dato’ Bandar • Dato’ Bandar dibuang negeri ke Singapura • British menguasai daerah-daerah lain seperti Rembau. Davidson dilantik sebagai Residen Selangor yang pertama • Penolong Residennya ialah Frank Swettenham iii. Dato’ Kelana Syed Abdul Rahman menjadi pemerintah Sungai Ujong • seorang lagi pembesar yang berpengaruh di Sungai Ujong ialah Dato’ Bandar Kulop Tunggal • kedua-duanya saling bersengketa • sebab-sebab mereka bersengketa ialah. Rinaldo membedil Kuala Selangor • British membantu Tengku Kudin menewaskan Raja Mahadi dan menamatkan Perang Klang • British mendesak Sultan Abdul Samad meletakkan Selangor di bawah naungannya • tahun 1874 J. i.J.G. Residen British pertama yang ditempatkan di Sungai Ujong ialah P.S. menantu Sultan Abdul Samad dan wakil sultan untuk mentadbir dan memajukan Selangor (1868) • Tengku Kudin tidak diterima pembesar-pembesar Selangor termasuk Raja Mahadi kerana beliau bukan anak negeri Selangor • Tengku Kudin meminta bantuan British • British mendesak Sultan Abdul Samad menerima Residen British tetapi gagal • British terus berusaha mencari alasan untuk menempatkan residennya di Selangor • tahun 1873 sebuah kapal dagang British dirompak di Langat • 1874 rumah api British di Tanjung Rachado (sekarang Tanjung Tuan.

Rodger sebagai Residen British penerimaan ini sebagai tanda berakhirnya kedaulatan Pahang British mula campur tangan secara langsung dalam pentadbiran Pahang • • • • • • • • • Residen Menggugat Kuasa Sultan dan Pembesar (Teks m/s: 44) • campur tangan British di Negeri-Negeri Melayu membawa kepada pengenalan Sistem Residen 5 .• • • • • British menempatkan pegawai Majistret dan Pemungut Hasil di setiap daerah. Keadaan di Pahang • Pahang tidak sekaya seperti Negeri-Negeri Melayu yang lain • British mahu menguasai Pahang bagi menghalang kuasa Eropah lain bertapak di Negeri-Negeri Melayu • kurun ke-19 Asia Tenggara menjadi tempat kuasa Perancis. i. Prospecting Co. Dua Semantan Co. (Selising) iv. Penjom & Sg. Pahang Corporation Ltd (Sungai Lembing) ii. Rusia dan Jerman mencari tanah jajahan • Sultan Ahmad berusaha mengekalkan kedaulatan Pahang dari dijajah British seperti yang berlaku di Perak.P. (Penjom) tindakan Sultan Ahmad tidak disenangi British kerana menjejaskan kepentingan mereka di Negeri-Negeri Melayu Perluasan Kuasa British di Pahang tahun 1886. Selangor dan Negeri Sembilan • Sultan Ahmad mencontohi tindakan Sultan Abu baker dari Johor untuk membangunkan Pahang bagi menyekat pengaruh British • Sultan Ahmad membawa masuk pelabur-pelabur Eropah untuk memajukan Pahang • syarikat-syarikat Eropah mengusahakan lombong emas dan bijih timah di Pahang • contoh. antaranya tahun 1883 di Rembau. Frank Swettenham dan Frederick Weld Gabenor Negeri-Negeri Selat memujuk Sultan Ahmad menerima Residen british tetapi gagal tahun 1887 British mendapatkan bantuan Sultan Abu Bakar di Johor untuk memujuk Sultan Ahmad menerima pengaruh British Hugh Clifford dilantik sebagai wakil British di Pahang British masih tidak puas hati kerana wakil British berkuasa terhad tahun 1888 seoreang warganegara British berbangsa Cina iaitu Go Hui ditemui mati berhampiran istana Sultan Ahmad British menggunakan peluang ini mendesak Sultan Ahmad menerima Residen British atas alasan Sultan Ahmad tidak mampu mewujudkan keamanan di Pahang akhirnya Sultan Ahmad terpaksa menerima J. Malay Peninsular (Pahang) iii. 1886 di Jelebu dan 1889 di Sri Menanti tahun 1895 semua daerah disatukan dan membentuk persekutuan yang dipanggil Negeri Sembilan Tunku Muhammad Ibni Yamtuan Antah (Yamtuan Sri Menanti) ditabal sebagai Yang Dipertuan Besar Negeri Sembilan yang pertama Tahun 1895 Residen British ditempatkan di Negeri Sembilan iaitu Martin Lister Negeri Sembilan secara sah menjadi negeri naungan British iv.

W.W. juru ukur dan doktor (iv) Sistem Perhubungan • sistem perhubungan seperti jalan raya dan landasan keretapi antara NegeriNegeri Melayu dapat dimajukan (v) Faktor Keselamatan • mengukuhkan kekuatan dan pertahanan ketenteraan Langkah-Langkah Ke Arah Penubuhan Negeri-Negeri Melayu Bersekutu: Perjanjian Persekutuan ditandatangani pada 12 Jun 1895 • 6 . Perak (J.G.4 Pengukuhan Kuasa British Melalui Pembentukan Negeri-Negeri Melayu Bersekutu (NNMB) Teks m/s: 45-46 Faktor-Faktor Pembentukan NNMB (1896): (i) Kelemahan Pelaksanaan Sistem Residen Residen tidak diberikan panduan jelas untuk menjalankan tugas Residen menjadi terlalu berkuasa Pentadbiran setiap negeri tidak seragam kerana mempunyai undang-undang sendiri Gabenor Negeri-Negeri Selat di Singapura gagal mengawal kuasa Residen • • • • (ii) Krisis Kewangan Pahang • perbelanjaan negeri meningkat kerana Pahang terpaksa menanggung banyak hutang akibat kebangkitan rakyat menentang British • jika pahang digabungkan dengan negeri-negeri kaya seperti Perak dan Selangor masalah dapat diringankan (iii) Perkongsian Perkhidmatan Pakar • menjimatkan bayaran perkhidmatan pakar seperti jurutera.P. i. Pahang (J. Davidson) iii. Birch) ii. Negeri Sembilan (Martin Lister) iv.• antaranya. Rodger) • ia menandakan negeri-negeri ini diletakkan sebagai negeri naungan British • keadaan ini menggugat kuasa sultan dan pembesar • • • • • Sebab-Sebab Sistem Residen Menggugat Kuasa Sultan dan Pembesar Residen menjalankan semua urusan pentadbiran negeri Residen memaksa sultan menerima nasihat dalam semua perkara pentadbiran (kecuali hal-hal agama Islam dan adat istiadat Melayu) nasihat Residen mesti dipatuhi dan dilaksanakan Residen mengambil alih kuasa dan hak memungut cukai (oleh pegawai British iaitu Pegawai Majistret dan Pemungut Hasil) Residen menghapuskan amalan perhambaan yang melampaui bidang kuasa mereka (perhambaan – amalan adat turun-temurun pembesar Melayu) 2. Selangor ( J.

kewangan dan cukai eksport kerajaan pusat menubuhkan jabatan-jabatan yang diketuai pegawai-pegawai British seperti Jabatan Kehakiman. Negeri Sembilan dan Pahang telah disatukan pada 1 Julai 1896 pusat pentadbiran Persekutuan terletak di Kuala Lumpur pentadbiran kerajaan Persekutuan dibahagikan kepada dua iaitu Kerajaan Pusat dan Kerajaan Negeri diketuai oleh Residen Jeneral pertama Frank Swettenham (1896-1900) Syarat-Syarat Perjanjian Persekutuan 12 Jun 1895: Raja-Raja Melayu bersetuju menggabungkan negeri mereka menjadi sebuah persekutuan yang akan dikenali sebagai NNMB Raja-Raja bersetuju menerima seorang pegawai British sebagai Residen Jeneral Raja-Raja bersetuju mengikut nasihat Residen Jeneral dalam semua perkara kecuali yang berkaitan dengan agama Islam dan adapt istiadat Melayu Raja-Raja Bersetuju membantu negeri-negeri yang memerlukan bantuan mengikut nasihat kerajaan British Residen Jeneral bertanggungjawab kepada Gabenor Negeri-negeri Selat yang juga menjadi Pesuruhjaya Tinggi NNMB Struktur Pentadbiran Persekutuan 1896 (NNMB) Pesuruhjaya Tinggi British (Gabenor NNS di Singapura) ↓ Residen Jeneral (berpusat di Kuala Lumpur. Jabatan Kewangan. Jabatan Perhubungan dan Perkhidmatan Awam penglibatan orang-orang Melayu adalah terhad sultan dikehendaki menurut nasihat Residen Jeneral dalam semua hal (kecuali hal berkaitan agama Islam dan adat Melayu) kuasa sultan dan Majlis Mesyuarat Negeri diambil alih oleh Residen Jeneral Kesan-Kesan Kuasa Sultan Dikurangkan sultan-sultan NNMB tidak puas hati • • • • • • 7 .5 Pembentukan Persekutuan Mencabar Kewibawaan Sultan (Teks m/s: 47-48) Kesan-Kesan Pembentukan Persekutuan 1896 Residen Jeneral berkuasa dalam pentadbiran.• • • • • • • • • NNMB atau Persekutuan 1896 terdiri daripada Perak.tinggal di Carcosa tahun 1898) ↓ Residen Perak Selangor N9 Pahang 2. Selangor.

Perak • Durbar kedua didakan pada tahun 1903 di Kuala Lumpur Persidangan DURBAR II (1903) di Kuala Lumpur • Sultan Perak iaitu Sultan Idris (1887-1916) mendesak British tentang. Tahun 1903-1909 Pesuruhjaya Tinggi NNMB ialah Frank Swettenham 8 . Mendesak kuasa Raja-Raja Melayu dikembalikan iii. i. Negeri Sembilan. Pesuruhjaya Tinggi ii. British menggantikan Durbar dengan Majlis Mesyuarat Persekutuan 1909 ii. Pemusatan kuasa di tangan Residen Jeneral ii. i. Residen Jeneral iv. Jawatan Residen Jeneral digantikan dengan Ketua Setiausaha iii. Mendesak Bahasa Melayu diiktiraf menjadi bahasa rasmi • kesan-kesan desakan. Mendesak bilangan pegawai Melayu dalam perkhidmatan kerajaan ditambah dan dilantik ke jawatan lebih tinggi iv. i. British bersetuju menyerahkan semula kuasa mentadbir kepada Majlis Mesyuarat Negeri iv. 4 orang Residen (Perak.• tahun 1897 British bersetuju menubuhkan DURBAR iaitu Persidangan RajaRaja Melayu bagi mengatasi masalah • ahli-ahli Durbar ialah. Raja-Raja Melayu iii. Pahang) • Durbar pertama diadakan pada 1897 di Kuala Kangsar. Selangor.

You're Reading a Free Preview

Mengunduh
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->