Anda di halaman 1dari 37

PANITIA GEOGRAFI

SMK LUI BARAT, 72150 BANDAR SERI JEMPOL


NEGERI SEMBILAN

FORMAT SPM GEOGRAFI 2009


KERTAS 1 - 2280/1
Masa : 1 ¼ Jam
Bentuk / Jenis : Aneka Pilihan
Jumlah : 40 Soalan
Markah : 40 %
Tajuk : Tingkatan 4 dan 5
Konstruk : Pengetahuan dan Kefahaman ( 60 %)
dan Kemahiran (40 %)

KERTAS 2 - 2280/2
Masa : 2 Jam
Bentu / Jenis : Subjektif / Esei
Respons Terhad
Jumlah : Bahagian A - 7 Soalan ( Jawab semua )
Bahagian B - 4 Soalan ( Jawab 3 sahaja )
Jumlah Soalan : 11 Soalan
Jumlah Perlu dijawab : 10 Soalan
Markah : 100 %
Tajuk : Tingkatan 4 dan 5
Konstruk : Pengetahuan dan Kefahaman ( 60 %)
dan Kemahiran (40 %)
Aras kesukarean : Rendah : 5
Sederhana : 3
Tinggi : 2

MENGAPA TAK CEMERLANG


Kurang Pembacaan Tekanan
Kurang Perbincangan Motivasi Diri Kurang
Tidak Ambil Kisah Tidak Pandai Bahagi Masa
Baca Biasa Saja Kurang Bersedia
Kurang Kerjasama Takut Mencuba
Rendah Diri Terlalu Bergantung kepada Orang
Malas Kurang Latih Diri
Tidak Tahu Belajar Kurang Komunikasi
Susah Mengingat

TINGKATAN 4 : KEMAHIRAN GEOGRAFI DAN GEOGRAFI FIZIKAL


TINGKATAN 5 : GEOGRAFI KEMANUSIAN

Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar


1 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
TAJUK SUKATAN PELAJARAN GEOGRAFI SPM
TINGKATAN 4
2004 2005 2005
Bil Tajuk Sukatan Pelajaran
K1 K2 K1 K2 K1 K2
1 Sistem Bumi 5
2 Proses pembentukan dan Taburan Bentuk Muka Bumi 3
3 Perubahan Pandang Darat Fizikal 2
4 Laut dan Lautan 3
5 Sistem Suria 2
6 Unsur-unsur Cuaca dan Iklim 3
Pengaruh Cuaca dan Iklim terhadapo Kegiatan Manusia dan
7 4 
Sebaliknya
Jenis dan taburan Tumbuh-tumbuhan Semulajadi dan
8 1
Hidupan Liar
9 Kepentingan Tumbuh-tumbuhan Semulajadi - 
Kesan Kegiatan Manusia Terhadap Tumbuh-tumbuhan
10 1
Semulajadi dan Hidupan Liar
Pemeliharaan dan Pemuliharaan Tumbuh-tumbuhan
11 1
Semulajadi

TINGKATAN 5
2004 2005 2006
Bil Tajuk Sukatan Pelajaran
K1 K2 K1 K2 K1 K2
1 Taburan Penduduk 1
2 Perubahan Penduduk dan Implikasinya 2 
3 Fungsi Petempatan -
4 Bandar 1
5 Kepentingan Jaringan Pengangkutan dan Perhubungan 1
6 Kesan Perkembangan Pengangkutan dan Perhubungan 2
7 Kepentingan Pelbagai Sumber 1
8 Kesan Penerokaan Sumber Terhadap Alam Sekitar -
9 Pengurusan Sumber 2
10 Sektor Pembuatan 2 
11 Sektor Perkhidmatan 1
12 Sektor Pertanian, Penternakan, Perikanan dan Perhutanan 2
13 Sektor Perlombongan -
14 Sektor Pembinaan -
15 Kepentingan Kerjasama Ekonomi Antarabangsa -

K1 = Kertas Satu K2 = Kertas Dua

Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar


2 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
TINGKATAN 5

DINAMIK PENDUDUK
i. Faktor-faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk Malaysia
- kadar kelahiran semakin menurun
- Dasar Pendidikan Negara - peluang pendidikan tinggi kpd wanita
- wanita mengutamakan kerjaya -kahwin lewat - kadar kesuburan rendah
- Amalan Perancang keluarga
- kesibukan bekerja -tiada masa untuk keluarga
- kos sara hidup tinggi - kos sara anak tinggi
- kadar kematiam menurun - kemudahan perubatan semakin baik
- bilangan anak kurang - saiz keluarga kecil
- bantuan daripada Pertubuhan Kesihatan Sedua (WHO) - membasmi penyakit cacar, memberi pelalian
polio, demam campak serta Hepatitis B
ii. Faktor yang mendorong migrasi antarabangsa di Malaysia
a) Golongan Imigran - kemasukan warga asing ke Malaysia : Bangldesh, Indonesia,
- Pelbagai peluang pekerjaan - sektor pembinaan, perladangan, pembantu rumah : buruh mahir dan
separuh mahir
- Kehidupan yang lebih selesa - pendapatan lebih lumayan
- Keadaan politik dan ekonomi Malaysia yang stabil
- Golongan profesional yang diperlukan di Malaysia spt Doktor, Jurutera, dll
- Kawalan di sempadan perairan longgar - mudah masuk secara haram
- Perkahwinan - mengikut keluarga
- Persamaan budaya, bahasa dan agama - Indonesia, Bangladesh
- Melanjutkan pelajaran
b) Golongan Emigran - warga negara Malaysia yang keluar negara seperti ke Australia, Amerika
Syarikat, Kanada dan Jepun
- Golongan profesional yang ingin mendapat pendapatan yang lebih lumayan
- Melanjutkan pelajaran
- Perkahwinan dengan warga asing
- Mengikut suami / isteri
iii. Kesan migrasi di negara yang dituju
a) Positif
- Pertambahan penduduk - bekalan buruh ramai dan murah
- Menambah pasaran - pasaran barangan dan perkhidmatan lebih luas
- Sektor perniagaan berkembang - kedai makan, kedai runcit, pusat beli-belah
- Kemudahan asas penduduk dipertingkat - perumahan, pendidikan, kesihatan
- Pemindahan teknologi berlaku
- Wujudnya masyarakat majmuk
b) Negatif
- Pertambahan penduduk - masalah setinggan
- Masalah sosial meningkat - jenayah, pelacuran, lepak, penyakit
- Pengangguran - persaingan mendapatkan pekerjaan
- Kesesakan lalulintas - bilangan kenderaan bertambah
- Pengaliran keluar wang ke negara asal
- Tanah terhad untuk menampung penduduk yang bertambah - kos tanah tinggi,
sewa rumah tinggi, harga rumah tinggi
- Kos menyediakan kemudahan awam meningkat - sekolah, klinik, dll
- Masyarakat majmuk - masalah perkauman
- Perbezaan ideologi - perselisihan faham

Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar


3 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
iv. Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk
- bentuk muka bumi bertanah pamah yang rata, subur dan beralun
- iklim yang sesuai : panas dan lembap, panas sederhana
- jaringan pengangkutan dan perhubungan yang padat
- kawasan pertanian (Prairie, Lem.Huang He,Lem.Sg Nil,Pulau Jawa) dan perindustrian
(Boston, Glasgow, Frankfurt, Keihin)
- kawasan perniagaan dan perkhidmatan (London, Tokyo, Beijing)
- tumpuan bandar-bandar
- polisi kerajaan : pembinaan Bandar-bandar baru (Washington D.C,Canberra)
v. Pedalaman Sabah dan Sarawak kepadatan penduduk kurang
- kawasan pergunungan dan tanah-tinggi
- kawasan hutan tebal
- darjah ketersampaian rendah
- tiada sistem pengangkutan yang baik
vi. Kesan akibat kekurangan penduduk vii. Negara kekurangan penduduk
- Sumber tidak diterokai sepenuhnya - Australia
- Kekurangan tenaga kerja - Kanada
- Pasaran tempatan terhadap barangan kilang terhad - New Zealand
- Menganggu pembangunan negara. - Brazil
- Terpaksa import buruh asing
- Terpaksa menggunakan teknologi tinggi menggantikan
tenaga buruh
- Masalah sosial warga asing
- Pengaliran wang keluar bertambah - buruh asing.
viii.Ciri-ciri negara kurang penduduk taburan ix. Ciri demografi piramid progresif
penduduk tidak seimbang - mempunyai dasar lebar dan pucak yang tirus
- taburan penduduk tidak seimbang - dasar lebar menunjukkan kadar kelahiran
- peratus penduduk bandar tinggi tinggi
- kepadatan penduduk desa rendah - penduduk muda yang ramai menunjukkan
- taraf hidup tinggi kadar pertumbuhan penduduk tinggi
- pendapatan perkapita tinggi - puncak piramid tirus menunjukkan kadar
- kadar kelahiran rendah kematian tinggi
- kadar kamatian rendah - jangka hayat penduduk masih rendah
- pertumbuhan penduduk sangat perlahan
- peratus golongan kanak-kanak tinggi
- peratus golongan tua tinggi
- jumlah penduduk kurang daripada sumber yang ada
x. Langkah mengatasi masalah kekurangan penduduk xi. Negara yg megalami lebihan
- dasar kerajaan menambah bilangan anak setiap keluarga penduduk
- memberi insentif bagi setiap anak - kemudahan pendidikan - Bangladesh
- kempen menambah bilangan anak - Indonesia
- mengimport tenaga buruh asing - Singapura
- menggalakkan perkahwinan pada usia muda - India
- memajukan teknologi perindustrian - penggunaan robot industri - China
xii. Ciri-ciri Negara lebihan penduduk xiii. Faktor migrasi ke bandar di Malaysia
- Taburan penduduk tidak seimbang - peluang pekerjaan yang banyak
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
4 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- pendapatan perkapita rendah - kemudahan pengangkutan ke bandar
- taraf hidup rendah - menceburi bidang baru
- peratus penduduk desa tinggi - mendapatkan pendapatan yang lebih
- kepadatan penduduk desa tinggi lumayan
- jumlah penduduk melebihi sumber yang ada - melanjutkan pelajaran ke IPT
- golongan kanak-kanak dan tua lebih ramai - mendapatkan pelbagai kemudahan
- golongan tidak produktif lebih ramai sosial dan perkhidmatan
- kadar kelahiran tinggi - ikut arahan majikan
- kadar kematian tinggi
- kadar pertumbuhan penduduk tinggi
- kadar celik huruf rendah (kurang mendapat pendidikan)
- jangka hayat rendah
xiv. Kesan akibat lebihan penduduk
- taraf hidup penduduk rendah : sumber tidak cukup
- masalah kemiskinan yang serius (Bangladesh)
- pengangguran - peluang pekerjaan terhad
- peningkatan kadar jenayah : taraf ekonomi rendah
- masalah setinggan : kekurangan rumah, penduduk tidak mampu memiliki rumah sendiri
- pekerja menerima upah yang rendah
- tidak mampu menyediakan kemudahan sosial yang lengkap: kos yang tinggi, sumber kewangan terhad
xv. Langkah mengatasi masalah Lebihan Penduduk
- pengurangan kadar kelahiran : perancangan keluarga
- beri pelbagai insentif spt pendidikan percuma dan keutamaan memiliki rumah kepada keluarga yang
kurang anak
- peningkatan taraf hidup : tingkatkan taraf pendidikan
- emudahkan emigrasi
- program transmigrasi : Indonesia, Filipina
- memajukan sektor perindustrian , banyak peluang pekerjaan – taraf hidup tinggi
- dasar kerajaan : polisi satu anak di China
- wanita berpendidikan tinggi lewat kahwin – kadar kesuburan rendah
xvi. Kesan pertumbuhan penduduk terhadap sumber xvii. Kesan migrasi ke kawsan yang
- tekanan terhadap sumber tanah pertanian/ petempatan di tuju :-
- saingan guna tanah untuk pertanian dan petempatan - kadar jenayah meningkat
- saiz tanah semakin sempit - kesesakan lalul lintas
- kepupusan sumber hutan / mineral / bahan api fosil - pengangguran bertambah
- pencemaran udara - berlaku pencemaran udara dan air
- pencemaran air - kekurangan kawasan perumahan
- suhu tempatan meningkat - kekurangan kemudahan asas
- pembuangan sisa domestik - penduduk semakin bertambah
- kawasan hijau semakin berkurang
xviii. Kesan Kemasukan pendatang asing - bandar semakin berkembang dan
- rumah setinggan bertambah mewujudkan bandar satelit
- sistem perparitan tidak sempurna - wujud petempatan setinggan
- sistem pembuangan sampah tidak teratur
- penyakit menular
- pembakaran terbuka
- pembuangan sisa-sisa domestic ke sungai-sungai
- masalah sosial / jenayah
- menjaja secara haram
xix. Faktor migrasi ke luar Bandar
- dasar kerajaan melaksanakan projek pertanian besar-besaran : FELDA, FELCRA
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
5 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- pencen/ bersara - mencari ketenangan
- arahan berpindah -naik pangkat
- pusat pendidikan tinggi di luar bandar - ITM (Beseri, Perlis), USM (TransKerian, Nibong Tebal)
- rancangan penempatan semula setinggan
- rancangan tanah pinggir - meningkatkan taraf hidup
- projek pembangunan rakyat termiskin (PPRT)
- tujuan keselamatan - kampung baru - Sikamat, Jinjang

xx. Perubahan landskap (kawasan destinasi) akibat migrasi ke luar bandar


- kepadatan penduduk di luar bandar kerana pertambahan peluang pekerjaan ,
- pertambahan buruh di luar bandar : rebakan kilang
- wujudkan petempatan baru, perluasan kawasan petempatan sedia ada - Bandar Baru Muadzam Shah
- peningkatan kemudahan asas dan infrastruktur - telefon, klinik, sekolah
- peningkatan prasarana
- nilai hartanah meningkat
- perubahan lanbdskap - hutan kepada estet/ kawasan pertanian
xxi. kesan migrasi antarabangsa
- penduduk bertambah - tenaga kerja bertambah - upah murah
- memenuhi pasaran kerja - peluang kerja di kilang
- pasaran bertambah
- pengaliran wang ke luar negara
- pengangguran - masalah sosial dan jenayah
- wujud kawasan setinggan
xxii. Kesan migrasi luar bandar ke bandar xxiii.Langkah kurangkan aliran migrasi dari desa
- pertambahan penduduk ke bandar
- tenaga buruh bertambah - sediakan lebih banyak kemudahan infrastruktur
- infrastruktur bertambah - meningkatkan taraf jaringan jalanraya di desa
- pengangguran luar bandar berkurangan - meningkatkan kemudahan sistem tekomunikasi
- setinggan - kesesakan petempatan seperti telefon
- kesesakan lalu lintas - memajukan industri bersaiz kecil dan sederhana
- bandar berkembang -rebakan bandar seperti industri desa
- masalah sosial / jenayah - meningkatkan kemudahan sosial spt klinik dll
- pasaran barangan pengguna meningkat - memajukan aktiviti pertanian sepertt projek
- menggalakkan perniagaan di bandar pengairan, dll
- penyakit - sistem kumbahan tidak teratur - membuka lebih banyak bandar baru di luar bandar
PETEMPATAN DAN PEMBANDARAN
i. Ciri-ciri petempatan Bandar
- jumlah penduduk tinggi
- kepadatan penduduk tinggi
- penduduk bekerja dalam sektor industri sekunder dan tertier
- guna tanah maksimum
- bangunan tinggi dan bertingkat-tingkat
- bagunan dibina rapat-rapat
- bahan binaan daripada batu konkrit dan kaca
- dibina mengikut pelan dan perancangan
- jaringan pengangkutan padat
ii. Fungsi petempatan Bandar
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
6 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- pusat industri kilang - Senawang, Nilai, Taiping, Petaling Jaya
- pusat perlombongan petroleum dan gas asli - Kertih, Miri,
Bintulu (Petroleum), Ipoh dan Kuala Lumpur (Bijih timah)
- bandar pelabuhan - Kota Kinabalu, Klang, Kuantan, Kuching - tumpuan jalan
- pusat pelancongan - T.T Cameron,T.T Genting, Kuah, Melaka, dll pengangkutan : jln raya
- bandar bersejarah - Melaka jln keretapi, lapangan
- bandar teknologi maklumat - Cyberjaya terbang.
- bandar satelit - Petaling Jaya, Senawang, Ayer Keroh - pusat industri
- pusat pendidikan - Bangi, Tanjung Malim, Sintok - pasaran hasil pertania
- Bandar Diraja - Pekan, Kuala Kangsar, Klang - menyediakan barangan
- pusat ketenteraan - Lumut, Port Dikcson keperluan pengguna
- pusat kewangan - Kuala Lumpur - tumpuan IPT
- pusat pengangkutan - Shah Alam - pusat pentadbiran
- pusat pentadbiran - Putrajaya
- bandar sempadan - Bukit kayu Hitam, Padang Besar
- ibu negeri / negara - Seremban, Ipoh, Alor Setar, Georgetown, Kangar, Kuching, dll.
iii. Fungsi petempatan luar Bandar
- terlibat dalam pelbagai kegiatn ekonomi spt pertanian, perlombongan, perkanan , industri desa.
- membekalkan hasil pertanian secara meluas - penanaman getah, kelapa sawit dll
- pusat perlombongan - kaya mineral cth: Sg.Lembing (Pahang),Kaki Bukit (Perlis)
- pusat perikanan - nelayan spt Batu Maung (Pulau Pinang), Pulau Ketam (Selangor)
- pusat industri desa yang menghasilkan barangan spt tembikar dan batik
- menyediakan peluang pekerjaan spt petempatan FELDA
iv. Faktor yang mempengaruhi petempatan luar bandar (pemilihan tapak petempatan di Malaysia)
- Tanah pamah yang rata dan bentuk muka bumi landai mewujudkan petampatan : Dt. Terengganu,
Delta Rajang.
- Kawasan persisir pantai : Persisiran pantai di Tumpat (Kelantan) – perkampungan nelayan
- Kawasan tanah tinggi : T.T. Cameron dan Bukit Fraser (Pahang)
- Kawasan tanih yang subur - kegiatan pertanian menggalakkan kewujudan petempatan luar bandar :
Dt Kedah, Delta Kelantan - kawasan penanaman padi
- Kawasan perikanan : Tanjung Dawai (Kedah), Besut(Terengganu)
- Pusat Pelancongan : Pantai Cahaya Bulan (Kelantan), Pantai Cherating (Pahang)
- Berhampiran sungai untuk memudahkan kegiatan pertanian dan pengangkutan : Sg. Kinabatangan dan
Sg. Rajang
- Pembukaan tanah rancangan di kawasan pedalaman : FELDA
- Kawasan tapak perlombongan - Taiping (Perak) & Rawang (Selangor): perlombongan bijih timah
- Rancangan pembangunan luar bandar menyediakan kemudahan asas spt jalan raya , bekalan air.
v. Masalah akibat pembangunan bandar yang pesat
- pertambahan penduduk , kesesakan penduduk
- kawasan setinggan
- kesesakan lalu lintas
- masalah perumahan
- masalah sosial / jenayah
- pencemaran udara meningkat
- suhu mikro meningkat (peningkatan suhu) / pulau haba
- harga tanah meningkat
- sewa ruang pejabat / sewa rumah mahal
- banjir kilat
- tanah runtuh di lereng bukit
Faktor yang mempengaruhi proses pembandaran
- pertambahan penduduk melalui pertumbuhan semulajadi
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
7 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- migrasi penduduk ke banda
- perluasan kawasan bandar
- perubahan cara hidup penduduk
vi. Langkah mengatasi masalah pembandaran
- banjir kilat disebabkan pembinaan jalan berturap dan bangunan konkrit - pembinaan sistem perparitan
yang lebih teratur
- tanah runtuh di lereng bukit akibat pembinaan rumah dan jalan raya - kerajaan mengetatkan peraturan
dan menghadkan projek pembinaan di lereng bukit
- peningkatan suhu - penanaman pokok dapat mewujudkan kawasan hijau dan menurunkan suhu
- kesesakan lalulintas - pembinaan jaringan pengangkutan yang lebih cekap, LRT, KTM Komuter
vii. Sebab kewujudan bandar satelit di Malaysia
- dapat mengatasi masalah bandar utama seperti tekanan tehadap tanah atu raung perniagaan
- dapat menyediakan kawasan kediaman - bagi penduduk yang berulang alik dan bekerja
di bandar utama
- dapat menyediakan kawasan perindustrian - memproses bahan mentah dan barangan siap
- menyediakan tapak gedung perniagaan
- untuk mengelak kesesakan lalulintas di bandar utama
- dapat mengurangkan pencemaran udara di bandar utama
- untuk mengurangan pembinaan bangunan baru di bandar utama.
- vii. Punca-punca pencemaran udara
- pertambahan kenderaan bermotor
- pertambahan jumlah bahan terampai di udara
- pertambahan kilang - gas, asap
- pelupusan sampah - pencemaran bau
- penggunaan alat pendingin hawa, aerosol, dll
- kelemahan pengurusan / penguatkuasaan pihak berkuasa
- pembakaran terbuka
viii. Langkah mengatasi pencemaran udara
- gunakan petrol tanpa plumbum
- menggunakan sistem penapisan serombong asap
- menggunakan sistem percikan air di atmosfera di kawasan kilang
- sumber tenaga elektrik dan solar menggantikan tenaga fosil (bahan api - petroleum, arang batu)
- menghijaukan bandar / galakkan menanam pokok
- kempen bumi hijau
- larangan pembakaran terbuka
- kempen kesedaran tentang kesan negatif pencemaran udara
ix.Kegiatan manusia boleh mencemarkan alam sekitar
- pembinaan kilang - hakisan, banjir lupur, tanah runtuh, pembebasan asap, pembuangan sisa toksid
- penggunaan pengangkutan membebaskan asap, jerebu, hakisan, tanah runtuh
- pembalakan menyebabkan penggondolan kawasan hutan : banjir lumpur, tanah runtuh
- pembuangan sampah, sisa kotoran dan kumbahan ke kawasan sungai
- pembakaran terbuka, pembebasn asap dan jerebu
- penggunaan racun serangga dan baja kimia menyebabkan pencemaran udara dan air
x.Interaksi bandar desa
a)sumbangan bandar kepada desa
- Perkhidmatan : sediakan pelbagai kemudahan perkhidmatan kepada penduduk desa
- Barangan siap : sediakan barang siap kepada pengguna di desa, kemudahan jalan dan pengangkutan
mudahkan barangan di pasarkan
- Pusat pengumpulan : hasil pertanian dikumpulkan dan dipasarkan
b) sumbangan desa kepada bandar
- Bekalan bahan mentah : untuk industri di bandar dan hasil pertanian untuk kegunaan penduduk
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
8 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- Tenaga buruh : bekalkan tenaga buruh untuk industri di bandar
- Kawasan rekreasi : sebagai kawasan rekreasi bagi penduduk bandar - perkelahan dll
PENGANGKUTAN DAN PERHUBUNGAN
i. Kepentingan Pengangkutan ii. Bandar perlu pengangkutan awam yang cekap:
- darjah ketersampaian tinggi contoh : LRT, Monorel, Komuter
- menjimatkan kos - meningkatkan darjah ketersampaian
- meluaskan pasaran barangan kilang, dll - mengurangkan jumlah kenderaan di bandar
- mengangkut bahan mentah ke kilang, dll - mengurangkan pencemaran udara.
- mewujudkan petempatan baru. - mengurangkan kesesakan lalu lintas
- mobiliti / pergerakan buruh - menjimatkan masa dan kos perjalanan
- mewujudkan peluang pekerjaan - memudahkan pergerakan harian / mobiliti
- menggalakkan industri pelancongan penduduk
- membangunkan kwasan luar Bandar - memberikan perkhidmatan kepada pengguna
- menghubungkan kwasan terpencil yang ramai
iii. Kesan Kemajuan pengangkutan di Bandar : Kesan Perkembangan Pengangkutan dan
- darjah ketersampaian lebih tinggi. Perhubungan :
- meluaskan lingkungan pengaruh Bandar - memajukan sektor pertanian
- meluaskan pergerakan penduduk - memajukan sektor pelancongan
- meluaskan saiz pasaran - perkembangan sektor pembuiatan
- pertumbuhan petempatan baru - memajukan sektor perniagaan
- menarik kedatangan pelancong - meningkatkan darjah ketersampaian
- memajukan sektor pelancongan - meningkatkan mobiliti penduduk
- peluang pekerjaan bertambah. - meningkatkan integrasi penduduk
- menyediakan peluang pekerjaan
- memajukan telekomunikasi
iv. Langkah mengatasi pencemaran udara di Bandar - penduduk padat di kawasan yang mempunyai
- kenderaan : guna petrol tanpa plumbum kemudahan pengangkutan
- kilang : pasang alat penapis asap - mempercantikan landskap
- menggunakan keretapi elektrik : LRT, Monorel - mengurangkan keluasan hutan
- lokasi kilang jauh dari Bandar - pencemaran udara
- sediakan tempat perlupusan sampah yang khas - memusnahkan kawasan hijau
- kuatkuasa undang-undang - persaingan guna tanah
- penghijauan Bandar : tanah pokok
- kurangkan penggunaan alat yang mengeluarkan CFC : air cond, aerosol
- banyakkan kilang yang mesra alam di bandar
v. Masalah alam sekitar akibat sistem pengangkutan
- pencemaran udara - asap kenderaan
- penggunaan bahan api fosil / petrol akibatkan pencemaran udara
- pembakaran bahan api fosil - meningkatkan suhu mikro
- pembinaan jalan baru - hutan di tebang - hakisan tanah - tanah runtuh
- hakisan tanah mencemar sungai / air
- tanah runtuh - banjir lumpur
- kerja menambak di kawasan pelabuhan - pencemarann laut.
vi. Kepentingan Lebuhraya terhadap pembangunan negara
- meningkatkan darjah ketersampaian
- mudah mengangkut dan memasarkan hasil pertanian dan hasil kilang
- meningkatkan mobiliti penduduk
- mewujudkan kawasan baru di sepanjang lebuhraya
- mempercepatkan proses urbanisasi bandar / pekan yang dilalui
- mempercepatkan masa perjalanan - tiada kesesakan
- menggalakkan aktiviti pelancongan
- menyediakan peluang pekerjaan - syarikat PLUS, perniagaan, pembersihan, kaunter tol.
v. Kepentingan Sistem telekomunikasi
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
9 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- membolehkan pertukaran dan penyampaian maklumat dengan cepat
- meningkatkan pasaran saham
- mempercepatkan urusan perniagan dan perdagangan dalam dan luar negara
- menerima siaran langsung peristiwa dunia melalui satelit
- mengawal dan mengurus sistem pengangkutan udara, laut dan satelit
- meramal keadaan cuaca - membantu petani dan nelayan
- sumber ilmu pengetahuan seluruh dunia melalui internet (dunia tanpa sempadan)
- menggalakkan penyelidikan dan pembangunan (R&D)
- komputer, internet, teleks dll menjimatkan kos dan masa , memudahkan urusan perniagaan,
merapatkan hubungan antara negara
- mengadakan perbincangan jarak jauh secara bersemuka melalui TV (telesidang)
- pesanan bergambar melalui faks/teleks dengan serta merta
- penggunaan komputer dalam sistem pengeluaran wang automatik (ATM)

vi. langkah mengurangkan kesesakan lalu lintas


- jalan sehala untuk melancarkan pergerakan
- menambah jejambat, terowong, persimpangan bertingkat
- penggunaan LRT, komuter untuk mengurangkan kemasukan kenderaan di bandar
- membaiki perkhidmatan pengangkutan awam, jaldual perjalanan bersistematik
- melarang kenderaan berat memasuki bandar pada waktu puncak
- mengurangkan tempat letak kereta
- meningkatkan kadar bayaran letak kereta
- amalan berkongsi kenderaan
-
vii. Sumbangan pembinaan KLIA kepada kemajuan ekonomi Malaysia
- meningkatkan kemasukan pelaconng asing
- dapat menampung keperluan perkhidmatan antarabangsa dan domestik
- membangunkan kegiatan ekonomi kawasan sekitarnya : Sepang, Nilai
- nilai harga tanah meningkat - memberi keuntungan kepada penduduk setempat
- pembinaan lebuhraya yang baru menghubungkan lapangan terbang dengan bandar-bandar utama
seperti Kuala Lumpur
- kawasan perumahan semakin bertambah
Faktor yang mempengaruhi perkembangan :-
a) pengangkutan di Jepun b) perhubungan di Amerika Syarikat
- banyak pulau - negara yang luas
- bergunung-ganang - bergunung-ganang
- kemajuan perindustrian - perkembangan internet
- kamajuan sektor pembalakan - kemajuan e-dagang & telesidang
- perkembangan sektor perikanan - e-komuniti : interaksi dan komunikasi
- kestabilan politik - e-gavernan : untuk mendapatkan maklumat
- dasar penswastaan tentang dasar dan aktiviti agensi kerajaan
- kemajuan teknologi : terowong dasar laut, - sistem mesyuarat multimedia
jambatan, dll - persaingan dalam perniagaan : teknologi baru
dalam bidang telekomunikasi
SUMBER
a. HUTAN
i. Kepentingan hutan terhadap alam sekitar ( sumber hutan perlu dikawal)
- menjadi kawasan tadahan air
- habitat semulajadi hidupan liar dan pelbagai jenis flora
- mengawal suhu sekitarnya
- proses fotosintesis : menyumbang oksigen dan menyerap karbon dioksida
- kitaran air : proses transpirasi oleh tumbuhan dapat mengawal kelembapan udara
- mencegah hakisan / tanah runtuh
- mengekalkan rantaian makanan dan siratan makanan ekosistem
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
10 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- menghasilkan bahan organik
- sumber nutrien dalam tanah melalui pereputan sisa tumbuhan (daun kering dll)
- menjadi tempat rekreasi : taman negara dll
- mengurangkan kejadian banjir
- sumber pekerjaan - renjer hutan
- menjadi tempat kajian para penyelidik hutan dalam dan luar negara
- menyegarkan udara sekitarnya.
ii. Kegiatan manusia / kegiatan ekonomi memusnahkan hutan
- pembangunan kawasan perumahan baru spt di kawasan bukit
- pembinaan empangan untuk kuasa hidroelektrik spt di Bakun
- pembangunan kawasan pelancongan spt membina hotel baru di Genting Highlands
- pembalakan tanpa kawalan
- pembukaan tanah pertanian yang baru spt Felda
- kegiatan pertanian pindah
- perlombongan di kawasan baru spt perlombongan kuprum di Ranau (Sabah)
- mendirikan kilang di kawasan baru spt di Tangkak (Johor)
iii. Langkah memelihara dan memulihara hutan
- penghutanan semula di kawasan yang telah ditebang
- mewartakan taman negara dan hutan simpan spt Taman Negara Endau-Rompin,TN Kinabalu,
- menanam spesis pokok yang cepat tumbuh spt akasia
- mengawasi pembalakan haram
- menggunakan kayu getah dalam pembuatan perabot
- mengitar semula kertas
- menghadkan pengeluaran lesen membalak
- membanyakkan ladang hutan spt ladang hutan jati di Kedah, Perlis.
- silvikutur – rawatan pokok oleh Jabatan Hutan (Tebang akar, kayu kecil, ubat)
- mengadakan hutan lipur – spt di Teluk Bahang
- mengadakan pembalakan pusingan iaitu sekali penebangan setiap 30 tahun
- Dasar Perhutanan Negara – mewujudkan sistem pengurusan , pengekalan dan
penggunaan sumber hutan yang teratur
- tugaskan renjer hutan mengawal kebakaran hutan
- Pusat Latihan Perhutanan – melatih kepakaran pengurusan hutan
- Majlis Perhutanan Negara – menghadkan kawsan pembalakan.
- nasihat dan tunjuk ajar kepada petani pindah agar menjalankan pertanian kekal
- menubuhkan agensi / badan yang menguruskan hutan seperti FRIM
iv. Kesan pembalakan tanpa kawalan
- kepupusan flora dan fauna
- hakisan tanah di lereng bukit
- larian air permukaan bertambah, banjir mudah berlaku, kejadian banjir kilat
- kejadian banjir lumpur spt di Pos Dipang(Perak)
- pencemaran air sungai / keruh akibat kelodak yg dibawa dari hilir / perubahan kualiti air
- kawasan tadahan / punca sumber air musnah
- kekurangan oksigen dan penambahan karbon dioksida
- suhu persekitaran meningkat
- gangguan ekologi berlaku kerana kemusnahan hutan - haiwan bergantung kepada hutan
- perubahan kitaran hidrologi
- kekurangan hujan
- rantaian makanan terputus
- kehilangan tanih bahagian atas - kurang humus
b. MINERAL
i. Kepentingannya
a)Petroleum : - bahan api bagi kenderaan,
- bahan api untuk menjana tenaga elektrik, - mewujudkan peluang
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
11 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- hasil sampingan spt gris, bitumin dan tar pekerjaan
- bahan mentah industri plastik, getah tiruan, - bahan eksport /
racun serangga pendapatan negara
b)Gas asli: - bahan api bagi kegunaan domestik dan kenderaan - membekalkan bahan api
- menjana tenaga elektrik - membangunkan kawasan
- menjana tenaga elektrik - membangunkan industri-
bahan mentah industri farmaseutikal pembuatan
c)Bijih timah : - bahan penyadur
- sebagai peteri dalam industri automotif dan elektronik
d)Batu granit : - membina jalan raya
e)Marmar : - membuat barang perhiasan dan lantai
f)Pasir : - bahan mentah industri pembinaan
- Silika digunakan dalam industri membuat kaca
g)Kaolin : - bahan mentah dalam industri tembikar

c. AIR
i. Kepentingan sumber air
- keperluan domestik / harian - minuman, dsb - Arab saudi dan Kuwait : penyahgaraman
- bekalan air - emp. Semenyih, emp.Sg.Terip
- mengairi kawasan pertanian - emp. Sg.Muda
- menjana kuasa hidroelektrik - emp. Chenderoh, emp.Kenyir, emp. Bakun, dll
- bahan penyejuk di kilang peleburan besi dan keluli
- kegunaan pelbagai industri
- kawasan rekreasi / pelancongan - tasik (putrajaya), air terjun dan jeram (lata Sekinchang)
- pengangkutan - sungai, laut
- sumber sumber protin - ikan, dll
- menyederhanakan suhu kawasan sekitar
- menyuburkan tanih / aluvium
ii. Langkah mengatasi pencemaran Sumber Air
- mengawal pembalakan
- mengekalkan kawasan tadahan
- membanyakkan kawasan hutan simpan
- menanam tumbuhan di tebing sungai
- merawat sisa kumbahan kilang
- mengawal perairan daripada pembuangan sisa kapal
- menguatkuasa undang-undang / denda
- kempen kesedaran penjagaan alam sekitar
iii. Kegiatan manusia mencemarkan sumber air
- kegiatan ekonomi : pertanian, pembalakan, perlombongan, perindustrian
- pertanian : penggunaan racun serangga
- di pusat memproses getah - air buangan mengandungi asid dialirkan ke sungai, parit, dll
- pembukaan ladang baru, hakisan tanih - air mengalir masuk ke sungai, air menjadi keruh
- sisa buangan kilang : menjejaskan hidupan akuatik
- pembalakan di cerun ukit : hakisan cerun - menambah kelodak sungai
- perikanan menggunakan tuba / bahan letupan beracun :menjejaskan hidupan akuatik
- hotel tepi pantai : air kumbahan di salurkan ke laut
iv. Langkah-langkah pengurusan sumber air
- penguatkuasaan Akta Kualiti Alam Sekeliling (1974)
- menentukan kualiti air - Jabatan Alam Sekitar
- mewujudkan sistem pembentungan
- mewajibkan pihak kilang merawat kumbahan sendiri
- mengurangkan sisa buangan
- kempen “Cintailah Sungai Kita”
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
12 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- kuatkuasa Undang-undang Laut Antarabangsa di Selat Melaka
v. Kegiatan manusia menjejaskan sumber laut
- tumpahan minyak dari kapal / kebocoran kapal tangki
- pembuangan sisa kilang ke laut
- ujian nuklear di laut
- penggunaan pukat tunda di pinggir laut – ikan pupus
- pembinaan hotel di tepi pantai – kumbahan mencemarkan air laut
- aktiviti skuba menjejaskan terumbu karang
- tumpuan pelabuhan sepanjang pantai – mengotorkan air laut
- pusat pelancongan - penyu pupus

vi. Punca sumber air


- sumber utama sungai, tasik, air bawah tanah, air laut, dan salji
- negra iklim tropika - sebahagian besar sumber air dari kawasan tadahan hujan dan sungai : empangan
dibina untuk menakung air, logi pembersihan untuk memproses air
- air tasik untuk keperluan setempat
- air bawah tanah diperolehi di kawasan yang mengandungi batuan enapan
- negara iklim panas dan gurun - sumber air diperolehi dari air bawah tanah, penyahgaraman air laut dan
pengempangan sungai
- penerokaan air bawah tanah dibuat dikawasan batuan telap air yang dipanggil akuifer.
d. PANTAI DAN MARIN
- habitat pelbagai hidupan akuatik
- sumber protein yang penting
- kawasan perikanan – Pentas benua : sumber pendapatan
- aktiviti akuakultur di pinggir pantai - ternakan ikan, tiram
- pelancongan - batu karang yang unik
- laut dan lautan - menyederhanakan suhu
- ombak - menjana tenaga elaktrik di Norway
- pengangkutan dan perhubungan
i. Langkah pengurusan pantai dan marin
- mengawal penebangan hutan bakau
- pembinaan srtuktur penghalang hakisan pantai
- pembinaan tukun tiruan
- projek penetasan telur penyu
- mengawal tumpahan minyak
- penggubalan undang-undang : melindungi kawasan perikanan, melindungi spesis ikan tertentu,
mengawal pencemaran marin, mengharam penggunaan pukat tunda dan tuba
e. KEPELBAGAIAN BIOLOGI/ BIODIVERSITI
- Kepelbagaian tumbuhan, hidupan liar dan mikroorganisma di sesuatu kawasan pada masa tertentu
- kepelbagaian genetik dan spesis
- ekopelancongan - kepelbagaian dan keunikan tumbuhan dan haiwan liar
- keseimbangan ekosistem - proses fotosintesis, proses transpirasi dan menyederhanakan suhu
- mempunyai nilai ekonomi - eksport : balak, rotan, damar dan gaharu
- penggunaan terus - makanan haiwan, sumber protein, buah-buahan dan kayu api
f. TANIH
- tanih yang kaya dengan nutrien untuk tumbuhan
- untuk sektor pembinaan – laterit untuk membuat batu bata
- kaya sumber mineral
- mempelbagaikan tumbuh-tumbuhan
- tanih gambut – kelapa sawit dan nanas
- tanih aluvium – padi
- tanih laterit – kelapa sawit, getah, teh dan tebu
- tanih berpasir – kelapa
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
13 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- tanih bris – gajus dan tembakau
i. Langkah memulihara tanih bagi meningkatkan kesuburan
- menanam tanaman tutup bumi - kuatkan struktur tanih dan tambah kesuburan
- pembajakan mengikut kontur - kurangkan larut resap tanih
- pembinaan teres
- pembajaan organik
- pertanian rumah kaca - kurangkan kehilangan nutrien
- tanaman baergilir
- penggunaan sisa tanaman sebagai bahan sungkupan - hasilkan humus
g. TENAGA SURIA
- membolehkan proses fotosistesis tumbuhan hijau
- pengeringan produk makanan, pakaian dll
- memanaskan air
- menjanakuasa elektrik
- sebagai tenaga untuk pencahayaan, sistem telekomunikasi, pengepaman air
h. TENAGA BIOJISIM : bahan buangan sisa organik daripada tumbuhan dan haiwan
- sumber tenaga haba
- bahan api
- menghasilkan tenaga elektrik
Kepentingan Sumber Tenaga Alternatif
-Tenaga Alternatif - sumber tenaga pilihan selain sumber tenaga utama
- sumber tenaga yang boleh digunakan selam-lamanya (tidak akan habis)
- contohnya : KHE, solar, biomass, ombak, angin
- boleh diperbaharui - KHE, solar, biomass
- lebih bersih - tidak mencemarkan udara
- lebih murah - tidak perlu dilombong

i. Kesan penerokaan sumber terhadap pantai dan marin


- hidupan laut terancam : kepupusan spesis ikan dan penyu : pukat harimau,
- kerosakan terumbu karang : sauh bot/ kapal
- pencemaran laut : kumbahan hotel, pelanggaran kapal tangki minyak, tumpahan minyak, pembinaan
pelabuhan, kegiatan pelancongan - kehilangan habitat akuatik
- masalah hakisan : penebangan hutan paya bakau, pengorekan pasir laut
Kesan Penerokaan Sumber Berlebihan
ii. Sumber hutan iii. Sumber mineral
- ekosistem terjejes, kandungan gas di udara tidak - kesusutan sumber mineral
seimbang CO2 meningkat, Oksigen berkurang - pam hidrol - menggalakkan hakisan
- memusnahkan habitat flora dan fauna tanah, tanah runtuh
- kepupusan spesis flora dan fauna - menghasilkan perubahan pandang darat
- hakisan tanih / pergerakan jisim, luluhawa, banjir, lekukan, kolam lombong
aliran lumpur, pencemaran air - ketandusan tanah
- kawasan tadahan musnah - perlombongan petroleum di laut :
- peningkatan suhu kerana kurang proses transpirasi pencemaran laut, kepupusan sumber laut
- angin lebih kencang - pencemaran sungai akibat : lombong
- rantaian makanan terjejas dedah, pam kelilkir
- kurang pembentukan awan dan kejadian hujan
- proses larut lesap berlaku dengan cepat
iv. Sumber tanih v. Sumber air
- tumbuhan tutup bumi hilang menyebabkan - empangan menenggelamkan kawasan yang
proses larut resap giat. luas seperti emp. Kenyir, emp. Bakun
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
14 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- hilang kesuburan akibat penggunaan baja - pemusnahan spesis tumbuhan dan kawasan
berlebihan. hutan
- struktur tanah berubah - pemindahan hidupan liar
- PH tanah / keasidan tanah meningkat
disebabkan penggunaan baja kimia
- hakisan meluas akibat pertanian intensif
- pergerakan jisim / kesotan tanih / ggelansar tanah / tanah runtuh.
- hasil hakisan menyebabkan dasar sungai cetek
- pertanian pindah - tanih kehilangan nutrien

KEGIATAN EKONOMI
SEKTOR PEMBUATAN / PERINDUSTRIAN
i. Jenis-jenis industri
a) industri berasaskan sumber b) industri bukan berasaskan sumber
- pertanian : pemprosesan bahan mentah - barangan elektronik
- hutan : kilang papan dan perabot - automatif : pembuatan dan pemasangan
- perlombongan : kimia, petrokimia, dll kenderaan
- penternakan
- perikanan
ii. Faktor memajukan sektor pembuatan / perindustrian
- dasar kerajaan mempelbagaikan ekonomi
- mengurangkan pergantungan kepada sektor primer (pertanian, perlombongan, dll)
- pemberian taraf printis oleh kerajaan
- penubuhan pelbagai agensi spt MATRADE untuk menarik pelabur asing
- pelaburan asing yang banyak spt dari Jepun dan Korea
- banyak modal tempatan dan luar Negara.
- kemudahan kredit / pinjaman bank / insurans
- penubuhan zon perdagangan bebas
- buruh mahir dan separuh mahir tempatan
- pemindahan teknologi asing spt dari Jepun : kilang kereta
- pembangunan teknologi tempatan spt yaang dijalankan oleh Kementerian Sains,
Teknologi dan Alam sekitar.
- R & D (Penyelidikan dan Pembangunan)
- Pasaran tempatan dan luar negara yang menggalakkan.
- bekalan bahan mentah tempatan yang banyak – bijih timah dan petroleum
- Sumber Kuasa Elektrik Hidro yang murah dan banyak.
- Sumber bahan api fosil tempatan – petroleum dan gas asli
- Kemajuan pengangkutan – jalan raya, dll
- Kemudahan pelabuhan untuk import dan eksport
iii. Kesan industri terhadap alam sekitar
- pencemaran udara - akibat pembebasan sulfur oksida dan karbon monoksida
- jerebu akibat kadar habuk yang tinggi - kualiti udara menurun
- hidupan akuatik terjejas disebabkan pembuangan sisa indusrti ke dalam sungai
- pencemaran air - pembuangan sisa kilang
- kejadian hujan asid
- kemusnahan ekosistem dan kawasan tadahan
- mewujudkan fenomena pulau haba
- kesan rumah hijau
- suhu tempatan / mikro meningkat di kawasan industri (peningkatan suhu)
- pencemaran bunyi.
iv. Sumbangan industri berat kepadaa v. Agensi brtanggungjawab memajukan
pembangunan Negara sektor perindustrian
- peluang pekerjaan kepada penduduk setempat - HICOM : mengenalpasti, memulakan
- menggalakkan pembinaan jalan raya melaksanakan dan menguruskan projek
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
15 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- membangun kawasan sekitar dalam industri berat
- kemudahan infrastruktur bertambah - MATRADE : mencari dan meluaskan
- pendapatan negara bertambah pasaran
- jumlah eksport meningkat - MIDF: menawarkan kemudahan kredit
- menggalakkan industri hiliran kepada sektor pembuatan
- pengelompokan industri - MIEL: membina dan menyewa kilang
- kemasukan modal asing kepada pelabur
- pemindahan kepakaran dan teknologi asing - MIDA: mengawal selia dan menyelaras
aktiviti sektor pembuatan
vi. Langkah Menarik Pelaburan Asing
- pemberian taraf perintis
- pengecualian cukai 5 Tahun
- menyediakan zon perdagangan bebas - cth Pulau Langkawi
- menyediakan kemudahan asas
- melatih tenaga mahir dan separuh mahir
- menyediakan kemudahan pelabuhan - pelabuhan Klang, Pasir Gudang dll
- sistem pengangkutan dimajukan
- sistem komunikasi dipertingkatkan
- suasana politik stabil
- lawatan ketua-ketua negara/Misi Pelaburan
vii.Kesan pembangunan industri kepada sosioekonomi bandar kecil
- membuka peluang pekerjaan - meningkatkan taraf hidup
- pembukaan industri membangunkan infrastruktur dan jalan raya
- pembinaan kawasan petempatan yang lebih tersusun dan terancang
- wujudkan industri kecil sokongan
viii. Peranan kerajaan memajukan industri kereta
- kenakan duti import kepada kereta import
- cukai yang rendah kepada industri kereta tempatan
- beri perlindungan tarif kepada industri kereta tempatan untuk
elak persaingan dengan kereta import
- galakan Proton dan Produa jalankan kerjasama dengan syarikat kereta luar negara
- jabatan kerajaan memberi keutamaan untuk membeli kereta buatan tempatan
- meningkatkan eksport kereta ke luar negara
- memberi pinjaman modal awal kepada Proton dan Produa
ix. Kepentingan industri kereta kepada Malaysia
- merangsang pertumbuhan ekonomi negara
- membuka peluang kepada industri sokongan seperti kilang membuat tayar, dll
- beri peluang pekerjaan
- beri peluang kemahiran dalam bidang permotoran kepada pekerja tempatan
- menarik kedatangan pelabur asing
- menambah pendapatan negara melalui cukai
PERKHIDMATAN
Sektor perkhidmatan melibatkan perniagaan barangan dan perkhidmatan kepada pengguna
Jenis-jenis perkhidmatan:
- perniagaan borong, runcit, hotel dan restorans
- kewangan
- insurans
- hartanah dan perkhidmatan perniagaan
- pengangkutan dan telekomunikasi
- utiliti elektrik, air dan gas
- perkhidmatan kerajaan
i. Kepentingan sektor pelancongan di Malaysia
- peluang pekerjaan
- sumber pendapatan negara
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
16 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- memajukan sektor ekonomi lain - industri perhotelan, pengiklanan, pasaran kraftangan
- peningkatan kemajuan sektor perhubungan dan pengangkutan (kemudahan infrastuktur dilengkapkan)
- pengaliran wang masuk - pertukaran wang asing
ii. Kesan pelancongan terhadap alam sekitar Kesan pelacongan kepada negara :-
- pencemaran laut akibat sisa kumbahan - menambah pendapatan negara
- kemusnahan hutan dan hutan paya bakau - memberi peluang pekerjaan
- kawasan tadahan air berkurangan - merangsang pembinaan kemudahan
- pembinaan padang golf - menjejaskan ekosistem infrastruktur
- aktiviti scuba merosakkan ekosistem laut - majukan industri perhotelan
- hakisan cerun - penebangan hutan utk bina hotel - merangsang pembinaan lapangan
- hakisan pantai terbang
- kualiti air merosot - memberi peluang kepada pendudk
- pembinaan hotel, chalet di pinggir laut tempatan menceburi kragtangan
- pembinaan pengangkutan – lebuhraya - menggalakkan rakyat tempatan
melacong dalam negara
iii. Usaha meningkatkan industri pelancongan
- menambah destinasi penerbangan dari lua r negara
- membina lapangan terbang baru yang lengkap dan canggih spt KLIA
- membina hotel dan penginapan yang serba lengkap
- memajukan lokasi pelancongan seperti Pulau Langkawi
- mengadakan Tahun Melawat Malaysia dan Tahun Melawat Negeri-negeri
- menganjurkan temasya yang terulung di dunia seperti Perlumbaan Formula One dan Pertunjukan
LIMA di Langkawi
- potongan harga istimewa untuk penginapan semasa musim cuti sekolah
- potongan tambang penerbangan yang murah spt Penerbangan Air Asia
iii. Kesan kegiatan ekonomi terhadap alam sekitar
- Pencemaran udara
- Pencemaran bunyi
- Suhu meningkat
- Kepupusan flora dan fauna
- Jerebu
- Hujan Asid
- Banjir kilat, dll
-
PERTANIAN , PERIKANAN, PENTERNAKAN DAN PERHUTANAN
i. Kepentingan sektor pertanian
- membekalkan makanan kepada penduduk - beras sebagai makanan asasi
- penternakan - sumber protein
- menambah pendapatan negara / tukaran wang asing
- menambah pendapatan petani sambilan
- menambah peluang pekarjaan kpd masyarakat luar bandar
- menambah pendapatan perkapita penduduk
- mengurangkan kemiskinan di desa
- memajukan industri berasaskan pertanian - kelapa sawit ddl
- sumber bahan mentah kepada industri sekunder / memproses
- memajukan pembinaan infrastruktur di desa.
- mengurangkan import makanan - menjimatkan pertukaran wang asing
- keadaan iklim khatulistiwa : suhu 27 oC sepanjang tahun, hujan lebih 2000 mm setahun.
ii. Faktor yang mempengaruhi penanaman kelapa sawit dan teh di Malaysia
- kawasan beralun dan bersaliran baik sesuai ditanam kelapa sawit
- iklim khatulistiwa dengan suhu 27oC dan jumlah hujan tahunan melebihi 2600 mm sesuai untuk
pertumbuhan kelapa sawit.
- Minyak sawit mendapat permintaan tinggi daripada kilang minyak, marjerin dan lilin.
- tanah tinggi yang melebihi 2000 m dan bersaliran baik spt T.T. Cameron sesuai bagi tanaman teh
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
17 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- suhu 18oC sesuai bagi penanaman teh di T.T. Cameron
- permintaan yang tinggi bagi pasaran tempatan serta eksport ke Eropah, Asia Barat, dan Jepun.
- Tenaga buruh yang mencukupi di kawasan luar bandar
iii. Ciri-ciri Pertanian Pasar iv. Sumbangan tanaman kontan kepada ekonomi
- jenis tanaman - sayuran, buah-buahan Malaysia
dan bungaan. - bahan mentah industri perkilangan - getah
- tanaman jangka pendek - menambah pendapatan negara - eksport
- lokasi - pinggir Bandar - memberi peluang pekerjaan
- saiz kebun - kecil - meningkatkan pengeluaran hasil pertanian
- modal keluarga - pertambahan pembukaan kawasan baru pertanian
- modal kecil - meningkatkan penggunaan teknologi dan
- buruh keluarga - jentera dalam biang pertanian
- tujuan untuk jualan - kepelbagaian sumber ekonomi negara
- kaedah moden - baja kimia dll - membangunkan kawasan luar bandar
dengan pembukaan tanah rancangan
v. Kesan aktiviti pertanian terhadap alam sekitar
- pencemaran air dan mengancam hidupan
akuatik : penggunaan baja kimia dan racun vi. Usaha memajukan sektor pertanian
serangga - menggalakkan pertanian hidroponik
- baja dan racun juga merosakkan kualiti air - pertanian kontur diamalkan di lereng
- struktur tanih rosak akibat penggunaan bukit
- baja kimia - penggunaan baja organik digalakan
- kepupusan flora dan fauna - tanaman tutup bumi dilakukan diladang
- banyak hutan ditebang untuk dijadikan ladang bagi menggelakkan hakisan tanah
- hakisan tanah
- peningkatan suhu setempat
- kawasan tadahan terjejas

vii. Hasil Pertanian Perlu ditingkatkan :


- membekal makanan kepada penduduk
- menambah hasil pendapatan negara
- menambah jumlah eksport negara
- menambah pasaran luar negara
- mengurangkan kadar import makanan negara
- mengurangkan kadar kemiskinan di desa
- membekal bahan mentah industri
- memajukan industri berasaskan pertanian.
- menyediakan peluang pekerjaan di sektor pertanian, pemprosesan, dll
viii. Sebab sumbangan sektor pertanian merosot
- saingan daripada sektor industri dan perkhidmatan
- saingan guna tenaga buruh
- persaingan guna tanah dengan sektor lain
- hasil pertanian kurang mampu bersaingan di pasaran antarabangsa.
- harga tidak stabil di pasaran antarabangsa.
- persaingan dengan negara pengerluar lain
- penghijrahan keluar tenaga buruh pertanian ke sektor industri dan perkhidmatan
- pendapatan kurang lumayan
- dasar pembangunan ekonomi negara : contoh dasar perindustrian negara.
- mempelbagai ekonomi
ix.. Sebab kekurangan tenaga buruh pertanian
- penggunaan jentera pertanian – mengurangkan keperluan tenaga buruh
- pendapatan kurang lumayan
- tenaga buruh muda berpindah ke sektor perkhidmatan dan perkilangan
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
18 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- tenaga buruh muda lebih minat bekerja di kilang dan sektor perkhidmatan
- sistem pendidikan berorientasikan sains dan tenologi - minat dalam bidang pertanian berkurangan
- golongan muda lebih suka tinggal di Bandar - banyak kemudahan
- keadaan tempat kerja kurang selesa.

PERIKANAN
i. Faktor memajukan perikanan
- pinggir pantai yang panjang
- pantai berteluk-teluk - tempat pendaratan ikan
- pantai yang terlindung - tapak pelabuhan perikanan
- nelayan turun temurun - mahir iii. Langkah meningkatkan
- industri membuat pukat tahan lasak hasil perikanan
- sumber protin masyarakat tempatan - sediakan latihan kemahiran dan
- permintaan yng tinggi teknik moden di Pusat Latihan
- laut banyak plankton - terletak di pentas sunda Nelayan di Kuala Terngganu dan
- modal besar - kapal besar lengkap kemudahan mengawet Batu Maung
ikan. - beri subsidi bantuan pukat dan bot
- bekalan kayu keras untuk membuat kapal - Jepun - mendirikan kilang ais seperti di
- teknologi perkapalan moden - Jepun Kemaman
`` - LKIM tentukan gred dan harga
ii. Kesan Perikanan Terhadap Alam sekitar ikan untuk elek orang tengah
- penggunaan pukat tunda menggugat ekologi laut - FAMA bantu nelayan pasarkan
- mengurangkan bekalan sumber ikan ikan
- menjejas rantaian makan hidupan laut - perluaskan kawasan tukun tiruan
- pencemaran laut berlaku di pelabuhan perikanan akibat seperti di Pulau redang
pembuangan sisa - menambah kompleks pendaratan
- habitat pembiakan terjejas ikan dan pelabuhan perikanan
- kemusnahan terumbu karang seperti di Mersing dan Kemaman

iv. kepentingan perikanan akuakultur


- pendapatan sampingan petani
- kerja sampingan nelayan an petani
- menambah pelbagai sumber protin
- menampung kekurangan ikan laut
- mengurangkan import ikan
- memenuhi permintaan tempatan kerana pertambahan penduduk
-
v. Faktor menggalakan perikanan laut di Malaysia
- terletak di Pentas Sunda yang cetek - menggalakkan
pertumbuhan plankton
- permintaan tinggi di dalam dan di luar negara
- terdapat pelabuhan peikanan yang terlindung seperti Lumut
- terdapat kilang ais
- galakan dan subsidi membeli bot dan pukat dari kerajaan
- terdapat pusat latihan perikanan bagi melahirkan nelayan
yang mahir di Batu maung, Pulau Pinang
- penggunaan bot besar dan alatan moden - hasil tangkapan tinggi
- banyak terumbu karang dan tukun tiruan sebagai tempat pembiakan ikan
- peranan LKIM dalam menjalankan penyelidikan dan pemasaran
SEKTOR PENTERNAKAN
i. Kepentingan penternakan
- sumber pendapatan negara
- peluang pekerjaan
- sebagai bahan mentah sektor pembuatan
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
19 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- sumber protein mengembangkan bidang penyelidikan
ii. Kesan terhadap alam sekitar
- najis ternakan yang dibuang ke sungai menyebabkan pencemaran air
- pencemaran bau daripada najis haiwan
- longgokan najis menggalakan pembiakan lalat dan perebakan penyakit

SEKTOR PERHUTANAN
i. Faktor yang mempengaruhi kegiatan perhutanan
- iklim yang sesuai : menggalakkan pertumbuhan hutan hujan tropika
- permintaan luar negara : dari Jepun
- permintaan dari sektor pembinaan dan kilang perabot
- tenaga kerja yang ramai
- kemudahan pelabuhan untuk mengeksport pearabot dan kayu belak
- kemudahan pengangkutan : jalan raya, keretapi dll
- R & D oleh FRIM
- penggunaan gergaji berjentera dalam pembalakan
- teknologi satelit bagi memantau kebakaran hutan
ii. Kepentingan Perhutanan
- sumber pendapatan negara : eksport kayu-kayan
- menyediakan peluang pekerjaan
- memajukan sistem pengangkutan dan perhubungan
- sebagai tempat untuk kegiatan pelancongan
SEKTOR PERLOMBONGAN
i. Sumber mineral
a) logam : b) bukan logam :
- petroleum bahan - kuprum
- gas asli api - emas
- arang batu - bauksit
- bijih timah
ii. Faktor yang mempengaruhi kegiatan perlombongan:
- terletak di atas pentas sunda yang kaya sumber petroleum dan gas asli
- laut yag cetek memudahkan kerja penggerudian
- permintaan yang tinggi
- perkembangan sektor perindustrian dan pengangkutan
- peningkatan penggunaan gas domestik
- rangkaian sistem pengangkutan yang cekap (keretapi, kapal kargo, kontena, dll)
- usaha sama dengan syarikat luar negara : Exxon, Shell dan BP
- peluang pekerjaan
- peningkatan taraf hidup
- sistem telekomunikasi yang canggih
- menjalankan R&D untuk meningkatkan hasil petroleum
- usaha cari gali di laut dalam
- pemindahan teknologi dari luar
- kajian seismik
- penubuhan IPT : Universiti Petronas, Universiti Teknologi Malaysia yang menawarkan kursus
kejuruteraan petroleum
iii. Kepentingan Sektor perlombongan kepada pembangunan negara
- menyediakan peluang pekerjaan
- bahan tenaga : petoleum, gas asli dan arang batu
- sumber pendapatan negara melalui KDNK – petroleum adalah penyumbang terbesar
- membantu perkembangan sektor pembuatan dan perkhidmatan
- peningkatan taraf hidup melalui peningkatan pendapatan
- pemindahan masuk teknologi moden
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
20 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- peningkatan kemudahan sosial dan infrastruktur
- menggalakkan perkembangan bandar seperti Ipoh, Kuala Lumpur dan Seremban
iv. Kepentingan Petroleum di Malaysia
- bahan mentah bagi industri plastik, getah tiruan, racun serangga, ubat-ubatan,
bahan kimia organik dan pelarut
- bahan api kenderaan, penjanaan elektrik termal dan kilang
- bahan eksport mineral terpenting
- mewujudkan peluang pejerjaan : lebih 40 000 orang pekerja
- menyumbang kepada pendapatan negara dari segi tukaran wang asing
- menghasilkan tenaga elektrik untuk kegunaan di rumah dan kilang
- hasil sampingan spt gris (pelincir), bitumin dan tar (menurap jalan raya)
v. Sumbangan sumber diluar pantai Miri, Sarawak kepada kawasan sekitarnya
(luar pantai Kertih, Terengganu)
- pengeluaran petroleum menggalakkan pembinaan logi penapis petroleum
- perlombongan petroleum sediakan banyak peluang pekerjaan
- merangsang pertumbuhan industri petrokimia spt kilang cat, barangan plastik dll
- perkembangan bandar Miri dari segi perdagangan dan perniagaan
- perkembangan jaringan jalanraya semakin baik
- merangsang perkembangan lapangan terbang Miri
- mendorong peningkatan kemudahan pelabuhan Miri sebagai pelabuhan mengeksport petroleum
- kemudahan asas dipertingkatkan spt elektrik dan air untuk menarik pelabur asing
- merangsang pertumbuhan bandar dengan lebih pesat
- mengubah cara hidup dari nelayan kepada pekerja kilang
- meningkatkan taraf hidup penduduk sekitarnya
vi. Kesan kegiatan Perlombongan Terhadap alam sekitar
- pencemaran laut - carigali petroleum di laut
- tumpahan minyak menjejaskan hidupan akuatik
- pencemaran udara : kuari, batu kapur
- memusnahkan hutan - perlombongan kuprum di Mamut
- kawasan terbiar : kolam bekas lombong bijih timah di sekitar Ipoh
- dasar sungai menjadi cetek kerana pemendapan sisa lombong dan puin tanah
- hakisan tanah di kawasan lombong bijih timah yang terdedah
vii. Kesan perlombongan bijih timah terhadap alam sekitar
- mewujudkan tasik bekas lombong
- meninggalkan lubang besar seperti gua dan lekukan yang dalam
- tanah kawasan perlombongan menjadi tandus
- meningkalkan bukit pasir
- kawasan peninggalan ditumbuhi semak samun
- memusnahkan flora dan fauna
- berlaku hakisan tanah dan pencemaran air
- aliran sungai diluruskan
viii. Pemuliharaan kawasan bekas lombong bijih timah di Lembah Kinta
- ditebusguna :-
- pertanian : kawasan berpasir di baja dan di tanam buah buahan dan sayur-sayuran
- sebagai padang rumput untuk ternakan lembu dan kambing
- penternakan ikan air tawar
- sebagai kawasan perumahan dan perindustrian
- sebagai tempat rekreasi : taman tema air, dll

SEKTOR PEMBINAAN
i. Kepentingan sektor pembinaan kepada pembangunan negara
- keperluan tempat tinggal
- pembukaan bandar baru Faktor yang mempengaruhi sektor pembinaan
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
21 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- mewujudkan peluang pekerjaan - kawasan tanah pamah yang luas
- menggalakkan kemasukan teknologi - pertambahan penduduk
- memperluaskan pasaran barangan - bekalan tenaga kerja yang mencukupi
- meningkatkan pendapatan negara - lebih banyak keperluan asas diperlukan
- peningkatan taraf hidup dan taraf pendidikan
- Dasar perumahan negara
ii. Kesan sektor pembinaan ke atas alam sekitar - Dasar penswastaan
- pencemaran air - Dasar Kemasukan pekerja asing
- pencemaran udara - kemajuan teknologi pembinaan : teknologi
- memusnahkan habitat pasang siap, bahan binaan komposit
- kawasan tadahan terjejas
- peningkatan suhu
- hakisn tanah
iii. Mengurangkan kesan alam sekitar
- menguatkuasa undang-undang
- menanam tanaman tutup bumi dan pembinaan benteng
- sistem perparitan yang teratur
- penanaman pokok di kawasan bandar ( bandar dalam taman : Putrajaya)
- penyediaan Laporan Kesan Alam Sekitar (EIA)
KERJASAMA EKONOMI ANTARABANGSA
i. Kepentingan Kerjasama Antarabangsa
kepada Negara Anggota
- pasaran eksport luas pelaburan antarabangsa
- mudah import barangan dari negara lain pasaran luar
- mengurangkan tarif cukai negara anggota perdagangan
- harga lebih murah
- pemindahan teknologi
- berkongsi kepakaran
- peluang melabur ke negara anggota lain
- projek usahasama
- membuka peluang pekerjaan
- mengatasi masalah kekurangan modal
ii. Masalah daripada kerjasama antarabangsa iii. Faktor kerjasama antarabangsa :
- ketidak seimbangan dagangan antara negara - bahan mentah ept getah dan bijih timah
maju dengan negara membangun - pemkembangan industri berat dan ringan
- harga bahan mentah seperti gertah dan - kestabilan politik
bijih timah tidak stabil di pasaran - hubungan diplomatik yang sedia terjalin
- peningkatan kos pengeluaran barangan dan - sistem pengangkutan yang baik : jalan raya
tenaga kerja lebuhraya dan jalan keretapi
- persaingan antara negara pengeluar bahan - pelabuhan kontena yang strategik
mentah yang sama - kemasukan pelaburan asing dalam jangka
- persaingan dengan barangan tiruan pendek dan jangka panjang
- persaingan denganbarangan pengganti : minyak - dasar kerajaan : pengecualian cukai, dll
sawit dengan minyak kacang soya - lawatan luar negara mencari rakan dagangan
- persaingan dengan negara maju yang baru
mengeluarkan barangan yang sama
- kempen memburukkan pengeluaran
sesebuah negara lain
- kekurangan permintaan sumber getah dan
timah kerana penggunaan stok penimbal
- pengurangan import dari sesetngah negara
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
22 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
menyebabkan kerugian di pihak lain
ASEAN APEC
- memajukan ekonomi rantau Asia Tenggara - memajukan perdagangan
- meningkatkan pelaburan antarabangsa antarabangsa
- meningkatkan perdagangan antara negara anggota ASEAN - untuk menyaingi Kesatuan
- penghapusan pelbagai bentuk sekatan Eropah (EU)
- cukai import dan eksport diseragamkan
WTO
- menguruskan hal berkaitan peraturan perdagangan antarabangsa
AFTA
- mmengurangkan atau menghapuskan tarif barangan negara-negara ASEAN
- mengukuhkan kedudukan ASEAN dalam pasaran serantau dan global

PEMBANGUNAN NEGARA MENJEJASKAN KUALITI ALAM SEKITAR


i. Pertanian
- struktur tanih rosak disebabkan penggunaan baja kimia
- pencemaran udara disebabkan penggunaan racun serangga / racun makhluk perosak
- baja dan racun juga merosakan kualiti tanih
ii. Perlombongan
- pencemaran air laut akibat cari gali petroleum
- perlombongan kuprum di Mamut memusnahkan hutan
- perlombongan bijih timah meninggalkan bekas lombong terbiar spt sekitar Ipoh
iii. Pembalakan
- penebangan pokok mengurangkan proses fotosintesis, mengurangkan oksigen
- penebangan hutan menyebabkan suhu mikro meningkat
- memusnahkan kawasan tadahan hujan
- kejadian banjir kilat
iv. Perindustrian
- pembuangan sisa kilang ke sungai - pencemaran sungai dan memusnahkan hidupan akuatik
- pencemaran udara - perlepasan asap beracun dan kejadian hujan asid
- pembukaan kawasan perindustrian baru - penebangan hutan, hakisan tanah, menggeruhkan sungai
v. Pelancongan
- pembinaan hotel / chalet di tepi pantai menyebabkan pencemaran air laut pinggir pantai
- pembinaan hotel baru di tanah tinggi Genting / Bukit Fraser / Cameron Highlands menyebabkan
penebangan hutan, hakisan cerun, tanah runtuh, gelongsoran tanah, memusnahkan flora dan fauna,
mengancam kawasan tadahan air hujan, mengganggu ekosistem
- pembinaan padang golf - pokok berharga ditebang, habitat semulajadi haiwan musnah.

GEOGRAFI TINGKATAN EMPAT

BAB 1: SISTEM BUMI


i. Sistem bumi terdiri:-
- atmosfera ( zon udara ) - litosfera ( zon daratan )
- hidrosfera ( zon air ) - biosfera ( zon hidupan )
ii. Atmosfera terdiri daripada lapisan
- eksosfera : lapisan paling tinggi, mengandungi helium dan hidogen
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
23 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- termosfera (ionosfera) : ion membalikkan gelombang radio
- mesosfera : lapisan paling sejuk, tempat terbakar dan hancurnya meteorit
- stratosfera : melindungi hidupan daripada sinaran ultraungu
- troposfera : lapisan paling rendah , terbentuknya awan, ribut petir & tiupan angin
iii. Kepentingan atmosfera
- mengandungi lapisan ozon – yang menyerap sinaran ultraungu matahari
- mengandungi gas oksigen – untuk pernafasan
- membekalkan CO2 untuk proses fotosintesis
- lapisan termosfera mengandungi zarah-zarah bercas (ion) – untuk memantulkan gelombong radio
- kebanyakan metiorit terbakar dan hancur di atmosfera – dapat mengurangkan bencana alam
iii. Kepentingan batuan enapan (kepentingan batuan kpd manusia) batuan asal bt metamorfosis
batuan enapan terbentuk akibat proses pereputan hidupan syal syis
- sumber petroleum, gas asli dan arang batu granit gneis
- sumber tenaga -petroleum, gas asli dan arang batu grafit berlian
- sumber pendapatan negara batu kapur marmar
- bahan mentah industri besi dan keluli - arang batu batu pasir kuarzit
- bahan mentah industri simen da konkrit - batu kapur
- menghasilkan baja, ubat-ubatan dan pelbagai jenis bahan kimia
seperti garam batuan, gipsum, nitrat dan fosfat
- bahan mentah industri pembinaan dan membuat kaca - pasir
- pelancongan – pandang darat kars di gua batu kapur
iv. jenis-jenis batuan
- batuan igneus : terbentuk hasil penyejukan dan pemejalan magma dan lava, berbentu hablur
- batuan enapan : terbentuk daripada pemendapan sedimen (serpihan batuan, sisa tumbuhan dan haiwan)
- batuan metamorfosis : terbentuk akibat tekanan tinggi dan suhu tinggi atau kedua-duanya.
v. Ciri-ciri utama batuan
Batuan igneus(api) Batuan Enapan Batuan Metamorfosis
- tidak berlapis - berlapis-lapis - licin
- tidak mempunyai fosil - mengandungi fosil - tidak telapair
- keras
- berbentuk hablur
- terbentuk daripada magma dan lava
vi. Sial (Silika dan Aluminium) Sima (Silika dan Magnesium)
- tebal 30 – 40 km - tebal 5 – 10 km
- batuan granit (silika dan aluminium) - batuan basalt (silika, besi, magnesium)
- ketumpatan 2.7 g/cm3 - ketumpatan 3.0 g/cm3
- terapung di atas sima - terletak di bawah sial.
Mantel Teras
- terletak dibawah ketakselanjaran Mohorovicic - lapisan paling dalam
- ketumpatan 3.3 g/cm3 – 5.5 g/cm3 - terletak di bawah mantel
- suhu 800oC – 1600oC merupakan 85% isi padu bumi - dipisahkan dari mantel oleh
- batuan lampau bes yang kaya olivin ketakselanjaran Gutenberg
- mengandungi nikel dan besi

Teras Luar Teras Dalam


- tebalnya 2 250 km - tebalnya 1 230 km
- berkeadaan cecair - berkeadaan peperjal
- ketumpatan 10.7 g/cm3 - ketumpatan 13.5 g/cm3
- suhu 3 000 oC - suhu 5 000oC
BAB 2: BENTUK MUKA BUMI
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
24 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
Pembekuan magma menghasilkan bentuk muka bumi
i. Bentuk muka bumi rejahan ( jalar dalam ) ii. Bentuk muka bumi terebosan ( jalar luar )
- daik - gunung berapi
- sil - penara basalt
- pakolit - kawah
- lopolit - tasik kawah
- lakolit - kaldera
- batolit
iii. Pergerakan Plat Tektonik
a. Pertembungan
- plat benua dengan plat lautan : jurang lautan
- plat benua dengan plat benua : gunung lipat muda
- plat lautan dengan plat lautan : gunung berapi dalam laut
b. Pencapahan / pemisahan
- plat lautan dengan plat lautan : permatang tengah laut
- plat benua dengan plat benua
iv. Gekinciran atau sesaran
- menyebabkan pembentukan graben dan horst
v. Perbezaan antara magma dan lava
a. magma b. lava
- batuan lebur di bawah permukaan bumi - magma yg telah mengalir ke atas permukaan bumi
iv. Kon Gunung Berapi
a. Lava Bes b. Lava Asid
- sangat cair - sangat likat
- mengalir deras - mengalir perlahan-lahan
- kon bercerun landai - kon bercerun curam
- letusan tidak kuat - letusan sangat kuat
- kandungan silika rendah - kandungan silika tinggi
- tanihnya subur - tanih tidak subur

BAB 3: PERUBAHAN PANDANG DARAT FIZIKAL


LULUHAWA
i. Jenis-jenis luluhawa
- luluhawa fizikal / mekanika - tindakan ibun @ fros / penghabluran garam / perubahan suhu ekstrim /
pelepasan tekanan
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
25 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- luluhawa kimia - pengkarbonan / pengoksidaan / hidrolisis / larutan / penghidratan
- luluhawa organik / biologi – tindak balas kimia oleh hidupan @ bakteria / tindakan akar tumbuhan
Ciri Luluhawa Mekanika Luluhawa Kimia Luluhawa Organik
o suhu o tumbuhan
o air hujan
o air hujan o haiwan
Agen o air sungai atau laut
o air laut o manusia
o gas-gas terrlarut
o ibun o bakteria
o Pandang darat kars
Bentuk Muka Lapisan tanah laterit
o o Rekahan batuan
bumi yang o Talus atau skri
o Gerbang laut akibat tindakan akar
terhasil
o Gua laut
o Sebabkan bangunan berkarat o Tindakan akan akan
dan luntur warnanya memescahkan batuan
o Hasilkan mineral baru spt o Tindkan manusia
kaolin memetong cerun
o Pembentukan serpihan
o Hasilkan pandang darat kars bukit mendedahkan
batuan pelbagai siaz
spt gua batu kapur batuan dan
Kesannya ban bentuk
o Hasilkan tanih yang subur memeprcepatkan
o Pandang darat talus atau
o Pembentukan pandang darat proses luluhawa
skri
spt gerbang laut dan gua laut o Tindakan haiwan
di pinggir pantai atau mikroorganisma
o Rosakkan tembok bangunan menguraikan batuan
lama spt A Famosa dengan bahan kimia
ii. Jenis-jenis pergerakan jisim
pergerakan bahan terluluhawa menuruni cerun disebabkan daya tarikan graviti
- kesotan tanih : tanah bergerak turun secara perlahan-lahan
- gelansgar : di kawasan tundra, pergerakannya perlahan-lahan
- aliran lumpur : jisim berbentuk cecair pekat, menuruni cerun secara cepat
- gelongsoran tanah / tanah runtuh : pergerakan jisim secara cepat
Gerakan Jisim Kawasan Kadar Pergerkan Kesan
Objek spt tiang elektrik dan
Cerun yang kurang litupan
Kesotan Tanih Sangat perlahan pagar menjadi condong.
tumbuhan
Tebing runtuh
Lapisan jisim tanih bergerak
Gelangsar Kawasan bersalji Perlahan
menuruni cerun
Lumpur yang terkumpul
Hulu sungai yang bercerun curam
Aliran Lumpur Sangat cepat membentuk kipas alivium di kaki
serta kurang litupan tumbuhan
cerun
Gelonsoran tanah Kawasan lereng bukit yang Tanah atau batuan runtuntuh ke
cepat
/ Tanah Runtuh cerunnya dipotong kaki cerun
iii. Bentuk muka bumi kawasan batu kapur
- talaktit (menirus ke bawah)
- stalagmit (dilantai gua batu kapur)
- tiang kalsit / tiang batu kapur
- sungai bawah tanah

iv. Tindakan ombak


hakisan ombak berlaku melalui tindakan hidraul, geseran/kikisan, larutan dan lagaan
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
26 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
a. Hasil Hakisan ombak b.Hasil Pemendapan ombak
- teluk dan tanjung - pantai
- cenuram dan teres hakisan ombak - tetanjung dan beting pasir
- geo dan gloup - tombolo / lagun
- gua laut, gerbang laut, batu tunggul, tunggul sisa
v. Pemendapan ombak
berlaku apabila damparan lebih kuat daripada basuhan balik
Faktor yang mempengaruhi pemendapan ombak
- jenis ombak
- tenaga ombak
- bekalan sedimen
- keadaan atau sifat garis persisir
vi. Hakisan sungai vii. Pengangkutan sungai berlaku melalui :
- tindakan hidraul, - seretan / golekan
- geseran / lelasan - haaju sungai tinggi,beban yg berat - ampaian
- larutan dan - loncatan / lompatan
- lagaan - larutan
viii.Pemendapan sungai berlaku apabila : ix. Faktor pembentukan delta:
- kecerunan sungai berkurang - hakisan giat di hulu sungai
- halaju sungai berkurang - pantai yang terlindung dan tidak
- terdapat halangan spt batuan besar di dasar sungai mengalami pasang surut yang ketara
- dasar alur semakin melebar - laut yang cetek di muara
- beban yang dibawa berlebihan
- sungai mengalir ke dalam kawasan yang tenang spt tasik
- berlaku pembekuan.
x. Hasil Hakisan oleh air mengalir xi. Hasil Pemendapan sungai
- lurah berbentuk V - dataran banjir dan tetambak
- gaung - tasik ladam
- air terjun, lubuk tunjam, jeram - delta
- liku sungai
- susuh bukit
Proses Kegiatan Kesan Cara mengatasi
 Bina benteng batuan di
cerun yang terdedah
 Pembalakan  Pendedahan muka bumi
mengakibatkan:  Cerun ditanami tanaman
 Pembinaan bangunan dan
Gerakan tutup bumi
jalanraya  Kesotan tanih
jisim  Elak aktiviti pertanian di
 Pembersihan hutan utk  Aliran lumpur
cerun
pertanian dan perindustrian  Gelongsoran tanah
 Bina benteng untuk elak
tanah runtuh
 Hakisan tanih
 Tanam tanaman tutup bumi
 Pembalakan  Hakian cerun
Tindakan  Cerun diteres untuk
 Perlombongan  Pengelodakan (pemendapan
air mengurangkan kesan air
 Penebangan hutan utk bahan terhakis)
mengalir mengalir
pertanian dan perindustrian  Sungai menjadi cetek, banjir
 Menjejaskan hidupan akuatik
Tindakan  Penebangan hutan bakau  Hakisan pinggir pantai  Kawal pembangunan di
ombak  Pembinaan kawasan rekreasi,  Kehilangan bahan-bahan pantai
hotel, chalet dll pantai  Bina tembok konkrit untuk
 Pembinaan struktur penghalang  Laut menjadi dlam akibat halang hakisan
dan tembok bagi bahan-bahan dikaut dari  Bina sesiaran di tepi laut
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
27 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
mengurangkan hakisan dasar laut
BAB 4: LAUT DAN LAUTAN
Pentas benua ialah bahagian dasar laut yang cetek dan terletak berhampiran pinggir pantai
Jurang lautan ialah bahagian dasar laut berbentuk V yang dalam dan sempit
i. Jenis-jenis terumbu karang
- terumbu pinggir : terbentuk di pinggir benua dan mengelilingi pulau-pulau – Pulau Redang, Pulau
Kapas, Pulau Perhentian
- terumnbu penghalang / sawar : terbentuk selari dengan pinggir laut dan terpisah jauh dari daratan
- Atol / Pulau Cincin : terumbu yang mengeliligi lagun – Pulau Layang-layang, Kepulauan Maldives
ii. Proses pembentukan terumbu karang
 Terbentuk daripada polip dan alga kalkerea.
 Polip yang sudah mati akan dimendapkan di dasar lautan dan disimen oleh alga kalkerea
 Bahan ini menjadi keras lalu membentuk terumbu karang
iii. Faktor menggalakkan pertumbuhan terumbu karang
- suhu air laut antara 20oC – 30oC
- air laut yang jernih
- tindakan ombak, arus dan pasang surut air laut
- air yang cetek membolehkan cahaya matahari menembusi ke dasar laut
- kemasinan air antara 30% - 40%
iv. Kepentingan Laut dan Lautan
- kaya sumber mineral - petroleum di Laut China Selatan (luar pantai Sabah, Sarawak dan Terengganu) ,
20% arang batu Jepun dilombong di dasar laut.
- sumber protin : makanan - ikan, udang, dll
- sumber pendapatan nelayan : hasil perikanan
- pentas benua kaya plankton spt Pentas Sunda dan Pentas Sahul : kawasan perikanan
- penternakan ikan, udang pinggir pantai, penternakan tiram di Teluk Ise, Teluk Mannar,
- kawasan rekreasi dan pelancongan : terumbu karang yang cantik / Taman Laut spt di perairan Pulau
Redang
- Sumber air di Arab Saudi - air laut disuling untuk kegunaan domestik, pertanian dan perindustrian
- Jalan pengangkutan dan perhubungan - Selat Melaka menjadi laluan perdagangan antarabangsa antara
timur dan barat
- Sumber tenaga elektrik ombak : diperolehi daripada pasang surut air laut spt di Norway.
- Pulau-pulau terumbu karang spt Pulau Layang-Layang adalah taman laut menarik untuk penyelam
- Penyederhanaan suhu
v. Penerokaan Laut menjejaskan alam sekitar (ekosistem laut terjejas)
- pencemaran laut - tumpahan minyak
- tumpahan minyak dari bot nelayan dan penggerudian petroleum - lapisan minyak menghalang pancaran
matahari ke dalam laut, membunuh hidupan laut
- menangkap ikan berlebihan - kepupusan ikan, penggunaan pukat harimau musnahkan ikan kecil
- sauh bot pukat tunda memusnahkan terumbu karang
- penyedutan pasir laut – menjejaskan kehidupan rumpai laut
- kumbahan hotel di tepi pantai
- sampah / beg plastik membunuh penyu
- perlanggaran kapal tangki - tumpahan minyak
vi. Memelihara dan memulihara sumber laut
- mewartakan kawasan taman laut untuk memelihara terumbu karang – Pulau Redang, Pulau Tioman,
Pulau Tinggi, Taman Tunku Abdul Rahman
- Akta Perikanan 1985 melarang penangkapan ikan di Taman laut
- kuatkuasa pengharaman penggunaan pukat tunda selain laut dalam
- membina tukun tiruan daripada tayar buruk
- mengharamkan aktiviti pengumpulan telur penyu di kawasan Taman Penyu rantau Abang
- kawasan tumpahan minyak dibersihkan
- penyelidikan tentang hidupan laut untuk memelihara khazanah laut
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
28 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- pendidikan alam sekitar kepada masyarakat

BAB 5 : SISTEM SURIA


i. Pergerakan bumi:-
a. putaran bumi b. pergerakan bumi
fenomena putaran bumi :- fenomena pergerakan bumi :-
- kejadian siang dan malam - kejadian empat musim
- pasang surut air laut - kejadian gerhana : gerhana bulan dan matahari
ii. gerhana matahari iii. gerhana bulan
- apabila bumi, bulan dan matahari - apabila bumi, bulan dan matahari
berada tepat, sebaris dengan kedudukan berada tepat, sebaris dengan kedudukan
bulan di antara matahari dengan bumi bumi di antara matahari dengan bulan
iv. Kejadian Pasang surut Kejadian 4 musim :
berlaku disebabkan tarikan graviti antara Budak Pandai Lulus Selalu
- bulan dengan matahari Bunga Panas Luruh Sejuk
- matahari dengan bumi 21 Mac 21 Jun 23 Sept 22 Dis
Mak Jun diSerang Denggi
a. Air Pasang Perbani : b. Air Pasang Anak:
- bulan, bumi dan matahari dalam satu garisan - bulan, bumi dan matahari dalam kedudukan
yang bersudut tepat

BAB 6 : UNSUR-UNSUR CUACA DAN IKLIM


i. Suhu Tiga unsur utama : Suhu, Hujan & angin
- menunjukkan darjah kepanasan udara
- disukat menggunakan termometer dalam unit darjah Celsius
- termometer mengandungi raksa dan alkohol
- termometer minimum mencatat suhu terendah, termometer maksimum mencatat suhu tertinggi
- termometer minimum dan maksimum (termometer Six) disimpan dalam Alat Pelindung
Stevenson untuk mengelak daripada pancaran matahari secara terus / dirosakkan oleh binatang
- termometer six berbentuk U mencatat suhu tertinggi dan terendah dalam sehari
- min suhu harian, julat suhu harian, min suhu bulanan, min suhu tahunan diperolehi
dari bacaan pada termometer
Alat Pelindung Stevenson
- kotak putih, didirikan 1 - 2 meter dari tanah
- untuk mengurangkan bahangan matahari di bahagian dalam alat itu
- untuk mengurangkan bahangan haba bumi
- dinding berbentuk ram supaya udara bergerak keluar masuk
- dicat putih supaya haba dibalikkan
- digunakan untuk menyimpan termometer Six
ii. Kelembapan Udara
- ialah kandungan wap air dalam udara
- kelembapan dinyatakan sebagai :
 Kelembapan Mutlak iaitu jumlah wap air sebenar yang terdapat dalam udara pada suhu tertentu
- dinyatakan dalam Gram Per Meter Padu
 Kelembapan Bandingan iaitu nisbah jumlah wap air yang sebenar dengan jumlah wap air yang
boleh ditampung oleh udara pada suhu tertentu - dinyatakan dalam peratus atau Nisbah. Jika
Kelembapan bandingan 70%, udara itu boleh menampung 30% wap air
 Udara Tepu berada pada takat suhu mengembun, hujan akan turun.,
- alat menyukat kelembapan Bandingan ialah Higrometer – mengandungi bebuli basah dan bebuli kering.
Selisih bacaan suhu antara bebuli basah dan bebuli kering ialah Kelembapan Bandingan.

Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar


29 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
iii. Kerpasan
- titisan air menjadi terlalu berat - gugur menjadi kerpasan
- kerpasan turun dalam bentuk hujan, salji, hujan batu (ketulan ais)
- disukat menggunakan tolok hujan,
- diukur dalam unit milimeter
- bacaan daripada tolok hujan digunakan untuk memperoleh :
 jumlah hujan bulanan
 jumlah huan tahunan
 purata hujan tahunan
iv. Takanan Udara
- ialah berat udara yang menekan permukaan bumi
- disukat dengan menggunakan Barometer Raksa dan Barometer Aneroid
- menggunakan unit milibar (mb)
- udara berat / basah menghasilkan tekanan tinggi
- udara ringan / kering menghasilkan tekanan rendah
- tekanan udara biasa pada aras laut ialah 1013mb bersamaan 1.03 kg/cm persegi
- Barograf digunakan untuk mencatat bacaan tekanan udara di stesen kajicuaca
- Isobar ialah garisan setekanan yang dilukis pada peta.
v. Awan
- ialah kumpulan titisan air / hablur ais yang halus , terapung di udara
- Jumlah litupan awan di langit dinyatakan dalam okta / bahagian lapan
- Jenis-jenis awan :
 Awan Tinggi : 6001 - 12000 meter – awan sirus (putih seperti kapas, cuaca baik, langit cerah)
 Awan Pertengahan : 2100 - 6000 meter – awan Alto ( bercalar-calar, berlapis-lapis warna kebiruan
kelabu seperti air, cuaca baik)
 Awan Rendah : kurang 2100 meter – awan stratus (kasar,beringkat-tingkat, kelabu hitam, tebal,
cuaca buruk)
 Awan Komulus: peringkat bawah langit, putih, berbentuk seperti gelombang, cuaca baik / cerah.
 Awan Komulusnimbus :kelompok-kelompok bulat, putih-hitam pada waktu petang, hujan perolakan
disertai kilat dan petir.
vi. Angin
- ialah udara yang bergerak, mempunyai arah dan kelajuan
- penunjuk arah angin menetukan arah tiupan angin
- mawar angin menggambarkan jumlah hari tiupan nagin mengikut arah lapan mata angin bagi setiap
bulan
- Anemometer mencatat kelajuan angin dalam unit km/jam
- Simbol halaju angin dicatat berpandukan Skala Angin Beauford
- Angin bertiup dari kawasan tekanan tinggi ke kawasan tekanan rendah
vii. Sinaran matahari
- lamanya pancaran matahari tanpa lindungan awan di sesuatu tempat
- disukat menggunakan Piranometer
viii. Hujan
- sebahagian kerpasan yang turun dalam bentuk cecair
Preoses Kejadian hujan
Hujan terjadi melalui proses penyejatan dan pemeluwapan.
Penyejatan berlaku apabila air laut tersejat, lalu naik ke atas dan membentuk awan.
Apabila udara menjadi sejuk, terbentuklah titisan air yang halus akibat pemeluwapan
Titisan air didalam awan akan bercantum sesama sendiri dan menjadi terlalu berat, lau jatuh sebagai hujan.

Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar


30 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
ix.. Fungsi alatan
- tolok hujan - menyukat jumlah hujan
- anemometer - menyukat halaju angin
- termometer - mengukur suhu
- penunjuk arah angin - menunjuk arah tiupan angin
- mawar angin – untuk menggambarkan tiupan angin lazim di sesuatu kawasan dalam tempoh tertentu
x. Alat pelindung Stevenson diletakkan 1 meter dari permukaan bumi
- udara dapat bergerak dengan bebas
- mengurangkan bahang daripada permukaan bumi

xi. Halaju angin


halaju angin dicatat dengan menggunakan simbol angin berpandukan Skala Angin Beaufort

Tenang Bayu kencang ribut taufan


Kurang daripada 1 km/j 39 – 49 km/j lebih daripada 117 km/j
xii. Fenomena Cuaca dan iklim
- banjir : limpahan air dari tebing sungai, lambat surut
- banjir kilat : limpahan iar yang berlaku serta merta, sekejap sahaja
- kemarau : keadaan kering yang lama tempohnya
- taufan : angin kencang yang disertai ribut dan hujan lebat
-
fenomena Sebab berlaku kesan
 Harta benda musnah
 Hujan lebat dalam tempoh yang lama.  Tanaman rosak
Sungai tidak dapat menampung  Pengagkutan jalanraya tergendala
Banjir
isipadu air yang banyak.  Kegiatan ekonomi dan sosial terganggu
 Air melimpahi tebing, berlaku banjir  Penyakit merebak – taun
 Haiwan peliharaan terkorban
 Kawasan binaan yang luas dan tidak  Harta benda musnah
telap air  Penyakit merebak
Banjir kilat  Permukaan berturap tidak dapat  Kegiatan harian terganggu
menyerap air  Pengangkutan jalanraya tergendala
 Longkang tersumbat.  Penduduk dipindahkan ke kawasan selamat
 Kekurangan bekalan air
 Hujan tidak turun atau sangart sedikit  Pokok mati
Kemarau jumlahnya.  Haiwan berpindah ke tempat lain
 Kadar sejatan melebih kadar kerpasan  Kebakaran hutan
 Kerugian ekonomi
 Kemusnahan harta benda
 Tekanan udara yag sangat rendah
taufan  Nyawa manusia dan haiwan terancam
berpunca daripada kepanasan di laut
 Kerugian ekonomi

PULAU HABA
- keadaan suhu dibandar lebih tinggi daripada kawasan sekitarnya
i. Faktor-faktor kejadian pulau haba
- Perindustrian yg pesat : meningkatkan kandungan karbon dioksida, CFC, gas nitrogen
- Kepadatan bangunan di bandar : udara / angin sukar bergerak
- Bangunan tinggi : tiupan angin terhalang, udara terkepung, suhu tinggi
- bangunan bercermin / memantul cahaya / haba
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
31 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- bangunan konkrit dan kaca menyerap dan menyimpan haba : simpan haba pada waktu siang
dan balikkan haba pada waktu malam
- permukaan bertar/berturap atau konkrit menyerap haba
- kurang tumbuhan hijau dibandar, bekalan Oksigen kurang / karbon dioksida bertambah
- bilangan kenderaan yang banyak - pelepasan gas ke udara

ii. Kesan Pulau Haba Bandar


- kelembapan bandingan rendah kira-kira 6% berbanding kawasan sekitar
- suhu meningkat - udara kering
- air kurang diserap ke dalam tanah : permukaan dilitupi jalan raya / tar, banguan
- pembentukan jerebu
- bangunan tinggi dan padat menghalang pergerakan udara, hujan kurang untuk membersihkan jerebu
- pembentukan hujan asid
- kelajuan angin kurang : bangunan banyak, padat dan tinggi
iii. Langkah-langkah Mengatasi Kejadian Pulau haba
- Tanam tumbuhan hutan dan pokok bunga : “Bandar dalam tanam” –
mengindahkan Bandar, menurunkan suhu (menghijaukan Bandar)
- Berkongsi kereta : mengurangkan pengeluaran asap kenderaan
- Kuatkuasa undang-undang / denda : pembakaran terbuka
- Tanam pokok dan rumput di kawasan perumahan
- Membina kilang baru jauh dari bandar
- Menggunakan keretapi elektrik untuk mengurangkan penggunaan kereta
HUJAN ASID
- apabila bahan tercemar (sulfur dioksida, nitrogen dioksida) bertindak
- dengan wap air di atmosfera
- hujan turun mengandungi asid ( air hujan dicemari bahan terampai di udara)
i. Faktor kejadian hujan asid
- industri mengeluarkan asap dan gas karbon monoksida
- bahan terampai banyak dilepaskan di udara – pembakaran sampah dll
- pengeluaran karbon monoksida dari pembakaran bahan api kenderaan
- kurangnya kawasan hijau yang boleh mneyerap karbon dioksida
- pembakaran arang batu, petroleum di stesen janakuasa
ii. Kesan Kejadian Hujan asid
- hidupan akuatik (air) terjejas
- menghakis bangunan - tiang besi mudah berkarat, cat bangunan luntur
- tanah berasid - tidak sesuai untuk pertanian
- hasil pertanian berkurang - memusnahkan tanaman kerana hujan asid bertindak secara kimia dengan
nutrien dalam tanah
- menjejaskan rantaian makanan akibat kemusnahan flora dan fauna
- penyakit kulit - katarak mata, barah, paru-paru.
PERNIPISAN OZON
i. Faktor Pernipisan Lapisan Ozon
- Penggunaan baja organik - baja nitrogen mengeluarkan nitrus oksida yang menipiskan lapisan ozon
sebanyak 15%
- CFC yang dibebaskan oleh penyembur aerosol
- Letupan nuklear / ujian nuklear menipiskn lapisan ozon sebanyak 20 - 70%
- Pembakaran gas, arang batu, kayu dan sisa bintang
- Kapal terbang supersonik di lapisan stratosfera mengeluarkan asap yg. mengandungi nitogen oksida
ii. Kesan Pernipisan Ozon
- Perubahan iklim dunia, suhu meningkat
- Peningkatan suhu bumi - ais dan glasier mancair - kawasan rendah tenggelam
- Hasil tanaman berkurang/terjejas
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
32 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- Perubahan genetik dalam tumbuhan
- Kerosakan sel dan mikroorganisma dalam haiwan dan tumbuhan
- Penyakit kanser kulit, katarak mata - rabun
- Memusnahkan DNA yang menyebabkan mutasi dan kecacatan kelahiran
- Mengurangkan proses fotosintesis
- Pertumbuhan plankton terjejas

iii. Langkah mengurangkan pernipisan ozon


- Penggunaan CFC dalam semburan aerosol, peeti sejuk , industri membuat komputer diganti dengan
bahan berasaskan air
- Menggunakan helium dalam industri membuat alat penyaman udara
- Mengadakan kerjasama antarabangsa dalam menghadkan ujian nuklear
- Usaha PBB melindungi lapisan ozon melalui
 Persidangan Montreal, Kanada - bincang langkah-langkah melindungi lapisan ozon
 Mengurangkan aktiviti penyelidikan di Antartika
 Kempen - mengurangkan kegiatan pembalakan melalui badan sukarela spt Green Peace & WWF

RUMAH HIJAU (Peningkatan suhu permukaan bumi – disebabkan haba tidak dapat dilepaskan ke atmosfera
dengan sempurna)
i. Proses Kejadian Rumah Hijau
- sinaran ultra ungu daripada matahari menembusi atmosfera dan memanaskan permukaan bumi (dalam
bentuk gelombang pendek)
- haba dipantulkan semula oleh permukaan bumi ke atmosfera sebagai sinaran infra-merah
- sinaran infra-merah akan diserap oleh gas rumah hijau dan dipantulkan semula ke permukaan bumi
- haba yang terperangkap meningkatkan suhu bumi

ii. Kesan Rumah Hijau


- perubahan iklim - bencana alam : ribut / taufan, banjir, kemarau
- peningkata suhu dunia sebanyak 2.5oC sebab haba terperangkap
- haba terperangkap dalam udara
- karbon dioksida, debu menyerap sinaran infra merah.
- Pemanasan dunia tidak sekata (cuaca tidak menentu)
- Hasil pertanian berkurangan akibat suhu panas, tanaman mudah rosak
- Kelembapan bandingan udara semakin berkurang
- Berlaku ribut dan siklon
iii. Faktor Kesan Rumah Hijau
- pembakaran bahan api fosil
- pembakaran terbuka
- pengeluaran gas daripada bvaja kimia, racun serangga dll
- penggunaan alat yang mengeluarkan CFC spt peti sejuk, pendingin hawa, aerosol,dll
iv. Kesan daripada peningkatan suhu :
- purata suhu dunia naik 0.5 oC sejak 1900
- mencairkan litupan ais di kutub
- kenaikan aras air laut
- kawasan rendah di pinggir laut tenggelam - Bangladesh, Kepulauan Maldive, Belanda
v. langkah-langkah mengatasi kesan rumah hijau:
- menghijaukan bandar
- penghutanan semula dan memelihara serta memulihara hutan
- mengurangkan penggunaan bahan api fosil petroleum dan arang batu
- mengggalakkan penggunaan gas asli - mengeluarkan CO2 sedikit benrbanding arang batu
- membanyakkan penggunaan tenaga solar, KEH, geotermal dan biomass
- mengelakkan kebakaramn hutan dan pembakaran terbuka
- menggunakan penapis asap di kilang untuk mengurangkan pencemaran CO2
- mengurangkan penggunaan bahan yang mengandungi CFC
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
33 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- penggunaan petrol tanpa plumbum
- undang-undang kawalan mutu alam sekitar 1974 (Malaysia) mendenda pembakaran secara terbuka
- R & D - kitar semula / penggunaan semula bahan terbuang spt tayar, plastik, kertas
- Kerjasama antarabangsa untuk mengatasi masalah alam sekitar spt persidangan Bumi di Rio de Janerio,
Brazil dan Pengisytiharan Langkawi

JEREBU
- kabut yang disertai debu, terapung di atmosfera
- keadaan keliling kelihatan kabur
- berlaku di kawasan perindustrian / kawasan bandar
i. Faktor Jerebu
- pembakaran bahan api fosil
- pembakaran hutan meluas
- pembebasan nukleus pemeluwapan (debu, habuk, asap)dari cerobong kilang dan ekzos kenderaan.
- pembakaran sampah secara terbuka
- habuk daripada kerja pembinaan yang berterusan
- aktiviti perlombongan batu / kuari
ii. Kesan kejadian Jerebu
- jarak penglihatan berkurang
- penyakit paru-paru, mata, asma
- kegiatan harian terganggu
- pembentukan hujan asid bertambah
- menghalang proses fotosintesis pokok - hasil pertanian berkurang

iii. Punca-punca pencemaran udara


- pertambahan kenderaan bermotor
- pertambahan jumlah bahan terampai di udara
- pertambahan kilang - gas, asap
- perlupusan sampah - pencemaran bau
- penggunaan alat pendingin hawa/ aerosol dll
- pembakaran terbuka
BAB 7 : PENGARUH CUACA DAN IKLIM
xi. Ciri-ciri iklim :-
a. Khartulistiwa
- panas dan lembap sepanjang tahun
- suhu tinggi dan sekata sepanjang tahun : purata 27oC
- hujan sepanjang tahun : hujan tahunan melebihi 2000 mm
- julat suhu tahunan rendah : 3oC
b. Mediterranean
- suhu musim panas tinggi : 28oC
- hujan tahunan 878 mm
- julat suhu tahunan 15oC
- suhu musim sejuk 7oC – 14oC
-
BAB 8 : JENIS DAN TABURAN TUMBUHAN SEMULAJADI

i. Ciri-ciri Hutan Khatulistiwa (Hutan Hujan Tropika) ii. Ciri-ciri Hutan Konifer / Taiga / Boreal
- malar hijau - malar hijau
- kanopi tebal - berbatang lembut
- akar banir - dirian tulen
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
34 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- tumbuh berlapis-lapis, sangat padat - pokok yang tinggi
- pokok tinggi dan besar - daun yang kecil berbentuk jarum
- lantai hutan jarang - kulit pokok tebal dan berdamar
- banyak pokok memanjat, parasit,saprofit - berbatang lurus
- banyak spesis tumbuhan dalam satu kawasan - pokok berbentuk kon
- kayu keras - cengal, merbau dll - tumbuhan lantai tidak padat
- mempunyai ketinggian hampir sama

iii. Ciri Hutan Monsun Tropika iv. Padang Rumput Sederhana (Steppe)
- tumbuh lebih jarang - rumput tumbuh berumpun-rumpun
- lantai hutan padat - ditumbuhi semak samun - rumput pendek
- menggugurkan daun pada musim kering - rumput yang berjambak dan padat
- hutan kayu jati - dirian tulen - rumput berubah mengikut warna
- rumpuh bulu lebih tinggi

BAB 9 : KEPENTINGAN TUMBUHAN SEMULAJADI


i. Ekosistem
- merupakan satu kategori sistem fizikal yang terdiri daripada komponen biotik dan abiotik
- komponen ini saling berinteraksi bagi menghasilkan satu sistem yang stabil
ii. Jenis-jenis ekosistem
- Ekosistem hutan paya bakau
- Ekosistem hutan hujan tropika
- Ekosistem kalam air tawar
iii. Komponen biotik iv. Komponen abiotik
- Pengeluar - cahaya matahari
- Pengguna - hujan (air)
- Pengurai - tanih (nutrien)
- udara
v. Jenis-jenis Pengguna
- Pengguna Primer - haiwan herbivor yang makan tumbuhan sahaja
- Pengguna Sekunder - haiwan karnivor yang makan pengguna primer
- Pengguna Tertier - haiwan karnivor yang makan pengguna sekunder
Rantaian makanan
Ialah satu urutan pemakanan yang melibatkan pemindahan tenaga dalam sesuatu ekosistem

iv. Ciri-ciri Hutan Paya Bakau v. Sumbangan tumbuhan semulajadi kepada


- tumbuh di kawasan pantai berlumpur komponen abiotik :-
- pokok bakau dan api-api - bekalkan oksigen dan menyerap CO2
- pokok kayu keras, kulit keras, tebal melalui proses fotosintesis
- akar ceracak - mendapatkan udara - membebaskan wap air ke udara melalui
- malar hijau proses transpirasi
- daun lebar - menurunkan suhu
- tumbuh sejenis dalam satu kawasan - mengawal hakisan tanah
- pembiakan melalui biji benih - menghalang kejadian ribut
- membentuk awan dan hujan
vi. Ciri-ciri hutan pantai - membekal nutrein kepada tanah melalui
- pokok mengkuang laut, pokok tapak kuda, pereputan daun
- pokok-pokok menjalar, pokok kelapa, pokok ru - sebagai kawasan tadahan hujan
- tumbuh di kawasan pantai berpasir
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
35 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
- malar hijau
- pokok ru – berdaun halus
- mengelak tiupan angin kencang
- akar serabut
vi. Kepentingan hutan paya bakau
- menstabilkan muara sungai dan persisir pantai
- penapis bahan pencemar spt sebatian nitrogen dan sebatian fosforus
- zon penampan : melindungi pantai daripada hakisan dan tiupan angin ribut
- habitat hidupan akuatik
- bekalkan oksigen dan menyerap CO2
- membekalkan sumber makan (ikan, ketam,dll),bahan binaan (kayu bakau) dan ubat-ubatan

v. Kepentingan Hutan Hujan Tropika


- menyerap CO2 dan menghasilkan Oksigen
- sumber nutrien dalam tanah
- mencegah hakisan tanah dan tanah runtuh
- kawasan tadahan air
- menghasilkan bahan organik
- habitat hidupan liar
- kitaran air – melalui proses transpirasi
- komponen rantaian makanan dan siratan makanan – sebagai pengeluar makanan
BAB 10 : KESAN KEGIATAN MANUSIA
i. Terhadap tumbuhan semulajadi ii. Terhadap hidupan liar
- kemusnahan kawasan hutan - kemusnahan habitat hidupan liar
- pengurangan spesis tumbuh-tumbuhan - pengurangan spesis hidupan liar
- kehilangan kepelbagaian biologi - kepupusan spesis hidupan liar
- kehilangan gen-gen tertentu

BAB 11 : PEMELIHARAAN DAN PEMULIHARAAN


i. Pemeliharaan Tumbuhan Semulajadi ii. Pemuliharaan Tumbuhan Semulajadi
- mewartakan taman negara - penghutanan semula
- menggubal Dasar Perhutanan Semula - mewujudkan ladang hutan
- mewartakan hutan simpan - pengurusan lestari hutan
- mewartakan hutan lipur - mengadakan penyelidikan hutan
- mengawal pembalakan haram - rawatan silvikultur
- mengadakan pendidikan alam sekitar
- menghadkan pengeluaran lesen pembalakan
- kitar semula kertas
- menggunakan kayu getah dalam pembuatan perabot
iii. Pemeliharaan Haiwan Liar iv. Pemuliharaan haiwan Liar
- mewartakan taman negara sebagai kawasan - mewujudkan pusat pemuliharaan hidupan liar
- perlindungan hidupan liar dan taman laut - memindahkan hidupan liar yang terperangkat
- mengawal pemburuan haram ke habitat baru
- mengawal pemeliharaan oleh orang persorangan - membaik pulih habitat burung spt di Kuala
- mengadakan dan menguatkuasa undang-undang Gula, Perak dan Kuala Selangor
- mengadakan pendidikan alam sekitar

TUJUAN UTAMA MEMPELAJARI GEOGRAFI SEBAGAI SATU CABANG ILMU IALAH


MENYEDARI KEWUJUDAN PENCIPTANYA YANG MAHA BERKUASA IAITU ALLAH YANG
MENGATUR SEGALA KEJADIAN SEISI ALAM DENGAN SEMPURNA AGAR KITA BERTAKWA
KEPADANYA.
Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar
36 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin
TAMAT

Kamarul Zaman bin Hj. Jaffar


37 Hj.Mohd Azmi Hj Abu Zarin