Anda di halaman 1dari 184

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

TOPIK 1:

PRAKATA
M-TEK singkatan kepada Modul Pembelajaran Teknikal dihasilkan ekoran pencapaian pelajar aliran teknikal yang kurang memberangsangkan. Kekurangan bahan sokongan di pasaran turut menyumbang kepada masalah ini. Selain itu, keupayaan pelajar yang berbeza-beza dalam peperiksaan memberikan cetusan idea kepada Unit Teknikal, Pengurusan Akademik, Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional untuk menghasilkan modul ini. Modul yang disediakan ini selari dengan keperluan sukatan pelajaran tingkatan 4 dan tingkatan 5. Ia merupakan bahan sokongan pengajaran dan pembelajaran yang boleh membantu guru-guru dan pelajar untuk meningkatkan prestasi akademik ke tahap yang boleh dibanggakan. Sebagai usaha permulaan modul ini dilengkapi dengan nota ringkas peta minda (Mind Map) dan soalan-soalan latihan mengikut topik. Penambahbaikan akan dilakukan dari masa ke semasa agar selari dengan keperluan kurikulum terkini.

tinggi penghargaan kepada Unit Teknikal, Pengurusan Akademik kerana mengambil inisiatif menerajui projek ini. Sekalung penghargaan saya panjatkan kepada guruguru di atas sumbangan dan kepakaran mereka sebagai panel penulis modul. Semoga M-TEK yang disediakan ini dapat dimanfaatkan oleh semua pihak yang PA_BPTV_KPM M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN terlibat dengan penggunaan yang optimum. Adalah diharapkan modul ini dapat memberi impak yang besar sebagai bahan sokongan pembelajaran yang sekaligus menyumbang kepada keberhasilan pelajar aliran teknikal untuk melahirkan lebih ramai pelajar cemerlang yang mampu bersaing diperingkat lebih tinggi.

TOPIK 2:
Pengarah Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional Kementerian Pelajaran Malaysia

TEKNOLOGI KEJURUTERAAN
(NOTA RINGKAS & PETA MINDA)

TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

NAMA TINGKATAN TAHUN SEKOLAH

: : : :

TIDAK BOLEH DIJUAL

CETAKAN PERTAMA 2009

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Cetakan Pertama Disember 2009 Kementerian Pelajaran Malaysia Hak Cipta Terpelihara. Sebarang bahagian dalam buku ini termasuk ilustrasi dan isi kandungan tidak boleh diterbitkan semula bagi tujuan komersial dalam apa jua bentuk sama ada secara elektronik, fotokopi, mekanik, rakaman atau cara lain sebelum mendapat izin bertulis dari Pengarah Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional, Kementerian Pelajaran Malaysia, Aras 5&6 Blok E14, Kompleks Kerajaan Parcel E, Pusat Pentadbiran Persekutuan, 62604 Putrajaya.
03 88845194 Faks : 03 88845195

Disediakan oleh: Unit Teknikal Pengurusan Akademik Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional Kementerian Pelajaran Malaysia Diterbitkan oleh : Pengurusan Akademik Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional Kementerian Pelajaran Malaysia

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

TEKNOLOGI KEJURUTERAAN
(NOTA RINGKAS & PETA MINDA)
KANDUNGAN
BIL TINGKATAN 4 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16. PERKEMBANGAN TEKNOLOGI KEJURUTERAAN PENGENALAN KEPADA PEMBUATAN PERALATAN BAHAN-BAHAN KEJURUTERAAN PENGENALAN KEPADA PERHUBUNGAN PERHUBUNGAN ELEKTRONIK PENGENALAN KEPADA PENGANGKUTAN DAN KUASA. PENGANGKUTAN SUMBER- SUMBER TENAGA PENGENALAN MENYELURUH TEKNOLOGI PEMBINAAN PERSEDIAAN UNTUK PROJEK BINAAN REKA BENTUK DAN PERANCANGAN PROJEK PEMBINAAN PENGENALAN KEPADA REKA BENTUK CARA- CARA MEREKA BENTUK REKOD DAN PENYAMPAIAN IDEA REKA BENTUK PENGGUNAAN MAKLUMAT SEMASA MEREKA BENTUK 1 3 5 13 19 21 24 26 29 36 40 49 52 54 57 62 PERKARA MUKA SURAT

ii

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

TEKNOLOGI KEJURUTERAAN
(NOTA RINGKAS & PETA MINDA)

iii

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KANDUNGAN
BIL TINGKATAN 5 1. 2. 3. 4. 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 PROSES- PROSES PEMBUATAN KAWALAN ALAM SEKITAR PENGHANTAR DAN PENERIMA ISYARAT ELEKTRONIK SISTEM KOMPUTER PENGANGKUTAN DAN KUASA MASA DEPAN TEKNOLOGI PENGANGKUTAN DAN KUASA KAWALAN ALAM SEKITAR PENGURUSAN AKTIVITI PEMBINAAN PENGURUSAN SUMBER PEMBINAAN STRUKTUR MASA DEPAN TEKNOLOGI PEMBINAAN KAWALAN ALAM SEKITAR METADOLOGI REKA BENTUK FAKTOR- FAKTOR MEREKA BENTUK 64 77 80 92 95 122 123 124 129 136 148 149 150 152 PERKARA MUKA SURAT

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 1: PERKEMBANGAN TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Pengangkuta n Perhubunga n Pembuatan

Kesan

TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Teknologi Defina si: Konse p Revolu si Industr i Kejurutera an Teknologi Kejurutera an

Kepenting an: Perniagaan Pendidikan

Peringk at Zama n Batu

Perubatan

Senjata Pertahanan RIadah Sosiobuday a Teknologi kejurutera an Prasejar ah

Sumber Alam Kejurutera an

Tenaga

Perkhidmat an

Teknologi

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PENGENALAN TEKNOLOGI KEJURUTERAAN


Sains gunaan yang menekankan aspek bagaimana membuat produk melibatkan seni, idea, kreativiti, mekanik, amalan dan aktiviti. TEKNOLOGI Bidang yang memerlukan penggunaan sains gunaan, matematik, fizik dan sains sosial untuk menyelesaikan masalah secara fizikal KEJURUTERAA dan sistematik. N TEKNOLOGI KEJURUTERAAN Definasi:KONSEP Ilmu yang mengkaji secara saintifik sumber Sumber alam dan menukar Alam peralatan, produk, mesin dan tenaga untuk memenuhi keperluan Teknol dan kehendak. ogi PERINGK AT KESAN PENGANGKUTAN Kebaikan: Memudah pergerakan Keburukan: Pencemaran SENJATA Kebaikan: Pertahankan Negara Keburukan: Peperangan PEMBUATAN Kebaikan: Peralatan dan jentera Keburukan: Pembuangan sisa tanpa kawalan PERUBATAN Kebaikan: Menyembuhkan penyakit Keburukan: Kesan sampingan

Pendidik an Perniaga an KEPENTIN GAN Pertahan an Perkhidmat an

Zaman Batu Hidup berpuak-puak dan berpindah-randah. Tinggal di dalam gua atau ran. Senjata daripada batu. Bahasa isyarat, tulisan bentuk gambar. Hidup memburu, memenuhi keperluan makan minum dan pakaian. Penemuan api, perniagaan pertukaran Prasejar barang. Hidup berkelompok. Tinggal di ah dalam rumah kayu, buluh atau batu. Senjata daripada besi, pelbagai alat tangan, kereta beroda ditarik binatang, kapal layar. Ada bahasa pertuturan dan tulisan tersendiri. Ada kemahiran kraf dan berdagang Revolusi di luar kawasan. Tinggal di dalam rumah. Industri Terciptanya mesin, enjin, kapal terbang, tenaga elektrik, pembinaan pelbagai kilang, produk, pekerja, lombong dan kilang, Menggunakan mata wang, ada tulisan dan bahasa baku. Teknologi maklumat Tinggal di dalam rumah pangsa, pangsapuri atau kondominium. Pelbagai kerja professional. Terciptanya komputer, radar, bangunan pencakar langit, roket, kapal angkasa. Perbankan, perniagaan dalam talian dan universiti maya.

TENAGA Kebaikan: Mudah kerja Keburukan: Renjatan dan kebakaran PERHUBUNGAN Kebaikan: Mudah dan selesa Keburukan: Mudah tersebar dakyah PEMBINAAN Kebaikan: Tempat selesa dan selamat Keburukan: Kemusnahan alam sekitar RIADAH Kebaikan: Kesihatan Keburukan: Lalai dengan tugas

Kejurute raan

Sosiobuda ya

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

BAB 2: PENGENALAN KEPADA PEMBUATAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_ TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

JENIS Jumlah pengeluara n

SISTEM PEMBUATAN

Susun atur loji Masuk an

UNSUR t

MODE L SISTE M

Sistem Terbuka

Sistem Tertutup

Sistem Berkumpul an Sistem Kerja Penuh Sistem massa Mengikut produk

Keluar an Maklum balas dan kesan

Proses

Fungsi perslstsn

Mengikut kedudukan produk

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 2: PENGENALAN KEPADA PEMBUATAN


Tenaga, masa, maklumat, kemahiran, bahan mentah, mesin/peralatan dan modal/kos i)Merancang dan kenal pasti produk yang hendak dihasilkan ii)Menyediakan bahan dan sumber Mengagih tugas, mengurus, membungkus, menempa,mengadung, mencampur, mengasing dan mereka bentuk i)Menukarkan bahan mentah menjadi produk

Bahan buangan, produk, pencemaran, khidmat selepas jualan dan pasaran i) Produk fizikal terhasil

MASUKAN

PROSES SISTEM TERBUKA

KELUARA N

MAKLUM BALAS DAN KESAN i)Penilaian terhadap hasil pembuatan

SISTEM TERTUTUP Pencemaran, keharmonian, piawaian, keceriaan, keberkesanan, kelemahan, keperluan dan kos

Sistem Kerja Penuh Bekerja mengikut pesanan, pembuatan terhad, unik dan mengambil masa disiapkan Produk: barang hiasan, barang kemas, perahu layar dan contoh sulong Kemahiran: Pekerja mahir Harga: tinggi Peralatan am Kuantiti: sedikit Kebanyakan pekerja kurang mahir

SISTEM PEMBUATAN

Sistem berkump ulan Hasilkan produk dalam kumpulan dan memerlukan stor simpanan yang besar Produk: peralatan memasak, perabot, cat kereta, percetakan buku Kemahiran berubahubah Harga: Sederhana Peralatan boleh ubah suai Kuantiti: Sederhana Harga : Kuantiti: renda banyak h

Sistem Massa Komponen dipasang dalam jujukan, operasi sama berulang-ulang, kawalan automatik, mengunakan alat penghantaran dan pengeluaran besarbesaran Produk: perkakasan elektrik, kereta, makanan Peralatan khusus (robot)

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 3 : PERALATAN

4 JENIS ALATAN TANGAN


MENANDA, MENGUKUR DAN MENGUJI
Pembaris keluli Andas Penggarit Penebuk Sesiku L Pembahagi pegas 4.Penyepit Trammel 8. Tolok permukaan 9. Plat permukaan Penebuk cucuk Penebuk pusat Penebuk cemat Penyepit rata Penyepit bulat Penyepit bersegi 3. Tukul 2. Kikir Tukul Lembut
Tukul kulit Tukul plastik Tukul aluminium Kikir rata tirus Kikir lurus Kikir separuh bulat Kikir bulat Kikir segiempat sama Kikir segitiga

MEMEGANG

C. MEMACU
Pemutar skru

D.

MEMOTONG
Pahat Pahat kerja kayu
Pahat peraut Pahat pelubang

2. Bongkah V 3. Ragum Ragum meja Ragum gerudi

2. Sepana
Spana boleh laras Sepana paip Spana alpana Swalaraslen Spana soket Spana L Sepana T Spana swalaras

Pahat kerja Pahat mata rata logam

Pahat mata melintang Pahat mata bulat Pahat mata bentuk intan

10. Angkup luar 11. Angkup dalam 12. Angkup vernier 13. Mikrometer

Tukul besi
Tukul bonggol bulat Tukul kuku kambing Tukul bonggol tirus

3. Gergaji besi
Gerudi mudah alir Gerudi tangan Pengulir dalam Pengulir luar

4. Gerudi

5. Pengulir

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 3 : PERALATAN
3.1 ALAT MENANDA, MENGUKUR DAN MENGUJI

PEMBARIS KELULI Kegunaan:Mengukur jarak dan menguji keratan permukaan benda kerja membuat garisan lurus.

TRAMEL Kegunaan:Membuat lengkuk membuat bulatan saiz besar dan membuat atau menanda garis selari

PENGGARIT. Kegunaan:Membuat garisan dan menanda permukaan logam

PENEBUK Terdapat 3 jenis:i. Penebuk cucuk (menanda garisan objek sebelum kerja memotong)

SESIKU L Kegunaan:Menguji sudut 90, membuat garis tegak dan menguji keratan

PEMBAHAGI PEGAS Kegunaan:membuat lengkuk atau bulatan, memindah ukuran dan mengukur jarak

TOLOK PERMUKAAN Kegunaan:Menanda dan menguji garis selari dan menentu pusat benda kerja bentuk silinder

ii. Penebuk pusat (menanda pusat bulatan sebelum mengerudi)

iii. Penebuk cemat (menanggalkan atau membuang cemat/rivet benda kerja)

PLAT SUDUT Dibuat dari besi tuang yang dikeraskan Bentuk L sudut 90 Kegunaan:Menyokong benda kerja semasa menanda dan pastikan benda kerja kedudukkan tepat semasa menanda

PLAT PERMUKAAN Kegunaan:Menanda benda kerja yang memerlukan ketepatan

ANGKUP LUAR Terdapat dua jenis; angkup luar tanpa pegas dan angkup luar berpegas Kegunaan:Mendapat ukuran garis pusat luar benda kerja bentuk silinder dan rata

ANGKUP DALAM Terdapat dua jenis; angkup luar tanpa pegas dan angkup luar berpegas Kegunaan:Mengukur garis pusat dalam silinder dan menentukan atau mengukur lebar lurah

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

ANGKUP VERNIER Digunakan untuk mengukur: Ketebalan objek, garis pusat silinder dan kedalaman

Skala utama Bacaan skala vernier Jumlah bacaan

= 7.00mm = 0.24mm = 7.24mm

Bacaan sengatan pada laras atas MIKROMETER = memberikan bacaan yang jitu. Alat pengukuran yang 8.00mm Bacaan sengatan pada laras bawah =1x 0.5 = 0.50mm Bacaan sengatan pada skala jidal yang = 26 x 0.01 = 0.26mm bersetentangan dengan laras Jumlah bacaan skala = 8.76mm

3.2

ALAT MEMEGANG PENYEPIT Terdapat 3 jenis penyepit:-

ANDAS Dibuat dari keluli berkarbon. Tapak diperbuat dari besi tuang dan permukaan dari keluli berkarbon tinggi. Kegunaan: Untuk menyokong benda kerja semasa kerja membentuk (melipat dan menempa)

BONGKAH V Dibuat dari besi tuang atau keluli berkarbon yang dikeraskan. Kegunaan:Menyokong benda kerja berbentuk silinder semasa mengerudi dan menanda.

RAGUM Dibuat dari besi tuang yang dikeraskan Kegunaan:Untuk memegang benda kerja dengan kuat dan teguh semasa memotong logam dan mengikir logam.

Penyepit rata Untuk memegang benda kerja berbentuk rata seperti plat Penyepit bulat Untuk memegang benda kerja yang berbentuk bulat atau silinder. Penyepit bersegi Untuk memegang benda kerja yang berbentuk bersegi Kegunaan:Untuk memegang benda kerja yang panas

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Pemutar skru mata rata

a. PEMUTAR SKRU - memasang atau membuka komponen yang melibatkan skru

Pemutar skru mata Philip

Sepana hujung terbuka b. SEPANA - mengetatkan atau melonggarkan bolt dan nat. Sepana gelang Sepana boleh laras membuk a dan memasa ng bolt dan nat pelbagai saiz. Sepana paip memasa ng yang silinder. Sepana Allen memasa ng bolt dan nat berkepal a Allen. b. SEPANA KHAS Sepana soket Sepana L mencengk am melindu kepala ngi bolt bolt dengan yang lebih kerap kemas. dibuka. -digunakan Bersamasama tangkai L.

Sepana bergabun g gelang

Sepana swalaras membuka dan melindu Tukul besi ngi memasan bolt g i.Tukul bongkol yang bolt dan b kerap bulat nat dibuka. pelbagai saiz. ii.Tukul kuku kambing Sepana T

iii.Tukul t tirus

bongkol

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Tukul lembut i. Tukul kulit

c. TUKUL Ringan (menanda) - Berat (mengetuk pahat) - Lembut (membentu k dan memasang benda kerja) -

ii. Tukul plastik

Pahat Kerja Logam i.Pahat mata rata i ALAT MEMOTONG a. PAHAT - memotong atau menipiskan benda kerja.
g oton Mem iang baha ian hag ar ba le b yang rja ke dan am. g oton Mem n a celah idak t yang at dap ong. dipot tong o Mem ekunci. ur k al Memotong bahagian penjuru dalam yang berbentuk lengkung atau bulat. Memotong alur berbentuk bulat. Memotong penjuru dalam yang berbentuk tajam dan bersegi.

iii. Tukul aluminium

ii.Pahat mata melintang

iii.Pahat mata bulat

Pahat Kerja Kayu i. Pahat peraut -digunakan untuk melicinkan dan mengemaskan t tanggam. ii. Pahat pelubang -digunakan untuk menebuk l lubang pada kayu.

iv.Pahat bentuk intan

mata

PA_BPTV_KPM Bentuk Rata tirus - untuk kerja am. Saiz berdasarka n panjang kikir. Rata lurus - untuk kerja kemasan. Separuh bulat - untuk kerja kemasan. Bulat untuk membesarkan lengkung atau lubang berbentuk bulat. Segiempat sama - untuk membesarkan lubang berbentuk segiempat sama. Segitiga - untuk mengikir dan membuat kemasan pada sudut dalam yang tajam.

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Jenis Gigi b. KIKIR pemotong Gigi selari - untuk kerja kemasan Gigi bersilang - untuk kerja am Gigi Lengkung untuk mengikir logam lembut seperti kuprum dan aluminium. Gigi parut - untuk mengikir benda kerja yang lembut seperti timah dan kayu. Gred Gigi Pemotong -Kasar -Sederhana -Halus

c. GERGAJI BESI digunakan untuk memotong logam atau benda kerja kepada saiz yang dikehendaki.

- mata gergaji diperbuat daripada keluli berkarbon tinggi , keluli tahan lasak, keluli aloi tungsten dan keluli aloi

PERKARA YANG PERLU DIAMBIL PERHATIAN BAGI MENGELAKKAN MATA GERGAJI DARIPADA MUDAH PATAH Pilih mata gergaji yang sesuai dengan jenis logam yang hendak dipotong. Mata gergaji dipasang mengikut arah ke depan. Ketegangan mata gergaji sesuai mengikut jenis pemotongan. Benda kerja diapit pada ragum dengan kemas. Kelajuan pemotongan sesuai mengikut jenis logam. Tekanan dikenakan semasa gergaji ditolak ke depan dan diangkat sedikit semasa gergaji ditarik ke belakang.

10

molibdenum.

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Gerudi mudah alih - untuk menggerudi bahan seperti logam, konkrit,plastik dan kayu. -digerakkan oleh kuasa elektrik.

d.GERUDI -gerudi digunakan untuk menebuk lubang pada benda kerja. - mata gerudi diperbuat daripada keluli tahan lasak atau tungsten karbida.

Gerudi tangan Menggerudi bahan seperti plastik dan kayu.

Mata gerudi pintal

JENIS MATA GERUDI Mata gerudi konkrit Mata gerudi pulas

11

Pengulir luar -digunakan memotong ulir luar. untuk

Pengulir dalam - digunakan untuk memotong ulir dalam. PA_BPTV_KPM -diperbuat daripada keluli berkarbon atau tahan lasak. TIRUS PALA -digunakan M bersama-sama BOTTOM perengkuh. ING Langkah-langkah memotong ulir dalam pada lubang tembus i. Gerudi lubang dengan saiz gerudi yang sesuai ii.Pilih saiz pengulir dalam yang dikehendaki dan pasangkan pada perengkuh. iii.Untuk permulaan kerja, guna pengulir dalam tirus. Pastikan ia betulbetul tegak dengan paksi lubang. iv.Putar perengkuh mengikut arah pusingan jam sebanyak setengah hingga satu pusingan. Bendalir pemotong (larutan minyak) dititiskan semasa kerja memotong. v.Putar perengkuh mengikut arah lawan jam sebanyak suku hingga setengah pusingan. vi.Ulang langkah (iv) dan (v) sehingga mencecah pangkal pengulir dalam. vii.Tukar pengulir dalam palam dan lakukan langkah iv dan v sehingga siap. viii.Tukar dengan pengulir dalam bottoming dan la kukan langkah iv dan v e.PENGULIR

-diperbuat daripada keluli berkarbon atau keluli tahan lasak. M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN -digunakan bersama-sama perengkuh. Langkah-langkah memotong ulir luar i. Apitkan benda kerja pada ragum dalam keadaan tegak 900 ii.Segi pada benda kerja digegas dengan kikir dan ditandakan panjang ulir pada benda kerja. iii.Pilih pengulir luar yang sesuai dan pasangkan pada perengkuh. iv.Masukkan pengulir luar pada benda kerja. v.Putar perengkuh dengan tekanan yang seimbang pada arah pusingan jam dan arah lawan jam.Bendalir pemotong (larutan minyak) dititiskan semasa kerja memotong. vi.Teruskan langkah (v) sehingga siap dan keluarkan pengulir luar. vii.Uji ulir yang telah siap dengan nat.

Contoh label saiz dan jenis ulir M 14 x 2 M = menunjukkan ulir jenis metrik 14 = garis pusat major (mm) 2 = pic ulir (mm)

Contoh saiz gerudi yang digunakan untuk pengulir dalam yang berlabel M 14 x 2 Saiz gerudi = garis pusat ulir -pic ulir = 14 -2 = 12mm

12

ASPMPTU -A banyak dalam -SPM -Pasti -Terpilih masuk -U

*untuk pelajar mudah ingat guna singkatan ini: GPUPPUTT -Guru -Penting -Untuk -Pelajar -Pelajar -Unggul -Terus -Terbilang

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 4 : BAHAN-BAHAN KEJURUTERAAN


Alumini um Bahan bukan ferus Bahan Logam Kuprum Loyang Timah Besi tuang Bahan ferus Besi tuang kelabu Besi tuang putih Besi tuang tempawan Keluli tahan karat Keluli kelajuan tinggi Keluli karbon rendah Keluli lembut Keluli karbon sederhana Keluli karbon tinggi Damar polister Plastik termoset Urea formaldehid Melamin formaldehid Politena Polivinil Klorida Polisterena Plastik haba Akrilat

Bab 4.0: Bahan Kejuruteraan

Keluli aloi Keluli

Keluli karbon

Kayu Bahan asli Bahan bukan logam Bahan tiruan Kaca

Getah Konkrit Serami k Plastik

13 3

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

4.1

PENGKELASAN BAHAN KEJURUTERAAN BAHAN-BAHAN KEJURUTERAAN Bahan Logam Bahan Bukan Logam

Logam Ferus Logam Bukan Ferus

Bahan Asli Bahan Tiruan

4.2 LOGAM FERUS PEMBUATAN Sebahagian besar logam ferus terdiri dar unsur keluli Contoh : keluli dan besi tuang Kelulil- Bahan mentah utama yang digunakan dalam penghasilan keluli adalah besi jongkong dan bahan besi terbuang. Kadar campuran bahan-bahan ini bargantung pada jenis keluli yang hendak dihasilkan Terdapat 2 jenis keluli: aloi dan karbon

CONTOH RELAU ELEKTRIK YANG MENGHASILKAN KELULI KATEGORI KELULI ALOI KELULI Keluli tahan karat CIRI-CIRI -Keras,teguh,tahan hentaman dan tahan karat KEGUNAAN Sinki, kelengkapan dapur, tangki dan paip

18% kromium dan 8% nikel

14

PA_BPTV_KPM Keluli kelajuan tinggi

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

-Dapat mengekalkan kekerasan pada suhu tinggi, sifat rapuh. -Boleh dikeras dan dibaja

Mata alat untuk mesin larik dan mata gerudi

Keluli karbon sederhana, tungsten, kromium dan vanadium KATEGORI KELULI KARBON KELULI Keluli karbon rendah CIRI-CIRI -Bersifat lembut, mulur, teguh dan boleh ditempa KEGUNAAN Dawai, rivet dan kepingan nipis

Kurang daripada 0.15% karbon Keluli lembut

0.15%-0.3% karbon

-Kekuatan regangan yang tinggi, teguh dan boleh ditempa -Lembut berbanding dengan keluli karbon rendah dan tinggi -Mudah dimesin -Tidak boleh dirawat disebabkan oleh kandungan karbon yang rendah. -Tidak sesuai untuk pembajaan dan pengerasan -Lebih kuat dan keras daripada keluli lembut tetapi kurang mulur. -Kurang kebolehtempaan dan juga kurang teguh.

Keluli pelbagai kegunaan,tiub bar, kepingan, bolt dan nat

Keluli karbon sederhana

Engkol, pengumpar, pegas, bongkol tukul dan pahat

0.3%-0.7% karbon Keluli karbon tinggi -Keluli karbon yang paling keras -Boleh ditambah kekerasan dan keteguhannya dengan tindakan haba. -Sukar diproses -Bersifat keras dan teguh Pahat sejuk, mata plat ricih, pegas berlapis, kapak dan pisau Gerudi dan acuan alatalat tangan Galas bebola, kikir dan mata alat pelarik

0.7%-1.4% karbon

Besi tuang:- Besi jongkong merupakan bahan utama yang digunakan untuk membuat besi tuang. Kemudian dicampur dengan bahan-bahan mentah lain seperti besi sekerap dan keluli, kok dan batu kapur di dalam relau cupola. Antara kebaikan besi tuang adalah mudah mengisi acuan berbentuk rumit,dapat menyerap tenaga getaran dan bersifat tegar.

15

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

RELAU CUPOLA

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN 4.3 LOGAM BUKAN FERUS

NAMA BESI Besi tuang kelabu

CIRI-CIRI DAN KEGUNAAN BESI TUANG CIRI-CIRI -Kekuatan mampatan yang tinggi -Kekuatan regangan yang rendah -Mudah dimesin dan mudah dituang -Cepat berkarat dalam keadaan lembab -Sangat kuat dan kekuatan mampatannya adalah tinggi berbanding besi tuang kelabu. -Rapuh dan hampir-hampir tidak boleh dimesin. -Lambat teroksida.

KEGUNAAN

Paip besar, penyokong, kerangka mesin, kotak gear dan pendakap.

1.7%-4.5% karbon Besi tuang putih

Komponen mesin yang memerlukan sifat ketahanan daripada geseran dan haus, contohnya roda kereta api.

2% - 3.5% karbon Besi tuang tempawan( Besi tuang putih yang disepuh lindap )

-Lebih mulur dan mudah dimesin. -Kekuatan regangan yang lebih tinggi.

Kotak engkol, roda dan takal kepala selinder

LOGAM BUKAN FERUS Alumini Kegunaan um Badan kapal terbang Periuk Kerangka tingkap Sifat -Kebolehkerjaan yang baik (mulur dan lembut) -Pengalir haba -Pengalir elektrik -Merintang kakisan -Ringan -Mudah dituang -Mudah ditempa -Mudah dimesin -Takat suhu lebur 650C -Berwarna putih kerana -keperakan Kuprum Kegunaan Dawai elektrik Mata alat pateri Radiator Sifat -Pengalir elektrik dan pengalir haba yang baik -Teguh -Mulur -Boleh lentur -Tidak berkarat -Mudah dipateri -Boleh dibentuk melalui kerja panas dan sejuk -Takat suhu lebur 1083C -Berwarna merah kekuningan Kegunaan Loyang Injap Skru Mangga Sifat -Lebih keras daripada kuprum dan zink -Mudah dimesin -Mudah dipateri -Boleh dituang -Pengalir elektrik yang baik -Sukar berkarat tetapi mudah kusam -Takat lebur 980C -Berwarna kekuningan Timah Kegunaan Penyadur timah Bahan pateri Piuter Sifat -Lembut -Tidak terkakis Tidak mudah kusam walaupun dalam keadaan lembap -Mudah ditempa -Mulur -Takat suhu lebur 231.9C -Berwarna putih keperakan

16

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KEKERASAN KEKUATAN KERAPUHA N KETEGUHA N KETEMPAA N KEANJALAN KEKERASAN

4.4 SIFAT MEKANIK LOGAM Kemampuan logam menampan daripada ditusuki oleh benda lain.Contoh :Tidak mudah dicalar Keupayaan sesuatu logam menanggung beban atau daya tanpa berubah bentuk Sifat logam yang mudah pecah atau retak apabila dikenakan hentakan atau ketukan Kemampuan mengekalkan kekuatan walaupun telah mengalami perubahan bentuk yang kekal Keupayaan sesuatu logam dibentuk menggunakan kaedah tempaan atau ketukan Keupayaan sesuatu logam kembali kepada keadaan asal setelah Kebolehan sesuatu logam untuk ditarik panjang tanpa putus atau mengalami perubahan bentuk. pecah

TER4.5
A) PLASTIK

BAHAN BUKAN LOGAM

SIFAT KEBANYAKKAN JENIS PLASTIK Penebat elektrik yang baik Mempunyai sifat penyerapan lembapan Penebat haba yang baik yang rendah Tidak berkarat Kurang rapuh jika dibandingkan dengan kaca Merintang tindakbalas kimia Ringan Mempunyai kekuatan dan ketegaran yang baik Mudah diacu kepada beberapa bentuk Tahan lasak bagi plastik-plastik tertentu KELEMAHAN PLASTIK Tidak boleh dilupuskan oleh alam sekitar dan beberapa jenis yang boleh mengakibatkan kanser. PERBANDINGAN PLASTIK HABA DAN PLASTIK TERMOSET Plastik Haba Boleh menjadi lembut apabila dipanaskan semula untuk diubah kepada bentuk yang lain Tahan lasak, lembut Menjadi lembut dan mungkin lebur pada suhu 93C Plastik Termoset Tidak boleh diubah kepada bentuk lain melalui proses pemanasan semula Tegar, keras dan kuat dan agak rapuh Boleh tahan suhu tinggi sehingga 260C

a)

STRUKTUR IKATAN MOLEKUL (A) PLASTIK HABA DAN (B) PLASTIK TERMOSET b)

Dipanas kan Kera s

Dipanas kan Lemb ut Kera s Menyej uk Lemb ut

Kitaran berterusan
Menyej uk

17

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 4 : BAHAN
PLASTIK HABA NAMA PLASTIK Politena CIRI-CIRI -Ketumpatan rendah: -Tahan lasak dan mudah lentur,rintangan kimia yang baik dan penebat elektrik yang baik. -Ketumpatan tinggi: -Keras dan agak tegar, rintangan kimia yang tinggi -Keras dan tegar serta teguh pada suhu bilik, ringan,perintang asid dan alkali yang baik -Keras dan tegar -Keras, tegar, lutsinar,mudah dimesin, penebat elektrik yang baik, rintang asid dan keadaan cuaca PLASTIK TERMOSET NAMA PLASTIK Damar polister Urea formaldehid Melamin formaldehid CIRI-CIRI Penebat elektrik dan haba yang baik, tegar, keras tetapi rapuh, kalis air dan rintang cahaya ultra ungu Tegar, keras, kuat tetapi rapuh,rintangan haba yang baik Tegar, keras dan kuat, rintangan kimia yang rendah, rintangan kotoran yang tinggi KONKRIT KEGUNAAN Bot layer, perabot Peralatan rumah,perekat untuk kayu Pinggan mangkuk, formika KEGUNAAN Botol plastik dan permainan kanak-kanak Tangki, paip

Polivinil klorida Polistirena Akrilat

Baju hujan, paip Bekas makanan, filem Tingkap kapal terbang, permukaan jam

Bahan kejuruteraan tiruan yang diperolehi dengan mencampurkan simen, batu baur

halus(pasir), batu baur kasar (batu) dan juga air. Konkrit yang dihasilkan bergantung pada beberapa perkara: Keadaan bahan yang digunakan Kadar nisbah campuran konkrit SIFAT KONKRIT Kekuatan mampatan yang tinggi (High compression strength) Tahan lasak Kedap air Boleh diacu kepada pelbagai bentuk Kekuatan tegangan agak rendah Kekuatan tegangan konkrit boleh ditingkatkan dengan memasukkan tetulang kedalam konkrit. SERAMIK

Seramik mudah pecah, tidak mulur serta mempunyai kekuatan tegangan yang agak rendah

18

PA_BPTV_KPM SIFAT Kekerasan dan kekuatan mampatan yang tinggi Tahan panas ( dapat mengekalkan kekuatan dan ketegaran pada suhu tinggi) Penebat elektrik Merintang kimia(lengai)

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN KEGUNAAN Alat pemotong dan pelelas, komponen yang merintang haus dan kakisan Bahan refraktori, pelapik selinder, sesendal Penebat, dielektrik dalam pemuat Peralatan makmal, bahan biologi, pergigian

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 5: PENGENALAN KEPADA PERHUBUNGAN

KOD Kod morse bahas a braille ASCII

PERHUBUNGAN

Definasi PERHUBUNG AN

JENIS

PROSES PERHUBUN GAN

Perhubungan manusia dengan manusia Perhubungan manusia dengan mesin Perhubungan mesin dengan manusia

Perhubungan mesin dengan mesin

19

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 5 : PENGENALAN KEPADA PERHUBUNGAN


SALURAN PERHUBUNGAN PENGHANTAR Contoh penggunaan kod perhubungan (bahasa, Braille, kod morse dan ASCII ) RAJAH BLOK ASAS SISTEM PERHUBUNGAN APA ITU PERHUBUNGAN? Proses pertukaran maklumat PENERIMA

bahas a braille KOD PERHUBUN GAN

PERHUBUN GAN

Kod morse ASCII 4 JENIS PROSES PERHUBUNG AN APA ITU PROSES PERHUBUNGAN? Tindakan sumber menghantar maklumat melalui medium ke destinasi.

PERHUBUNGAN MANUSIA DENGAN MANUSIA Contoh:Manusia berbual antara satu sama lain untuk bertukar-tukar maklumat.

PERHUBUNGAN MANUSIA DENGAN MESIN Contoh:Manusia mendail telefon untuk mengarahkan mesin membuat sambungan ke destinasi yang dipilih.

PERHUBUNGAN MESIN DENGAN MANUSIA Contoh:Alat penggera kebakaran berbunyi untuk memberitahu manusia bahawa berlaku kebakaran.

PERHUBUNGAN MESIN DENGAN MESIN Contoh:Dalam operasi mesin Computer Numerical Control (CNC), computer memberitahu mesin untuk melakukan sesuatu kerja.

20

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 6 : PERHUBUNGAN ELEKTRONIK BAB 6 : PERHUBUNGAN ELEKTRONIK


Sistem menggunakan isyarat asas atau isyarat termodulat

PERHUBUNGAN ELEKTRONIK

Sistem simplek atau dupleks

Sistem analog atau digit

PROSES PENGHANTARAN DAN PENERIMAAN MAKLUMAT PENERIMA DALAM SISTEM PERHUBUNGAN ELEKTRONIK Isyarat ditukarkan semula kepada isyarat elektrik seperti alur cahaya kepada elektrik

PENGHANTAR Maklumat asal ( suara ) ditukar kepada isyarat elektrik

Isyarat elektrik dikuatkan dan dimodulatkan

SALURAN PENGHANTARAN Isyarat disalurkan melalui perantara seperti dawai kuprum, optik gentian atau gelombang radio

Isyarat dikuatkan dan dinyahmodulatka n

Isyarat diubah ke bentuk lain jika perlu seperti diubah kebentuk alur cahaya

Isyarat diubah kepada bentuk asal seperti isyarat elektrik kepada suara

21

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PERINTANG Fungsi:1) Menghadkan aliran arus 2) Mengurangkan nilai arus 3)Menghasilkan nilai susutan voltan Contoh: -Perintang jenis karbon, belitan dawai dan filem nipis Simbol:

PEMUAT Fungsi:1)Menyimpan cas 2)Digunakan sebagai penapis, pemintas dan pengganding Contoh: -Pemuat jenis mika, kertas,seramik, udara dan elektrolitik Simbol:

PEARUH Fungsi: 1)Mengaruhkan voltan 2)Digunakan bersama pemuat dalam litar penapis Contoh: -Pearuh jenis teras udara, teras ferit dan teras besi Simbol:

PENGUBAH Fungsi: 1)Menurunkan atau meningkatkan nilai voltan 2)Memindahkan kuasa dari satu litar ke litar yang lain. Contoh: -Pengubah kuasa, audio,frekuensi pertengahan (IF) dan frekuensi radio (RF). Simbol:

KOMPONEN PASIF -komponen yang tidak mengalami perubahan dalaman apabila beroperasi. b)Diod zener Fungsi: Membenarkan arus mengalir dalam pincang songsang apabila nilai voltan balikan mencapai nilai zener. Simbol: KOMPONEN ELEKRTONIK KOMPONEN AKTIF - komponen yang operasi dalamnya diubah oleh kuasa luar semasa beroperasi

a)Diod penerus/isyarat Fungsi: Memancar cahaya apabila arus mengalir dalamnya Simbol: S a)Diod penerus/isyarat Fungsi: Membenarkan arus mengalir dalam keadaan pincang songsang apabila terkena cahaya Simbol: S

DIOD Fungsi: 1)Membenarkan arus mengalir satu arah sahaja 2)Digunakan untuk menukarkan arus ulang alik kepada arus terus dan suis elektronik (Proses rektifikasi) Contoh: a)Diod penerus/isyarat Fungsi: Membenarkan arus mengalir satu hala Simbol:

TRANSISTOR Fungsi: 1)Mengawal aliran arus dalam litar 2)Kegunaannya sebagai suis elektronik dan penguat Contoh: -Transistor jenis NPN dan PNP Simbol:

LITAR BERSEPADU Fungsi: 1)Menggabungkan komponen elektronik dalam satu pakej yag seni 2) Mengendalikan isyarat analog dan isyarat digit Contoh: -Litar bersepadu jenis monolitik, filem nipis, filem tebal dan hibrid. Simbol:

22

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BEKALAN KUASA ARUS LITAR ELEKTRONIK TERUS Blok litar Digunakan untuk bekalan menukarkan arus ulangkuasa arus alik kepada arus terus terus Masukan voltan a.u PENERUS -Menukar arus ulang PENGUBAH alik kepada arus terus. -Menurunkan nilai voltan -Jenis penerus:kepada nilai dikehendaki i) Penerus gelombang separuh ii) Penerus gelombang penuh iii) Penerus titi PENGATUR -Menstabil voltan keluaran kepada satu nilai tetap PENAPIS -Melicinkan riak supaya voltan keluaran menyerupai arus tulen

PENGUAT AUDIO Penguat voltan -Menggandakan nilai voltan Penguat kuasa -Memberikan nilai kuasa yang tinggi Blok penguat audio

Mikrofon

Penguat voltan Peringkat isyarat rendah Peringkat isyarat rendah

Penguat voltan

Keluaran voltan a.t. Blok litar bekalan kuasa arus terus

Penguat kuasa

Pembesar suara

3 JENIS PENERUS

PENERUS GELOMBANG SEPARUH Kendalian: Pada separuh kitar positif, arus mengalir dari A melalui D1 dan R1 ke tamatan B (D1 dipincang hadapan) Pada separuh kitar negative, diod dipicang songsang, tiada arus mengalir. Kelebihan: Mudah dan murah Kekurangan: Kecekapan rendah

PENERUS TITI Kendalian: Separuh kitar positif, arus mengalir dari B melalui D3, R1 dan D1 ke tamatan A (D1 dan D3 pincang depan). Separuh kitar negatif, arus mengalir dari A melalui D2, R1 dan D4 ke B (D2 dan D4 pincang depan) Kelebihan: Boleh beroperasi tanpa pengubah dan keluaran lebih tinggi Kekurangan: Memerlukan empat diod

PENERUS GELOMBANG PENUH Kendalian: Separuh kitar positif, arus mengalir dari sadap tengah melalui R1 dan D1 ke tamatan A (D1 pincang depan). Separuh kitar negatif, arus mengalir dari sadap tengah melalui R1 dan D2 ke tamatan B (D2 pincang depan). Kelebihan: Lebih cekap dan riaknya mudah ditapis. Kekurangan: Memerlukan pengubah sadap tengah dan voltan keluaran lebih rendah.

23

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 7: PENGENALAN KEPADA PENGANGKUTAN DAN KUASA

Takri f

Pengangkutan ialah media atau jentera untuk memindahkan manusia, haiwan dan barang dari satu tempat ke satu tempat yang lain.

Bab 7.0 Pengenalan kepada pengangkutan dan kuasa Dalam kerja Interaksi sosial Keperluan pengangkutan Rekrea si Pembangunan negara Perdagang an

24

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

7.1 TAKRIF PENGANGKUTAN


Pengangkutan ialah media atau jentera untuk memindahkan manusi, haiwan dan barang dari satu tempat ke satu tempat yang lain. 7.2KEPERLUAN SISTEM PENGANGKUTAN KEPERLUAN SISTEM PENGANGKUTA N

CIRI-CIRI

TUJUAN

CONTOH Lori, treler, kapal kargo, kapal angkasa, kapal selam, helicopter, jengka

1. Dalam kerja

Membawa barang berat atau ringan Membawa pekerja ke tempat kerja

Membantu dalam
kerja pembinaan, pemasangan atau baik pulih

2. Interaksi sosial

Memenuhi keperluan manusia dan masyarakat

Membantu keharmonian dan keselamatan masyarakat

Ambulan, koc, kereta peronda, bomba, van bas pelancongan, bas sekolah

3. Rekreasi dan sukan

Selamat, menghiburkan

Bersantai dan berlibur, melancong dan bersukan

Skuter air, kapal layar, gelongsor udara, kereta lumba, bot laju, belon panas, caravan ,beca

4. Pembangunan negara

Eksport dan import produk dengan banyak cepat dan selamat

Membolehkan produk disebarkan dengan cepat

Kapal kargo, kapal laut, treler, kapal terbang kren, forklift, gerabak pengangkut

5. Perdagangan

Milik persendirian atau syarikat

Memberikan perkhidmatan pengangkutan untuk orang awam atau persendirian

Teksi, kereta, feri, bas, kapal terbang, kereta api, gerabak

25

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 8: PENGANGKUTAN

Peringkat permulaan Perkembangan sistem pengangkutan Peringkat mesin mudah Peringkat enjin dan motor Berjentera atau motor Tidak berjentera

Pengangkutan darat Sistem pengangkutan Pengangkutan air Pengangkutan udara

Bab 8.0 Pengangkutan

Perancangan dan penyelidikan Proses penyediaan sistem pengangkutan Pembinaan Pentadbira n Penyenggaraan

Pengangkutan manusia dan bahan

26

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

8.1PERKEMBANGAN SISTEM PENGANGKUTAN PERINGKAT PERKEMBANGAN Permulaan Mesin mudah Enjin dan motor TENAGA PENGGERAK Tenaga manusia, haiwan, sumber alam Tenaga haiwan, manusia bersama mesin mudah Tenaga enjin wap, enjin petrol, enjin diesel, enjin gas, motor elektrik CONTOH Menjunjung, unta, kuda, kapal layar, rakit,kandar Beca, lanca, pedati, basikal Kapal terbang, kereta, motosikal, monorel, kereta api elektrik (LRT, PUTRA)

8.2SISTEM PENGANGKUTAN a. Pengangkutan darat Berjentera atau motor Jalan raya Landasan Lain-lain Kereta, kereta Keretapi Lif, tangga elektrik,bas, levitasi bergerak, lori, van,treler, magnet, kereta kabel, motosikal sistem transit pejalan kaki laju, trem, bergerak, kereta api konveyer elektrik Tidak berjentera Landasan Lain-lain Gerabak Basikal, beca, kereta api, troli lanca

b. Pengangkutan air Pengangkutan yang menggunakan laut, tasik, sungai atau terusan sebagai laluannya. Contohnya kapal, sampan, feri, bot, tongkang, kapal selam, hovercraft, skuter air, kapal layar, kayak, luncur air dan perahu layar. c. Pengangkutan udara Pengangkutan yang menggunakan udara sebagai medium lalauannya. Contohnya kapal terbang, helicopter, peluncur udara, kapal angkasa dan roket, paying terjun dan belon panas 8.3PROSES PENYEDIAAN SISTEM PENGANGKUTAN Terdapat tiga bahagian utama tugas penyediaan sistem pengangkutan seperti jadual dibawah: Fizikal Penyediaan sistem pengangkutan secara fizikal seperti tempat persinggahan, jalan raya dan kenderaan. Trafik Perkhidmatan

Laluan kenderaan adan tempat diperlukan

Kemudahan yang boleh diberikan oleh sistem pengangkutan Kawalan mutu, keberkesanan dan kecekapan sistem keselamatan pengguna, kekerapan, kelajuan keselesaan dan ketepatan waktu perkhidmatan

Pangkalan, unit kenderaan, jalan raya atau laluan dan kuasa penggerak

Ciri tempat hendak digunakan seperti di bandar, di kawasan pelancongan

27

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Faktor penyediaan sistem pengangkutan a. Perancangan dan penyelidikan Perancangan dan Penyusun penyelidikan an set penyediaan alternatif sistem pengangkutan inventori Pecahan set alternatif

Penyelidikan, kajian, soal selidik

objekti f

b. Pembinaan PEMBINAAN SISTEM PENGANGKUTAN

Darat
Pembinaan jalan raya Sistem kawalan lalu lintas Jambatan Aliran llalu lintas Jenis kenderaan Muatan dan beratnya

Udara
Pembinaan lapangan terbang Sistem kawalan Sistem pengangk utan di lapangan terbang dan persekitar an

Laut
Pembinaan pelabuhan dan jeti Sistem pengangku tan di pelabuhan

Aktiviti pentadbiran Mendapatkan kontraktor dan pekerja Pengurusan projek Pembayaran perhubungan dengan agensi lain Pengawasan setelah siap Kos penyenggaraan Mendapatkan sumber kewangan, kos perbelanjaan, Gaji dan kebajikan mengurus peraturan dan undang-undang perlesenankakitangan Kelancaran sistem (jadual Cukai perjalanan

c. Pentadbiran

d. Penyenggaraan Penyenggaraan sistem pengangkutan meliputi aktiviti di bawah Pemantauan dan pemeriksaan sistem dari semasa ke semasa Rutin kawalan mutu perkhidmatan Baik pulih, senggara dan menggantikan bahagian yang rosak atau telah sampai tempoh untuk digantikan 8.4PENGANGKUTAN MANUSIA DAN BAHAN Jenis aktiviti Membawa hasil pertanian Jenis pengangkutan Lori, van, kereta api

28

PA_BPTV_KPM Membawa manusia,/ penumpang Membawa penumpang/ manusia Membawa manusia atau barang dalam jarak yang dekat dalam jumlah yang sederhana Membawa dan memunggah barang Berekreasi, bersantai, bersukan Pemindahan barang jarak jauh

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN Kapal terbang, kapal laut, kereta api LRT, MRT Teksi, beca, bas Pejalan kaki bergerak, tangga bergerak dan lif Forklift, kren di pelabuhan Kereta elektrik di padang golf, skuter air, kereta lumba, kapal layar Kapal kargo, kapal terbang, lori, treler

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 9: SUMBER- SUMBER TENAGA


TAFSIRAN TENAGA Tenaga sebagai keupayaan membuat kerja atau sesuatu yang diperlukan untuk melakukan sesuatu kerja dan proses. Kerja (W) = Daya (F) X Jarak (d) = F (N) X d (cm) = Nm = Joule BOLEH DIPERBAHARUI Sumber asli yang sedia ada dan tidak berkurangan setelah digunakan Contoh: Angin, geoterma dan ombak

W (Nm)

SUMBER TENAGA
TIDAK BOLEH DIPERBAHARUI Sukar untuk diganti setelah digunakan kerana mengambil masa yang lama untuk dihasilkan semula Contoh: Petroleum, gas asli dan neuklear PENGHASILAN TENAGA ELEKTRIK NUKLE SURIA

HIDRO

TERMA

HIDRO

TENAGA UPAYA TENAGA KINETIK TENAGA MEKANIK TENAGA ELEKTRIK


Air di dalam empangan Aliran air di dalam empis air Putaran Turbin Penjana

Air digunakan untuk menghasilkan tenaga elektrik. Tenaga upaya yang dikumpulkan oleh air di dalam empangan amatlah kuat. Apabila air disalurkan ke turbin penjana, tenaga kinetik yang terhasil memutarkan turbin dan menghasilkan tenaga mekanik. Aci turbin digandingkan dengan aci penjana bagi menukarkan tenagan mekanik Terma digunakan untuk memanaskan kepada tenaga elektrik.
air supaya menjadi stim dengan menggunakan bahan api seperti diesel, gas, batu arang atau tenaga suria. Sistem ini digunakan untuk memanaskan air sehingga menghasilkan stim bertekanan tinggi bagi mendapatkan tenaga mekanik melalui putaran turbin. 29 Aci turbin ini digandingkan dengan penjana bagi menukarkan tenaga mekanik kepada tenaga elektrik.

PA_BPTV_KPM TERMA

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 9: SUMBER- SUMBER TENAGA


NUKLEAR
Tenaga nuklear dihasilkan dengan proses pembelahan isotop radio aktif yang tidak stabil seperti Plutonium, Uranium dan Deuterium oleh hentaman neutron. 1 kg Deuterium untuk menghasilkan jumlah tenaga yang sama yang dihasilkan oleh 3 juta kg oleh bahan api fosil.

Di dalam reactor neuklear, haba akan terhasil apabila proses pembelahan dan haba ini akan digunakan untuk memanaskan air bagi menghasilkan stim bertekanan tinggi. Seperti sistem terma, stim bertekanan tinggi ini akan digunakan untuk memutarkan turbin bagi menghasilkan tenaga mekanik. Aci turbin ini digandingkan dengan penjana bagi menukarkan tenaga mekanik kepada tenaga elektrik. TENAGA ELEKTRIK DIHANTAR KE TEMPAT KEDIAMAN

PEMBELAHA N NUKLEAR MENGHASILK AN HABA

AIR PANAS MENGHASILK AN STIM

STIM MEMUSINGK AN TURBIN

TURBIN MENGAKTIFK AN GENERATOR

SURIA

30

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Panel suria berfungsi untuk memerangkap haba yang digunakan untuk memanaskan cecair di dalam tiub panel. Apabila dipanaskan, cecair tersebut akan menghasilkan stim yang bertekanan tinggi yang dialirkan ke turbin bagi mendapatkan tenaga mekanik. Aci turbin ini digandingkan dengan penjana bagi menukarkan tenaga mekanik kepada tenaga elektrik. Bagi mengekalkan tenaga elektrik ketika ketiadaan suria, bateri di pasang kepada sistem ini.

TENAGA SURIA MEMANASK AN CECEIR DI DALAM TIUB PANEL

AIR PANAS MENGHASILK AN STIM

STIM MEMUSINGK AN TURBIN

TUBIN MENGAKTIFK AN GENERATOR

TENAGA ELEKTRIK DIHANTAR KE TEMPAT KEDIAMAN

BAB 9: SUMBER-SUMBER TENAGA MOTOR DAN PENJANA

JENIS STESE N Hidro

TEMPAT Tasik

KELEBIHAN Tiada pembaziran Tiada gas yang dilepaskan Bekalan air mentah

KEKURANGAN Memerlukan kawasan yang luas Mengganggu habitat haiwan Banjir kilat jika tidak dikawal atau empangan pecah.

Terma

Mudah mendapatkan bahan api dan sumber air.

Boleh dibina di manaJENIS- JENIS MOTOR Kos tinggi. AT mana sahaja asalkan Lambat menghasilkan tenaga elektrik Berdasarkan belitan angker dandang boleh didirikan Bahan buangan berupa gas atau asap dandan medan disejukkan setelah melalui turbin.

Nuklear Memerlukan bahan radioaktif.

MOTOR SIRI

Tiada gas buangan Bahaya kebocoran radioaktif MOTOR PIRAU Tenaga elektrik yang Memerlukan pengawasan yang tinggi. lebih besar. Kesan radioaktif yang berpanjangan. JENIS- JENIS air Kos pemanasan MOTOR A.U Bahan uranium tidak boleh Berdasarkan murah menjadi stim lebihfasa voltan diperbaharui. masukan dan berbanding terma jenis rotor yang

MOTOR MAJMUK

Suria

Dimana- mana sahaja asalkan ada cahaya matahari.

digunakan Sumber tenaga Voltan masukan 1 fasa Peralatan penukar tenaga adalah dan 3 percuma mahal. fasa @rotor jenis sangkar Tiada pencemaran Tenaga bergantung kepada tenaga tupai atau pemutar belitan suria. Tenaga boleh
diperbaharui

BER-

MOTOR TOLAKAN

MOTOR MOTOR DAN PENJANA SEMESTER MOTOR ARUHAN SATU FASA MOTOR ARUHAN TIGA FASA

MOTOR SEGERAK

31

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

MOTOR Menukarkan tenaga elektrik kepada tenaga mekanik. Menggunakan tenaga elektrik. Menggunakan tangan kiri Fleming Penarik lif Kipas Tangga gerak

PENJANA Menukarkan tenaga mekanik kepada tenaga elektrik. Menggeluarkankan tenaga elektrik. Menggunakan tangan kanan Fleming Dinamo basikal Pengecas bateri dalam kereta (alternator) Penjana mudah alih.

BAB 9: SUMBER-SUMBER TENAGA

ENJIN

ENJIN PETROL

ENJIN DUA LEJANG CIRI-CIRI Dua lejang satu kitaran Menggunakan minyak pelincir yang berasingan. Mempunyai satu silinder atau lebih. Mempunyai liang tetapi tiada injap. KEBAIKAN Daya kilas tinggi. Kos penyelenggaraan rendah. KEBURUKAN Kuasa keluarannya rendah. Banyak asap dari ekzosnya. KEGUNAAN Motosikal Mesin rumput Mesin gergaji

ENJIN EMPAT LEJANG CIRI-CIRI Empat lejang satu kitaran Kuasanya ditambah dengan menambah silinder. KEBAIKAN Daya kilas rendah. Kos penyelenggaraan tinggi. KEBURUKAN Kuasa keluarannya rendah. Banyak asap dari ekzosnya. KEGUNAAN Kereta Lori Pacuan empat roda

32

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

ENJIN DUA LEJANG LEJANG/ RAJAH Lejang masukan dan Lejang mampatan Aci engkol diputarkan dengan menendang pemijak aci engkol atau menarik tali sawat. Omboh bergerak ke atas sehingga ke titik tetap atas (TTA) Campuran bahan api masuk ke dalam silinder. Liang ekzos ditutup oleh omboh. Campuran bahan api di bahagian atas silinder dimampatkan. Terhasil tekanan tinggi. Pada titik tetap atas (TTA) palam pencucuh mengeluarkan bunga api. Gas terbakar dan mengembang. Kuasa tolakan terhasil. Omboh ditolak ke bawah sehingga titik tetap bawah (TTB). KETERANGAN KEDUDUKAN OMBOH DAN INJAP

Lejang kuasa dan Lejang ekzos

BAB 9: SUMBER - SUMBER TENAGA

ENJIN PETROL EMPAT LEJANG


KETERANGAN KEDUDUKAN OMBOH DAN INJAP Aci engkol diputar Injap pengambilan terbuka, omboh bergerak ke bawah dari TTA ke TTB Campuran bahan api dan udara masuk ke kebuk melalui kaburator atau secara pancitan

LEJANG/ RAJAH Lejang masukan

33

PA_BPTV_KPM Lejang mampatan

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Injap masukan dan ekzos tertutup. Omboh bergerak ke atas sehingga TTA Mempunyai tekanan tinggi. Campuran bahan api dan udara terus dimampat.

Lejang Kuasa

BAB 10 : PENGENALAN MENYELURUH TEKNOLOGI PEMBINAAN Semua injap tertutup. TINGKATAN 4 Di titik TTA, palam pencucuh
Lejang Ekzos

mengeluarkan bunga api elektrik (nyalaan) Berlaku pembakaran bahan api campuran di dalam silinder. Tekanan yang tinggi menolak omboh ke bawah. Seterusnya memutarkan aci engkol. Akibat momentum putaran aci engkol, omboh ditolak naik Omboh mencecah titik TTA Injap ekzos terbuka Gas dilepaskan melalui ekzos dengan bantuan pergerakan omboh ke atas. Kitar lejang seterusnya berulang sehingga enjin dimatikan.

ENJIN DIESEL LEJANG/ RAJAH Pengambilan Udara Aci engkol diputarkan. Injap ekzos tertutup, injap pengambilan terbuka. Udara masuk ke dalam silinder. Omboh bergerak ke atas. KETERANGAN KEDUDUKAN OMBOH DAN INJAP

Lejang mampatan

34

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN Kedua- dua injap tertutup Udara di dalam silinder dimampatkan Akibatnya suhu udara meningkat ke suhu pembakaran. Diesel dipancitkan ke dalam silinder Diesel ditukar kepada gas panas. Campuran bahan api terbakar.

Lejang Kuasa Campuran bahan api terbakar menghasilkan tekanan tinggi dalam kebuk pembakaran. Tekanan tinggi menyebabkan omboh tertolak ke bawah. Seterusnya aci engkol diputarkan.

Lejang Ekzos

Momentum putaran aci engkol


menolak omboh bergerak ke atas. Injap ekzos terbuka Gas dilepaskan melalui ekzos Kitaran lejang berulang sehingga enjin dimatikan.

4 sistem sokongan engine 1) Sistem penyalaan 2) system bahan api 3)system penyejuk 4) system pelinciran

BAB 9: SUMBER- SUMBER TENAGA

ENJIN TURBIN GAS

Udara bersih akan masuk ke dalam enjin turbin melalui rongga pengambilan udara. Udara bersih tersebut terus ke pemampat melalui pendesak pemampat. Pada pendesak pemampat, udara ini disebarkan ke sekeliling dinding oleh daya empar bilah pendesak dan menyebabkan tekanan udara ditingkatkan sehingga 4 kali ganda dan menjadi panas.

35

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Udara panas masuk ke ruang pembakaran dan sistem pencucuhan dinyalakan. Bahan api akan terbakar pada suhu yang sangat tinggi dan menghasilkan tekanan tinggi yang dapat memutarkan turbin. Gas panas dilepaskan melalui turbin kuasa dan keluar sebagai hembusan jet yang mengakibatkan tujahan.

LEVITASI MAGNET PRINSIP ASAS Bagi bahan yang dimagnetkan akan mewujudkan medan magnet lemah pada arah yang bertentangan apabila diletakkan ke dalam medan magnet. Proses ini akan mengakibatkan bahan ini akan terapung dan prinsip ini digunakan dalam pembuatan keretapi maglev. Prinsip motor digunakan bagi membolehkan gerabak bergerak di dalam pemegun. JENIS SISTEM LEVITASI MAGNET

Sistem Levitasi Elektromagnet

Sistem Levitasi Elektrodinamik

Sistem maglev menarik. Sistem ini menggunakan ciri magnet menarik bagi kutub yang berlainan
KEBAIKAN Kurang geseran Kelajuan tinggi. Tidak bising Tahan lama/ tidak mudah haus Kelajuan malar di kawasan tinggi atau rendah Perberhentian tanpa lajak yang banyak Selamat walaupun tanpa pemandu Tiada pencemaran udara Mengurangkan penyelenggaraan Ketepatan masa sampai dan berlepas

Sistem maglev menolak Sistem ini menggunakan ciri magnet menolak bagi kutub yang serupa
KEBURUKAN Risiko keselamatan kerana menggunakan voltan tinggi. Kos perbelanjaan awal adalah mahal Bahaya renjatan elektrik Berbahaya kerana kewujudan voltan tinggi.

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 10 : PENGENALAN MENYELURUH TEKNOLOGI PEMBINAAN

TEKNOLOGI PEMBINAAN

KONSEP

KEPENTINGAN

TAKRIF

SUMBER BINAAN

KATEGORI

TUJUAN

PERINGKAT PEMBINAAN PIHAK YANG TERLIBAT DALAM PEMBINAAN

Kejuruteraan Binaan Ringan Peralatan Dan Jentera Kaedah

Kejuruteraan Binaan Berat

KESAN

Bahan

Pekerja

Perancangan

Pembinaan

Penyenggaraan

Pengurusan Reka Bentuk Pembinaan Struktur Pengurusan Penggunaan Pengubahsuaian Penyerahan Projek

Pemasangan Sistem Bangunan

Hiasan Projek

36

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

TEKNOLOGI PEMBINAAN

KONSEP
Penggunaan sumber binaan dengan cekap bagi menghasilkan sesuatu struktur binaan

TAKRIF

SUMBER BINAAN

Bahan Asli BAHAN-BAHAN BINAAN Bahan Keluaran Tanah Batu Baur Air Besi Bata Simen

PERALATAN/JENTERA Peralatan Jentera/Mesin Cangkul Kren Gergaji Jengkaut Tukul Besi Jentolak

Ahli Ikhtisas Arkitek Jurutera Juru Ukur Bahan Pengurus Projek

Pekerja Mahir PEKERJA Tukang Lepa Tukang Pasang Jubin Tukang susun bata

Pekerja Tak Mahir Tukang sapu Tukang angkat barang

PENGURUSAN KAEDAH Kaedah perancangan Teknik-teknik pembinaan Penggunaan bahan Peralatan/jentera yang hendak digunakan Merangkumi tugas dan tanggungjawab merancang, mengawal dan menyelaraskan sesuatu projek. Memastikan projek berjalan dengan lancar dan dapat disiapkan dalam masa yang ditetapkan serta kos dan kualiti yang diharapkan oleh pelanggan.

37

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KATEGORI
KEJURUTERAAN RINGAN Rumah kediaman Pejabat Pusat membeli-belah Sekolah Masjid KEJURUTERAAN BERAT Pelabuhan Lapangan Terbang Jambatan/Empangan Jalan raya Terowong Projek bekalan air

PERBEZAAN ANTARA PEMBINAAN RINGAN DUA KATEGORI PEMBINAAN PEMBINAAN BERAT pengurusan lebih mudah tidak memerlukan tenaga pakar kos murah pembinaan mudah pengurusan sukar memerlukan tenaga pakar kos lebih tinggi pembinaan lebih kompleks

TUJUAN

Menyimpan Meneduh Mengilang Mengangkut Perhubungan Rekreasi

38

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PERINGKAT PEMBINAAN

KEPENTINGAN TEKNOLOGI PEMBINAAN

PERINGKAT PERANCANGAN

REKABENTUK: Kenalpasti projek. Perolehan tapak. Ukur & uji tanah. Reka bentuk. Lukisan dan perincian. PENGURUSAN: Kontrak. Dapatkan Pekerja. Dapatkan bahan/jentera. Urus pembinaan.

KESAN

PERINGKAT PEMBINAAN PEMBINAAN STRUKTUR: Persediaan. Kerja Tanah. Pembinaan superstruktur. Penutupan struktur. PEMASANGAN SISTEM BANGUNAN: Sistem pengangkutan. Sistem Hawa Dingin. Sistem Perpaipan. Sistem Elektrik. Sistem Perhubungan. HIASAN PROJEK: Hiasan Dalaman. Hiasan Luaran. Landskap. PENYERAHAN PROJEK: Sijil menduduki. Kunci. Jaminan.

KESAN DARI TEKNOLOGI PEMBINAAN: Tempat tinggal yang selesa. Sistem Pengangkutan yang moden. Bekalan air bersih. Penjanaan tenaga elektrik. Peluang pekerjaan

ORGANISASI YANG TERLIBAT DALAM PROJEK PEMBINAAN

PEMILIK PERUNDING PROJEK PEMBINAAN KONTAKTOR

INDIVIDU YANG TERLIBAT DALAM PROJEK PEMBINAAN PERINGKAT PENYELENGGARAAN PENGUNAAN: Guna. Senggara. Baik pulih. PENGUBAHSUAIAN: Tukar. Tambah. Roboh.

PEMBANTU TEKNIK JURUTEKNIK PELUKIS PELAN KAKITANGAN PENTADBIRAN PEKERJA BINAAN PENGURUS JURUTERA ARKITEK JURU UKUR BAHAN JURU UKUR TANAH

39

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 11 : PERSEDIAAN UNTUK PROJEK BINAAN


PERSEDIAAN UNTUK PROJEK PEMBINAAN

PERMULAAN PROJEK

PEROLEHAN TAPAK

TINJAUAN TAPAK BINA

Pemilihan Tapak

Kos

Pembelian Harta tanah

Perundingan Rupa Bentuk Status Tapak Lokasi Tanah Projek Bahan Dan Faedah Peralatan Tenaga Buruh Pembiayaan Kajian Kebolehlaksanaan Penyediaan Peruntukan Mengkaji Maklumat Kakitangan Ikhtrisas Membuat Sedia Ada Keputusan Mengikut Penyelesaian Masalah Kerja Cadangan Perunding Ukur Aras Tujuan Alatan Tanah

Perundangan

Kerja Ukur Tanah Kaedah Lain Dalam Kerja Ukur Aras Memplot Keratan

Kerja Amali Tanah

Ciri-Ciri Tanah

Prinsip Asas

Pembukuan

Ujian Pengreddan Tanah Alatan Prosedur Kerja Analisis Saiz Kumin

Tujuan

40

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Persediaan untuk projek pembinaan

PERMULAAN PROJEK PEMBINAAN

Menyediakan peruntukan kewangan Melantik kakitangan ikhtisas Menjalankan kajian kebolehlaksanaan Membuat penyelesaian masalah Membuat keputusan daripada cadangan perunding

PEROLEHAN TAPAK

PEMILIHAN TAPAK Lokasi yang strategik Keluasan tapak Kemudahan infrastruktur yang ada FAKTOR YANG MEMPENGARUHI KOS Tanah Status tanah Lokasi Rupa bentuk tapak Bahan dan peralatan Tenaga buruh Faedah pembiyaan PEMBELIAN HARTA TANAH Perundingan Perundangan

TINJAUAN TAPAK BINA

Mengkaji maklumat yang sedia ada Kerja ukur tanah Kerja amali tanah

41

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

UKUR ARAS
Kaedah menentukan ketinggian titik di permukaan bumi dari datum Datum ialah titik aras rujukan bagi semua ketinggian di permukaan bumi, biasanya aras laut

TUJUAN Untuk Mendapatkan pelan keratan rentas dan pelan keratan membujur bagi tapak cadangan untuk projek pembinaan

PERALATAN UKUR ARAS


ALAT ARAS Menentukan perbezaan tinggi antara dua titik di permukaan bumi Teropong boleh diputar 3600 pada satah mendatar Jenis yang biasa digunakan ialah alat aras jongket

STAF UKUR ARAS Menentulan ketinggian sesuatu titik Perbezaan dua bacaan staf merupakan perbezaan ketinggian antara dua titik Gelembung staf dapat menentukan staf berada dalam kedudukan tegak untuk mendapatkan bacaan yang tepat Bacaan pada staf diambil daripada angka disilangi oleh bebenang tengah

LADUNG/PLUMBUB Pemberat berbentuk kon yang digantung dengan tali pada kaki tiga Memusatkan alat ukur di atas titik setesen ukur

42

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KERJA UKUR ARAS

PRINSIP ASAS

Staf ukur aras Staf ukur aras Garis kolimatan h1 h2

B
h

HB

h = h1 h2 HB = HA + h

HA

HA = tinggi titik A dari permukaan datum HB = tinggi titik B dari permukaan datum

PEMBUKUAN

Garis Kolimatan, GK1

2.655 1.085
C

2.140

1.015

0.535

0.590 1.860 1.015


A BA1 = 89.750m B

1.465
D E

Garis Kolimatan, GK2 F

Ketinggian garis kolimatan, GK1 = 87.750 + 0.590 = 90.340m

Ketinggian garis kolimatan, GK2 = 90.340 - (1.465 + 2.655) = 91.530m

A, B, C, E dan F ialah titik staf D ialah titik pindah

43

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PEMBUKUAN UKUR ARAS

Pandangan Antara Pandangan Belakang

2.655 2.655 0.590 1.015 0.590 1.860 1.015


A BA1 = 89.750m B

2.140 1.015 2.140 1.015


Pandangan Hadapan

0.535

1.085 1.085
C

1.465 1.465
E

F D

BA2 = 90.990m

PERHITUNGAN KERJA UKUR ARAS

Pandangan Belakang 0.590

Pandangan Antara

Pandangan Hadapan

Naik (+)

Turun (-)

Aras Laras 89.750 88.480 89.325

Rantaian (m)

Catatan BA1AL = 89.750 m

(-)
1.860 1.015 1.085

(-) (-)
1.465

1.270 0.845 0.070 0.380 0.515 1.125 0.480 2.965 1.720 1.720

(-)

0 20 40 60 80 100 120

Titik A Titik B Titik C Titik pindah D Titik E Titik F BA2AL = 90.990 m Ralat = 90.995 90.990 = 0.005

89.255 88.875 89.390 90.515 90.995 90.995 89.750

2.655

(-)
2.140 1.015

(-) (-)
0.535 2.000

3.245 2.000

44

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

MEMPLOT KERATAN

Plotan keratan dilukis apabila semua semakan data penghitungan telah selesai dibuat. Plotan bertujuan untuk menggambarkan bentuk keratan di sepanjang garisan ukur.

L LANGKAH-LANGKAH

KERJA PEMPLOTAN

memilih skala nmendatar dan menegak yang sesuai Jarak rantaian ditandakan di sepanjang garisan mendatar dan garisan tegak dilukis pada setiap titik rantaian. Tandakan ketinggian aras yang didapati pada setiap garisan tegak Sambungkan semua titik yang ditandakan dengan garis lurus lengkapkan plotan dengan maklumat jarak rantaian, aras laras dan datum andaian. d d

F E
Skala Tegak 1 : 100 Skala Mendatar 1 : 1000 Datum Andaian 85.000

88.480

89.325

89.255

88.875

89.390

90.515

Aras laras

0.00

20.00

40.00

60.00

80.00

100.00

Rantaian

45

120.00

90.995

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 11 : PERSEDIAAN UNTUK PROJEK BINAAN UjIAN PENGGREDAN TANAH (ANALISIS AYAKAN)

TUJUAN / OBJEKTIF
Mengetahui peratusan kandungan zarah tanah iaitu kelodak, pasir dan kelikir. Mengkelaskan tanah dengan berpandukan saiz zarah.

PERALATAN / MESIN / BAHAN


MESIN PENGAYAK PENAPIS AYAK ALAT TIMBANG SAMPEL TANAH KERING

PROSEDUR KERJA

Keringkan tanah dan bersihkan tanah daripada sampah dan sebarang bendasing. Tanah yang melekat diketuk dengan dihasilkan ekoran M-TEK singkatan kepada Modul Pembelajaran Teknikal tukul getah meleraikanpencapaian pelajar aliran te kumin-kumin. Kekurangan bahan sokongan di pasaran turut menyumbang kepada masalah ini. Selain itu, keupayaan pela Ambil dan timbangkan tanah kering lebih kurang 200g. Catatkan bacaannya. memberikan cetusan idea kepada Unit Teknikal, Pengurusan Akademik, Bahagian Pendidikan Teknik dan Vo Timbang setiap ayak kosong (10 pengayak) dan bacaannya dicatatkan. Susunkan ayak mengikut saiz (saiz lubang besar- 3.35mm di atas dan yang Modul yang disediakan ini selari dengan keperluan sukatan pelajaran tingkatan 4 dan tingkatan 5. Ia me paling kecil di bahagian bawah-0.063mm) pembelajaranMasukan sampel tanah di bahagian atas (ayak 3.35mm). Laraskan masa lebih yang boleh membantu guru-guru dan pelajar untuk meningkatkan prestasi akademik ke taha permulaan modul ini dilengkapi dengan nota ringkas peta mindamesin ayakan.dan soalan-soalan latihan meng kurang 5 minit dan lakukan proses pengayakan pada (Mind Map) dari masa ke Timbang semula setiap ayak yang mengandungi kumin tanah dan catatkan semasa agar selari dengan keperluan kurikulum terkini. bacaannya. Lengkapkan Pendidikan Teknik peratusan jumlah merakamkan setinggi-tinggi penghargaan kep Saya mewakili Bahagianjadual dan plotkan graf dan Vokasional kumin yang melepasi ayak berbanding saiz kumin dalam graf semilog penghargaan saya kerana mengambil inisiatif menerajui projek ini. Sekalung taburan saiz zarah. panjatkan kepada guru-guru d

PRAKATA

sebagai panel penulis modul. Semoga M-TEK yang disediakan ini dapat dimanfaatkan oleh semua piha optimum. Adalah diharapkan modul ini dapat memberi impak yang besar sebagai bahan sokongan pembela keberhasilan pelajar aliran teknikal untuk melahirkan lebih ramai pelajar cemerlang yang mampu bersaing dip

Pengarah Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional Kementerian Pelajaran Malaysia

46

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

DATA ANALISIS AYAKAN


SAIZ AYAK (mm) JISIM AYAK (g) JISIM AYAK + TANAH (g) JISIM TANAH JISIM TANAH YG YG MELEPASI AYAK TERTINGGAL (g) PADA AYAK (g) (451.78-447.78) = 4.0 2.36 1.18 0.425 0.300 0.212 0.150 0.075 0.063 LULUS 0.063 JUMLAH JISIM KEHILANGAN JISIM 415.37 385.68 329.74 319.78 309.75 307.29 287.52 291.38 274.05 423.87 415.18 384.54 343.18 329.25 325.69 308.52 295.88 277.45 8.5 29.5 54.8 23.4 19.5 18.4 21.0 4.5 3.4 187.0 (200-187.0) = 13g (187-4.0) PERATUS KUMULATIF (%) (183 /187)x 100 = 98% 93 78 48 36 25 15 4 2

3.35

447.78

451.78

(-)

= 183.0 174.5 145.0 90.2 66.8 47.3 28.9 7.9 3.4

BERGRE D TIDAK BAIK

BERGRE D BAIK BERGRED KURANG BAIK

TANAH BERGRED BAIK

TANAH BERGRED KURANG BAIK Menunjukkan tanah jenis pasir yang bercampur sedikit kelodak dan Darisedikit Taburan Saiz Tanah graf kelikir. Tanah ini dianggap bergred kurang baik kerana Jumlah kumin bersaiz 0.2 hingga 0.6 adalah agak kurang.

UNTUK PROJEK BINAAN


Menunjukkan tanah jenis pasir yang mengandungi beza antara saiz kumin yang besar. Lengkung yang dihasilkan berbentuk seragam dan Merentasi graf.

TANAH BERGRED TIDAK BAIK Menunjukkan tanah jenis pasir halus. Tanah ini bergred tidak baik atau bergred seragam kerana ia mengandungi saiz kumin yang hampirhampir sama.

47 48

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

SIFAT TANAH
CIRI-CIRI TANAH Tanah Jeleket Nisbah lompang tinggi Jeleketan antara tanah tinggi Tiada geseran antara zarah Bersifat plastik Mudah mampat Endapan pada kadar perlahan Hampir tidak telap air Contoh tanah: Tanah liat, Kelodak Tanah Tak Jeleket Nisbah lompang rendah Tiada jeleketan antara zarah Geseran antara zarah Tak bersifat plastik Tidak mudah mampat Endapan serta-merta apabila dikenakan beban Boleh telap air Contoh tanah : Pasir, kerikir.

Keupayaan tanah untuk menanggung beban bergantung pada ciri-ciri tanah. Kekuatan tanah sering dikaitkan dengan ciri-ciri utama tanah iaitu: Tanah Jelekit Tanah Tak Jelekit

FAKTOR YANG MEMPENGARUHI CIRI-CIRI TANAH


Saiz dan bentuk ( Tekstur ) Kumin tanah Kandungan Udara Kandungan Kelembapan Kandungan Bahan Organik

Ciri-ciri dan jenis tanah serta saiz kuminnya

PA_BPTV_KPM

BAB 11 : PERSEDIAAN UNTUK PROJEK BINAAN

PA_BPTV_KPM
Kumpulan Zarah kasar Zarah halus Organik

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN
Sifat Tanah Tanah tak jeleket Tanah jeleket Saiz Tanah (mm) 0.06 - 2.0 2.0 60 <0.002 0.002 0.06 <0.002 Jenis Tanah Pasir Kerikir Tanah liat Kelodak

BAB 12 : REKA BENTUK DAN PERANCANGAN PROJEK PEMBINAAN

REKA BENTUK DAN PERANCANGAN PROJEK PEMBINAAN


Tanah organik

Tanah gambut

REKA BENTUK PROJEK

LUKISAN KERJA DAN PERINCIAN

Takrif

Ahli Yang Terlibat

Faktor Reka Bentuk

PRAKATA

Proses Reka Bentuk

Lukisan Kerja

Perincian

M-TEK singkatan kepada Modul Pembelajaran Teknikal dihasilkan ekoran pencapaian pelajar aliran teknikal yang kurang memberangsangkan. Kekurangan bahan sokongan di pasaran turut menyumbang kepada masalah ini. Selain itu, keupayaan pelajar yang berbeza-beza dalam peperiksaan Arkitek Jurutera Perancang Lukisan Lukisan Ukur memberikan cetusan idea kepada Unit Teknikal, Pengurusan Akademik, Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional untuk menghasilkan modul ini. Lukisan Tapak Kejuruteraan Arkitek Modul yang disediakan ini selari dengan keperluan sukatan pelajaran tingkatan 4 dan tingkatan 5. Ia merupakan bahan sokongan pengajaran dan pembelajaran yang boleh membantu guru-guru dan pelajar untuk meningkatkan prestasi akademik ke tahap yang boleh dibanggakan. Sebagai usaha Lukisan Lukisan Rupa permulaan modul ini dilengkapi dengan nota ringkas peta minda (Mind Map) dan soalan-soalan latihan mengikut topik. Penambahbaikan akan dilakukan Mekanikal & Kos Fungsi Struktur Bentuk dari masa ke semasa agar selari dengan keperluan kurikulum terkini. Elektrikal Saya mewakili Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional merakamkan setinggi-tinggi penghargaan kepada Unit Teknikal, Pengurusan Akademik Kandungan Bahan kerana mengambil inisiatif menerajuiKekuatan Sekalung penghargaan saya panjatkan kepada guru-guru di atas sumbangan dan kepakaran mereka projek ini. Kandungan Kandungan sebagai panel penulis modul. Semoga M-TEK yang disediakan ini dapat dimanfaatkan oleh semua pihak yangTapak dengan penggunaan yang terlibat Perundangan Am optimum. Adalah diharapkan modul ini dapat memberi impak yang besar sebagai bahan sokongan pembelajaran yang sekaligus menyumbang kepada keberhasilan pelajar aliran teknikal untuk melahirkan lebih ramai pelajar cemerlang yang mampu bersaing diperingkat lebih tinggi.

Pengarah Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional Kementerian Pelajaran Malaysia

49

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

TAKRIF REKA BENTUK PEMBINAAN


Terbahagi kepada dua aspek : reka bentuk seni bina reka bentuk kejuruteraan Aktiviti yang dapat membuat penyelesaian masalah dari segi seni bina dan kejuruteraan

AHLI PROFESIONAL DAN TUGAS


ARKITEK Reka bentuk dari segi seni bina, tujuan pembinaan dan menentukan bahan yang digunakan JURUTERA Reka bentuk dari segi kekuatan struktur,keselamatan, perkhidmatan dan penyaliran PERANCANG Reka bentuk dari segi keseluruhan projek agar sesuai dengan persekitaran dan harmoni

BAHAN
RUPA BENTUK

FAKTOR-FAKTOR REKABENTUK PEMBINAAN

KEKUATAN

PROSES REKABENTUK PEMBINAAN

Kenal pasti Keperluan

Idea awalan

Menapis idea

Mengguna atau melaksanakan idea

Pilih idea

Menganalis idea

CANGAN PROJEK PEMBINAAN


50 51

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

LUKISAN KERJA DAN PERINCIAN

SET LUKISAN KERJA


LUKISAN KERJA
Mengandungi maklumat lengkap tentang : Kedudukan bangunan di tapak Bentuk fizikal Bentuk struktur Saiz bangunan Kedudukan bahagian atau ruang Bahan yang digunakan

Lukisan Ukur Kejuruteraan

Kedudukan tapak dan bentuk muka bumi sebelum pembinaan dijalankan

Kedudukan projek pembinaan di tapak

Lukisan Tapak Kontur terakhir dan landskap

Lukisan Arkitek

Bentuk fizikal, saiz, bahan, ukuran bahan, jalan dan talian paip

Lukisan Mekanikal dan Elektrikal

Pemasangan system seperti pendawaian elektrik,lif ,eskalator dan salur kumbahan

Lukisan Struktur

Binaan struktur menyokong bagunan dari asas hingga bumbung

KANDUNGAN PERINCIAN
PERUNDANGAN Syarat-syarat kontrak Tempoh jaminan Tempoh penyerahan
PA_BPTV_KPM

TEKNIKAL Jenis bahan Masa pemasangan Kaedah pembinaan

KANDUNGAN AM Menyatakan peranan dan tugas pihak yang terlibat dalam projek pembinaan

BAB 11 : PERSEDIAAN UNTUK PROJEK BINAAN

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 13 : PENGENALAN KEPADA REKA BENTUK

Takrif dan produk atau bidang reka bentuk

Reka bentuk ialah suatu aktiviti penyelesaian masalah yang bersistem untuk memenuhi keperluan manusia Produk/ bidang Bangunan tinggi Mekanilk al Elektrik al

Produk Carta alir reka perindustrian bentuk M-TEK singkatan kepada Modul Pembelajaran Teknikal dihasilkan ekoran pencapaian pelajar aliran teknikal yang kurang memberangsangkan. Perab Kekurangan bahan sokongan di pasaran turut menyumbang kepada masalah ini. Selain itu, keupayaan pelajar yang berbeza-beza dalam peperiksaan ot memberikan cetusan idea kepada Unit Teknikal, Pengurusan Akademik, Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional untuk menghasilkan modul ini. Bab 13.0 Pengenalan kepada reka bentuk Modul yang disediakan ini selari dengan keperluan sukatan pelajaran tingkatan 4 dan tingkatan 5. Ia merupakan bahan sokongan pengajaran dan pembelajaran yang boleh membantu guru-guru dan pelajar untuk meningkatkan prestasi akademik ke tahap yang boleh dibanggakan. Sebagai usaha permulaan modul ini dilengkapi dengan nota ringkas peta minda (Mind Map) dan soalan-soalan latihan mengikut topik. Penambahbaikan akan dilakukan dari masa ke semasa agar selari dengan keperluan kurikulum terkini. Menghasilkan suatu produk baru Saya mewakili Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional merakamkan setinggi-tinggi penghargaan kepada Unit Teknikal, Pengurusan Akademik Menambah nilai pada produk Tujuan reka kerana mengambil inisiatif menerajui projek ini. Sekalung penghargaan saya panjatkan kepada guru-guru di atas sumbangan dan kepakaran mereka sedia ada bentuk ini dapat dimanfaatkan oleh semua pihak yang terlibat dengan penggunaan yang sebagai panel penulis modul. Semoga M-TEK yang disediakan optimum. Adalah diharapkan modul ini dapat memberi impak yang besar sebagai bahan sokongan pembelajaran yang sekaligus menyumbang kepada keberhasilan pelajar aliran teknikal untuk melahirkan lebih ramai pelajar cemerlang yang mampu bersaing diperingkat lebih tinggi. Menjadikan sesuatu produk itu lebih selesa dan selamat digunakan

PRAKATA

Pengarah Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional Kementerian Pelajaran Malaysia

52

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

13.1 TAKRIFAN REKA BENTUK Rekabentuk ialah satu aktiviti penyelesaian masalah secara sistematik untuk memenuhi keperluan manusia.

MASALAH

PROSES REKABENTUK

PRODUK

Contoh produk yang memerlukan reka bentuk berterusan adalah seperti rajah dibawah: Bangunan Perabot REKABENTUK Tinggi

Mekanikal

Elektrikal

Produk Perindustrian

13.2

CARTA ALIR PROSES REKA BENTUK

PROSES REKABENTUK SITUASI

CONTOH
Seorang pelajar ke sekolah dengan menyandang beg yang besar dan sarat dengan buku. TUJUAN REKA BENTUK

BRIF REKABENTUK

MEMIKIRAN IDEA

PENGEMBANGAN IDEA PENYELESAIAN DAN PERINCIAN PEMODELAN DAN CONTOH SULUNG MENGUJI REKA BENTUK

13: PENGENALAN KEPADA REKABE


13.3 Rekabentuk bertujuan untuk:

1. Menghasilkan produk baru 2. Menambahnilai produk sedia ada 3. Menjadikan sesuatu produk itu lebih selesa dan selamat digunakan

53

Membuat satu alat yang boleh disisi dengan buku dan mudah dibawa. Memikirkan idea asas untuk mengatasi masalah. Pada peringkat ini, idea asas dikembangkan kepada beberapa idea dengan ciri-ciri dan spesifikasi tertentu. Pada peringkat ini, idea terbaik dan sesuai untuk dipilih setelah mengambil kira semua aspek .seperti kesesuaian rekabentuk, tarikan pengguna dan aspekaspek yang difikirkan sesuai. Dengan menggunakan lakaran dan spesifikasi, model atau contoh sulung boleh dibuat. Mengenalpasti keberkesanan penyelesaian secara terperinci dari segi fungsi dan keselamatan

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Kriteria keperluan, jenis keperluan dan contoh produk reka bentuk

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 14 : CARA-CARA MEREKA BENTUK

Cara memenunuhi keperluan mudah

Bagaimana menjadikan masalah itu jelas

Mendapatkan dan memikirkan idea Bab 14.0 Cara-cara mereka bentuk Proses mereka bentuk

Mendapatkan penyelesaian dan perincian

Membuat dan memodelkan soalan

Menguji reka bentuk atau penyelesaian

54

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

14.1 PROSES MEREKA BAB 11 : PERSEDIAAN UNTUK PROJEK BINAAN BENTUK PRODUK Proses reka bentuk yang bersistem boleh di tunjukkan dengan carta alir berikut:

1.1 Situasi atau Masalah Sesuatu situasi atau masalah menunjukkan apakah keadaan sebenar sesuatu masalah. 1.2 Menjadikan sesuatu masalah Jelas Bertanya kepada orang lain. Proses sumbang saran Sumber maklumat yang betul. 1.3 Mendapatkan dan memikirkan idea

Bahan

Kos M-TEK singkatan kepada Modul Pembelajaran Teknikal dihasilkan ekoran pencapaian pelajar aliran te Kemahiran Kekurangan bahan sokongan di pasaranTeknologi turut menyumbang kepada masalah ini. Selain itu, keupayaan pela BAHAGIAN 6 memberikan cetusan idea kepada Unit Teknikal, Pengurusan Akademik, Bahagian Pendidikan Teknik dan Vok
: REKA

Modul yang disediakan ini selari dengan keperluan sukatan pelajaran tingkatan 4 dan tingkatan 5. Ia me 1.4 Mendapatkan penyelesaian dan perincian pembelajaran yang boleh membantu guru-guru dan pelajar untuk meningkatkan prestasi akademik ke tahap permulaan Untuk mendapatkandengan nota ringkas peta minda rekabentuk, dan soalan-soalan latihan meng modul ini dilengkapi penyelesaian kepada masalah (Mind Map) kita perlu memilih dari masa ke semasaterbaik daripada pelbagai idea alternatif. satu idea agar selari dengan keperluan kurikulum terkini.

Saya mewakili Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional merakamkan setinggi-tinggi penghargaan kep 1.5 kerana mengambil inisiatif menerajui projek ini. Sekalung penghargaan saya panjatkan kepada guru-guru d Membuat dan memodelkan masalah sebagai panel penulis modul. Semoga M-TEK yang disediakan ini dapat dimanfaatkan oleh semua piha optimum. Adalah diharapkan modulpemodelan masalah dibuat untuk melihat keadaan sebenar Pembuatan dan ini dapat memberi impak yang besar sebagai bahan sokongan pembela keberhasilan pelajar aliran teknikal untuk melahirkanbagi memastikan reka bentuk yang mampu bersaing dip reka bentuk dan membuat ujian lebih ramai pelajar cemerlang boleh
memenuhi ciri atau spesifikasi yang telah ditetapkan dibuat dalam bentuk model atau contoh sulung (prototaip).

Pengarah Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional Kementerian Pelajaran Malaysia

Menguji reka bentuk atau penyelesaian Membuat dan memodelkan Mendapatkan penyelesaian penyelesaian masalah dan perincian Mendapatkan dan memikirkan idea jelas

jelas Menjadikan masalah itu jelas

Situasi atau masalah

Sumber Pecahan idea reka bentuk

PRAKATA

Masa

55

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

(PROTOTAIP)

PERBEZAAN ANTARA MODEL DAN CONTOH SULUNG Contoh sulung (Prototaip) Produk sebenar dengan rupa bentuk, bahan buatan, fungsi dan saiz sebenar sesuatu produk.

Model Produk sebenar yang dibentuk pada saiz yang lebih kecil dengan saiz dan kadaran tertentu.

BAHAN DAN PERALATAN UNTUK MEMBUAT MODEL KATEGORI BAHAN Bahan kepingan Bahan padu Bahan lembut Bahan jalur Perekat Bahan sambung Bahan bermodul CONTOH BAHAN Kertas tebal, kadbod, kepingan logam dan plastik Bongkah kayu dan polisterina Plastersin, plastic, tanah liat dan plaster of paris Tali, dawai, benang dan rod Gam dan glu serbaguna Paku, skru, dawai kokot dan pita pelekat Modul system elektronik, hidraulik dan pneumatik

1.6 Menguji reka bentuk atau penyelesaian

Bentuk keseluruhan

Andaian sainstifik

Sistem mekanikal

Kesesuaian bahan

Aspek pengujian reka bentuk

Fungsi

Kefahaman

Sambungan

Keselamatan

Ergonomik

56

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 15 : REKOD DAN PENYAMPAIAN IDEA REKA BENTUK


Lukisan perspektif Lukisan bentuk rata (ortografik) Jenis jenis lukisan Lukisan isometrik Lukisan terperinci Kaedah cahaya dan bayang Cara menimbulkan bahagian Kaedah lukisan garisan Kaedah mewarna Lakaran awal Penyampaian dan penyusunan idea reka bentuk 2. Lakaran perkembangan 3. Lukisan kerja 4. Lukisan persembahan Lakaran dengan pen warna Lukisan menggunakan semburan cat Lukisan menggunakan grafik komputer Model ialah satu media yang menunjukkan sesuatu objek atau idea dengan lebih realistik atau jelas Cara pembuatan Guna kertas tebal atau kadbod Guna bahan lain

Bab 15.0 Rekod dan penyampaian idea reka bentuk

Penggunaan media lain

Model dan cara membuatnya

57

PA_BPTV_KPM 1. JENIS-JENIS LUKISAN 4 jenis lukisan: Lukisan perspektif Lukisan isometrik Lukisan ortogafik Lukisan terperinci

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

A. Lukisan perspektif Lukisan yang menunjukkan bentuk sesuatu objek dengan lebih jelas seperti bentuk sebenarnya mengikut pandangan mata manusia. Bahagian objek yang dekat lebih besar, manakala yang jauh kelihatan kecil.

Contoh pemandangan perspektif Terdapat beberapa jenis lukisan perspektif seperti dibawah:

Lukisan perspektif satu titik perspektif tiga titik

Lukisan perspektif dua titik

Lukisan

B. Lukisan isometrik Lukisan pandangan yang dilukis bagi menunjukkan keadaan sesuatu objek dengan lebih jelas dan mudah difahami . Terdapat tiga paksi utama iaitu satu paksi tegak dan dia paksi bersudut 30o dari paksi mendatar berskala penuh.

30
o

30 BAHAGIAN 6: o REKABENTUK

PERINDUSTRIAN

TINGKATAN 4

58

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

C. Lukisan ortografik Lukisan bentuk rata yang menggabungkan beberapa pandangan bagi sesuatu objek yang mengandungi pandangan hadapan sisi dan pelan.

D. Lukisan terperinci Lukisan yang menunjukkan semua maklumat tentang sesuatu objek secara lebih jelas dan terperinci dari segi bahan yang digunakan, saiz atau dimensi komponen atau kaedah pembuatan atau pemasangan komponan-komponen.

BAB 15: REKOD DAN PENYAMPAIAN REKA BENTUK

59

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 11 : PERSEDIAAN UNTUK PROJEK BINAAN BAB 15: REKOD DAN PENYAMPAIAN REKA BENTUK
2. KAEDAH MENIMBULKAN BAHAGIAN LUKISAN Pensil Pen Peralat an Cahaya dan bayang

Cat/ Pewarna CARA MENIMBULKA N BAHAGIAN LUKISAN Kaedah

Garisan

Mewarna

PRAKATA
3. PENYAMPAIAN DAN PENYUSUNAN IDEA REKA BENTUK

M-TEK singkatan kepada Modul Pembelajaran Teknikal dihasilkan ekoran pencapaian pelajar aliran te Kekurangan bahan sokongan di pasaran turut menyumbang kepada masalah ini. Selain itu, keupayaan pela memberikan cetusan idea kepada Unit Teknikal, Pengurusan Akademik, Bahagian Pendidikan Teknik dan Vok

Modul yang disediakan ini selari dengan keperluan sukatan pelajaran tingkatan 4 dan tingkatan 5. Ia mer KAEDAH PENYAMPAIAN DAN PENYUSINAN pembelajaran yang boleh membantu guru-guru dan pelajar untuk meningkatkan prestasi akademik ke tahap IDEA REKA BENTUK permulaan modul ini dilengkapi dengan nota ringkas peta minda (Mind Map) dan soalan-soalan latihan mengi dari masa ke semasa agar selari dengan keperluan kurikulum terkini.

Saya mewakili Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional merakamkan setinggi-tinggi penghargaan kep kerana mengambil inisiatif menerajui projek ini. Sekalung penghargaan saya panjatkan kepada guru-guru d sebagai panel penulis modul. Semoga M-TEK yang disediakan ini dapat dimanfaatkan oleh semua pihak Lakaran Lukisan Lakaran Lukisan optimum. Adalah diharapkan modul ini dapat memberi impak yang besar sebagai bahan sokongan pembelaj Perkemban Persembah Awal Kerja keberhasilan pelajar aliran teknikal untuk melahirkan lebih ramai pelajar cemerlang yang mampu bersaing dipe gan an 1 2 3 4

Pengarah Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional Kementerian Pelajaran Malaysia 60

PA_BPTV_KPM BAHAGIAN 6:

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

4. PENGGUNAAN MEDIA LAIN UNTUK MEREKOD DAN MENYAMPAIKAN IDEA Lukisan meggunakan grafik komputer PENGGUNAAN MEDIA LAIN

Lakaran dengan pen warna

Lukisan menggunakan semburan cat 5. MODEL

Mengenalpasti kaedah pengeluaran atau pembuatan Menguji dan mengenalpasti masalah Perana n

Memilih bahan dan kemasan yang sesuai Menilai tahap keselamatan produk

Menunjukkan bentuk sebenar objek

Guna kertas tebal atau kadbod

MODE L
Banguna n Cara membua t Kapal Terbang

Polisterina Kenderaan

Kerusi Bot/ kapal Tangki air Gentian Kaca

Alat permainan Botol

Guna bahan lain

Plastik Bekas barang Barang permainan

Kayu

Bangunan Struktur kerangka jambatan

Menara

61

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

REKABENTUK PERINDUSTRIAN

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 16: PENGGUNAAN MAKLUMAT SEMASA MEREKA BENTUK

Membuat rujukan Cara mendapatkan maklumat Membuat temubual Membuat penyelidikan Membuat ujikaji Media bercetak Media elektronik Penyelidikan Menyampaikan maklumat Folio Lakaran dan lukisan

Kaedah mendapatkan maklumat Bab 16.0 Penggunaan maklumat semasa mereka bentuk

Penyampaian operasi reka bentuk Penulisan laporan

Carta alir

62

PA_BPTV_KPM 1. SUMBER RUJUKAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Media Cetak

Buku Jurnal Majalah Prosiding Makalah Akhbar

2. MENYAMPAIKAN MAKLUMAT Cara menyampaikan maklumat adalah melalui kaedah: Folio atau kertas cadangan o Folio ialah satu dokumentasi yang merangkumi semua aspek dalam proses reka bentuk. Lakaran dan lukisan o Lakaran dan lukisan menunjukkan rupa bentuk penyelesaian untuk masalah reka bentuk yang hendak diselesaikan. AGIAN 6: REKABENT UK PERINDUSTRIAN TING 3. PENYAMPAIAN OPERASI REKA BENTUK Penyampaian operasi reka bentuk boleh dilakukan melalui penggunaan carta alir yang menunjukkan proses peringkat suatu operasi atau proses. SIMBOL OPERASI Masukan atau proses tamat Mula atau proses tamat Keputusan perlu dibuat 4. PENULISAN LAPORAN Laporan rekabentuk boleh dilakukan mengikut susunan seperti berikut: Mengenal pasti masalah, situasi atau keperluan Mengumpul keterangan maklumat yang hendak direka bentuk Kajian yang dibuat untuk mengenalpasti masalah atau menjadikan masalah itu jelas Mendokumentasikan maklumat berkaitan Melakarkan idea awalan Melukiskan kerja dan perincian reka bentuk Menyenaraikan bahan yang digunakan mengikut kesesuaian reka bentuk Pengujian dan kaedah pelaksanaan ujian Hasil ujian, mencapai matlamat atau tidak SIMBOL OPERASI Proses sedang dilaksanakan Proses dikeluarkan atau dimasukkan dalam sistem Proses berhenti seketika

Internet Filem Disket Cakera padat CD-Rom TV, video, radio E-book E-Pembelajaran

63

Temubual Uji kaji Soal selidik Kajian kes

SUMBER RUJUKAN Media Elektronik

Penyelidikan

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 1 : PROSES- PROSES PEMBUATAN

64

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

1.1 PROSES-PROSES PEMESINAN


PROSES PROSES PEMESINAN

MESIN LARIK

MESIN KISAR

MESIN PEMBENTUK

MESIN CANAI

MESIN GERUDI

MESIN LARIK KEGUNAAN MESIN LARIK Mengurangkan saiz bahan (melarik) Memotong bahan (memenggal) Menggerudi Membuat lubang gerek Membuat ulir Melorek

JENIS- JENIS PROSES MESIN LARIK

Melarik Selari

Melarik penirusan

Melarik Penampan

Memenggal

Melorek

Menggerudi

Menggerek

Mengulir

MESIN KISAR MESIN KISAR

MESIN KISAR UFUK CIRI-CIRI Mesin pemotong dipasang dan berputar pada paksi mengufuk

MESIN KISAR TEGAK CIRI-CIRI Mata pemotong dipasang dan berputar pada paksi menegak

65

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KEGUNAAN MESIN KISAR


Mengisar atau memotong permukaan rata termasuk ufuk, tegak dan condong. Membuat alur kekunci, lurah T dan lurah bajang. Membuat kerja- kerja melubang. Membuat gear.

PA_BPTV_KPM PENGENDALIAN MESIN KISAR

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Operasi mesin kisar berbeza daripada mesin larik. Benda kerja dipasang dengan cara diapit atau dibol pada meja mesin. Mata alat berputar pada kedudukan tetap mengikut kelajuan tertentu. Meja mesin kisar boleh digerakkan ke kiri atau ke kanan, ke hadapan dan ke belakang.

BENTUK MATA ALAT DAN HASIL PEMOTONGAN MESIN KISAR

Mata alat pengisar biasa

Mata alat pengisar cembung

Mata alat pengisar sudut tunggal

Mata alat pengisar penjuru bulat

Mata alat pengisar sudut kembar

Mata alat pengisar lurah bajang

Mata alat pengisar cekung

Mata alat pengisar kekunci woodruff

BAB 1: PROSES-PROSES PEMBUATAN


MESIN PEMBENTUK Dijalankan secara gerakan salingan- Mata alat digerakkan ke hadapan dan ke belakang benda kerja dan mata alat hanya memotong benda kerja semasa bergerak ke hadapan dan tidak memotong benda kerja semasa bergerak ke belakang. Meja mesin boleh digerakkan ke kiri atau ke kanan serta hanya naik dan turun sahaja.

MESIN CANAI

CANAI KEKAKI

MESIN CANAI MEJA

MESIN

KEGUNAAN MESIN CANAI

Mencanai hujung mata alat yang tumpul atau sumbing. Mencanai atau membentuk benda kerja sebelum disudahi dengan peralatan tangan.

MESIN GERUDI

66

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KEGUNAAN

BENTUK MATA

KEGUNAAN

BENTUK MATA

Menggerudi lubang Melulas

Mengulir dalam

Melubang benam

Menggerek

Melubang senggat

1.2 TEKNIK- TEKNIK PENYAMBUNGAN


TEKNIK PENYAMBUNGAN

PENYAMBUNGAN SEMENTARA Skru Rivet Bolt dan nat

SES-

PENYAMBUNGAN KEKAL Perekat Memateri Meloyang Kimpalan

PROSES
PENYAMBUNGAN SEMENTARA RIVET Merupakan skru tanpa ulir Diperbuat daripada loyang atau aluminium Digunakan untuk menyambung plat kayu kepada logam/ antara kepingan logam nipis TEKNIK RIVET

TEKNIK SET DAN SNAP


JENIS SET DAN SNAP Gerudi lubang pada kedua-dua bahagian yang hendak dicantumkan

TEKNIK POP
JENIS POP Gerudi lubang pada kedua-dua bahagian yang hendak dicantumkan.

67

PA_BPTV_KPM
Masukkan batang rivet menembusi kedua-dua bahagian yang hendak disambung atau dilekatkan Masukkan lubang snap kepada batang rivet dan ketuk snap sehingga bahagian yang dicantumkan itu rapat Matikan rivet dengan membuat kepala baru. Gunakan set untuk mendapat bentuk kepala yang kemas.

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN
Masukkan batang rivet menembusi kedua-dua bahagian yang hendak disambung atau dilekatkan. Masukkan paku rivet ke dalam pistol rivet. Petik pembidik pistol sehingga paku rivet terkeluar daripada badan rivet. Seterusnya meninggalkan rivet melekat pada bahagian yang hendak dicantum

Rivet siap terpasang

Rivet siap terpasang

JENIS RIVET

RIVET KEPALA BENAM

RIVET BUTANG

RIVET KEPALA RATA

Penyambungan yang menghasilkan permukaan bahan kerja yang rata MEMATERI

Mendapatkan kekuatan sambungan yang maksimum PENYAMBUNGAN KEKAL

Sambungan untuk kepingan logam yang nipis

Proses penyambungan kepingan logam nipis. Takat lebur tidak melebihi 4500C. Logam kerja asas tidak lebur. Peleburan logam pengisi dilakukan dengan alat pemateri. Plat logam yang hendak disambung mestilah dibersihkan daripada sebarang oksida dan minyak bagi mendapatkan kekuatan sambungan yang maksimum.ES-PROS

PEMBUATAN
TEKNIK PEMATERIAN RAJAH KETERANGAN Bersihkan permukaan plat secara kimia atau mekanikal (berus). Sapu bahagian lakur pada kedua- dua bahagian logam yang hendak disambung. Apit benda kerja yang hendak disambung dan panaskan pemateri.

68

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN RAJAH Letakkan pemateri dan logam pengisi LANGKAH-LANGKAH di atas plat logam. Tunggu sehingga pemateri cair Bersihkan permukaan plat. sebelum pemateri dan logam pengisi Sapukan bahan bawah. digerakkan bersama kelakur pada keduadua bahagian logam yang hendak Biarkan sambungan itu sejuk sebelum disambung. menanggalkan pengapitnya. Letakkan logam pengisi ditempat yang hendak disambung dan panaskan logam pengisi sehingga cair. Pada masa yang sama panaskan bahagian yang hendak disambung ( pastikan tidak sehingga lebur) Biarkan bahan yang disambung menyejuk. KELEMAHAN Kekuatan sambungan mekanikal amat terhad. Memerlukan alat khas (pemateri). Mudah teroksida. Bahaya jika terpegang objek yang panas ketika memateri. Boleh menyambung hanya logam tertentu mengikut jenis bahan pateri, fluks dan kaedah pemasangan.

KEBAIKAN Kalis air dan gas jika dibuat dengan kemas. Jaminan mutunya mudah dipastikan dengan pemeriksaan pandangan. Sambungan yang kurang kemas mudah diperbaiki. Suhu pematerian rendah dan tidak menjejaskan objek. Tidak memerlukan kemahiran tinggi/ boleh secara pengautomasian.

MELOYANG Logam pengisi akan dileburkan dan diletakkan pada bahagian yang hendak disambungkan (logam asas). logam asas ( Bahagian yang hendak disambungkan) akan dipanaskan tetapi tidak sampai meleburkannya. Logam pengisi akan mencair dan seterusnya mencantumkan bahagian yang terpisah apabila logam itu sejuk. Biasanya logam pengisi yang berbeza dengan logam asas akan digunakan.

KEBAIKAN Sesuai untuk sambungan kepingan logam yang nipis. Boleh menyambung dua logam berlainan jenis, contohnya kuprum dan keluli. Bahan dapat disambung pada suhu yang sederhana. Sambungannya mulur. Sambungan boleh dilakukan secara pengautomasian. Tidak memerlukan kemahiran yang tinggi.

KELEMAHAN Saiz bahagian yang boleh diloyang adalah terhad. Kos menjadi tinggi jika permukaan yang perlu diloyang luas. Kekuatan sambungan rendah kerana logam asas tidak dileburkan.

BAB 1: PROSES-PROSES PEMBUATAN

69

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KIMPALAN Proses penyambungan dua bahagian logam yang tebal dengan cara meleburkan bahan pengisi dan logam asas. Bahan pengisi melebur melalui penguraian selaput elektrod yang terkandung dalam elektrod atau rod. KIMPALAN

KIMPALAN ARKA > 3 mm ketebalan logam KIMPALAN ARKA PRINSIP ASAS Litar asas kimpalan arka terdiri daripada:1. Mesin kimpalan arka 2. Kabel bumi 3. Kabel elektrod 4. Elektrod 5. Pemegang elektrod

KIMPALAN GAS < 3 mm ketebalan logam

BAB 1 :PROSES-PROSES PEMBUATAN


LANGKAH-LANGKAH KIMPALAN ARKA RAJAH LANGKAH-LANGKAH Pilih saiz elektrod dan kadaran arus yang sesuai dengan benda kerja. Bina lurah untuk menempatkan bahan pengisi jika mahukan sambungan yang kukuh. Pegang benda kerja dengan pengapit yang sesuai. Mulakan arka dengan mengetuk atau mengguris hujung elektrod pada bahagian logam asas. Kimpal beberapa bintik sekiranya perlu untuk memegang objek yang hendak dikimpal. Mulakan mengimpal dengan mengekalkan jarak arka yang betul sehingga selesai. Biarkan seketika dan kemudian ketuk bahagian sambungan untuk membuang jeramang yang rentung.

70

PA_BPTV_KPM PROSES KIMPALAN ARKA

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Arka elektrik terhasil apabila hujung elektrod bersentuhan dengan benda kerja untuk membentuk leburan. Leburan elektrod dan benda kerja menjadi sebati, menyejuk dan membeku untuk membentuk kumai kimpal. Haba tinggi arka membakar salutan elektrod akan membentuk wasap ( gas perisai) yang menyelubungi kawasan kimpalan, seterusnya menghasilkan sanga yang melapisi permukaan kumai. Kumai yang terbentuk akan menghasilkan sambungan kimpalan yang kukuh.

KIMPALAN GAS Menggunakan gas asetilena dan oksigen bagi menghasilkan nyalaan.

LANGKAH-LANGKAH KIMPALAN GAS RAJAH LANGKAH-LANGKAH Pegang benda kerja dengan pengapit yang sesuai. Nyalakan penyumpit gas sehingga ke suhu yang sesuai dengan bahan yang dikehendaki. Suakan penyumpit gas di tempat yang hendak dikimpal dan panaskan bahan asas sehingga lebur. Pada masa yang sama, letakkan rod pengisi di bahagian benda kerja yang lebur. Gerakkan rod pengisi dan penyumpit gas di sepanjang bahagian yang hendak dikimpal. Ulang semula kimpalan jika dirasakan kurang tebal. Tunggu seketika sebelum dibuang jeramang kerja yang terbakar dengan mengetuk bahagian yang disambung.

KEBAIKAN KIMPALA N ARKA KIMPALA Menggunakan peralatan mudah alih. Boleh mengimpal logam tebal KEBAIKAN

KELEMAHAN Kerap menukar elektrod . Memerlukan tenaga elektrik yang tinggi. Boleh melakukan kerja di darat sahaja. KELEMAHAN

71

PA_BPTV_KPM Boleh dilakukan dalam pelbagai kedudukan sambungan dan mutu sambungannya adalah sama. Kos penyelenggaraan peralatan kimpalan rendah. Boleh dilakukan kerja di darat dan di laut. Boleh digunakan untuk pelbagai ketebalan logam. Boleh mengimpal pelbagai jenis logam.

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN Bahaya percikan bunga api tinggi. Kemasan sambungan bergantung kepada kemahiran pengimpal. Penyambungan keratan logam yang tebal tidak ekonomi kerana menggunakan bahan pengisi yang banyak. Nyalaan gas mengambil masa untuk mencapai tahap kepanasan yang dikehendaki. Kos gas oksigen dan asetilena mahal. Gas ini mudah meletup jika tidak dijaga dengan baik.

N GAS

1.3 PROSES- PROSES PENUANGAN Satu proses pembentukan barangan dengan cara menuangkan logam atau bukan logam lebur ke dalam acuan. Apabila bahan yang dituangkan itu mengeras, ia akan membentuk barangan mengikut bentuk acuan itu.

PROSES PENUANGAN

PENUANGAN PASIR

PENUANGAN ACUAN

PENUANGAN LILIN

PENUANGAN PASIR Menggunakan pasir sebagai bahan acuan. Terdapat dua bahagian. Acuan atas yang akan menghasilkan bahan bahagian atas . Acuan bawah yang akan menghasilkan bahan bahagian bawah. Terdapat dua lubang di bahagian acuan. SPRU Membolehkan logam lebur dituang ke dalam acuan. PENAIK - Mengeluarkan gas yang terperangkap di dalam acuan ketika logam lebur dituangkan. - Menjadi penunjuk kadar logam yang dituangkan itu sudah mencukupi.

LANGKAH- LANGKAH KERJA PENUANGAN PASIR 1. Bina corak kayu di kedua-dua belah acuan di atas pasir

72

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Tanggalkan corak kayu dan sediakan sekurangkurangnya dua

Bancuhan pasir akan mengeras dan membentuk objek yang dikehendaki pada

2. Cantumkan keduadua bahagian acuan dan ketatkan pengapit kedua-dua

4. Sejukkan sehingga bahan itu mengeras dan kemudian keluarkan daripada acuannya dengan cara membuka KEBAIKAN Boleh digunakan untuk pelbagai bentuk barangan yang mudah. Sesuai untuk pembentukan barangan yang besar. Mudah dalam pengubahsuaian bentuk.

3. Tuangkan bahan lebur ke dalam spru sehingga bahan itu keluar dari lubang penaik

KELEMAHAN Kos acuan yang tinggi- menggunakan pasir khas. Pengeluaran produk adalah terhad jika dilakukan secara insani. Mutu kemasannya rendah. Tidak sesuai untuk barangan yang kompleks. Memerlukan kemahiran untuk membuat corak acuan.

PENUANGAN ACUAN Menggunakan mesin acuan yang telah dibentuk dahulu sebelum digunakan. Logam yang biasa digunakan- Aloi zink dan aloi aluminium.

KEBAIKAN Pengeluaran hasil yang tinggi dan cepat. Kemasan permukaan licin. Kurang kecacatan. Satu blok acuan boleh mengandungi beberapa bentuk acuan lain. Kos pengeluaran secara massa rendah. Sesuai untuk bentuk yang nipis dan kompleks.

KELEMAHAN Kos acuan dan peralatan pelocok tinggi. Tidak ekonomi untuk pengeluaran yang sedikit. Acuan mungkin tidak bertahan lama pada suhu yang tinggi. Tidak boleh digunakan untuk barangan besar. Hanya sesuai untuk logam lebur yang mempunyai suhu yang rendah.

PA_BPTV_KPM Kos operasi rendah dan tidak memerlukan pekerja mahir

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

LANGKAH KERJA PENUANGAN ACUAN 1. Tempa acuan mengikut bentuk 2. Pasangkan acuan pada mesin penuang.

5. Apabila logam lebur itu mengeras, acuan dibuka untuk mengeluarkan

3. Tuangkan logam lebur ke dalam bekas suntikan. 4. Pelocok akan menolak masuk logam lebur ini

PENUANGAN LILIN

Penuangan lilin ialah kaedah pembentukan produk logam di mana corak untuk
acuannya diperbuat daripada lilin. Teknik penuangan lilin memberikan kejituan produk yang dihasilkan dan amat sesuai untuk menghasilkan barangan yang halus dan kompleks

LANGKAH KERJA PENUANGAN LILIN


1. Sediaka n acuan logam asas corak lilin 2. Suntik lilin cair ke dalam acuan logam asas 5. Bahan campuran seramik akan dituangkan dalam kotak acuan dan dibiarkan mengeras.

3. Bahagianbahagian corak lilin ini dipasangkan pada spru bagi membentuk corak

4. Corak yang telah dibina itu dimasukkan ke 7.Logam lebur akan dituangkan ke dalam spru sehingga memenuhi semua rongga bekas lilin

73

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

6. Kotak acuan kemudiannya dipanaskan sehingga lilin cair dan mengalir keluar. Bekas lilin akan membentuk corak

8. Setelah logam lebur itu mengeras, kotak bekas bahan campuran seramik akan dipecahkan bagi mengeluarkan produk yang KELEMAHAN Acuan hanya boleh digunakan sekali sahaja. Pembinaan acuan dan menyiapkan barangan lambat. Memerlukan kemahiran yang tinggi. Untuk barangan yang bersaiz kecil sahaja. Kos bahan dan upah yang tinggi.

KEBAIKAN Kejituan barangan yang tinggi. Tidak memerlukan kemasan setelah siap. Boleh membentuk barangan yang kompleks dan rumit. Bebas daripada kecacatan. Boleh menghasilkan produk yang nipis dan berlubang- lubang

1.4 PROSES KERJA TEKAN Proses kerja tekan ialah kerja membentuk logam dengan cara menekan kepingan logam menggunakan set penekan dan acuan. PROSES KERJA TEKAN

PROSES PROSES MERICIH

PEMBENGKOK

PENARIKAN

Mericih merupakan operasi membuat lubang dengan kaedah menebuk. Terdapat dua jenis proses mericih iaitu i. penebukan ii. pengosongan PROSES HASIL SET PENEKAN DAN MERICIH ACUAN Penebukan

Pengosongan

PEMBENGKOKAN Pembengkokan ialah proses melenturkan kepingan logam untuk mendapatkan bentuk tertentu logam. Berbanding proses mericih, pembengkokan tidak menyebabkan kepingan logam terpotong

74

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PENARIKAN DALAM Penarikan dalam ialah proses untuk menghasilkan barangan berbentuk seperti cawan, silinder atau kotak dengan mengguna set penekan dan acuan. Dalam proses ini, kepingan logam ditarik masuk jauh ke dalam acuan apabila ditolak oleh penekan. Pembentukan logam menggunakan proses ini memerlukan logam yang mempunyai sifat kemuluran yang tinggi

B 1 :PROSES-PROSES PEMBUAN

1.5 PROSES PENGACUAN DAN PEMBENTUKAN PLASTIK PENGACUAN MAMPATAN Pengacuan mampatan ialah proses penghasilan barangan termoset dengan cara memasaskan bahan plastik di dalam acuan, diikuti dengan proses menekan plastik tersebut menggunakan penekan. Dalam pengacuan jenis ini, jumlah bahan mentah (berbentuk serbuk, butiran atau emping) yang dimasukkan ke dalam acuan perlu disukat dengan betul untuk mengelak kecacatan pada hasil dan juga pembaziran bahan.

PENGACUAN SUNTIKAN Pengacuan suntikan ialah cara pembentukan barangan plastik haba yang paling meluas penggunaannya. Ini kerana pengacuan suntikan menghasilkan barangan plastik haba pelbagai bentuk dengan kadar yang cepat. Bahan plastik yang digunakan untuk proses ini berbentuk serbuk, butiran atau emping.

PROSES PEMBENTUKAN PLASTIK MENGGUNAKAN KAEDAH PENGACUAN SUNTIKAN 1. Serbuk plastik dimasukkan melalui corong tuangan ke dalam kebuk tekanan di hadapan pelocok 2. Pelocok bergerak ke hadapan dan menolak plastik ke ruang pemanasan. 3. Torpedo dalam ruang pemanasan menolak bahan plastik kearah dinding untuk meleburkan plastik. 4. Plastik akan terus bergerak sehingga memasuki bahagian muncung untuk ditolak ke dalam rongga acuan.

75

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

5. Plastik lebur dalam acuan akan terus memejal mengikut bentuk acuan pada kadar yang cepat. 6. Acuan dibuka dan pin lenting menolak hasil pengacuan keluar.

PENGACUAN PINDAH Pengacuan pindah merupakan pengbahsuaian terhadap pengacuan mampatan. Berbanding pengacuan mampatan, bahan plastik termoset yang akan dibentuk, dipanaskan terlebih dahulu di kebuk pindah. Plastik yang telah lebur kemudiannya ditekan masuk melalui muncung ke dalam rongga acuan oleh pelocok.

1. Serbuk plastik dimasukkan ke dalam kebuk pindah dan dipanaskan.

2. Acuan ditutup, serbuk plastik lebur ditekan ke dalam rongga acuan

3. Acuan dibuka, hasil kerja dikeluarkan.

PENGACUAN PENYEMPERITAN Pengacuan penyemperitan ialah proses untuk menghasilkan barangan plastik yang panjang dan mempunyai keratan yang simetri seperti tiub, paip dan dawai bersalut. Bahan plastik berbentuk serbuk atau butiran dituang ke dalam ruang pemanasan. Plastik yang lebur akan disemperit keluar melalui acuan. Hasil penyemperitan akan diletak di atas tali penghantar yang terletak di hadapan acuan untuk tujuan penyejukan sebelum dipotong, digulung atau sebagainya.

BAB 1: PROSES-PROSES PEMBUATAN


PENGACUAN TIUP Pengacuan tiup ialah proses pembentukan plastik yang menghasilkan bekas plastik berongga seperti botol.

LANGKAH- LANGKAH PENGACUAN TIUP

76

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 11 : PERSEDIAAN UNTUK PROJEK BINAAN

Tiub plastik lembut dimasukkan ke dalam acuan

Acauan ditutup dan ini akan menutup hujung tiub

Udara ditiup ke dalam tiub plastik

Acuan dibuka dan komponen dikeluarkan

PEMBENTUKAN VAKUM Pembentukan vakum merupakan proses pembentukan berhaba Kepingan plastik haba diletak di bahagian atas acuan dan dipanas pada suhu 55C 90C bergantung pada ketebalan kepingan plastik tersebut. Apabila plastik telah lembut, udara dari bawah acuan disedut keluar melalui saluran vakum. Kepingan plastik akan mengikut bentuk acuan.

Pembentukan vakum langsung

Pembentukan vakum drape

KELEBIHAN DAN KELEMAHAN PROSES-PROSES PENGACUAN DAN PEMBENTUKAN PLASTIK JENIS PENGACUAN MAMPATAN KELEBIHAN KELEMAHAN

Kos acuan yang rendah Terhad kepada bentuk yang mudah Sukar mengawal dimensi Boleh digunakan untuk M-TEK singkatan kepada Modul barangan dihasilkan menghasilkan Pembelajaran Teknikal komponen. ekoran pencapaian pelajar aliran te Kekurangan bahan sokongan di pasaran turut menyumbang kepada masalah ini. Selain itu, keupayaan pela Perlu kemasan akhir. plastik termoset. memberikan cetusan idea kepada Unit Teknikal, Pengurusan Akademik, Bahagian Pendidikan Teknik dan Vok Pengecutan acuan adalah minimum

PRAKATA

Modul yang disediakan ini selari dengan keperluan sukatan pelajaran tingkatan 4 dan tingkatan 5. Ia me SUNTIKAN pembelajaran yang boleh Proses yangguru-guru dan pelajarKos acuan mahal membantu cepat. untuk meningkatkan prestasi akademik ke tahap Boleh digunakan untuk permulaan modul ini dilengkapi dengan nota ringkas peta minda (Mind Map) dan soalan-soalan latihan mengi menghasilkan komponen dari masa ke semasa agar selari dengan keperluan kurikulum terkini. pelbagai bentuk
Tiada pembaziran bahan

Saya mewakili Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional merakamkan setinggi-tinggi penghargaan kep kerana bahan boleh digunakan kerana mengambil inisiatif menerajui projek ini. Sekalung penghargaan saya panjatkan kepada guru-guru d semula sebagai panel penulis modul. Semoga M-TEK yang disediakan ini dapat dimanfaatkan oleh semua piha PINDAH Boleh digunakan untuk Acuan besar sebagai bahan sokongan pembela optimum. Adalah diharapkan modul ini dapat memberi impak yanglebih mahal daripada acuan menghasilkan bentuk yang untuk pengacuan mampatan. keberhasilan pelajar aliran teknikal untuk melahirkan lebih ramai pelajar cemerlang yang mampu bersaing dipe
PENYEMPERITA halus dan kompleks. Sesuai untuk plastik termoset.

Pengarah Bahagian Pendidikan Teknik dan Vokasional Kementerian Pelajaran Malaysia

Proses yang cekap dan

Kos acuan mahal

77

PA_BPTV_KPM N TIUP cepat Kemasan permukaan adalah baik Proses yang cepat Kemasan akhir tidak diperlukan

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Kos acuan mahal

PEMBENTUKAN VAKUM

Kos peralatan yang murah Kadar pengeluaran agak tinggi Tidak perlu kemasan permukaan

Tidak dapat mengambil bentuk acuan dengan sempurna bagi bentuk yang kompleks dan halus

BAB 2 : KAWALAN ALAM SEKITAR


PENGENALAN
Pencemaran ialah kesan yang memudaratkan alam sekitar disebabkan oleh aktiviti manusia. JENIS-JENIS PENCEMARAN Pencemaran udara Pelepasan pelbagai bahan toksik bawaan udara kepada pencemaran atmosfera. Jerebu Jerebu atau asbut ialah kabut semula jadi yang mengandungi kekotoran seperti nitrogen oksida dan sebatian organik meruap yang berpunca aktiviti industri, manusia dan kenderaan. Mengakibatkan penyakit seperti asma, lelah dan penyakit kulit. Hujan asid Ia berpunca daripada pelepasan sulfur dioksida dan nitrogen oksida. Gas-gas ini larut dalam air lalu menjadi asid. Pencemaran air Terdiri dari vahan asing yang masuk ke dalam air tawar atau air laut yang menganggu proses biologi dan menjejaskan ksihatan.

Bahan pencemar air lazimnya sampah sarap,nitrat, racun perosak, kumbahan, tumpahan minyak, toksin daripada perindustrian, pertanian, sedimen daripada perlombongan sampah sarap plastik dan isotop radioaktif Tumpahan Minyak Kebocoran minyak dari kapal tangki,talian paip dan sumber lain. Bahan kimia toksid melarut resap hidupan laut dan apabila bercampur debu, minyak membentuk globul(jisim berbentu spera) tenggelam kedasar laut meracunihidupan laut.

Pencemaran sisa kimia Racun perosak

78

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Bahan kimia yang digunakan dalam perladangan, perkebunan atau dalam rumah memerangi perosak. Racun perosak terdiri daripada tiga jenis utama iaitu Racun serangga (malation dan permetrin) Racun kulat (benomil dan dokirin) Racun tumbuh-tumbuhanan (natrium klorat dan parakuat)

Kesusutan ozon Ozon sejenis gas berwarna biru pucat yang paling reaktif apabila molekul oksigen yang stabil dipecahkan oleh sinaran ultraungu atau nyahcas elektrik. Penyusutan ozon paling terkenal ialah klorofluorokarbon (CFC) termasuklah gas halon, metil kloroform dan karbon tetraklorid. Kesan kemusnahan lapisan ozon pada atmosfera mengakibatkan kanser kulit.

Pencemaran sisa radioaktif Reaktor nuklear menghasilkan tenaga nuklear dalam penjanaan janakuasa elektrik. Pencemaran berlaku bila ada kebocoran, selnuklear bersifat radioaktif terlepas ke alam sekitar. Kesan pencemaran radioaktif menyebabkan pelbagai jenis kanser dan kecacatan. KITARAN SEMULA Bahan buangan (sisa) perlu dikitar semula seperti Sisa domestik (sampah rumah dan sisa makanan) Sisa perindustrian (mengandungi bahan kimia beracun) Sisa perubatan (mengandungi organisma yang menyebabkan penyakit) Sisa nuklear (sejenis radioaktif)

Kempen Kitar Semula Bahan boleh diproses semula dan digunakan semula untuk mengatasi kesusutan sumber. Membantu mengurangkan pencemaran. Menjimatkan penggunaan bahan mentah yang semakin berkurangan.

PERHUBUNGAN

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KAEDAH PENGHANTARAN

PERHUBUNGAN TANPA DAWAI

Sistem Penghantaran & Penerima

PERHUBUNGAN SECARA LANSUNG

GELOMBANG RADIO

INFRA MERAH

TALIAN PENGHANTARAN

OPTIK GENTIAN

RADIO AM RADIO RADIO FM TELEFON

Panggilan Tempatan TELEFON Panggilan Jarak Jauh

TV Hitam Putih TELEVISYEN Sistem Tuan Hamba TV Warna INTERKOM Sistem Stesyen Bebas

KOMPUTER

Sistem Radar Denyut RADAR

Sistem Radar Gelombang Berterusan FAKSIMILI Satelit Kominulasi

SATELIT Stesyen Bumi

79

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 3 : PENGHANTAR DAN PENERIMA ISYARAT


KAEDAH PENGHANTARAN Perhubunga n secara langsung
- Talian

Perhubungan tanpa dawai - Gelombang radio


Salah satu komponen gelombang dalam spektrum elektromagnet Isyarat maklumat yang dihantar ditukar kepada bentuk isyarat elektronik yang dipancar melalui atmosfera Isyarat yang dihantar adalah dalam bentuk isyarat termodulat. Isyarat termodulat adalah gabungan isyarat maklumat dan isyarat pembawa Isyarat maklumat dihasilkan melalui transduser dan isyarat pembawa dihasilkan melalui pengayun Amplitud gelombang radio bermaksud nilai voltan gelombang radio Terbahagi kepada AM dan FM Isyarat termodulat amplitud ( AM ) dihasilkan melalui perubahan amplitud isyarat pembawa mengikut amplitud isyarat maklumat Isyarat termodulat frekuensi ( FM ) dihasilkan melalui perubahan frekuensi isyarat pembawa mengikut amplitud isyarat maklumat - Cahaya inframerah Mempunyai frekuensi lebih daripada 300 GHz Digunakan dalam kawalan jarak jauh untuk TV

penghantara n
* Kabel berkembar terpiuh * Kabel sepaksi * Optik gentian

SISTEM PERHUBUNGAN GELOMBANG RADIO

SISTEM SIARAN RADIO

SISTEM SIARAN TELEVISYEN

SISTEM RADAR

SATELIT

80

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 3 : PENGHANTAR DAN PENERIMA ISYARAT SISTEM


PERHUBUNGAN RADIO

RADIO FM RADIO AM
Julat frekuensi antara 535 kHz 1610 kHz Dalam sistem penerima AM proses heterodin berlaku untuk mendapatkan frekuensi pertengahan bagi tujuan proses penyahmodulatan Gelombang frekuensi pertengahan AM A ialah 470kHz Julat frekuensi FM antara 88 MHz 108 MHz Dalam sistem penerima FM proses heterodin berlaku untuk mendapatkan frekuensi pertengahan bagi tujuan proses penyahmodulatan Gelombang frekuensi pertengahan FM ialah 10.7 MHz

Isyarat daripada pengayun ( IOSC ) PENCA MPUR

Isyrat daripada Pengayun IOSC Isyarat siaran radio yang diterima, IRF IOSC IRF ( hanya isyarat ini sahaja akan diproses seterusnya ) IOSC + IRF

Isyarat siaran radio yang diterima IRF

PROSES HETERODIN Contoh kiraan melibatkan frekuensi pertengahan ( IF ) BAB 3 : PENGHANTAR DAN PENERIMA ISYARAT : Diberi IIF 470 Hz dan IRF 1000 Hz. Kirakan nilai frekuensi yang dihasilkan oleh pengayun IOSC IIF = IOSC - IRF IOSC = IIF + IRF = 470 Hz + 1000 Hz = 1470 Hz

81

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

SISTEM PERHUBUNGAN RADIO AM


MIKROFON Transduser yang menukarkan bunyi kepada isyarat elektrik PENGUAT AF Menguatkan isyarat dikeluarkan oleh mikrofon

PENGAYUN Hasilkan gelombang pembawa untuk proses pemodulatan

PEMODULATAN AMPLITUD Melakukan proses pemodulatan untuk menghasilkan isyarat termodulat amplitud

PENGUAT RF Menguatkan isyarat termodulat amplitud

PENGUAT KUASA Meninggikan kuasa isyarat

ANTENA Merambat isyarat AM ke atmosfera

BLOK PENGHANTARAN RADIO AM

ANTENA Menerima isyarat radio dipancarkan dari penghantar

AGC Mengimbangi perbezaan dalam kekuatan isyarat daripada penghantar

BLOK PENERIMA RADIO AM

PERINGKAT RF Memilih isyarat radio dikehendaki dan menguatkam isyarat tersebut

PENCAMPUR Melakukan proses heterodin iaitu menukarkan IF kepada nilai tetap 470kHz

PENGUAT IF Menguatkan frekuensi pertengahan untuk diproses keperingkat seterusnya. Memproses isyarat I OSC -IRF sahaja

PENGESAN Mendapatkan kembali isyarat maklumat asal ( proses penyahmodulatan )

RF = frekuensi radio IF = frekuensi pertengahan AGC = Kawalan Gandaan Automatik

PENGAYUN TEMPATAN Menghasilkan gelombang yang digunakan dalam proses heterodin

PEMBESAR SUARA Menukarkan isyarat elektrik kepada isyarat bunyi

PENGUAT AF DAN PENGUAT KUASA Menguatkan isyarat audio

SISTEM PERHUBUNGAN RADIO FM


MIKROFON Menukarkan isyarat bunyi kepada isyarat elektrik elektrik PENGUAT AF Memperkuatkan isyarat audio

BLOK PENGHANTARAN RADIO FM

PENGAYUN HABLUR Menjanan gelombang pembawa

PENIMBAL Menstabilkan penghasilan frekuensi pembawa

PEMODULAT FM Menghasilkan isyarat termdulat frekuensi

PENDARAB Menggandakan frekuensi

PEMACU Meningkatkan kuasa isyarat ke peringkat pertengahan untuk memacu penguat kuasa peringkat akhir

ANTENA Merambat isyarat termodulat frekuensi ke atmosfera

PENGUAT KUASA Mempertinggikan kuasa isyarat

PERINGKAT RF Mendapatkan siaran radio dikehendaki dan menguatkan isyarat

ANTENA Menerima isyarat siaran radio daripada penghantar

BLOK PENERIMA RADIO FM

AGC Mengimbangi perbezaan dalam kekuatan isyarat daripada penghantar

PENCAMPUR Melakukan proses heterodin untuk menghasilkan frekuensi pertengahan untuk radio FM bernilai 10.7MH

PENGUAT IF Meninggikan isyarat pertengahan ke tahap yang boleh diproses seterusnya

PENGEHAD Memastikan isyarat sentiasa malar amplitudnya

PENGESAN Mendapatkan kembali isyarat maklumat

PENGAYUN TEMPATAN Menghasilakan gelombang untuk digunakan dalam proses heterodin

PEMBESAR SUARA Menukarkan isyarat maklumat kepada gelombang bunyi

PENGUAT FREKUENSI AUDIO DAN PENGUAT KUASA Menguatkan dan meningkatkan kuasa kepada isyarat audio

BAB 3: PENGHANTAR DAN PENERIMA ISYARAT


82

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

SISTEM SIARAN TELEVISYEN

Denyut Segerak PENGHANTAR AM TIUB SINAR CRT KATOD Penggab ung PENERIMA FM PENERIMA AM PEMBESAR SUARA

KAMERA TV

MIKROFON

PENGHANTAR FM

GAMBAR RAJAH BLOK RINGKAS SISTEM SISARAN TV


Asas pengimejan pada Kamera TV Asas pengimejan ialah proses menukarkan gambar ke dalam bentuk isyarat elektrik Proses dilakukan dengan cara membahagikan satu kerangka gambar kepada 625 siri garisan Imbasan garisan-garisan itu dilakukan dari kiri ke kanan oleh Katod Kamera TV Imbasan satu kerangka dilakukan sebanyak 25 kali sesaat supaya gambar bergerak boleh disiar semula sama seperti pergerakan sebenar Walaupun wujud masalah kerdipan, apabila kekerapan imbasan kerangka ditambah kepada 50 kerangka sesaat masalah ini hilang tetapi ianya menambah lebar jalur sistem. Untuk mengatasi masalah penambahan lebar jalur sistem, teknik imbasan selang seli dilakukan supaya masalah kerdipan dapat diselesaikan tanpa meningkatkan lebar jalur Imbasan selang seli pada satu kerangka dilakukan sebanyak 2 kali. Imbasan yang pertama dilakukan pada garisan ganjil ( medan pertama ) dan imbasan kedua dilakukan pada garisan genap ( medan kedua ) Pengimejan semula pada skrin TV ( Tiub Sinar Katod Tube ] ) atau CRT [ Cathode Ray

Di bahagian penerima penghasilan gambar semula dilakukan oleh CRT

CRT di perbuat daripada bahan pendarflour yang mengeluarkan cahaya apabila terkena hentaman elektron yang ditembak daripada senapang elektron ( Katod ). Semakin kuat hentaman elektron,semakin cerah cahaya dihasilkan Kecerahan dan kegelapan isyarat yang dihasilkan oleh kamera TV berfungsi untuk mengawal keamatan alur elektron untuk membentuk imej pada skrin. Untuk membolehkan imbasan alur elektron pada skrin tiub sinar katod sama seperti imbasan gambar imej semasa dirakam, 2 isyarat tambahan dimasukkan ke dalam isyarat video iaitu Denyut Segerak Mengufuk dan Denyut Segerak Menegak.

83

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Denyut Segerak Mengufuk ialah isyarat yang dimasukkan pada hujung setiap garis yang diimbas bagi mengaktifkan kok pesongan mengufuk pada Tiub Sinar Katod supaya alur elektron kembali ke kiri Denyut Segerak Menegak adalah isyarat yang dimasukkan pada garisan terakhir setiap medan untuk mengaktifkan kok pesongan menegak supaya alur elektron kembali ke atas.

B 3 : PENGHANTAR DAN PENERIMA ISYARAT


Penghantaran TV ( TV Hitam Putih ) Berperanan untuk memproses isyarat audio dan isyarat video dapat dipancarkan ke atmosfera melalui antena. Kedua- dua kaedah pemodulatan AM dan FM digunakan untuk memproses isyarat video dan isyarat audio Isyarat audio dihantar secara FM dan isyarat video ( Isyarat Video Rencam @ Isyarat Video Komposit ) dihantar secara AM Isyarat Video Rencam mengandungi 3 isyarat iaitu, Isyarat Denyut Segerak, Isyarat Denyut Padam dan Isyarat Video Isyarat Denyut Padam ialah isyarat yang bertindak mematikan alur elektron apabila kembali ke kiri CRT sebelum bermula imbasan garis seterusnya Penerima TV ( TV Hitam Putih ) Menggunakan Prinsip Heterodin yang memproses 2 isyarat iaitu Isyarat Audio dan Isyarat Video Isyarat yang diterima diproses oleh bahagian RF untuk ditukar kepada isyarat frekuensi pertengahan (IF) oleh Pencampur Nilai frekuensi pertengahan IF untuk isyarat video ini ialah 38.9 MHz dan nilai isyarat audio ialah 33.4 MHz Penguat IF menguatkan isyarat video dan isyarat audio ini dan dihantar kebahagian Pengesan Video 3 isyarat pada keluaran Pengesan Video ialah isyarat frekuensi pertengahan audio, isyarat video asal dan isyarat segerak Isyarat frekuensi pertengahan audio disalurkan kebahagian audio untuk ditukarkan kepada isyarat bunyi oleh transduser Sistem TV Warna Proses penghantaran dan penerimaan isyarat dalam sistem TV warna dan sistem TV hitam putih adalah hampir sama, perbezaannya hanya pada pemprosesan isyarat warna Isyarat elektrik warna diwakili oleh warna merah ( red, R ), biru ( blue, B) dan hijau ( green, G ) yang tidak dimodulatkan lagi Isyarat-isyarat warna ini perlu ditukarkan kepada isyarat lar ( Isyarat Y - mewakili kecerahan) dan kegelapan isyarat ) dan 2 isyarat kroma ( Isyarat I dan Q mengandungi maklumat warna oleh bahagian Matriks Isyarat Y, I dan Q perlu dimultiplekkan untuk mengekalkan lebar jalur pada frekuensi 6 MHz Proses pemultipleksan TV warna melibatkan : 1. Isyarat I dan Q memodulatkan subpembawa masing-masing 2. Isyarat termodulat I, isyarat termodulat Q , isyarat Y dan denyut segerak diproses oleh Pencampur Lelurus untuk menghasilkan satu isyarat video rencam TV warna

84

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

3. Isyarat video rencam memodulatkan pembawa utama menghasilkan isyarat video rencam termodulat AM yang digabungkan dengan isyarat daripada bahagian audio di Penggabung sebelum dirambat ke atmosfera oleh antena Di bahagian penerima, isyarat R, G dan B digunakan untuk mengawal keamatan alur tiga senapang elektron yang mewakili isyarat merah, hijau dan biru dalam tiub sinar katod 3 alur elektron yang mewakili warna-warna ini ditembak ke bintik yang mengeluarkan cahaya warna apabila hentaman elektron berlaku Topeng bayang perlu ada pada tiub sinar katod TV warna untuk memastikan sasaran alur elektron sentiasa tepat pada bintik itu.

ISYARAT VIDEO RENCAM

BAB 3 : PENGHANTAR DAN PENERIMA ISYARAT


SISTEM PENGHANTAR TV ( HITAM PUTIH )

PENGUAT KUASA Mempertinggikan kua sa isyarat

PENDARAB Menggandakan frekuensi

PEMODULAT FM Menjana isyarat termodulat frekuensi

PENGUAT AF Memperkuatkan isyarat audio

MIKROFON Tukar isyarat bunyi kepada isyara t elektrik

PENGAYUN Menjana isyarat pembawa

BAHAGIAN AUDIO

PENGUAT KUASA Kuatkan kuasa isyarat termodulat amplitud untuk dipancarkan ke udara

PEMODULAT AM Menghasilkan isyarat termodulat AM

PENGUAT FREKUENSI RADIO Menguatkan frekuensi

PENDARAB FREKUENSI Gandakan frekuensi isyarat pembawa kepada nilai yang dikehendaki

PENGAYUN INDUK Menjana isyarat pembawa utama

PENGGABUNG Menggabungkan isyarat AM dan FM supaya dapat dihantar serentak

PENGUAT VIDEO Menguatkan isyarat viedo rencam

KAMERA TV Menukarkan gambar kepada isyarat elektrik

ANTENA Merambat isyarat siaran TV ke atmosfera

PENJANA DENYUT SEGERAK Menjana denyut segerak untuk mengawal imbasan gambar oleh

kamera TV

BAHAGIAN VIDEO

SISTEM PENERIMA TV ( HITAM PUTIH )

85

PA_BPTV_KPM
ANTENA Menerima isyarat TV PENGESAN Medapatkan kembali isyarat maklumat

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN
PENGUAT AUDIO Meningkatkan isyarat audio PEMBESAR SUARA Menukarkan isyarat audio kepada isyarat bunyi

PENGUAT RF Memilih dan menguatkan isyarat dikehendaki

PENGUAT IF (AUDIO) Meninggikan isyarat pertengahan ke tahap yang boleh diproses seterusnya

PENCAMPUR Melakukan proses heterodin bagi menghasilakan frekuensi pertengahan, 38.9MHz untuk isyarat video dan 33.4 MHz untuk isyarat audio

PENGUAT IF Menguatkan isyarat frekuensi pertengahan

PENGESAN VIDEO Mendapatkan isyarat video rencam daripada pembawa dan mengasingkan isyarat denyut segerak daripada isyarat video tersebut. Memerangkap isyarat pertengahan audio

PENGUAT VIDEO Kuat isyarat video sebelum dihantar ke CRT

TIUB SINAR KATOD ( CRT ) Tukat isyarat elektrik kepada cahaya

PEMISAH DENYUT SEGERAK Dapatkan denyut segerak menegak dan mengufuk PENGAYUN TEMPATAN Menjana gelomba ng pembawa

PENGUAT DENYUT SEGERAK Kuatkan isyarat denyut dan mengawal secara tepat imbasan electron dari kir i ke kanan

PENGAYUN MENEGAK

PENGAYUN MENGUFUK

VOLTAN TINGGI

SISTEM PENGHANTAR DAN PENERIMA TV WARNA

86

PA_BPTV_KPM
Is y a rat R Kamera TV berwarna Is y a rat G Is y a rat B M a trik s Is y ara t Y

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Is y a rat Term o dulat I P em od ula t I dan Q Is y a rat Term od ulat Q

Is y arat I Is y ara t Q

P enc am pu r le lurus

B aha gia n D enu y t S eg era k

P e m od ula tan A M

Is y arat V id eo Ren c a m Is y ara t A u dio F M B ah agian A ud io P en gga bun g

RAJAH BLOK PENGHANTAR TV WARNA


A n ten a B aha gia n A udio

A ntena

P erin gk a t R F

P en c am pu r

P eng ua t IF

P en ges an V ideo

P e ngu at Is y arat lar

P en gay un Tem pa tan

K e bah ag ian P e m pros e s an deny ut s e grak

P eng es a n Is y a rat R P e ngu at is y arat k ro m a + P e nge s an k rom a + M atrik s Tiub S inar k a tod

P eng es a n Is y a rat G

RAJAH BLOK PENERIMA TV WARNA

P eng es a n Is y a rat B

RADAR
Radar adalah singkatan radio detection and ranging.

Radar digunakan dalam : 1. Bidang ketenteraan dengan mengawasi ruang udara, air dan daratan dari pelbagai lokasi. 2. Mengumpul maklumat tentang sasaran dan sesuatu objek dari jauh 3. Sistem sonar

Radar mengesan objek dari jarak jauh menggunakan konsep pantulan isyarat gelombang radio yang dikenakan pada sasaran Terdapat dua jenis radar iaitu Sistem Radar Denyut dan Sistem Radar Gelombang Berterusan. Sistem Radar Denyut digunakan untuk mengesan jarak dan kedudukan sasaran yang tetap. Antena statik dan paparan dikenali sebagai A Scan digunakan. Paparan A Scan memaparkan isyarat yang dihantar dan diterima. Untuk menentukan kedudukan objek antena berputar dan paparan penunjuk kedudukan pelan digunakan Sistem Radar Gelombang Berterusan digunakan untuk mengesan kelajuan objek juga dikenali sebagai Radar Doppler. Kesan Doppler adalah fenomena anjakan

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

frekuensi pada gelombang yang terpantul apabila wujud gerakan relatif antara punca gelombang dan sasaran

PENGAYUN PENGHANTAR GELOMBANG BERTERUSAN Menjana gelombang berterusan yang akan dihantar ke atmosfera

PENGELILING Memisahkan isyarat dihantar dengan isyarat diterima

ANTENA PARABOLA Menghantar dan menerima kembali isyarat berterusan

PENGESAN Memproses isyarat daripada pengayun penghantar dan isyarat terpantul yang diterima

PENGUAT AUDIO Kuatkan isyarat daripada Pengesan

PEMBILANG FREKUENSI Memberi nilai frekuensi doppler dan memaparkannya

GAMBAR RAJAH BLOK SISTEM RADAR GELOMBANG BERTERUSAN

PEMODULAT
L ITAR P EM BENTUKAN DENYUT M enjana deny ut bervoltan tinggi

P ENG HANT AR M enjanan gelom bang radio berk uas a tinggi bertindak s ebagai gelom bang pem bawa k epada deny ut k eluaran blok pem odulat

P EM AS A UTAM A M em ic u litar pem bentuk an deny ut

BEKALAN KUAS A V O L TAN T ING G I P ENDUP LEKS M em bolehk an antena y ang s am a berperanan s ebagai penghantar dan penerim a P ARA BO LA ANTENA

P AP ARAN M em apar deny ut dihantar dan deny ut diterim a untuk m engetahui k eduduk anusobjek at

PENERIMA
P ENG UAT V IDEO K uat isy arat video s ebelum dihantar P ENG ES AN F M M edapatk an k em bali is y arat m ak lum at P ENG EHAD M em as tik an is y arat s entias a m alar am plitudny a P ENG UAT RF DAN P ENCAM P UR M enuatk an is y arat dan m elak uk an pros es heterodin P ENG AYUN TEM P AT AN M enghas ilk an gelom bang pem bawa

ke PAPAR AN

GAMBAR RAJAH BLOK SISTEM RADAR DENYUT SATELIT


Satelit berfungsi untuk menerima isyarat dairpada stesen pemancar bumi yang kemudian diproses oleh transponder dengan menukarkan frekuensi isyarat pautan ke atas dari 6 GHz kepada isyarat pautan ke bawah 4 GHz Sistem perhubungan satelit terdiri daripada 2 bahagian iaitu: i) Satelit Perhubungan - mempunyai 2 bahagian iaitu transponder dan subsistem-subsistem antena. Transponder ialah bahagian yang berperanan untuk menerima, menukar frekuensi, menguatkan isyarat dan kemudian menghantar semula isyarat ke destinasi ii) Stesen Bumi - terdiri daripada ; - Subsistem antara muka dengan pelanggan - subsistem penghantar - subsistem penerima - subsistem antena Secara umumnya proses dimulakan dengan Isyarat pautan ke atas 6 GHz dari stesen bumi diterima oleh antena satelit penghubung.

87

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Isyarat itu dikuatkan oleh LNA (Low Noise Amplifier) atau Penguat Hingar Rendah dan diheterodinkan oleh Pencampur untuk menghasilkan frekuensi pautan ke bawah 4 Ghz ( dilakukan oleh Transponder ) Isyarat itu dikuatkan dan ditapis oleh penapis lulus jalur dan ditingkatkan kuasa kepada 20 Watt oleh Penguat kuasa.

SATELIT PERHUBUNGAN
P ENG AYUN T EM P AT AN M enjana is y arat pem bawa untuk pros ese te ro d in h

P ENCAM P UR M engubah frek uens i is y rat 6G Hz k e 4G Hz

P ENG UAT M enguat is y arat dari penc am pur

P ENAP IS LULUS JAL UR 1 M em benark an hany a frek uens i pem bawa 4G Hz k e peringk at
s e te ru s n ya

P ENG UAT KUAS A M enguatk an k uas a is y arat 4GHz hingga 20W s ebelum diram bat k eluar

P ENAP IS LULUS JALUR 1 M em benark an hany a frek uens i pem bawa 4G Hz k e peringk at s eterus ny a

P ENG UAT HING AR RENDAH M enguat is y arat diterim a

ISYARAT PAUTAN KE
A NTE NA

ISYARAT PAUTAN KE ATAS 6 GHz

ghZ BAWAHS 4 GHz


BAWAH 4 GHz STESYEN BUMI ( PENERIAM)

A NTE NA

P ENG UAT KUAS A TING G I

STESYEN BUMI ( PENGHANTAR

LNA

P ENUKAR KE FREKUEN S I TING G I ANTARA M UKA DEN GAN P EL ANG G AN P EM O DUL AT AN

P E NUK A R K E FRE K UE NS I RE NDA H

P ENYAHM O DULATAN

P EM ULT IP L EKS

P ENYAHM ULTI P L EKS

GAMBAR RAJAH BLOK SISTEM PERHUBUNGAN SATELIT

AB 3 : PENGHANTARAN DAN PENERIMA ISYARAT


TELEFON
Panggilan Tempatan Apabila pemanggil mendail nombor, pemanggil sebenarnya menghubungi ibu sawat yang akan menghantar isyarat deringan dan membuat sambungan kepada telefon yang didail Sistem telefon menggunakan talian kabel berkembar terpiuh dengan talian 2 dawai TELEFON PEMANGGIL ( mendail nombor ) Panggilan Jarak Jauh IBU SAWAT ( membuat sambungan kepada nombor yang didail TELEFON PENERIMA (litar lengkap apabila ada isyarat deringan dihasilkan)

88

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Telefon pemanggil ( mendail nombor )

Apabila pemanggil mendail nombor, pemanggil sebenarnya menghubungi ibu sawat tempatan pendail ( ibu sawat 1 )dan ibu sawat tempatan ( ibu sawat 1) menghubungi ibu sawat tempatan telefon penerima ( ibu sawat 2 ) dan ibu sawat telefon ( ibu sawat 2 ) tersebut menghubungi penerima Sistem telefon menggunakan talian kabel berkembar terpiuh dengan talian 4 dawai. Talian 4 dawai digunakan dengan tujuan memisahkan isyarat suara daripada penghantar dengan isyarat suara daripada penerima Pemisahan isyarat suara penghantar dan penerima ini dilakukan oleh litar hibrid Kaedah pemultipleksan isyarat dilakukan untuk membolehkan lebih daripada satu pengguna menghantar maklumat melalui satu talian yang sama Kabel Gentian Optik dan gelombang radio boleh digunakan sebagai medium perhubungan dalam sistem perhubungan telefon Ibu Sawat Telefon Ibu Sawat Tempatan 1 penerima Tempatan 1 (membuat (litar lengkap (membuat sambungan ke apabila ada sambungan ke ibu telefon penerima ) deringan sawat 2) dihasilkan Melengkapka n dan memutuskan

litar

Suis Hook

Fon Telinga Menukarkan isyarat elektrik kepada isyarat bunyi

Hook

Suis pendail
Pengguna Pengulan mendaiil g nombor Litar hybrid Mikrofon Menukarkan bunyi kepada isyarat elektrik

Litar

Litar dering Menyediakan nada BABdering apabila 3 : PENGHANTAR terdapat panggilan

Mengasingkan isyarat suara yang dihantar DAN PENERIMA ISYARAT daripada isyarat suara GAMBARAJAH BLOK LITAR SET TELEFON yang diterima

INTERKOM
Sistem ini digunakan antara individu di dalam sebuah bangunan atau premis sahaja Terdapat 2 jenis

89

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Sistem Interkom Tuan Hamba Stesen Bebas

Sistem Interkom

Sistem Interkom Tuan Hamba adalah sistem interkom yang membenarkan hanya satu pemanggil boleh berkomunikasi pada satu-satu masa sahaja. Suis mod digunakan untuk kendalian sistem interkom ini Apabila pemanggil A bercakap, suis mod ditekan supaya isyarat dapat disampaikan kepada penerima B Untuk Penerima bercakap, Penerima B perlu menekan semula mod suis supaya isyarat maklumat daripada penerima B sampai kepada Pemanggil A

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Masukan Penguat PEMANGGI LA PEMBESAR SUARA A Pembesar bertindak sebagai transduser yang bertindak ; -menukarkan bunyi kepada isyarat elektrik ( penghantar ) - menukarkan isyarat elektrik kepada bunyi ( penerima )

PENGUAT Menguatkan isyarat elektrik

Keluaran Penguat PEMANGGI LB

FAKSIMILE

PEMBESAR SUIS MOD SUARA B Menukarkan mod intercom: - pemanggil A menghantar isyarat, pemanggil B menerima isyarat - pemanggil B menghantar isyarat, SISTEM INTERKOM DUPLEKS SEPARA MUDAH pemanggil A menerima isyarat

Sistem perhubungan yang berupaya menghantar dan menerima imej dan teks Pada sistem penghantar imej diimbas dan diterjemah semula di atas kertas pada sistem penerima Maklumat dihantar melalui talian telefon biasa Modem digunakan kerana rangkaian talian telefon biasa direka bentuk untuk menghantar isyarat analog yang berterusan sahaja seperti isyarat bunyi
BHG N E GAT R A A I P N H NA A M DM OE PMD L T E O UA Me uak n nk r a i yr t s aa d ia i tl g k pd ea a i yr t s aa aa g nl o ut k nu d a t r ml l i i na h e u a t la t le n a ne f i o

C AG HR E O PE C UL D DV E EI C Me uak n nk r a imj k p d e e aa is aa e krk y r t let i

PNKR EUA A AO K NL G E D IA I TL G Me u ak n nk r a i y r taa g e s aa n l k o i y r td ia s aa i t l g

P MMA E APT DT D I A AA I T L G Me a p t a mmak n d t d i as p y aa i t l u aa g pn ht r n ea eg a a c pt a

BHG N E E I A A A I P NR A M P N EA E CT K Me c t k nea k a sk ra et a et s PN E BN E GM A G DT AA Me t r mha n je a k n e k ma i y r t e b l s aa i tr a em ma d n pt a mmin eba is aa k yr t e b n kaa et u sl P NA MD L E Y H OU AA TN Me uak n y r n k r a i aa s t a a gy n nl o ag dei a e a a i rm k p d t i y r td i a s aa i t l g

A T R MK NA A U A DN A E GN TLF N EE O Me y mu g ei na b n ms n f k i ii d n a as l e g n m t la t l f n a ne o i e

i e mj

GAMBAR RAJAH BLIK SISTEM PERHUBUNGAN FAKSIMILI

BAB 3 : PENGHANTAR DAN PENERIMA ISYARAT


GENTIAN OPTIK
Gentian optic ialah medium perhubungan yang membenarkan isyarat dalam bentuk cahaya melaluinya Berupaya menghantar maklumat lebih banyak dan lebih cepat berbanding medium perhubungan gelombang radio atau talian penghantar yang lain Kendalian sistem berdasarkan prinsip pantulan cahaya dalaman yang lengkap ( bertindak sebagai paip yang tidak membenarkan cahaya terlepas keluar daripada saluran itu )

90

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Binaan kabel optic gentian yang telah diperbesarkan

K O M P O N E N O P T IK G E N T IA N

K a b e l O p t ik G e n t ia n

S um ber Cahaya

P e n g e s a n O p t ik

M o d Tu n g g a l M o d T e rb ila n g - m e m b e n a rk a n s a t u - m e m b e n a rk a n le b ih d a rip a d a la lu a n is y a ra t s a t u la lu a n is y a ra t

LED

D o id L a s e r

F o t o d io d

Kebaikan Optik Gentian - Boleh membawa maklumat yang banyak kerana jalur lebar besar - Tiada gangguan elektromagnetik kerana hanya denyut cahaya - yang bergerak sepanjang saluran gentian optik - KabeloOptic gentian ringan dan kecil - Selamat daripada pencerobohan talian Data digital daripada komputer - Tiada arus elektrik dalam saluran gentian optik PENGEKOD
Maklumat masukan analog daripada audio dan video Menukarkan isyarat analog kepada isyarat digital

Kelemahan Optik Gentian - Kos kabel , pemasangan dan - pengujian mahal - Isyarat sukar diubah ke - laluan lain - Pemasangan dan penyambungan sukar - dan perlu alatan khas
SUMBER CAHAYA Menukarkan isyarat digital ke bentuk denyut cahaya

PENGUAT 1 Menguatkan isyarat

Pengulang

PENGESAN CAHAYA Menukar denyut cahaya kepada isyarat digital

PENGUAT 2 Menguatkan isyarat

PENYAHKOD Menukarkan isyarat digital ke isyarat analog

Kabel optik gentian Menyalurkan isyarat bentuk denyut cahaya kepada penerima
Maklumat dalam bentuk asal

Data digital kepada komputer

91

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

GAMBAR RAJAH BLOK SISTEM PERHUBUNGAN OPTIK GENTI

: SISTEM KOMPUTER BAB 4 : SISTEM KOMPUTER


Peranti elektronik yang telah diaturcara untuk :Masukkan data Mikrokomp uter Minikompu ter Analo g Prinsi p Digi tal Menyimpan data Proses data Mengeluar kan data

Hibri d Analo g Kerangka Utama Superkomp uter

Jenisjenis Digit al

KOMPUT ER

- Proses data atau maklumat - Proses maklumat atau data dengan cara mengukur. dengan cara mengira. - Data diperolehi selalu - Data diperolehi dalam nilai berubah-ubah secara berterusan diskret seperti kod mesin. (isyarat bunyi dan pergerakan) - Isyarat digital ialah aliran - Isyarat analog ialah aliran denyutan bergelombang. (1 atau 0) - Litar utama ialah penguat - Litar utama ialah get logik. kendalian (op-amp) - KetepatanKeluara tinggi UNIT Masuk - Ketepatan rendah - Tidak dipengaruhi kesan PEMPROSESAN n an PUSAT

Ingatan kekal ialah PROSES-PROSES KENDALIAN KOMPUTER Ingatan sementara ingatan yang Stor ialah ingatan yang mengandungi set arahan an R menyimpan data yang telah diaturcara O sementara komputer semasa dikilang seperti RAM M sedang digunakan BIOS (Basic Input Output System) Inga tan Storan sekunder Kila Con t adalah storan yang toh Cak er membolehkan data Stor Cak a an disimpan secara kekal. bole Kera era h s tang Liut gal

Papan Kekunci Tetikus Pengimba s Kad Rangkaia n

92

Monitor k Penceta besa Pem r Suara

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 11 : PERSEDIAAN UNTUK PROJEK BINAAN

Antara muka manusia komputer Antara muka arahan Baris Berasaskan aksara yang dipaparkan pada skrin. Membolehkan pengguna menaip dan menekan ENTER Arahan DOS

ANTARA MUKA KOMPUTER Media perhubungan dua atau lebih pihak

Antara muka komputer - mesin

Komunikasi antara komputer dengan peranti Contohnya: antara muka pencetak dengan komputer ialah kabel dan litar yang memindahkan data dari komputer ke pencetak. Antara muka pengguna bergrafik Menggunakan ikon dan anak panah. Contohnya; Windows, UNIX, Auto Cad, Excel vide o audi o Antara muka menu Satu senarai yang boleh dipilih arahannya.

Apa itu buny multimedia? grafi i Kaedah k Teks persembahan tek (kata dan maklumat dengan anim s statistik) mengabungkan asi Interaktif unsur M-TEK singkatan kepada Modul Pembelajaran Teknikal dihasilkan ekoran pencapaian pelajar aliran te (respon dua Kekurangan bahan sokongan di pasaran turut menyumbang kepada masalah ini. Selain itu, keupayaan pela Bunyi KELEBIH MULTIM hala antara JENIS (suara, memberikan cetusan idea kepada Unit Teknikal, Pengurusan Akademik, Bahagian Pendidikan Teknik dan Vo AN EDIA pengguna bunyi) dengan Modul yang disediakan ini selari dengan keperluan sukatan pelajaran tingkatan 4 dan tingkatan 5. Ia me perisian) Turutan pembelajaran yang boleh membantu guru-guru dan pelajar untuk meningkatkan prestasi akademik ke taha imej permulaan modul ini dilengkapi dengan nota ringkas peta minda (Mind Map) dan soalan-soalan latihan meng (filem, dari masa ke semasa agar selari dengan keperluan kurikulum terkini. Rupa bentuk video) FUNG Hebahan 3D SI (kiosk, e-peta, e(unsur seni Saya bantuan, bulletin) Pendidikan Teknik dan Vokasional merakamkan setinggi-tinggi penghargaan kep mewakili Bahagian Imej bina, reka kerana mengambil inisiatif menerajui projek ini. Sekalung penghargaan saya panjatkan kepada guru-guru d (seni, gambar bentuk produk) sebagai panel penulis modul. Semoga M-TEK yang disediakan ini dapat dimanfaatkan oleh semua piha foto)

PRAKATA

optimum. Adalah diharapkan modul ini dapat memberi impak yang besar sebagai bahan sokongan pembela keberhasilan pelajar aliran teknikal untuk melahirkan lebih ramai pelajar cemerlang yang mampu bersaing dip
Pendidikan (e-buku, e-kamus, eensiklopedia, CBI, CAL.) Hiburan (permainan video)

Pengarah Bahagian Pendidikan TeknikPerdagangan dan Vokasional (e-dagang, eKementerian Pelajaran Malaysia
katalog)

93

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 4: SISTEM KOMPUTER

Catatan CBI : Computer Based Training CAL : Computer Assisted Learning

APA ITU INTERNET? Rangkaian komputer sejagat yang membolehkan pengguna berkomunikasi dan mendapat perkhidmatan seperti mel elektronik, persidangan dan ruang bual.

Kumpulan berita

Senarai mel

INTERN ET

KEPERLUA N Penyambungan dan perkakasan Jaringan sejagat Penyediaan perisisan perkhidmatan

Kumpulan Perbincangan (membolehkan dua kumpulan atau lebih berkomunikasi)

Sistem mengandungi halaman web diseluruh dunia. http (protocol pemindahan hiperteks)

FUNGSI DAN PERKHIDMATAN Bual dalam talian (Komunikasi Jaringan sejagat menggunaka (World Wide Web, n teks) www) Mel elektronik (E-mel) Cara untuk menghantar mesej dari satu komputer ke satu komputer lain

Penerima log masuk pada pelayan, mel baru dihantar ke peti masuk

www (world wide web) Sykt.co m

Penghantar menghantar data SEND Perisian pelanggan mengekod mesej untuk penghantaran ke internet Pelayan mel menghalakan mesej ke alamat elektronik yang betul

Pelayan menukar mesej ke bentuk yang dapat dibaca perisian dan menempatkan di peti mel

Internet membawa mesej terkod kepada pelayan yang terletak di domain seperti terletak dalam alamat e-mel .my KELEBIHAN PENGGUNAAN MULTIMEDIA DAN INTERNET Menerangkan Komunikasi MULTIME INTERN Membuat tentang cepat dan DIA ET demostrasi institusi murah projek Berhubung guna5 Menerbitkan Muat turun PENGANGKUTAN DAN KUASA TINGKATAN e-mel, maklumat Bahan tentang perisian dan berbual,telefon sekolah permainan, produk pendidikan Mencapai Mendengar bunyi, Mendapat mudah didapati perpustakaan, muzik dan berita dengan pangkalan data 94 menonton wayang. cepat .html

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 5 : KAWALAN

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 5 : KAWALAN

95

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PENGENALAN
Kawalan diperlukan dalam melaksanakan sesuatu aktiviti bertujuan; Memantau perjalanan aktiviti Kepiawaian aktiviti Keselamatan aktiviti Kejayaan aktiviti

5.1 KAWALAN HIDRAULIK


Berkembang pesat sekitar tahun 1795. Hidraulik dari perkataan dalam bahasa Greek hydro yang bermaksud air yang membawa maksud bendalir bertekanan yang digunakan untuk memindahkan tenaga, mengawal daya dan mengawal pergerakan. Sistem kuasa hidraulik digunakan secara meluas dalam bidang industri untuk menjalankan pelbagai tugas. Ia menggunakan bendalir (minyak) bagi memindahkan kuasa dari satu tempat ke tempat yang lain. Sistem hidraulik digunakan dalam pelbagai tujuan seperti; Jek hidraulik untuk mengangkat barang yang berat Mesin tekan hidraulik untuk menarik dan memampatkan bahan Mesin kawalan automatik untuk mencengkam benda kerja Jentolak untuk menolak benda yang berat Kren, brek kereta dan sebagainya

Prinsip Daya (F), Tekanan (p), Kerja (W) dan Kuasa (P)
Daya, tekanan, kerja dan kuasa amat penting bagi menentukan kecekapan kendalian kawalan hidarulik. Hukum Pascal dibuktikan oleh Pascal dalam ujikajinya (1623-1662) Hukum ini menyatakan tekanan pada bendalir statik di dalam bekas mempunyai ciriciri; Tekanan bertindak serenjang (tegak lurus) dengan dinding. Tekanan pada mana-mana titik dalam bendalir adalah sama pada semua arah. Tekanan yang dikenakan dalam bekas tertutup dihantar seragam pada semua bahagian lain.

Daya (F) Daya dan tekanan saling berkaitan dalam menentukan keupayaan hidraulik.

Daya (F) dihitung dengan mengabungkan unsur tekanan (p) dan luas (A).
F=pxA p =Tekanan (N/m) F = Daya (N) A = Luas muka keratan (m) F(Newton) persegi) [ N] = p (Pascal) x A (meter = [ Pa ] x [ m ] = N/m x m = N

TEKANAN (p) Tekanan (p) ialah perlakuan menekan sesuatu objek.

Tekanan adalah daya (F) yang dikenakan ke atas sesuatu objek per unit luas (A). = F(Newton) / A (meter = N/m = kg/ms F(Newton) = daya = kg/ms = jisim m = ma = kgms dimana; F

p (Pascal) persegi)

96

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Tekanan dalam sistem berkurangan disebabkan oleh faktor luas, geseran, jarak dan kelikatan bendalir yang boleh berlaku dalam keadaan berikut; Paip yang terlalu kecil Paip yang terlalu panjang Terlalu banyak penyambungan Terlalu banyak pembengkokan Kelikatan bendalir yang keterlaluan

Kerja (W) Kerja(W) dilakukan apabila daya (F) dikenakan pada objek, dan menyebabkan objek itu bergerak ke arah selari dengan arah yang dikenakan pada jarak (d). Daya dan jarak menentukan ukuran pencapaian sesuatu kerja Kerja (W) W (Nm) = Daya (F) x Jarak (d) = F (N) x d (m) = Newton x meter = Nm (Joule)

Kuasa (P) Kuasa (P) ialah kerja yang dilakukan dalam tempoh masa tertentu. Unit bagi kuasa ialah Newton meter persaat atau Watt Kuasa (P) W (Nm) = = = = kerja dilakukan (W) / masa yang diambil (t) Newton meter x saat (Nm) / (s) Watt

KOMPONEN, SIMBOL DAN FUNGSI Bahagian Perkhidmatan Pembekalan Bahagian Pengawalan Bendalir Bahagian Penggerak Atau Penukar Bahagian Pemindahan Tenaga/Penghantar Litar Kawalan Hidraulik Mudah

97

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Rajah Contoh Sistem Hidraulik

KELEBIHAN KAWALAN HIDRAULIK Sistem kawalan hidraulik digunakan secara meluas kerana; Mampu melakukan kerja berat Pergerakan beban adalah berterusan dan lancar Pertukaran arah gerakanbeban mudah dikawal Kawalan jarak jauh dapat dilakukan dengan menggunakan kawalan elektrik (solenoid) SIFAT BENDALIR HIDRAULIK Ia merupakan merupakan medium yang digunakan untuk memindahkan kuasa dari pam ke silinder. Bendalir hidraulik diperbuat daripada minyak berasaskan petroleum. Bendalir ini perlu ditukar setelah lama digunakan kerana sifat asalnya mungkin merosot. Bendalir hidraulik adalah bersifat; Bertindak sebagai pelincir Tidak merosot dalam jangka masa yang panjang Membantu mencegah kakisan Tidak menyerap udara

GAMBARAJAH LITAR PERPAIPAN DAN LITAR SKEMATIK SISTEM HIDRAULIK

98

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

NAMA KOMPONEN DAN FUNGSI KOMPONEN HIDRAULIK

Labe l
A B C D E F G H I J K L M

Nama Komponen
Tangki Motor elektrik Pam bendalir Injap pelega tekanan Injap kawalan arah 4/3 Injap kawalan aliran Silinder Penapis Penyaring Palam pembuangan Paip kembali Paip sedutan Injap pemberhenti

Fungsi Komponen
Tempat simpanan dan bekalan bendalir Menukar tenaga elektrik kepada tenaga mekanikal Menyedut bahan bendalir daripada tangki melalui paip sedutan Melindungi sistem hidraulik daripada beban lampau Mengawal arah aliran menggunakan 4 liang dan 3 kedudukan injap Menghadkan jumlah bendalir yang boleh mengalir sesuatu aliran Mengerakkan beban pada dua arah yang lelurus Mengasingkan bendasing daripada memasuki sistem hidraulik Menyaring bendasing keluar dari tangki ke pam Membuang bendalir yang telah luput atau kelikatan berkurangan Membawa bendalir dari sistem masuk ke dalam tangki Membawa bendalir yang disedut dari tangki ke pam Membuka dan menutup aliran bendalir untuk proses buang bendalir

LATIHAN 1. Rajah 1 di bawah menunjukkan sistem hidraulik yang digunakan untuk mengangkat beban 120kN load. Luas keratan rentas omboh silinder untuk mengangkat beban ialah 0.40m2 dan diameter omboh yang bertindakbalas dengan daya adalah 10mm. Kirakan daya F.

120k N

F A= 0.40m2 = 10mm

Rajah 1

99

PA_BPTV_KPM Jawapan, F = px A 120 000 N = p x 0.4m2 Tekanan (p) = 300kN Nm-2 Area m
2

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

P1 = P2 F=p x A 0.000079

= =

r2
22 x 0.0052 7

F = 300000 N x F = 23.7 N

= 0.000079 m2 2. Rajah 2 menunjukkan silinder sistem hidraulik yang digunakan untuk mengangkat beban. Tekanan yang diberikan sebanyak 400Pa ke atas luas keratan rentas permukaan omboh adalah 0.25m2 (i) Kirakan daya yang dikenakan, P =

F A F 0.25m 2

Load

400 Pa =

F
(ii)

= 400 X 0.25 = 100 N

Berapakah jisim maksimum yang boleh diangkat oleh piston itu ? (graviti = 10ms-2) F =ma 100 N = m (10 kg/ms-2) m m =

2 A = 0.25m2

100 10

= 10 kg

Rajah 2

BAB 5 : KAWALAN
1 2 3 4 5 6 7 8 Pam Tangki Injap Pelega Tekanan Silinder Dua Tindakan Injap Kawalan Arah 4/2 Tombol Penapis Beban

LITAR SKEMATIK KAWALAN HIDRAULIK Silinder Dwi Tindakan Menggunakan Injap Kawalan Arah 4/2

100

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KENDALIAN LITAR PADA INJAP KAWALAN ARAH 4/2 KEDUDUKAN 1

KENDALIAN LITAR PADA INJAP KAWALAN ARAH 4/2 KEDUDUKAN 2

KEDUDUKAN 1 1. Apabila pam dihidupkan bendalir dari tangki disedut dan melalui penapis terus ke injap kawalan arah 4/2. 2. Dari kawalan arah 4/2 bendalir akan masuk ke dalam silinder dan menolak omboh ke kanan. 3. Bendalir dalam silinder pada sebelah kanan akan ditolak keluar oleh omboh melalui injap kawalan arah 4/2 terus ke tangki.

KEDUDUKAN 2 1. Apabila pam dihidupkan bendalir dari tangki disedut dan melalui penapis terus ke injap kawalan arah 4/2. 2. Dari kawalan arah 4/2 bendalir akan masuk ke dalam silinder dan menolak omboh ke kiri. 3. Bendalir dalam silinder pada sebelah kiri akan ditolak keluar oleh omboh melalui injap kawalan arah 4/2 terus ke tangki.

5 : KAWALAN

SKEMATIK KAWALAN HIDRAULIK Silinder Dwi Tindakan M Menggunakan Injap Kawalan Arah 4/3

101

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KEDUDUKAN 2 KEDUDUKAN 1 1. Apabila pam dihidupkan bendalir akan disedut oleh pam melalui penapis, terus ke injap kawalan arah 4/3. 2. Dari injap 4/3 bendalir bertekanan akan mengalir melalui injap kawalan aliran dan terus ke dalam silinder bahagian kiri. 3. Bendalir itu akan menolak omboh ke kanan. 4. Bendalir pada ruang silinder sebelah kanan akan keluar disebabkan tekanan omboh. 5. Bendalir tersebut akan keluar melalui injap kawalan aliran dan ke injap 4/3 dan terus ke tangki simpanan. 1. Apabila pam dihidupkan bendalir akan disedut oleh pam melalui penapis, terus ke injap kawalan arah 4/3. 2. Dari injap 4/3 bendalir bertekanan akan mengalir terus ke dalam tangki disebabkan pada masa tersebut arah aliran bendalir ke tangki sahaja. 3. Pada masa ini omboh pada kedudukan diam dan tiada pergerakan berlaku. 4. Omboh dalam silinder boleh berada pada mana-mana kedudukan dalam silinder pada tahap mana omboh t tersebut dihentikan. KEDUDUKAN 3 1. Apabila pam dihidupkan bendalir akan disedut oleh pam melalui penapis, terus ke injap kawalan arah 4/3. 2. Dari injap 4/3 bendalir bertekanan akan mengalir melalui injap kawalan aliran dan terus ke dalam silinder bahagian kanan. 3. Bendalir itu akan menolak omboh ke kiri. 4. Bendalir pada ruang silinder sebelah kiri akan keluar disebabkan tekanan omboh. 5. Bendalir tersebut akan keluar melalui injap kawalan aliran dan ke injap 4/3 dan terus ke tangki simpanan.

ALITAR SKEMATIK KAWALAN HIDRAULIK


Silinder Tindakan Tunggal Berpegas Menggunakan Injap Kawalan Arah 3/2

102

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KEDUDUKAN 1 1. Apabila pam dihidupkan bendalir dari tangki disedut dan melalui penapis terus ke injap kawalan arah 3/2. 2. Setelah punat ditekan, bendalir dari kawalan arah 3/2 akan masuk ke dalam silinder dan menolak omboh ke kiri pada masa yang sama pegas 5.2: KAWALAN PNEUMATIK
KAWALAN PNEUMATIK

KEDUDUKAN 2 1. Bila punat dilepaskan, pegas yang berkeadaan mampat akan menolak omboh ke kanan dan bendalir keluar dari silinder terus ke injap kawalan arah 3/2. 2. Dari kawalan arah 3/2 bendalir akan terus masuk ke

Sistem kawalan pneumatik menggunakan udara termampat (compress air) sebagai medium pemindahan kuasa atau tenaga. Sistem pneumatik lebih ringkas, mudah, murah dan selamat berbanding dengan sistem hidraulik. Pemampat udara kendalian motor elektrik sering digunakan untuk memampatkan udara memampatkan udara dari udara sekeliling (Udara atmosfera lazim ialah 15 psi manakala udara termampat yang lazim digunakan dalam makmal pembelajaran antara 25 psi ke 45 psi) Sistem pneumatik banyak digunakan dalam; Industri pemasangan komponen elektronik dan mesin pemerosesan makanan. Mesin gerudi, kawalan pintu automatik, gerudi, tukul udara, mesin perawat gigi, motor udara, perivet dan mesin pencanai udara mudah alih. alat pencengkam rim roda semasa menukar tayar dan sebagainya. ASAS SISTEM PNEUMATIK Sistem pneumatik dibahagikan kepada empat bahagian utama : Bahagian Perkhidmatan Pembekalan Bahagian Pengawalan Bendalir Bahagian Penggerak Atau Penukar Bahagian Pemindahan Tenaga/Penghantar

: KAWALAN
GAMBAR RAJAH LITAR PERPAIPAN DAN LITAR SKEMATIK SISTEM PNEUMATIK

103

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

RAJAH SISTEM PNEUMATIK

BAB 5 : KAWALAN

KOMPONEN PNEUMATIK DAN FUNGSINYA

104

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Komponen bahagian perkhidmatan pembekalan KOMPONEN FUNGSI Menyedut udara dan menjadikan udara, gas atau wap yang Pemampat bertekanan tinggi. Menggerakkan pam sehingga tangki simpanan udara penuh Motor elektrik Menyimpan udara termampat dan dipasang berhampiran dengan Penerima udara pemampat Memerangkap kandungan wap air sebelum ke pengering Perangkap air Membuang udara termampat yang bertukar kepada wap air Injap buangan Menunjukkan kadar tekanan udara dalam sistem Tolok tekanan Melindungi sistem daripada sebarang udara yang tercemar Penapis udara disebabkan oleh bendasing Membenarkan udara berkeadaan kering disalurkan ke dalam Pengering sistem pneumatik Komponen bahagian pengawalan pneumatik KOMPONEN FUNGSI Injap kawalan tekanan Mengawal tekanan udara temampat dalam tangki simpanan Mengawal aliran udara termampat atau mengawal kelajuan Injap kawalan aliran penggerak. Mengawal arah aliran udara termampat ke dalam penggerak. Arah gerakan boleh dikawal sama ada menggunakan insani, solenoid dan udara termampat. Injap kawalan arah Injap kawalan arah 2 liang 2 kedudukan (2/2) Injap kawalan arah 3 liang 2 kedudukan (3/2) Injap kawalan arah 4 liang 3 kedudukan (4/3) Komponen bahagian penggerak atau penukar KOMPONEN Silinder tindakan tunggal Silinder dwi tindakan Silinder dua rod Penggerak berputar seperti motor FUNGSI Menggerakkan beban pada dua arah. Omboh kembali kedudukan asal dengan ditolak oleh pegas. Menggerakkan beban pada dua arah. Omboh digerakan kedua-dua bahagian oleh udara termampat.(tiada pegas) Menggerakkan dua beban pada empat arah Motor pneumatik digunakan pada kerja memerlukan gerakan berputar.

PERBEZAAN SISTEM PNEUMATIK DENGAN SISTEM HIDRAULIK Bil 1 2 3 4 5 6 7 8 Sistem Pneumatik Menggunakan medium udara termampat Kos penghasilan udara termampat adalah murah Kendalian peralatan dan komponen lebih bersih Digunakan untuk kerja ringan Udara termampat memberi rintangan aliran yang rendah Membuat kerja lebih pantas tetapi kadangkala tersekat-sekat Tidak sesuai untuk kerja yang berhenti separuh jalan Boleh berfungsi pada suhu yang tinggi Sistem Hidraulik Menggunakan medium bendalir hidraulik bertekanan Kos memproses bendalir hidraulik adalah mahal Kendalian peralatan dan komponen hidraulik kurang bersih (berminyak) Digunakan untuk kerja berat Bendalir hidraulik menghasilkan rintangan tinggi Membuat kerja perlahan tetapi lancar Sesuai untuk kerja terhenti separuh jalan Merbahaya jika digunakan pada suhu yang tinggi sebab bendalir hidraulik

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN mudah terbakar

LITAR SKEMATIK KAWALAN PNEUMATIK Silinder Dwi Tindakan Menggunakan Injap Kawalan Arah 4/2 1 2 3 4 5 6 7 Punca Udara Injap Kawalan Arah 4/2 Silinder Omboh Rod Tombol/ Punat Tekan Penyenyap

KENDALIAN LITAR PADA INJAP KAWALAN ARAH 4/2 KEDUDUKAN 1 KEDUDUKAN 1 4. Apabila sistem dihidupkan udara termampat masuk ke injap kawalan arah 4/2.

KENDALIAN LITAR PADA INJAP KAWALAN ARAH 4/2 KEDUDUKAN 2 KEDUDUKAN 2 1. Bila punat ditekan udara termampat yang masuk ke injap kawalan arah 4/2 akan bertukar arah dimana udara tersebut akan masuk kedalam ruang silinder sebelah kanan. 2. Udara termampat yang masuk ke dalam silinder akan menolak omboh ke kiri. 4. Udara dalam ruang silinder pada sebelah kiri akan ditolak keluar oleh omboh melalui injap kawalan arah 4/2 terus ke udara atmosfera melalui penyenyap.

5. Dari kawalan arah 4/2 udara termampat masuk ke dalam silinder dan menolak omboh ke kanan. 6. Udara dalam silinder pada sebelah kanan akan ditolak keluar oleh omboh melalui injap kawalan arah 4/2 terus ke udara atmosfera melalui penyenyap.
LITAR SKEMATIK KAWALAN PNEUMATIK Silinder Tindakan Tunggal Berpegas Menggunakan Injap Kawalan Arah 3/2 BAB 5 : KAWALAN

TOPIK 2:
KEDUDUKAN 1 1. Apabila sistem dihidupkan udara termampat akan masuk ke liang P pada injap kawalan arah 3/2 dan terhenti. 2. Bila punat ditekan, udara termampat akan masuk dari P ke Q terus ke A pada silinder satu tindakan berpegas. 105 3. Udara termampat akan menolak omboh ke KEDUDUKAN 2 1. Bila punat dilepaskan, pegas yang berkeadaan mampat akan menolak omboh ke kanan dan udara termampat keluar dari silinder terus ke injap kawalan arah 3/2. 2. Dari kawalan arah 3/2

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

5.3 KAWALAN ELEKTRIK


Kawalan Elektrik ialah sekumpulan komponen kawalan yang mengawal atau melaraskan kerja alatan elektrik berdasarkan aturan kerja yang telah ditentukan terlebih dahulu.

Komponen Kawalan Elektrik


DUA KATEGORI KOMPONEN LITAR KAWALAN ELEKTRIK

Alat Kawalan Utama Komponen-komponen yang menyambung talian ke beban.

2. Alat Pandu Komponen untuk mengawal atau mengatur alat kawalan utama.

Contoh Litar Kawalan dan penggunaan sebahagian komponen.

PM Punat Tekan Mula PH - Punat Tekan Henti PL Pemutus Litar P - Pennyentuh GBL Geganti Beban Lampau G - Lampu Pandu Hijau F - Fius L Punca Hidup N Punca Neutral + - Puncaa positif -- Punca Negatif 106

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

LAPAN KOMPONEN LITAR KAWALAN ELEKTRIK

1. PENYEN TUH (P) Fungsi : Melengkap dan memutuskan litar dengan selamat secara

2. GEGANTI KAWALAN (GK) Fungsi : Sebagai suis. Mengawal litar kawalan. Menyambung bekalan ke beban yang kecil seperti motor kecil dan pemanas elektrik.

3. GEGANTI BEBAN LAMPAU Fungsi : Mengesan arus berlebihan yang mengalir ke motor. Melindungi litar daripada beban lampau.

4. LAMPU Fungsi : Memberi petunjuk tentang keadaan semasa sesuatu litar. o Lampu pandu hijau -isyarat gerakan. o Lampu pandu merah

Simbol :
Gegelung Pen yentuh

Simbol :

Simbols :
Geganti Beban Lampau

Gegelung Geganti Kawalan

Simbol : Lampu
Sesen tuh lazim terbuk a Sesen tuh lazim tertut up Sesentu h lazim terbuka Sesentu h lazim tertutup atau Sesentuh lazim tertutup

atau atau atau 5. PEMASA (TR) Fungsi : Membolehkan satu lengahan masa tertentu dilakukan pada litar kawalan elektrik.

Atau 6. PEMUTUS Fungsi : LITAR (PL) Melindungi litar 7. PUNAT TEKAN

Simbol : Gegelung
T atau R K
Sesentuh lazim terbuka Sesentuh lazim tertutup

daripada arus lebih. Sebagai pemencil untuk mengasingkan litar daripada bekalan apabila berlaku

Fungsi : Memberi sentuhan seketika.

TR

kebocoran atau sentuhan Simbol : Prenjatan. Pemutus Litar

8. SUIS Fungsi :

(S)

107

Melengkap dan memutuskan litar secara mekanik.

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 5 : KAWALAN
Penggunaan litar Geganti Kawalan (GK).

Perbezaan antara pemutus litar dengan fius. Simbol : PEMUTUS LITAR Bertindak serta merta apabila berlaku arus lebih. Tidak perlu ditukar untuk digunakan semula. FIUS Tidak bertindak serta merta. Perlu diganti setiap kali selepas berlaku arus lebih Simbol :

atau atau

Contoh punat tekan, simbol dan penggunaan PUNAT TEKAN Punat Tekan Mula, PM Punat Tekan Henti, PH (Lazim tertutup) Punat Tekan Dwilitar (PDL) Punat Tekan Kepala Cendawan (Lazim Tertutup) Contoh Suis, Simbol Dan Penggunaan JENIS SUIS SIMBOL LAZIM LAZIM TERBUKA TERTUTUP KEGUNAAN / KETERANGAN Diaktifkan oleh pergerakan peralatan mesin dan bertindak apabila had yang telah ditetapkan dicapai. Bertindak melalui gerakan mekanikal berdasarkan paras air. SIMBOL KEGUNAAN / KETERANGAN Memulakan kendalian litar apabila ditekan. (hijau) Menghentikan kendalian litar apabila ditekan (merah). Dua sesentuh iatu satu sesentuh lazim tertutup dan satu sesentuh lazim terbuka. (hijau dan merah) Menghentikan keseluruhan litar apabila berlaku kecemasan (merah)

Suis Had

Suis Apungan

108

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN Berkendali apabila tekanan udara tertentu tercapai. Diaktifkan dengan cara memijak dengan kaki. Dimasukkan ke dalam paip dan bertindak apabila bendalir atau udara mengalir dalam bahagian paip tersebut.

Suis Tekanan

Suis Kaki

Suis Aliran

BAB 5 : KAWALAN

Litar Kawalan Elektrik


PERANAN LITAR KAWALAN ELEKTRIK Menghidup dan mematikan peralatan elekktrik. Melindungi beban daripada arus lebih. Memastikan keselamatan penggendali. Berkeupayaan menukarkan arah putaran motor.

EMPAT JENIS LITAR KAWALAN ELEKTRIK Mengawal kelajuan putaran motor.

Litar kawalan elektrik boleh ditunjukkan dalam bentuk gambar rajah pendawaian dan gambar rajah skema Fungsi :
(A). Litar Pemula Terus Pada Talian [ TPT ] BAB 5 : KAWALAN Untuk menghidup dan mematikan kendalian motor elektrik. Mengawal motor kecil. Menghidupkan motor arus terus.

(B). Litar Kawalan Jujukan

Fungsi : Menghidupkan beberapa buah motor setelah motor yang dikenalpasti dihidupkan terlebih dahulu.

(C). Litar kawalan Palam

Fungsi : Membolehkan motor dihentikan dengan cara menyongsangkan arah putaran. Memberhenti dan menukar arah putaran motor dengan serta-merta.

(D). Litar Kawalan Jogging.

109

Fungsi : Membolehkan motor dihidupkan berulang-ulang daripada keadaan berhenti dalam masa yang singkat. Contoh aplikasi : Kren elektrik dan pelara cekera satelit.

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 5 : KAWALAN BAB 5 : KAWALAN


(A) Litar Pemula Terus Pada Talian [ TPT ]

KENDALIAN LITAR TPT

KENDALIAN LITAR

PROSES

1. Punat Mula (PM) ditekan, litar kawalan lengkap. 2. Gegelung Penyentuh, P menjadi elektromagnet menyebabkan sesentuh lazim terbuka P akan tertutup. 3. Litar utama lengkap, motor M dihidupkan/ berkendali. 4. Punat Mula (PM) dilepaskan, motor masih berkendali kerana kewujudan litar pegang P menggantikan fungsi PM.

Menghidupkan motor

110

Litar Pegang ialah penyambungan satu sesentuh tambahan secara selari dengan PM dalam litar kawalan, bagi memastikan litar terus lengkap walaupun PM

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

5. Punat Henti (PH) ditekan, litar kawalan menjadi tidak lengkap. 6. Gegelung Penyentuh,P kehilangan elektromagnet, semua sesentuh lazim tertutup P akan terbuka. 7. Litar utama menjadi tidak lengkap dan kendalian motor M dihentikan. 8. Motor juga boleh berhenti kendalian apabila : Berlaku arus lebih pada litar utama. Berlaku arus lebih pada litar kawalan.

Menghentikan motor

BAB 5 : KAWALAN

Litar Pemula Terus Pada Talian [ TPT ] yang mempunyai Pemasa

KENDALIAN LITAR PTP DENGAN PEMASA

KENDALIAN LITAR

PROSES

111

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

1. Punat Mula (PM) ditekan, litar kawalan lengkap. 2. Gegelung Penyentuh, P menjadi elektromagnet menyebabkan sesentuh lazim terbuka P akan tertutup. 3. Litar utama lengkap, motor M dihidupkan/ berkendali. 4. Gegelung Pemasa (TR ) terpicu 5. Punat Mula (PM) dilepaskan, motor masih berkendali kerana kewujudan litar pegang P menggantikan fungsi PM. 6. Apabila tempoh masa yang ditetapkan tiba, sesentuh lazim tertutup TR terbuka. 7. Llitar kawalan menjadi tidak lengkap. 8. Gegelung Penyentuh,P kehilangan elektromagnet, sesentuh lazim tertutup P akan terbuka. 9. Litar utama menjadi tidak lengkap dan kendalian motor dihentikan.

Menghidupkan motor

Menghentikan motor

(B) Litar Kawalan Jujukan

LITAR KAWALAN JUJUKAN MENGAWAL 2 MOTOR

112

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KENDALIAN LITAR

PROSES

1. Punat Mula (PM1) ditekan, litar 1 lengkap. 2. Gegelung Penyentuh, P1 menjadi elektromagnet menyebabkan semua sesentuh lazim terbuka P1 pada litar 1 dan litar 2 akan tertutup. 3. Litar utama lengkap, motor M1 dihidupkan/ berkendali. 4. Punat Mula (PM) dilepaskan, motor M1 masih beroperasi kerana kewujudan litar pegang P1 menggantikan fungsi PM1. Menghidupkan Motor M2 : 5. Punat tekan PM2 ditekan. Litar 2 lengkap. 6. Gegelung Penyentuh, P2 menjadi elektromagnet menyebabkan sesentuh lazim terbuka P2 akan tertutup. 7. Motor M2 beroperasi. 8. Punat tekan PM2 dilepaskan. Motor M2 masih beroperasi kerana kewujudan litar pegang P2 menggantikan fungsi PM2 9. Tekan Punat Henti (PH1), litar kawalan menjadi tidak lengkap 10. Gegelung Penyentuh,P1 kehilangan elektromagnet, semua sesentuh lazim tertutup P1 pada litar 1 dan litar 2 akan terbuka. 11. Litar utama menjadi tidak lengkap dan motor M1 dan M2 berhenti operasi.

Menghidupkan motor M1

Menghidupkan motor M2

Menghentikan motor M1 dan M2

Litar Kawalan palam

113

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

LITAR KAWALAN PALAM

KENDALIAN LITAR

PROSES

Punat Mula (PM1) ditekan, litar 1 lengkap. Gegelung Penyentuh, P1 menjadi elektromagnet menyebabkan sesentuh lazim terbuka P1 pada litar 1 akan tertutup dan sesentuh lazim tertutup P1 pada litar 2 akan terbuka. 3. Litar utama lengkap, motor a.t jenis pirau dihidupkan/ berkendali. 4. Punat Mula (PM) dilepaskan, motor masih berkendali kerana kewujudan litar pegang menggantikan fungsi PM1. 5. Punat Henti (PH) ditekan, litar 1 menjadi tidak lengkap 6. Bekalan kuasa kepada motor a.t terputus tetapi motor tidak terus berhenti kerana kewujudan inersia motor. 7. Gegelung Penyentuh P1 kehilangan elektromagnet, sesentuh lazim tertutup P1 pada litar 1 akan terbuka dan sesentuh lazim terbuka P1 pada litar 2 akan tertutup. 8. Tekan PM2, litar 2 menjadi lengkap. 9. Gegelung Penyentuh P2 menjadi elektromagnet. 10. Motor a.t akan berhenti serta merta kerana telah disongsangkan kekutubannya. 11. PM2 tidak boleh ditekan terlalu lama kerana akan menyebabkan motor berputar pada arah yang bertentangan semula.
1. 2.

Menghidu pkan motor

Menghenti kan motor

(C) Litar Kawalan Jogging

114

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

LITAR KAWALAN JOGGING

KENDALIAN LITAR

PROSES

Punat Mula (PM) ditekan, litar kawalan lengkap. Gegelung geganti kawalan, GK menjadi elektromagnet menyebabkan semua sesentuh lazim terbuka GK pada litar 1 dan litar 2 akan tertutup. 3. Gegelung penyentuh P1 menjadi elektromagnet. 4. Litar utama lengkap, motor M1 dihidupkan/ berkendali. 5. Punat Mula (PM) dilepaskan, motor M1 masih berkendali kerana kewujudan litar pegang pada geganti kawalan GK di litar 1 menggantikan fungsi PM. Memulakan kendalian Jogging:
1. 2. 6. 7.

Menghidupkan motor

8. 9. 10.

Punat Henti (PH) ditekan, litar 1 menjadi tidak lengkap Gegelung geganti kawalan GK kehilangan elektromagnet, semua sesentuh lazim tertutup GK pada litar 1 dan litar 2 akan terbuka. Litar utama menjadi tidak lengkap dan kendalian motor M1 dihentikan. Tekan punat tekan JOG sedikit demi sedikit sehingga kedudukan yang dikehendaki. Motor tidak berputar terus kerana litar pegang GK pada litar 2 tidak beroperasi. .

Melakukan operasi jogging

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

LITAR KAWALAN JOGGING DENGAN SUIS PEMILIH

LITAR KAWALAN JOGGING DENGAN SUIS PEMILIH

KENDALIAN LITAR

PROSES

1. Suis Pemilih pada kedudukan A1. 2. Punat tekan PM/JOG ditekan, menyebabkan litar kawalan lengkap. 3. Gegelung Penyentuh, P menjadi elektromagnet, sesentuh lazim terbuka,P akan tertutup. 4. Punat tekan PM/JOG dilepaskan, motor M1 masih berkendali kerana kewujudan litar pegang. Memulakan kendalian Jogging: 5. Punat Henti (PH) ditekan, litar kawalan menjadi tidak lengkap 6. Motor M1 berhenti kendalian. 7. Suis pemilih ditukar pada kedudukan A2, menyebabkan litar pegang tidak lengkap 8. Punat Tekan PM/JOG ditekan untuk memulakan operasi Jogging. 9. Motor M1 dihidupkan sedikit demi sedikit.

Menghidupkan motor

Melakukan operasi jogging

115

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

5.4 KAWALAN ELEKTRONIK


Kawalan elektronik merupakan kawalan elektrik yang menggunakan komponen separuh pengalir. KOMPONEN KAWALAN ELEKTRONIK

TRANSISTOR TIRISTOR DIOD Menukarkan arus ulang alik kepada arus terus Mengawal pengaliran arus dengan cara mengawal gerakan elektron dalam transistor.

PENERUS KAWALAN SILIKON (SCR) Mengawal beban arus terus TOPIK 2:


anod

SCR dihidupkan apabila: get anod disambung ke punca positif bekalan,katod katodpunca ke negatif dan terminal get dipasang pada punca positif bekalan kuasa. nilai voltan bekalan ke get untuk pemicuan SCR ialah 0.7V dengan nilai arus pemicuan 10mA. SCR terus berkendali apabila mempunyai arus pegang sekurangkurangnya 6mA. Kendalian SCR dihentikan secara : mengurangkan voltan anod-katod kepada voltan sifar arus dalam litar dikurangkan daripada nilai arus pegang walaupun SCR boleh dikendalikan menggunakan arus ulang alik tetapi ia akan berhenti beroperasi secara automatik apabila berlaku bekalan berubah kekutuban SCR hanya membenarkan arus mengalir sehala. TRIAK Mengawal beban arus ulang alik
MT2

DIAK komponen pemicuan triak berkendali apabila nilai voltan pecah tebat (keadaan bermulanya pengaliran arus yang besar, simpang pincang songsang dikenakan voltan yang cukup tinggi merentasinya).

Triak dihidupkan apabila get dipicu Get MT1 dengan menyambungkan get ke punca positif bekalan kuasa

116

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KENDALIAN PENERUS KAWALAN SILIKON (SCR)

(a) Gambar rajah (a) Gambar rajah skematik skematik

(b) Gambar rajah binaan

berkendali.

Anod disambung ke punca positif bekalan. Katod disambungkan ke punca negatif. ARUS BELUM MENGALIR. Transistor Q1 dan transistor Q2 belum Simpang antara tapak (B) dengan pemancar (E) pada transistor Q1 berintangan tinggi.

IA IB1

IG

IB2 IK

Voltan pemicuan 0.7V dibekalkan ke get. Simpang pemancar (E) tapak (B) transistor Q1 pincang ke depan. Rintangan simpang pemancar (E) tapak (B) rendah. ARUS MENGALIR DALAM TRANSISTOR Q1. Transistor Q1 berkendali. Arus mengalir ke tapak transistor Q2 melalui pemungut transistor Q1. Transistor Q2 berkendali.

117

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN (sekiranya bekalan ke get diputuskan, SCR akan terus berkendali. Bekalan daripada get tidak diperlukan lagi. Bekalan diperoleh melalui pemungut transistor Q2.)

BAB 5: KAWALAN

KENDALIAN TRIAK (MELENGKAP DAN MEMUTUSKAN LITAR)

(a)

Litar Triak yang digunakan untuk motor a.u.

Keterangan kendalian litar triak yang digunakan untuk motor a.u. :


untuk pemicuan triak minimum = 0.7V.

Suis S1 ditekan (ON). Suis S2 ditekan (ON). Nilai voltan bekalan ke get

118

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Nilai arus pemicuan membolehkan triak berkendali minimum = 10mA. (R2 dan C1 perlu disambung pada litar untuk mengelak daripada berlakunya pemicuan palsu.) menyebabkan motor berkendali. Litar lengkap


masih berkendali kerana adanya arus pegang.

Suis S2 dilepaskan (OFF). Litar masih lengkap.Motor

lengkap. Motor berhenti.

S1 dilepaskan (OFF). Litar menjadi tidak

Triak tidak berkendali.

B 5 : KAWALAN
5.4.2 Litar-litar Kawalan Elektronik

(a) Litar kawalan kuasa menggunakan SCR

Keterangan kendalian litar kawalan kuasa menggunakan SCR :

Suis S ditekan (ON).

119

PA_BPTV_KPM SCR. dikehendaki. minimum= 0.7V.

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN VR digunakan untuk menangguhkan masa pemicuan

VR dilaraskan mengikut kesesuaian masa yang

Nilai voltan bekalan ke get untuk pemicuan SCR

Nilai arus pemicuan membolehkan SCR berkendali minimum = 10mA. (R dan C perlu disambung pada litar untuk mengelak daripada berlakunya pemicuan palsu.)

Litar lengkap.Motor berkendali. Suis S dilepaskan (OFF). Litar menjadi tidak lengkap. SCR tidak berkendali menyebabkan motor berhenti.

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KENDALIAN LITAR PADA INJAP KAWALAN ARAH 4/2


Keterangan kendalian litar kawalan kuasa menggunakan triak :

S1 ditekan (ON). VR digunakan untuk

menangguhkan masa pemicuan triak.

kesesuaian masa yang dikehendaki.

VR dilaraskan mengikut

Diak berkendali sekiranya voltan yang merentasinya cukup tinggi untuk memecah
tebat simpang (simpang yang berada dalam keadaan songsang).

diak.

Arus tinggi mengalir dalam

untuk pemicuan triak minimum = 0.7V.

Nilai voltan bekalan ke get

Nilai arus pemicuan membolehkan triak berkendali minimum = 10mA. (R dan C1 perlu disambung pada litar untuk mengelak daripada berlakunya pemicuan palsu.)

Motor berkendali.

Triak dipacu.Litar lengkap.


lengkap.

S1 dilepaskan (OFF). Litar menjadi tidak

120

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN Triak tidak berkendali

menyebabkan motor berhenti.

GABUNGAN LITAR KAWALAN ELEKTRIK DAN ELEKTRONIK UNTUK MENGAWAL ARUS TERUS

Penerangan kendalian: PM ditekan. Gegelung penyentuh P menjadi elektromagnet. Semua sesentuh lazim terbuka penyentuh P tertutup. Litar penerus titi menukarkan arus ulang alik kepada arus terus. VR digunakan untuk menangguhkan masa pemicuan SCR. VR dilaraskan mengikut kesesuaian masa yang dikehendaki. Nilai voltan bekalan ke get untuk pemicuan SCR minimum= 0.7V.

Nilai arus pemicuan membolehkan SCR berkendali minimum = 10mA.


(R dan C perlu disambung pada litar untuk mengelak daripada berlakunya pemicuan palsu.) Litar lengkap.Motor berkendali. Kelajuan motor boleh dikawal dengan mengubah nilai VR.

PM dilepaskan. Motor terus berkendali kerana adanya litar pegang.


PH ditekan.

Gegelung penyentuh P hilang keelektromagnetan. Semua sesentuh lazim


terbuka P terbuka.

121

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

ALIRAN DAN PERKEMBANGAN MASA DEPAN TEKNOLOGI PENGANGKUTAN DAN KUASA

BAB 6 : MASA DEPAN TEKNOLOGI PENGANGKUTAN DAN KUASA


Memberi penekanan kepada

Masalah kekurangan tenaga

Mengatasi masalah pencemaran

Penyeles aian

Penggunaan Sumber Tenaga ( tenaga elektrik )

Pengangkutan masa depan

Jentera dan Mesin Masa Hadapan

Penggunaa tanaga seperti tenaga geoterma, solar, ombak, angina dan kilat dalam menghasilkan tenaga elektrik

Tenaga Biologi - penghasilan gas metana bagi menggantikan penggunaan tenaga elektrik

Perkembangan teknologi pengangkutan

- penemuan enjin baru


Pengunaan tenaga elektrik - kemudahan baik pulih - reka bentuk dan estetika - keselamatandan keselesaan - kemuadahan alat ganti - Kepantasan dan kestabilan

Kereta elektrik

Keretapi Levitasi Magnet

Menghasilakn haba

122

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 7 : KAWALAN ALAM SEKITAR PENGENALAN


Industri pengangkutan merupakan penyumbang terbesar dalam pencemaran udara. Cara terbaik untuk mengatasi masalah pencemaran ini adalah dengan menggunakan kuasa alternatif. Indutri kuasa menyebabkan pencemaran udara, air, sisa kimia dan sisa radioaktif.

PENCEMARAN INDUSTRI PENGANGKUTAN DAN INDUSTRI KUASA


Industri pengangkutan melibatkan enjin pembakaran dalam yang sedia ada menggunakan bahan api fosil iaitu petrol, diesel dan kerosin. Faktor-faktor untuk mengurangkan Reka bentuk badan yang aerodinamik dapat mengurangkan rintangan angin dan menjimatkan bahan api. Berat badan kenderaan dikurangkan. Mikropemproses dimajukan untukmengukur suhu, kalajuan enjin, tekanan dan kandungan oksigen dan karbon dioksida. Industri kuasa menyumbang kepada pencemaran termasuk stesen janakuasa yang menggunakan arang batu dan diesel. Reaktor nuklear menghasilkan sisa isotop radioaktif. Sumber alternatif kuasa dalam industri pengangkutan yang dapat mengurangkan pencemaran alam sekitar ialah : Enjin Stim Kuasa Solar Hibrid (kuasa elektrik + bahan api petrol) Pembaziran tenaga akibat enjin pembakaran dalam, dapatdi atasi dengan penggunaan Kenderaan elektrik Kereta Solar Kereta hidrid Kereta bahan api sel Kaedah-kaedah mengatasi pencemaran industri termasuklah : Penyahsulfuran gas cerobong Sebatian sulfur dioksida terhasil melalui pembakaran bahan api fosil dan merupakan punca utama hujan asid. Cukai hijau Dikenakan terhadap syarikat dan individu yang menyebabkan pencemaran. Syarikat yang membersihkan keluaran dan mengurangkan efluennya dikenakan cukai yang lebih rendah. Peningkatan keselamatan nuklear Penimbusan sisa nuklear didarat dan dilaut untuk meningkatkan keselamatan, pencemaran alam sekitar dan kesejahteraan. Pengurusan sisa dan bahan buangan dibahagikan kepada tiga kategori utama iaitu; Rawatan sisa - menukar ciri fizikal, kimia atau biologi sisa Simpanan sisa - simpanan sementara sebelum rawatan atau pelupusan Pelupusan sisa - rawatan secara menimbus, rawatan air buangan dan pelupusan lain. Kesesakkanlalu lintas hanya dapat diatasi dengan sistem kawalan dan panduan lalu lintas yang pintar. Ia berkesan untuk; Memendekkan masa perjalanan Mengurangkan penggunaan bahan api Menurunkan kadar pencemaran Menjadikanpemanduan lebih selam

123

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 8 : PENGURUSAN AKTIVITI PEMBINAAN

PENGURUSAN AKTIVITI PEMBINAAN

PENGURUSAN KONTRAK

PENGURUSAN PROJEK BINAAN

Takrif

Jenis Tawaran Kontrak

Jenis Kontraktor

Anggaran Kos

Aktiviti Binaan

Pentadbiran Di Tapak Bina

Carta Kemajuan

Tawaran Saingan Tawaran Terpilih Tawaran Rundingan Perancangan Sub Kontraktor Utama Kontaktor Kontraktor Bekalan Perolehan Kawalan Pembinaan

Keselamatan & Kesihatan

Komunikasi

Kaedah Luas Lantai

Kaedah Isipadu Ruang

Kaedah Senarai Kuantiti

Klien

Perunding

Pihak Berkuasa Tempatan

Kontraktor

Carta Bar

Carta Gantt

Carta Aliran Kritikal

124

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 8 : PENGURUSAN AKTIVITI PEMBINAAN

PENGURUSAN KONTRAK

PERINGKAT PERANCANGAN

PENYEDIAAN DOKUMEN TAWARAN MEMBUAT TAWARAN KEPADA KONTRAKTOR MEMILIH KONTRAKTOR YANG SESUAI PERJANJIAN ANTARA KONTRAKTOR DENGAN KLIEN DEFINISI KONTRAK SATU BENTUK PERJANJIAN BERTULIS ANTARA DUA PIHAK BERDASARKAN TERMA DAN SYARAT YANG DITETAPKAN. KONTRAKTOR IALAH PIHAK YANG MENERIMA TAWARAN YANG AKAN MELAKSANAKAN KERJA PEMBINAAN. KLIEN IALAH PIHAK YANG AKAN MEMBUAT PEMBAYARAN TERHADAP KERJA YANG DILAKUKAN.

JENIS-JENIS TENDER

125
JENIS-JENIS KONTRAKTOR

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KONTRAKTOR KONTRAKTOR JENIS-JENIS UTAMA : dipilih oleh klien melalui dokumen tawaran yang dibuat. bertanggungjawab dalam melaksanakan kerja-kerja pembinaan dari sehingga siap berdasarkan dokumen kontrak. SUBKONTRAKTOR: melaksanakan kerja-kerja khusus yang memerlukan kepakaran. dilantik kontraktor utama atau klien. KONTRAKTOR BEKALAN: membekalakan segala bahan binaan dan peralatan yang diperlukan dalam projek pembinaan. dilantik kontraktor utama atau klien. TENDER SAINGAN: TENDER TERBUKA TENDER TERHAD mula

AKTIVITI PEMBINAAN

ANGGARAN KOS
KAEDAH LUAS LANTAI

LUAS LANTAI (A) = PANJANG (P) X LEBAR (L) KOS BANGUNAN = LUAS LANTAI (A) X KADAR HARGA METER PERSEGI = [M2] X [RM/M2] = [RM]

KAEDAH ISI PADU BANGUNAN ISI PADU (V) = PANJANG (P) X LEBAR (L) X TINGGI (T) KOS BANGUNAN = ISI PADU (V) X KADAR HARGA PER M3 = [M3] X [RM/M3] = [RM]

KAEDAH KUANTITI BIL


BORANG DIMENSI

DIMENSIKETERANGANLAJUR K PEKALILAJUR UKURANLAJUR P PENDARABANLAJUR KETERANGAN LAJURFUNGSILAJUR PEKALIMencatat bilangan kerja yang sama jenisLAJUR UKURANMencatat ukuran bagi ukuran bahagian seperti panjang, tinggi, lebar atau tebal.LAJUR PENDARABANMencatat hasil darab butiran yang terdapat pada lajur ukuran dengan lajur pekali.LAJUR KETERANGANMencatat keterangan dan maklumat mengikut jenis kerja yang disenaraikan.

126

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KAEDAH KUANTITI BIL


ii) BORANG SENARAI KUANTITI BILBUTIRAN KERJAUNITKUANTITIKADAR (RM)JUMLAH ( (RM)JUMLAH BESAR J LAJURFUNSILajur Butiran KerjaMencatat keterangan dan maklumat butiran L 3 k kerjaLajur UnitMencatat jenis unit yang digunakan seperti m,m2 dan m3Lajur KuantitiMencatat hasil pendaraban yang diperoleh yang diperolehi dalam borang d dimensiLajur KadarMencatat kadar kos per unit yang digunakanLajur Jumlah L ( (Harga)Mencatat hasil darab kuantiti dengan kadarBaris Jumlah BesarMencatat jumlah harga keseluruhan. Jumlah keseluruhan ini akan dibawa kepada borang d dokumen tawaran

ASPEK UTAMA KEPENTINGAN PROJEK ASPEKKETERANGANMASAMesti disiapkan dalam tempoh yang ditetapkanKUALITI KERJAKerja dilakukan mengikut spesifikasiKOSTiada penambahan kosBAHANBahan yang digunakan seperti dirancang dalam perjanjianKELENGKAPANSesuai dan mencukupiPEKERJAMencukupi

ASPEK BINAAN PERANCANGAN Sebagai tulang belakang terhadap sesuatu projek Semua kerja dapat bermula pada masa yang ditetapkan PEROLEHAN Aktiviti mendapatkan sumber luaran KAWALAN PEMBINAAN Kawalan untuk mengawasi kemajuan projek merangkumi masa,kos,mutu kerja dan bahan KESELAMATAN DAN KESIHATAN Aspek keselamatan dan kesihatan perlu diberi perhatian yang khusus mengikut piawai yang ditetapkan KOMUNIKASI Merangkumi usaha memberi idea,maklumat arahan dan membuat keputusan
PENTADBIRAN DI TAPAK PEMBINAAN KLIEN: Individual atau organisasi yang memiliki atau bertanggungjawab kepada projek serta kos projek. PERUNDING: Menguruskan projek bagi pihak klien. PIHAK BERKUASA: Setiap projek hendaklah mendapat kelulusan pihak berkuasa. KONTRAKTOR: Bertanggungjawab pada semua kerja pembinaan.

127

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

KLIEN

PERUNDI NG

PENGURU S PROJEK

PIHAK BERKUASA TEMPATAN

KONTRAKT OR UTAMA KONTRAK TOR BEKALAN CARTA GANTT


NO. 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. AKTIVITI MERATAKAN TAPAK PEMBINAAN MEMANCANG TANDA MENGOREK LUBANG KERJA ACUAN KERJA TETULANG PENUANGAN KONKRIT KURING MEMBUKA ACUAN DURASI (HARI) 1 2 3

SUBKONTRA KTOR

CARTA ALIRAN KRITIKAL


D MULA

2. 1 5
E F

TAMAT

0. 5

1. 0

1. 5

3.5 2
NOTA

4. 0

7. 0

7. 5

A-MERATAKAN TAPAK PEMBINAAN B-MEMANCANG TANDA C-MENGOREK LUBANG D-KERJA ACUAN

E-KERJA TETULANG F-PENUANGAN KONKRIT G-KURING H-MEMBUKA ACUAN

128

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 9 : PENGURUSAN SUMBER

PENGURUSAN SUMBER

PEKERJA

BAHAN DAN PERALATAN

BAHAN BINAAN

PERALATAN BINAAN

Jenis Pekerja

Peralatan Ringan

Jentera Binaan

Kerja Tapak

Mendirikan Struktur Menyiapkan Struktur

Kerja Jentera Konkrit Kayu Logam Bata Kaca

Mendapatkan Bahan Mendapatkan Aturan Pembelian Peralatan

Tanah Dan Batu

Tar Dan Bitumen

Plastik

Getah

Cat

Membeli

Menyewa

Dari Simpanan

Membeli Apabila Perlu

Membeli Secara Pukal

Bahan Campuran Konkrit

Sifat-Sifat Konkrit

Penggunaan Penyediaan Dan Bancuhan Konkrit Konkrit

Meletak Konkrit

Pemadatan

Kuring

129

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PENGENALAN Sumber-sumber binaan Bahan Binaan

Pekerja

Bahan Dan Peralatan

Peralatan Binaan

9.1 PEKERJA Jenis-jenis pekerja Pekerja Tapak Struktur Terlibat di tapak bina Pekerja Mendirikan Struktur Terlibat dalam membina struktur Pekerja Menyiapkan Struktur Terlibat dalam membuat kemasan Pekerja Jentera Terlibat dalam pengendalian jentera

9.2 BAHAN DAN PERALATAN Aturan mendapatkan bahan dan peralatan

9.3 BAHAN BINAAN Bahan yang digunakan dalam pembinaan Konkrit Kayu Bata Kaca

Logam

Tanah Dan Batu

Tar Dan Bitumen

Plastik

Getah

130

Membeli Peralatan yang kecil, kerap diguna dan akan diguna pada projek lain Menyewa Peralatan yang besar

Dari simpanan Disimpan di dalam stor atau di tapak bina. Bahan yang keluar akan direkod Membeli apabila perlu Bahan yang tidak boleh disimpan (konrit siap bancuh) Membeli secara pukal Projek yang kecil dan perlu kerja cepat siap

Kontraktor membuat senarai bahan berdasarkan lukisan dan perincian seterusnya diedar kepada pembekal Pembekal membuat sebutharga Sebutharga yang terendah akan dipilih Penyelia tapak memeriksa bahan dan membuat invois

Aturan Pembelian

endapatkan M Bahan

Mendapatkan Peralatan

Cat

SIMEN Bertindak sebagai bahan pengikat antara partikel Berikut adalah jenis simen:Simen Portland Biasa Kadar pengerasan sederhana Sesuai untuk semua jenis struktur bangunan, kerja mengikat bata dan kerja melepa Simen Portland Cepat Keras Kadar pengerasan yang cepat kerana partikelnya yang lebih halus daripada partikel Simen Portland Biasa Sesuai untuk keadaan yang memerlukan kadar pengerasan yang cepat. Contohnya konkrit ketika keadaan basah atau lembap (kerja pembaikan takungan air dan saluran bawah tanah) Simen Portland Tahan Sulfat Digunakan di kawasan yang yang mempunyai garam sulfat seperti magnesium sulfat dan natrium sulfat iaitu di tepi laut Penggunaan simen ini dapat mengelakkan tindak balas sulfat dengan bahan binaan BATU BAUR Dibahagi kepada dua gred iaitu Batu Baur Halus (Pasir) Saiz kurang daripada 5mm Diperolehi daripada lombong, sungai dan bukit Bersih daripada kotoran dan bendasing Batu Baur Kasar Saiz antara 5mm - 50mm Diperolehi daripada kuari Ciri pemilihan batu baur kasar Bersih daripada kotoran dan bendasing Bentuk tak sekata dan bersegi Tekstur yang tidak licin Ketidaktelapan yang baik Bebas terhadap tindak balas kimia AIR Bersih daripada kotoran dan bendasing Tidak ada garam Kuantiti air dalam bancuhan konkrit mesti betul kerana air yang banyak melemahkan konkrit manakala air yang kurang menyebabkan konkrit sukar dikerjakan

Hasil campuran simen, batu baur halus (pasir), batu baur kasar (aggregate) dan air Bahan campuran konkrit KONKRIT SIMEN + BATU BAUR HALUS + BATU BAUR KASAR+ AIR =

B AH AN As CA as MP Cer UR ucu AN k KO NK RI T

PA_BPTV_KPM

131
M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Nisbah Bancuhan Nisbah kuantiti simen kepada batu baur halus kepada batu baur kasar 1 : 2 : 4 SIMEN : BATU BAUR HALUS : BATU BAUR KASAR Kerja konkrit yang berlainan menggunakan nisbah campuran konkrit yang berbeza Nisbah BancuhanKerja konkritContoh1 : 2 : 4Konkrit bertetulangLantai, rasuk, tiang dan konkrit pra-tuang1 : 3 : 6Banyak menggunakan konkritLantai bawah, konkrit jisim1 : 5 : 10Konkrit bertetulangTapak tembok dalam peparit bagi tanah keras, tapak konkrit di bawah lantai gantung Kaedah Menyukat Bahan Terdapat dua kaedah iaitu Kaedah Isipadu - Menggunakan kotak sukat yang berisi padu 0.035m3 Kaedah Berat - Menggunakan penimbang - Berdasarkan berat satu beg simen 50kg Kaedah Mengaul Bahan Terdapat dua kaedah iaitu Kaedah Insani Kaedah Mesin

Konkrit Baru/Basah Kebolehkerjaan merujuk kepada kesenangan untuk membancuh, merata dan memadatkan konkrit berdasarkan kepada kandungan air, simen dan bentuk permukaan batu baur diukur dengan menjalankan ujian penurunan nilai kebolehkerjaan yang tinggi diperlukan untuk kerja penuangankonkrit ke dalam acuan struktur bertetulang rapat

S I F A T S AsI asF Cer A ucu T k

Konkrit Keras Kekuatan Mampatan Yang Tinggi kekuatan mampatan konkrit ialah kemampuan konkrit menanggung beban mampatan yang maksimum perunit luas diukur dengan menjalankan ujian mampatan konkrit kiub konkrit yang telah dikuring selama 7, 14 dan 28 hari diuji dengan menggunakan mesin ujian mampatan Ketahanlasakan dapat menahan pelbagai keadaan seperti fros, sulfat dlam tanah, air laut dan bahan kimia Kebolehtelapan Yang Rendah menambah ketahanlasakan konkrit boleh dikurangkan dengan mengurangkan nisbah air-simen dalam bancuhan konkrit

K O N K R I T

P E N Y E D I As A as A Cer N ucu k

K O N K R I T

PA_BPTV_KPM

132
M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Objektif Menentukan darjah kebolehkerjaan konkrit Bahan Dan Peralatan Spesimen konkrit basah Kon terbalik Rod PemadatPembaris keluli 1000mm Plat tapak Langkah-Langkah Acuan diletakkan di atas plat tapak. Semua peralatan dan tempat ujian dalam keadaan basah bahagian sampel konkrit dimasukkan. Angkat dan jatuhkan rod pemadat 25 kali Ulang langkah 2 dan 3 sehingga kon penuhRatakan permukaan konrit Tarik acuan keluar secara tegak ke atas dan letakkan di sebelah konkrit Ukur jarak antara specimen dengan acuan Kenalpasti jenis penurunan

U J I A N

Jenis Penurunan Penurunan Sebenar nisbah campuran konkrit yang sesuai, konkrit berkualiti tinggi Penurunan Ricih kurang kandungan simen, konkrit kurang berkualiti Penurunan Runtuh nisbah air-simen tinggi, konkrit berkualiti rendah Jarak penurunan yang sesuai dengan jenis kerja konkrit 25 mm - 50 mm = konkrit tidak bertetulang 50 mm - 100 mm = rasuk75 mm - 125 mm = tembok penahan dan tiang 25 mm - 100 mm = jalan dan lantai Membancuh konkrit Nisbah bancuhan konkrit mesti betul mengikut penggunaan Konkrit dibancuh menggunakan kaedah insani atau mesin Kaedah isipadu dan kaedah berat digunakan untuk menyukat bahan dalam bancuhan konkrit Meletak Konkrit Proses menuang konkrit ke kotak acuan Konkrit mesti diletak 30minit selepas dibancuh dan tinggi letakkan tidak melebihi 1.2m bagi mengelakkan pemisahan partikel Pemadatan Konkrit Proses penyusunan dan penghimpitan partikel mengeluarkan udara yang terperangkap Bertujuan mengeluarkan udara yang terperangkap bagi mengelakkan rongga udara dalam konkrit Kaedah pemadatan yang digunakan ialah mencucuk konkrit dengan kayu, mengetar cucuk konkrit dan mengetar luar acuan Proses menggetar konkrit tidak boleh dilakukan berlebihan kerana menyebabkan penjujuhan (pemisahan air dan simen daripada batu baur)

A K T I V I T I

P E N As U as R Cer U ucu N k A N As K as E Cer R ucu J k A

Kuring Pengawalan kandungan lembapan dan suhu konkrit selepas diletak Dilakukan sekurang-kurangnya 7hari hingga 28 hari Dilakukan dengan cara mencegah kehilangan air daripada konkrit dan membekalkan air yang cukup kepada konkrit. Ini boleh dilakukan dengan cara Menutup permukaan konkrit dengan bahan basah Merendam permukaan konkrit dengan airMembasah konkrit dengan air Menyapu bahan kimia pada permukaan konkrit untuk mengelakkan penyejatan

K O N K R I T

K O N K R I T

PA_BPTV_KPM

133

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Digunakan dalam pembinaan dinding, tembok, tiang, gerbang dan asas Bahan utama bata bergantung kepada jenisnya seperti tanah liat, campuran pasir dan simen serta campuran pasir dan kapur Saiz standard bata ialah 215 mm X 102.5 mm X 65 mm Jenis-jenis bata ialah bata biasa, bata muka, bata simen dan bata silika

Digunakan sebagai tetulang konkrit, kerangka bangunan dan kerangka tingkap atau pintu Dibahagikan kepada dua kumpulan iaitu logam ferus dan logam bukan ferus Logam ferus ialah logam yang mengandungi besi Logam bukan ferus ialah logam yang tidak mengandungi unsur besi

Kayu terbahagi kepada 2 kumpulan iaitu kayu keras dan kayu lembut Kayu keras pula terbahagi kepada jenis iaitu kayu keras berat, kayu keras sederhana dan kayu keras ringan Bahagian-bahagian bangunan yang memerlukan penggunaan kayu keras berat ialah tiang, rasuk, gelegar, kerangka bumbung, kerangka pintu, kerangka tingkap dan tutup tiang Sifat umum kekuatan kayu ialah kekuatan mampatan yang tinggi kekerasan yang baik berbanding beratnya Kekuatan kayu dipengaruhi faktor kandungan lembapan, ketumpatan, kecacatan, rawatan pengawetan, suhu dan tempoh pengeringan Rawatan pengawetan kayu bertujuan untuk meningkatkan lagi kekuatan, kelasakan terhadap serangan serangga dan kulat serta mencegah serapan lembapan Bahan pengawet dimasukkan ke dalam kayu dengan menggunakan pelbagai kaedah menyapu permukaan kayu dengan menggunakan berus merendam kayu di dalam tangki bahan pengawet proses penyerapan tekanan Bahan keluaran kayu yang digunakan dalam pembinaan ialah papan dan papan lapis Papan dan papan lapis digunakan untuk membina lantai, dinding, pintu, tingkap, syiling dan acuan konkrit Papan lapis mempunyai ciri-ciri yang lebih istimewa daripada papan iaitu tidak mudah mengecut dan meleding mempunyai kekuatan yang sekata boleh diperolehi dalam bentuk kepingan yang lebar mudah dikerjakan Tidak mudah pecah atau retak bila dipaku atau diskru pada bahagian tepinya

PA_BPTV_KPM

BASAN SUMBER

134
M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

9.4 PERALATAN BINAAN Peralatan yang digunakan dalam pembinaan Bertujuan memudah dan mempercepatkan kerja-kerja projek pembinaan

Dibahagi kepada peralatan kerja kayu dan peralatan kerja batu bata dan konkrit Peralatan kayu ialah pahat peraut, pahat pelubang, tolok penanda, gandin, pisau penanda, pita ukur keluli, tolok serong boleh laras, gergaji kerat, pembenam kepala paku, gergaji belah, tukul kuku kambing, gergaji putting, tungkul bongkol bulat, sesiku L, gerudi elektrik mudah alih, gerudi engkol, gerudi tangan Peralatan kerja batu bata dan konkrit ialah sudip, sudip kemas ikat, pengaras spirit, tukul bata, bantalan, pahat sejuk, sesiku keluli, dan tolok lurus

Digunakan dalam pembinaan tingkap, pintu dan dinding Bahan utama ialah silica yang dicampurkan dengan soda dan kapur Boleh didapati dalam keadaan lut sinar atau lut cahaya Terdapat juga kaca keselamatan dimana terdapat tetulang dawai di dalamnya

Peralatan Ringan

Jentera Binaan

Kerja-kerja dapat dijalankan dengan mudah dan cepat Dibahagikan kepada jentera untuk mengangkut, mengorek dan menolak, mengangkat, mengaul, memadat dan menanam cerucuk Jentera untuk mengangkut ialah lori dan pembuang Jentera untuk mengorek dan menolak adalah jentolak dan jengkaut Jentera untuk mengangkat ialah kren bergerak dan kren statik Jentera untuk menggaul ialah lori pengaul konkrit Jentera untuk memadat ialah pengelek Jentera untuk menanam cerucuk adalah tukul pelantak cerucuk

135

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 10 : PEMBINAAN STRUKTUR

136

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PENGENALAN Pembinaan struktur bermula daripada proses persediaan tapak sehinggalah proses penutupan struktur Peringkat pembinaan struktur :Persediaan Tapak Kerja Tanah Pembinaan Substruktur Pembinaan Superstruktu r Penutupan Struktur

10.1 PERSEDIAAN TAPAK Persediaan tapak adalah persediaan yang perlu dijalankan sebelum kerja-kerja pembinaan struktur dimulakan
Kontraktor akan melakukan kerja-kerja pembersihan tapak bina iaitu :Menebang, mengorek dan membuang pokok yang menghalang kerja binaan Memindah, meroboh atau membuang struktur lama yang tidak diperlukan di tapak bina Susunan struktur dan kemudahan sementara di tapak bina adalah penting Antara struktur dan kemudahan sementara :Laluan masuk dan keluar Pejabat tapak Penginapan Utiliti (elektrik, air dan telefon) Keselamatan Mendapatkan Permit Perunding mendapatkan kebenaran Atau Kebenaran mendirikan bangunan dari pihak berkuasa tempatan Ia disertakan dengan lukisan dan perincian, pelan tapak dan surat hak milik tanah Setelah kelulusan diperoleh, perunding dan pemilik akan melantik kontraktor Kontraktor mendapatkan permit untuk membina struktur dan kemudahan sementara (pejabat, stor, bangsal, tempat penginapan pekerja, laluan sementara, utiliti) Menentukan Lokasi Struktur Penandaan lokasi struktur atau kedudukan tapak bangunan perlu dibuat dengan tepat untuk menentukan kedudukan, bentuk dan saiz bangunan mengikut lukisan Kaedah menentukan lokasi struktur :Kaedah Penggunaan Garis Tapak Kaedah Penggunaan Garis Tengah O L H K D C E B N M G J I F A

P PETUNJUKATapak HTempat Letak Batu CadanganBPejabat BaurIStor BerkunciJStor KontraktorCPejabat Tetulang KeluliKRumah Pengurus ProjekD, L, Penginapan NBilik AirETempat Letak PekerjaMKantinOTempat KeretaFPondok Simpan TanahPLorong PengawalGKren Menara Pejalan Kaki Contoh Susunan Struktur dan Kemudahan Sementara di Tapak Bina

137

Membersihkan Tapak Bina Susunan Tapak Bina

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

10.2 KERJA TANAH Kerja tanah adalah kerja-kerja yang melibatkan tanah di tapak bina yang dijalankan sebelum kerja-kerja pembinaan dimulakan Terdapat pelbagai aktiviti kerja tanah, namun tidak semua projek memerlukan kesemua aktiviti kerja tanah tersebut

Mengukuh Tanah Tanah yang lembut dan mudah tenggelam perlu dikorek dan diganti dengan tanah yang lebih padat Tanah yang diganti perlu dipadat

Membuang Tanah Atau Kebenaran Tanah yang berlebihan dari kawasan pembinaan perlu dibuang ke tempat lain Tanah juga boleh dijual kepada pihak yang memerlukannya

Tanah dibersihkan setelah selesai kerja penimbusan seperti menimbus lubang asas bangunan Tanah yang berlebihan perlu dibuang ke tempat lain

Tanah tinggi yang Tanah dipotongrendah yang ditimbus

Contoh kerja pemotongan dan penambakan tanah

138

Menambak Tanah Tanah yang lebih rendah daripada aras bentukan perlu ditambak dengan tanah yang telah dikorek atau tanah dari luar Tanah rendah yang ditambak perlu dipadat Pembersihan

Tanah yang lebih tinggi daripada aras bentukan perlu dikorek Tanah juga dikorek untuk membina sistem saliran dan membina asas bangunan Mengorek Tanah

Melonggar Tanah daripada lapisan Tanah batu endapan perlu dilonggar dengan jentolak sebelum dikorek Bahan letupan digunakan untuk meletupkan batu besar yang sukar dipindahkan

Aras Bentukan Tanah

Asas Cerucuk Kaedah Tanggung Hujung Diguna pada bangunan besar dan tinggi serta jambatan Kedalamannya bergantung kepada beban Asas Cerucuk yang ditanggung Asas Pad Cerucuk ditanam sehingga ke lapisan tanah yang keras Asas tanah Kaedah Geseran Beban dipindahkan ke lapisanCerucuk yang Diguna pada bangunan besar dan tinggi serta keras melalui hujung cerucuk pembinaan jambatan Kedalamannya bergantung kepada beban yang ditanggung Beban dipindahkan ke tanah melalui geseran antara permukaan keliling cerucuk dengan tanah Tekstur permukaan keliling cerucuk kesat Diguna pada tanah yang mempunyai keupayaan galas rendah. Contohnya tanah lembut, tanah yang mudah endap dan tanah bekas paya yang ditambak Mengelakkan pemendapan yang tidak seimbang yang boleh meretakkan bangunan Dibina daripada konkrit bertetulang mengikut Asas Rakit luas permukaan lantai bangunan atau Asas Pad sehingga ruang pejalan kaki Ketebalannya 200mm hingga 300mm. Bahagian bawah tiang dan dinding yang menanggung beban dibina lebih tebal Rajah 10.8 menunjukkan contoh binaan asas rakit

Menanggung beban yang kecil dan ringan Dibina di bawah tembok bata Ketebalan dan kelebaran bergantung kepada beban yang ditanggung dan keupayaan galas tanah Dua jenis asas jalur iaitu asas jalur lebar dan asas jalur dalam

Menanggung beban yang kecil dan ringan(bangunan setingkat) Digunakan pada tanah keras yang mempunyai keupayaan galas tinggi Berbentuk segiempat di bawah setiap tiang yang menanggung beban Ketebalan dan kelebaran bergantung pada beban yang ditanggung dan keupayaan galas tanah Dibina daripada konkrit bertetulang. Nisbah campuran konkrit 1:2:4

PA_BPTV_KPM

10.3 PEMBINAAN ASAS Asas (substruktur) adalah struktur bangunan yang paling bawah. Berfungsi menanggung beban bangunan dan mengagihkannya ke lapisan tanah di bawahnya Faktor-faktor pemilihan asas bergantung kepada jenis tanah, beban bangunan, reka bentuk bangunan, kos dan teknologi

139

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Asas Cerucuk Asas Pad Asas Jalur Asas Pad

Asas Pad Asas Pad

Struktur yang menerima beban kenaan secara langsung dan memindahkannya kepada rasuk Lantai kayu dipasang pada bangunan kayu dan di bahagian tingkat atas bagi bangunan yang dindingnya diperbuat daripada batu bata Pembinaan lantai kayu Rasuk yang bersaiz 50mm x 100mm hingga 150mm dipasang pada tiang bangunan Gelegar yang bersaiz 50mm x 75mm hingga 100 mm dipasang atas rasuk. Jarak antara gelegar ialah 300mm hingga 600 mm dari tengah ke tengah Papan lantai yang berketebalan 25mm dipasang atas gelegar Untuk mengelakkan gelegar terpiuh, topang dipasang di antara gelegar.
Gelegar Gelegar Dibina Di Dalam Dinding Plat Dinding

Jenis-jenis pemasangan topang yang dipasang diantara gelegar :Geleg ar

Bagi bangunan yang dindingnya diperbuat daripada bata, hujung gelegar boleh dipasang terus di dinding dengan beberapa kaedah :Gelegar

PA_BPTV_KPM

10.4 PEMBINAAN SUPERSTRUKTUR Superstruktur adalah struktur bangunan yang terletak di atas permukaan tanah dan dibina selepas selesai pembinaan asas (substrukyur) Bahagian superstruktur sebuah bangunan adalah tiang, rasuk, gelegar, lantai, dinding dan kerangka bumbung Bahan-bahan yang digunakan untuk membina superstruktur ialah kayu, konkrit dan keluli

As L as AN Cer TA ucu I k

Topan g i. Topang Padu Sebaris

Gelegar Menggunakan Sesangga Bata

Tia ng

Topan g ii. Topang Padu Berselang Seli

Menggunakan Pendakap Sesangga Keluli

140
Geleg ar Papan Lantai Rasuk Menggunakan Pengganggantung Gelegar Keluli Bergalvani
M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN Gelegar Plat Dinding

Topang iii. Topang Pola Insang

Geleg ar

Gelegar

Bahagian bangunan yang paling atas Berfungsi sebagai pelindung bahagian dalam bangunan daripada cuaca Reka bentuk struktur bumbung dipengaruhi oleh faktor jarak rentang, jenis penutup bumbung, beban cuaca, kos dan nilai estetika Ciri utama struktur bumbung kayu ialah :kekuatan yang cukup bagi menanggung beban penutup dan beban luar seperti hujan dan ribut Semua bahagian kerangka terdiri daripada kayu keras yang diawet Jenis-jenis struktur bumbung ialah bumbung gading, bumbung kolar dan bumbung gading tertutup
Bumbung Gading Jarak rentang maks 3.5m Jarak rentang maks 4.5m Bumbung Kolar Jarak rentang maks 5.5m Bumbung Gading Tertutup

Struktur bangunan yang melindungi bangunan daripada kesan cuaca dan membahagi bangunan kepada ruang atau bilik Dinding kayu dibina daripada kepingan kayu atau papan lapis yang dipasang pada struktur dinding kayu Kayu berukuran 100mm X 50mm digunakan sebagai rangka struktur Struktur dinding menegak terdiri daripada tiang tegak dan belebas Struktur melintang terdiri daripada plat tumit, kepala belebas dan sesendal,
Plat Tumit Belebas Kepingan Papan Lapis Kepala Belebas Baji Lipat

Contoh pembinaan struktur dinding daripada kayu

D As IN as Cer DI ucu N k G

PA_BPTV_KPM

Kepala Belebas

B U As M as Cer B ucu U k N G

Jenis-jenis struktur bumbung daripada kayu bumbung gading bumbung kolar dan bumbung gading tertutup

141

Sesendal M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Hampir keseluruhan struktur konkrit diperkukuhkan dengan tetulang keluli Struktur yang dibina daripada konkrit bertetulang ialah tiang, rasuk dan lantai Pembinaan Rasuk Dan Tiang Rasuk adalah struktur yang menerima beban daripada lantai dan memindahkannya kepada tiang. Manakala tiang adalah struktur yang menerima beban daripada rasuk dan memindahkanya kepada asas bangunan. Langkah-langkah pembinaan rasuk dan tiang Reka Bentuk Acuan Membentuk konkrit yang dibancuh mengikut saiz dan reka bentuk yang ditentukan Diperbuat daripada kayu, papan dan papan lapis. Terdapat juga yang diperbuat daripada kepingan keluli, plat besi bergalvani dan gentian kaca Minyak pelincir atau gris disapu pada permukaan dalam acuan supaya :- konkrit tidak melekat pada pada acuan - memudahkan kerja membukanya - acuan boleh diguna semula Contoh acuan untuk tiang dan rasuk konkrit yang diperbuat daripada kayu dan papan Pemasangan Tetulang Keluli Tetulang digunakan untuk menambah kekuatan konkrit pada bahagian yang menanggung tegasan tegangan Bilangan, saiz dan jenis tetulang keluli yang digunakan bergantung kepada reka bentuk kejuruteraan Jenis keluli yang banyak digunakan ialah keluli lembut dan keluli tegangan tinggi Tetulang keluli berbunga memberi pegangan yang lebih kuat Dalam pembinaan rasuk, tetulang diletakkan di bahagian bawahnya untuk mengukuhkan bahagian itu dalam keadaan tegang Hujung tetulang dibengkokkan untuk mewujudkan tambatan pada konkrit Tetulang yang biasa digunakan ialah tetulang utama, tetulang ricih dan tetulang agihan Dawai lembut digunakan untuk mengikat tetulang pada sambungan atau persilangan Blok konkrit penjarak digunakan untuk menjarakkan tetulang dari bahagian bawah kerja bentuk sebelum konkrit dituang Tetulang yang digunakan mesti bebas daripada minyak, gris, lumpur dan karat supaya tidak menjejaskan cengkaman konkrit pada tetulang Penuangan konkrit Konkrit diletakkan ke dalam acuan yang telah siap diletakkan tetulang dengan jarak ketinggian tidak melebihi 1.2meter Konkrit dipadatkan dengan menggunakan penggetar dan kuring dilakukan ke atas konkrit yang telah dituang ke dalam acuan selama 7 hingga 28 hari

Pembukaan Acuan Acuan dibuka dengan berhati-hati kerana acuan boleh digunakan semula Kerja membuka acuan dilakukan secara berperingkat mengikut bahagian acuan serta beban yang ditanggung - papan tepi acuan tiang dan rasuk : 2 6 hari - bahagian bawah, topang rasuk dan lantai yang tiada beban : 7 14 har i - bahagian bawah, topang rasuk dan lantai yang ada beban serta tiang : 28 hari

R AS U K As D as Cer A ucu N k TI A N G

PA_BPTV_KPM

142

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Jenis yang biasa digunakan ialah untuk bumbung kecuraman 450 asbestos bergelugur dan zink kerana kadar serapan airnya tinggi bergelugur Kaedah pembuatan secara kilang Dipasang pada bumbung yang untuk bumbung kecuraman 300 kecuramannya melebihi 250 dengan hingga 350 kerana lebih licin, padat lekap hujungnya 150 mm dan sekata serta tidak mudah Pada kayu gulung-gulung yang menyerap air terletak di atas kasau dengan Atap genting dipasang di atas kayu menggunakan paku paying berlapik beroti pada kerangka bumbung. sesendal atau skru bumbung Lapisan felt dipasang di bawah kayu Jarak maksimum antara kayu gulungberoti sebagai penebat haba dan Struktur yang melindungi bangunan daripada kesan cuaca seperti hujan dan gulung ialah 1.35 meter lapisan kalis tiris panas Bentukmatahari atap kepingan lebar Bentuk atap kepingan kecil :Kaedah memasang penutup bumbung adalah bergantung pada beban yang - Atap kepingan asbestos - Atap genting rata digunakan dan - Atap kepinganbentuk bumbung zink bergelugur BUMBUNG KEPINGAN -Atap genting lengkung s Atap genting diperbuat daripada tanah - Atap genting berkait panca liat atau konkritKECIL insani atau secara secara kilang

Hannya menanggung bebannya sendiri Dibina pada bangunan yang mempunyai rangka seperti tiang dan rasuk konkrit Ketebalan dinding hanya setengah bata sahaja atau 102.5mm

Menanggung beban dinding dan beban lain untuk dipindahkan ke asas Ketebalan dinding ialah satu bata iaitu 215 mm Menggunakan tetulang atau digabungkan dengan tiang untuk mengukuhkan kedudukannya

DINDING GALAS BEBAN

Struktur bangunan yang melindungi bangunan daripada kesan cuaca dan membahagi bangunan kepada ruang atau bilik Dua jenis pembinaan dinding iaitu dinding galas beban dan dinding galas tanpa beban

PA_BPTV_KPM

10.5 PENUTUPAN STRUKTUR

STRUKTUR

143

BUMBUNG KEPINGAN LEBAR

DINDING GALAS TANPA BEBAN


M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

ATAP GENTING LENGKUNG S PEMASANGAN BUMBUNG KEPINGAN KECIL Disusun berbaris lurus mengikut alur S Disangkut dan dipaku pada kayu beroti bersaiz 25 mm X 50 mm Lekap hujungnya 75 mm dan lekap sisinya 30 mm Bahagian rabung ditutup dengan menggunakan genting rabung Lubang Paku

ATAP GENTING RATA Disusun secara berselang-seli dan berlekap pada hujung dan tepi Beroti Felt Bumbung

Disangkut dan dipaku pada kayu beroti bersaiz 19 mm X 38 mm Kasau

PA_BPTV_KPM

Tumpu Kasau

Jidar

144
Dinding PEMASANGAN BUMBUNG KEPINGAN KECIL
M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Genting Lapis Bawah

Plat Dinding

ATAP KEPINGAN ASBESTOS BERGELUGUR ATAP KEPINGAN ZINK BERGELUGUR Kaedah pemasanngan kedua-dua jenis atap adalah sama Kepingan asbestos bergelugur dan zink dipasang pada PEMASANGAN BUMBUNG KEPINGAN bumbung yang curamnya 250 dengan lekap hujung LEBAR ialah 150mm Jarak maksima antara gulung-gulung ialah 1.35m

ATAP GENTING BERKAIT PANCA

Terdapat beberapa bentuk iaitu S, S kembar dan rata Disusun berbaris lurus mengikut bentuknya Bahagian tepinya terdapat alur yang berfungsi sebagai kekunci

Pembinaan Hamparkan felt di atas kasau kerangka bumbung Pasang kayu beroti (25mm x 50mm) dengan memaku melintang pada kasau Jarak beroti = panjang genting lekap/2 = 420mm 120mm/2 = 360mm Sangkutkan kepingan genting pada kayu beroti dengan dipaku bermula dari beroti paling bawah Gunakan benang untuk mendapatkan barisan lurus. Benang boleh diikat daripada tetulang perabung kepada papan tumpu kasau Pada bahagian puncak, letakkan genting perabung antara pertemuan dua bahagian bumbung untuk menutup lubang Mortar simen digunakan untuk menutup lubang di antara kepingan genting dengan perabung.

PA_BPTV_KPM

145
M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Struktur bangunan yang melindungi bangunan daripada kesan cuaca dan membahagi bangunan kepada ruang atau bilik Dua jenis pembinaan dinding iaitu dinding galas beban dan dinding galas tanpa beban Pembinaan tembok bata Tanda kedudukan tembok bata berdasarkan pancang tanda Bina kedua-dua hujung serentak dengan ketinggian tiga atau empat lapisan bata Uji ketegakan dengan aras spirit Bina tembok diantara dua hujung sehingga sama dengan bahagian penjuru Uji menggunakan benang untuk pastikan tembok di dalam keadaan tegak dan lurus Ulang langkah 2 hingga 5 sehingga tembok siap

PA_BPTV_KPM

146
M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Langkah-langkah memasang pemidang tingkap pada dinding bata

Pemidang dinaikkan di atas dinding bata. Aras kerataan diuji dengan alat aras Pelapik kayu digunakan untuk menaikkan bahagian yang rendah Uji ketegakkan pemidang tingkap Topang sementara dipasangkan pada bahagian dalam dan luar tembok Kerja membina tembok bata diteruskan pada bahagian kiri dan kanan tingkap sehingga sama aras dengan ambang atas. Tambatan keluli dipasang setiap empat lapisan bata Ambang atas konkrit bertetulang dibina di atas pemidang tingkap

Langkah-langkah memasang pemidang pintu pada dinding bata Pemidang didirikan di bukaan dinding bata secara serentak semasa proses pembinaan dinding Aras kerataan diuji dengan alat aras Uji ketegakkan pemidang tingkap Topang sementara dipasangkan pada bahagian dalam dan luar tembok Kerja membina tembok bata diteruskan pada bahagian kiri dan kanan pemidang pintu sehingga sama aras dengan ambang atas. Tambatan keluli dipasang setiap empat lapisan bata Ambang atas konkrit bertetulang dibina di atas pemidang pintu

PA_BPTV_KPM

UKTUR

147
M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 11 : MASA DEPAN TEKNOLOGI PEMBINAAN


BAHAN KELULI PRESTASI TINGGI - kebolehkerjaan yang tinggi - proses kimpalan memerlukan sedikit pemanasan

MASA DEPAN TEKNOLOGI PEMBINAAN

KONKRIT RINGAN - diperbuat daripada agregat ringan atau agen busa seperti serbuk alumina - Kebaikan : * kurang menggunakan struktur tetulang keluli * asas yang lebih kecil * ringtang api * bahan penebat

KONKRIT PRESTASI TINGGI - Diperbuat daripada campuran bahan superpemplastik, perencat, abu terbang, jermang relau bagas dan wasap silika - Kebaikan : * kekuatan mampatan tinggi * ketumpatan tinggi * kebolehtelapan rendah * rintangan tinggi pada serangan tertentu * membuka kotak acuan lebih mudah * kekerasan tinggi * kekuatan paksi tinggi

KAEDAH

KONKRIT KERTAS - Campuran kertas kitar semula, air, simen dan pasir - Kebaikan : * ringan * penebat sangat baik * kekuatan mampatan tinggi * kos murah * tidak mudah terbakar

POLIMER BERTETULANG GENTIAN - Diperbuat daripada gentian yang dimasukkan ke dalam resin berpolimer - Kebaikan : * masalah kakisan rendah kerana tidak berkarat * kekuatan tegangan tinggi boleh elakan keretakan

KONSEP KEMAPANAN - Pembangunan yang sedia ada akan dikekalkan sebaik mungkin - Antara arah aliran teknologi pembinaan pada masa hadapan : * reka bentuk tanpa kertas dan teknologi 4D * penyepaduan teknologi * komponen pasang siap untuk sistem struktur saling kunci atau saling memasang * unit binaan secara besar-besaran * penggabungan fungsi reka bentuk dan pembinaan * pembiayaan projek tanggungjawab firma kejuruteraan dan perunding * pemeliharaan alam sekitar dibina bersama reka bentuk projek

148

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 12 : KAWALAN ALAM SEKITAR


KAWALAN HAKISAN - hakisan tanah ialah penghausan dan pengalihan lapisan tanah yang disebabkan oleh tindakan air, angin dan ais atau kaedah pertanian yang tidak cekap KAWALAN ALAM SEKITAR HIDROPEMBENIHAN -kaedah penanaman rumput - menggunakan campuran bahan serat kayu, baja, bahan pengikat, air dan benih

KAEDAH

PENGURUSAN SISA BAHAN BINAAN

PARIT PINTASAN - mengurangkan aliran deras pada cerun bukit

Sisa bahan binaan terhasil daripada; - pembinaan - robohan - pengubahsuaian bangunan dan infrastruktur - perataan dan penyenggaraan jalan

Sisa bahan binaan diguna semula atau dikitar semula - perkakasan dan lekapan, - kayu dan papan lapis - kerja batu - logam - bahan atap - plastik - tingkap dan pintu - konkrit - papan dinding - pendawaian dan kabel KAEDAH ( penggunaan semula sisa bahan binaan )

GUNITING - pancutan konkrit pada cerun bukit yang tidak sekata, tegak dan permukaan atas

Perancangan awal - penyediaan reka bentuk yang piawai dan pesanan bahan mengikut ukuran tepat - penggunaan bahan bermutu tinggi - dokumen kontrak yang piawai - kenal pasti jenis sisa yang terhasil dan boleh dikitar semula - penempatan sisa bahan binaan yang tidak bercampur aduk

Pengurusan Sisa Bahan Binaan - kaedah pengurusan yang berbeza mengikut bahan binaan seperti kayu, papan dinding, batu-bata dan konkrit, logam, cat dan bahan pelarut dan pelbagai

Pengasingan Sisa Bahan Binaan - sediakan bekas dan tong kitar semula - label sisa bahan binaan bekas dan tong kitar semula - kakitangan dan pekerja terlatih - pemerhatian dalam pembunangan sisa supaya tidak bercampur aduk - tempat atau storan yang terlindung daripada hujan dan panas bagi sisa bahan binaan tertentu

149

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 13 : METODOLOGI REKA BENTUK

METODOLOGI REKA BENTUK SITUASI Keadaan yang menimbulkan masalah setempat ketika itu

SIMBOL OPERASI REKA BENTUK

PENERANGAN Pengubahsuain produk yang tidak dapat memenuhi kehendak manusia Penciptaan produk baru bagi mengatasi sesuatu masalah baru Penambahan nilai kepada produk bagi menambah daya saing produk di pasaran Mengenalpasti masalah yang berlaku terlebih dahulu Memberi cadangan awal penyelesaian Perolehan idea melalui pembacaan, pemerhatian, sumbang-saran dan perbincangan

BRIF Huraian ringkas pada peringkat awal yang menjelaskan apa yang hendak direka bentuk bagi mengatasi masalah itu. KAJIAN DAN PENYELIDIKAN Kaedah mencari jawapan kepada persoalan yang ditanya, menambah idea dan ilmu bagaimana penyelesaian hendak dibuat. PENYELESAIAN Cara dan teknik terbaik untuk menyelesaikan masalah

Menentukan criteria reka bentuk Menentukan teknik pembuatan Menentukan kos Menentukan faktor khas Menentukan cirri keselamatan Menentukan pasaran

Peringkat mengumpul idea berdasarkan situasi brif dan penyelidikan. Idea boleh diperolehi melalui situasi terpaksa, secara kebetulan, bakat semulajadi, galakan dari pihak tertentu, soal selidik dan temuduga, pengalaman dan sumbangsaran, pemerhatian langsung, pembacaan serta perbincangan dan mesyuarat. Peringkat pemilihan kepada penyelesaian Berdasarkan kaedah sesi kritik, lakaran produk, cara pemasangan, lukisan kerja/ teknik/ kejuruteraan dan senarai bahan

150 151

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

METODOLOGI REKA BENTUK PENGHASILAN CONTOH AWAL ATAU MODEL Mendapat contoh awal dan model yang dapat membantu semasa ujian

SIMBOL OPERASI REKA BENTUK

PENERANGAN Tujuan penghasilan model Menentukan produk berfungsi, mewujudkan objek yang hampir sama, menentukan nisbah ukuran,kestabilan, ketahanan dan kekuatan sertamemastikan masalah yang timbul. JENIS MODEL Model blok Model sebenar ( Contoh awal ) Model Skala Model Berkomp uter

PENGUJIAN Menguji keberkesanan reka bentuk dan melihat masalah yang mungkin wujud

Ujian Makmal - parameter terkawal - seperti cahaya, suhu.

JENIS PENGUJIAN Ujian Parameter - ujian dibuat dalamkeada an sebenar

Ujian Berkomputer menggunaka n simulasi Gunakan CAM LINK

PENDOKUMENTASIA N Menyediakan bahan bertulis sebagai bukti dan rujukan

Tujuan pendokumentasian Bahan bukti bertulis, bahan rujukan untuk penyelidikan, bahan membuat buku manual dan bahan rujukan spesifikasi teknikal produk. Paten merupakan tanda nama bagi sesuatu barangan yang dikeluarkan Perlu diuji secara rawak sebelum dibungkus secara manual Pembungkusan bagi produk yang mudah musnah atau rosak perlu dibuat dengan rapi dan diberi amaran

PRODUK Hasil akhir berupa barangan siap yang sedia digunakan atau dipasarkan

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

PA_BPTV_KPM PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

BAB 14 : FAKTOR-FAKTOR REKA BENTUK


FAKTOR-FAKTOR REKA BENTUK

FAKTOR MANUSIA Ergonomik ialah rupa bentuk objek itu sesuai digunakan dan serasi pada tubuh manusia

FAKTOR FUNGSI Matlamat atau aspek teori yang mahu dicapai

FAKTOR ESTETIK Keindahan dan kecantikan yang menarik atau merangsang minda untuk melihat atau memelikinya

FAKTOR KEKUATAN Dipengaruhi oleh struktur atau bahagian yang menyokong sesuatu objek

Badan dan pergerakan Keselamatan Pembesaran dan Peningkatan Umur Keperluan orang cacat dan uzur Susunan Struktur Warna Tekstur Garisan Bentuk Ritma Simetri Perkadaran Ulangan Unsur-unsur Estetika Bentuk Penyusunan Pembungkusan

Struktur

Beban

Beban Teganagan Beban Mampatan Beban Ricihan Beban Kilasan

152

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

Kita Ingat...
10% daripada apa yang kita baca 20% daripada apa yang kita dengar 35% daripada apa yang kita lihat 50% daripada apa yang kita lihat dan dengar 70% daripada apa yang kita bincangkan 80% daripada apa yang kita alami 95% daripada apa yang kita ajar orang lain

Buku yang baik umpama sahabat yang paling akrab; ia tidak akan berubah hari esok dan selama-lamanya.

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

DARNALIS ABU BAKAR - SMK USJ 8 SUBANG JAYA SELANGOR NOOR ASNIZA BINTI ALIAS - SBP INTEGRASI RAWANG SELANGOR AZLYZA BINTI MOHD AZMAN - SBP INTEGRASI GOMBAK SELANGOR NORHAYATI BINTI YARIB - SBP INTEGRASI SABAK BERNAM SELANGOR MOHAMAD HAMZAH B. SHARIF - SMK SERI TUALANG TEMERLOH PAHANG RADIN M. SHAMSUL ZAHRI BIN HIRZIN - SMK BANTING BANTING SELANGOR ADHI MASRI B. YEOP JOHARI - SMK TMN TUANKU JAAFAR NEGERI SEMBILAN NUR ASYRANI HANIS BT SAMSUDIN - SMK PUCHONG PERDANA SELANGOR MOHD ASRI B. MOHD HASIM - SMK TAMAN SEMARAK NEGERI SEMBILAN SHUKRIAH AINI BT A.RAHMAN - SMK PUCHONG PERDANA SELANGOR AL-JEFRI RADZI BIN MUSTAPA - SBP INTERGRASI SELANDAR MELAKA NORIYATIMAH BT MAT ELAH - SMK AGAMA JOHOR BHARU JOHOR NOR' ALIZA BT RAMALI - SMK SEGAMBUT JAYA KUALA LUMPUR

PANEL PENULIS MODUL PEMBELAJARAN TEKNIKAL (M-TEK) PANEL PENULIS MODUL PEMBELAJARAN TEKNIKAL (M-TEK)

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN

TIMBALAN PENGARAH PENGURUSAN AKADEMIK

HAJI WAN MOHD NOR BIN WAN ENDUT HJH ZANARIAH BT AHMAD
KETUA PENOLONG PENGARAH UNIT TEKNIKAL PEMANGKU KETUA PENOLONG PENGARAH TEKNIKAL

ISMAIL BIN AHMAD


PENYELARAS

NOR MAIZAN BT MOHD ZAIN


KETUA UNIT TEKNIKAL

JAWATAN KUASA

NOR IDZLINA BT IDRIS RAFIDAH BT ABD RAHMAN SAMSURI BT BUANG NORLINDA BT A.WAHAB HASRUDDIN BIN HASBULLAH YUSLAFADZLY BIN AMRAN

PA_BPTV_KPM

M-TEK_TEKNOLOGI KEJURUTERAAN