Anda di halaman 1dari 15

Sosialisasi UU No.

20 tahun 2013 tentang Pendidikan Dokter


Tanggal : 8 November 2013 Jam Agen a: I. Ab!en!" pe!erta #"$on II. %emb&'aan III. %aparan an ma!&'an IV. So!"al"!a!" V. ("!'&!" VI. %en&t&p : 8.41-10.30 Tempat : RK 3 FK UNS

I. Moderator : Prof Nizam Peserta ideo !onferen"e Ter apat 2) tempat v" eo $on*eren$e. Un"ver!"ta! +n one!"a Un"ver!"ta! ,a-a. /a a Un"ver!"ta! Sebela! /aret Un"ver!"ta! S&lta! Ag&ng Un"ver!"ta! A"rlangga Un"ver!"ta! An ala! Kopert"0 1 /e an Un"ver!"ta! 1a!an& "n Un"ver!"ta! U a2ana Untan %ont"ana' Un"ver!"ta! /ataram Un"la 3amp&ng Un"ver!"ta! Ta &la'o Un"ver!"ta! %at"m&ra Un"ver!"ta! Sr"4"-a2a FK, Un"ver!"ta! /&.amma "2a. 5og2a'arta FK, Un"ver!"ta! A"rlangga

FK Un"ver!"ta! /&.amma "2a /alang FK Un"ver!"ta! Jember Kopert" 0 6 Semarang FK, Tr"!a't"

R&ang #" eo $on*eren$e ("'t": %ro*. (-o'o Santo!o 7("r-en ("'t"89 Se$gen Kemen "'b& 9 :& +lla. Sa"la. 7("re't&r %embela-aran an Kema.a!"!4aan ("r-en ("'t"89 an t"m leng'ap ar" !o!"al"!a!" UU No.20 ta.&n 2013 tentang %en " "'an Ke o'teran. Nara !&mber: ++. Se$gen Kemen "'b& 7pro* A"n&n Na"m8 ("r-en ("'t" 7%ro* (-o'o Santo!o8 ("re't&r %embela-aran an Kema.a!"!4aan ("r-en ("'t" 7+b& +lla. Sa"la.8 Se'retar"! Kaba an :%JS Kem'e! 7%a' +man8 Sta** A.l" /e "'olegal Kem'e! 7%ro* r. :& " Samp&rna8 Kon!"l Ke o'teran +n one!"a 7%ro* Renal " Ra!m"n8 A+%K+ 7%ro*. r.Tr" Anggono " Unpa 8 A!o!"a!" Ke o'teran ,"g" +n one!"a 7%ro* 1ar&n Sa!ant"8 +(+ 7%a' ;a'ar"a an %ro* <ar!"to8 /a-el"! Kolega Ke o'teran +n one!"a 7pro* r. =rrol U 1&tagal&ng8 /a-el"! Kolega Ke o'teran ,"g" +n one!"a 7pro* 1ar&n Sa!ant"8 %emb&'aan /eng&$ap b"!m"lla. ma'a "m&la"la. a$ara v" eo $on*eren$e. Ter apat 2) !"te v" eo $on*eren$e 2ang tergab&ng. 'ontr"b&tor 2ang tela. men2ampa"'an ma!&''an tert&l"!: T"m FK U,/ :=/ > ?+/SA > (e'anat FK UNS FK USU FK U++ /ala.a2at" Un"ver!"ta! /&.amma "2a. %alembang U// /&la4arman Un"ver!"ta! %r"ma +n one!"a

III.

T"m +S/K+ T"m ?+/SA :em +K/ FKU+ FK, 1angt&a. FK, /aranata FK, U: Pa#aran dan masukkan oleh I$u Illah Sailah: UU ("' o' !& a. "terb"t'an pa a 10 Ag&!t&! 2013. %aparan !& a. "!ampa"'an

pa a pe!erta #"$on. A a ba"'n2a &nt&' rev"e4 !e-ena' mengan" apa 2ang a'an "ba.a!. @Ter"ma'a!". 'epa a para $ontr"b&tor 2ang tela. member"'an ma!&'an tert&l"!9 ter&tama pa a ma!ala. la2anan pr"mer 'em& "an tentang pembent&'an *a'&lta! 'e o'teran9 an beberapa norma tentang pen " "'an lan-&tann2a. J"'a "l".at ba.4a UU ("' o' !angat .armon"! 'arena apat member"'an -alan 'om&n"'a!" antara 'ementer"an pen " "'an an 'ementer"an 'e!e.ata. /ember"'an pan &an antara !&ppl2 an eman .A So!"al"!a!" a'an lang!&ng "p"mp"n ole. %ro* (-o'o Santo!o. I . Sosialisasi dan Diskusi: @Sebel&m ma!&' pa a por!" 2ang a'an "ba.a!9 "mo.on 'epa a pengelola *a'&lta! 'e o'teran9 peran !em&a pengelola *a'&lta! 'e o'teran !angat pent"ng. 1al "n" "'arena'an !a2a b&'an ar" 'e o'teran9 'arena "t& !a2a .ar&! membela 'epent"ngan 240 -&ta orang "'&rang" 100r"b& o'ter. ?aran2a engan mem*a!"l"ta!" 'epent"ngan 'e o'teran an 'e!e.atan la"nn2a. Karena -"'a t" a' "!ele!a"'an9 2ang a'an r&g" a ala. 240-&ta orang "'&rang" 100r"b&. T" a' bole. 'el"r&. 5ang "la'&'an !aat v"$on "n" t" a' terlal& pent"ng. 5ang pent"ng a ala. *a'&lta! 'e o'teran apat men$"pta'an o'ter 2ang 'ompeten. 5ang !e$ara UU "-ela!'an 2a"t& %U%US U&I '(MP)*)NSI9 !e."ngga nant" b"!a menolong orang !a'"t b"!a !emb&.. /a'a ar" "t&9 UU "b&at !angat r"n$".A-%ro* (-o'o Santo!o9 2013. So!"al"!a!" "n" bert&-&an agar *a'&lta! 'e o'teran apat mengert" an mema.am" "!" ar" UU agar t" a' mer&g"'an 240 -&ta ma!2ara't "n one!"a. T&-&an la"nn2a 2a"t& o'ter 2ang ter$"pta mer&pa'an o'ter 2ang 'ompeten "mana apat men"ng'at'an 'e!e.atan

ma!2ara'at9 !ala. !at& $ara 2a"t& engan %U%US u+ian kom#etensi dokter. Un ang&n ang "n" "b&at engan r"n$". 1. %embent&'an *a'&lta! 'e o'teran. /"!!al 2ang pertama a ala. !2arat an 'etent&an *a'&lta! 'e o'teran9 ma&p&n penamba.an program !t& ". A'an %ermen "'b& . 2. /engena" (o'ter 3a2anan %r"mer 7(3%8. t&-&an !e$ara "nten!"* apat mela2an" ma!2ara'at !e$ara l&a! tergant&ng 'eb&t&.an "tempat tertent&. Nant" a'an "ter&!'an " %% an %ermen 2ang te'a"t engan 'emen'e!. Unt&' o'ter la2anan pr"mer ar" !e-&mla. 'ompeten!"9 a'an "tamba. lag" 'ompeten!"n2a ar" 'ompeten!" o'ter &m&m &nt&' men$apa" o'ter la2anan pr"mer. (o'ter la2anan pr"mer a'an !etara engan la2anan !pe!"al"!. (" /KK+ !en "r" !& a. a a 'oleg"&m !en "r" &nt&' o'ter la2anan pr"mer. Pema#aran Pasal Pasal , Unt&' pen " "' " pen " "'an 'e o'teran .ar&! "pa.am" bet&l a a ar" -al&r ar" 'emen "'b& a'an 2ang t&ga! &taman2a mela'&'an pen " "'an an *ormal. Se."ngga an tr" .arma. (alam 'e o'teran a'an "-ela!'an !en "r" ar" .arma 2ang 'et"ga 2a"t& pengab "an ma!2ara'at9 "-ela!'an !e$ara !tr&'t&ral ar" !e'tor 2ang la"n engan pem"'"ran "t&9 &nt&' apat memperole. pen " "' ar" 'emen'e! ata& !e'tor la"n "b&at %% ata&

penga'&an an -abatan 2ang !ama mengena" *&ng!"onal o!en. A'an "b&at %%. %ara pen " "' ar" !e'tor 'e!e.atan an !e'tor 2ang la"n apat men-a " o!en *a'&lta! 'e o'teran. UU a'an mel"n &ng" o'ter !en "r". Fa'&lta! 'e o'teran a'an mela2an" m&la" ar" (3%9 !pe!"al"!-!&b!pe!"al"! ba"' " FK ma&p&n FK,. ("!"!" la"n a a program pro*e!"9 ber a!ar'an UU pen " "'an t"ngg"9 'a"tan ar" organ"!a!" pro*e!" 7B%8 be!ar9 !e'tor !ela"n 'emen "'b& -&ga berperan. %en " "'an a'a em"'9 pemeran &tama 2a"t& 'emen "'b& 9 an programn2a -ela!. "!eb&t !ar-ana mag"!ter o'tor. K&ota a'an meng"'&t" '&al"ta!. J"'a -&mla. ma.a!"!4a be!ar9 .ar&!n2a '&all"ta! -&ga ba"'. '&al"ta! t" ' ba"' a a 2ang t ' bere!. /&ng'"n a a ma!ala. " "n*ra!t&'t&r ata&

mene-emn 2g t" a' ba"'9ma'a a'an a a prart&ran ar" 'emen "'b& 9 ma'a a'an "bent&' '&ota ar" ("'t" &nt&' FK. Pasal 1, -./ %enempatan ar" ma.a!"!4a program 'e o'teran9 m&la" ar" (3%9 !pe!"al"! ll. /a'a pengat&ran .ar&! "la'&'an9 'arena ter'a"t engan program pela2anan. /a'a a'an ber'oor "na!" engan 'emen'e!. Pasal 22 1ar&! a a perat&ran menter" mengena" orang a!"ng 2ang a'an men-a " +n one!"a ma&p&n !ele'!" ar" pener"ma.aan $alon ma.a!"!4a a!"ng " +n one!"a. #asal 2, -2/ :aga"mana men!ele'!" an per!2aratan a'an "at&r baga"mana !ele'!" ma.a!"!4a agar '&ota *a'&lta! 'e o'teran 2ang ba"' t" a' .ab"! ole. ma.a!"!4a a!"ng. :aga"mana !eba"'n2a9 !e$ara "nterna!"onal apat re$ogn"!" 2ang ba"' an la2anan "nternal -&ga ba"'. #asal 30 pen anaan (alam UU "' o' a a bant&an b"a2a pen " "'an &nt&' ma.a!"!4a 'e o'teran engan 4&-& bea!"!4a ma&p&n bant&an ana ma.a!"!4a. A'an "at&r !elan-&tn2a. Pasal 31 -./ U-" 'ompeten!" @A a 2ang mengata'an 'epa a !a2a9 !a2a "n" o'ter pa'9 tap" !a2a t" a' l&l&! &-"an 'ompeten!"A. A a beberapa orang 2ang men-a " o'ter tap" t" a' l&l&! &-" 'ompeten!". 1ar&! a a perbe aan 2ang n2ata antara o'ter an b&'an o'ter 2a"t& engan 3U3US U-" Kompeten!". Pasal .2 S"!tem pen-am"nan m&t& UU 2ang pertama 'al" "la'&'an " perg&r&an t"ngg" !en "r". Kemen "'b& !ebaga" guidance. S"!" e'!ternal a'an "n"la" a're "ta!". J"'a "la'&'an ole. &n"v !en "r" !& a. bag&!9 ma'a -"'a "&'&r ole. ba an a're "ta!" na!"onal .ar&!n2a .a!"ln2a -&ga bag&!. Pasal 02 -3/ %emb"a2aan o!en "

Stan ar !at&an b"a2a opera!"onal pen " "'an 'e o'teran. Apab"la ma.a!"!4a memba2ar ma.al &nt&' pen " "'an 'e o'eran9 -"'a &nt&' pen " "'an bag&!. Tap" -"'a "g&na'an !ela"n pen " "'an9 baga"mana $ara meng&'&rn2a. J"'a nant" "g&na'an !ebaga" !&mber pen anaan la"nn2a9 t" a' b"!a "&'&r lag"9 mengapa -a "n2a b"a2a 'e o'teran ma.al. :"a2an2a &nt&' 2ang la"n ata& !ebaga" !&mber ana 2ang la"n. 1al-.al "ata! a ala. .al 2ang po'o'. KK+9 +(+9 Kemen'e!9 /KK+ !& a. !e$ara "nten! men$oba menga'omo a!" mengena" UU. . *an3a &a4a$ UU mel"n &ng" ban2a' p".a': 1. /a!2ara'at l&a! men apat 'e!e.atan 2ang ba"'. 2. /a.a!"!4a men apat pen " "'an 2ang berm&t& an b"a2a 2g tepat. 3. %ro*e!" o'ter 2ang ter'a"t 2ang men-a " amana. UU ("' o'. Pertan3aan : Sesi 1. Uni5ersitas *adulako -#alu/: 1. (" UU "' o'9 nomen'lat&r .an2a men2eb&t Fa'&lta! Ke o'teran. Fa'&lta! "ba4a. /+%A. 2012 !& a. a a *a'&lta! o'ter an "lm& 'e!e.atan ma!2ara'at. Apa'a. .ar&! an "lm& 'e!e.atan ma!2ara'at men-a " *a'&lta! 'e o'teran UNTA( 2008 ma!". pro " engan pro " pen " "'an 'e o'teranC 2. UK(+ a'an ber&ba. men-a " e0"t e0am. :aga"mana ma.a!"!4a 2ang t" a' l&l&! !ampa" berapa lama9 !e!&a" engan %(%T mere'a ter.ap&! ar" !"!tem baga"mana !ol&!"n2aC 3. Unt&' o'ter la2anan pr"mer9 a'an'a. a a perbe aan 'ompeten!" ar" o'ter &m&m engan o'ter la2anan pr"merC U6M: 1. (o'ter pen " "' 'l"n"!9 !& a. $&'&p lama ber-&ang &nt&' men apat'an penga'&an. S& a. "papar'an pa a UU ("' o' pa!al 21 748. Kapan a'an mem&la" mela'&'an menggant" *a'&lta! 'e o'teran

&pa2a &nt&' memb&at %% 2ang mem*a!"l"ta!"9 !e."ngga &!a.an2a men apat penga'&an. Unt&' -en-ang g&r& be!ar @l&ar b"a!aA 'apan "m&la"C 2. +ntern!."p &nt&' ma.a!"!4a FK,9 !e'arang men2at& "'er-a'an terp"!a. !etela. 'oa!9 ata& men2at&C UNS: 1. %a!al 8718 an 738 (o'ter la2anan pr"mer mer&pa'an 'elan-&tan !pe!"al"!a!". J"'a "'a"t'an ar" pro*e!" an !etara engan engan SJSN a'an a a pertan2aan9 'arena (3% a'an engan 'oa!9 apa'a. a'an

men-a " tomba' SJSN. Ter'a"t engan pen " "'an9 !pe!"al"!a!" pen " "'an 2-4 t.n. /a'a Seorang o'ter &nt&' men-a " o'ter pr"mer '&rang leb". .ar&! !e'ola. D9) t.n ata& 1D !eme!ter. Se."ngga alam pen2&!&nan %% perl& "pert"mbang'an alo'a!" 4a't&. :aga"mana na!"b E6 rb o'ter &m&mC %a a.al mere'a !& a. membr"'an la2anan pr"mer. :aga"mana na!"b mere'aC Apa'a. a'an a a 'onver!"C 2. Ket"'a 4or'!.op engan KK+. +!& (3% an pa!al 24 728 mengena" !tan art pen " "'an 'e o'teran " at&r ole. mentr". Unt&' !tan art &nt&' pen o' "at&r ole. KK+. S& a. "'el&ar'an !tan art pen " "'an 'e o'teran ole. KK+ No 10 ta.&n 2012. Saran: !eba"'n2a %% tentang !tan art na!"onal pen " "'an t"ngg" ata& !tan art menter" mengena" pen " "'an t"ngg" ""po!"!"an !ebaga" pa2&ng. !ementara !tan art " b&at ole. KK+. Ja " !ebel&m !tan art pen " "'an 'e o'teran "n one!"a tetap

na!"onal pen " "'an "tetap'an !e2og2an2a "ba4a 'e +(+9 A+%K+9 an 'oleg"&m !e."ngga men apat'an ma!&'an. Ja " ter-a " 'e!elara!an ar" !tan art 2ang "b&at KK+. 3. +!" mengena" !tan art pen " "'an pro*e!" o'ter 2ang "tetap'an ole. per'on!"l nomor 10 ba.4a pen " "'an pro*e!" o'ter "'embal"'an 'e 4 !eme!ter9 tap" bag" 2ang mamp& "ber" 'e!empatan &nt&' mengamb"l te!"!9 !e."ngga l&l&!ann2a men-a " mag"!ter. :aga"mana ma!&''ann2a ar" ("r-en ("'t"C Se."ngga pen " "'an pro*e!" a'an !etara engan mag"!ter9 gelarn2a /a!ter 'e o'teran9 tap" engan per!2aratan "b&t&.'an a a 6 o'tor9 m"!aln2a. Uni5ersitas Mula4arman -samarinda/: 1. Ter'a"t " pa!al E a2at ) 7 8

(ar" re a'!" ter apat program (3%9 tetap" t" a' a a 'ata 2ang mengat&r program o'ter g"g" la2anan pr"mer 2. +mplementa!" (3%9 apa'a. perat&ran "n" "tetap'an " perat&ran tert"ngg". %ara o'ter m& a .ar&! meng"'&t" "mplementa!" 2ang !& a. "tetap'an ar" perat&rann2a. 3. Kata-'ata !pe!"al"! ar" (3%. Apa'a. !pe!"al"! o'ter la2anan pr"mer .ar&! a a &-" 'ompeten!" leb". lan-&tC UNP7*I -7m$on/: 1. Stan ar pemb"a2aan pen " "'an bab 3 pa!al )2 bel&m -ela! apa 2ang "ma'!& . Ter'a"t engan UKT. A a perma!ala.an 2a"t& ma.a!"!4a 2ang ma!&' ar" 'alangan menenga. !ampa" ba4a.9 mala. memberat'an ma.a!"!4a. /o.on a a 'eb"-a'an apap&n men2ang'&t engan UKT9 !e."ngga apa 2g ".arap'an alam UU "' o' &nt&' pela2anan ma!2ara't b"!a ter$apa". /o.on 'eb"-a'an mengena" !tan art pemb"a2aan. 2. UK(+ pa a pa!al 36. /em"nta a a 'eb"-a'an 2ang ter'a"t engan UK(+. A'an "ren$ana'an 2014 a'an a a UK(+. /o.on a a 'eb"-a'an relevan. /"!!al a a 'eb"-a'an mengena" reta'er9 &nt&' ma.a!"!4a 2ang !& a. l&l&! " ang'atan pertama "n"9 apat men-a " o'ter " pelo!o'-pelo!o' " aera.. /o.on 'eb"-a'ann2a. &7879 1. Uni5ersitas *adulako. a. Fa'&lta! 'e o'teran an "lm& 'e!e.atan .ar&! "!e!&a"'an ata& t" a'. 5ang pent"ng a ala. a a nama *a'&lta! 'e o'teran. J"'a 'e epan 'e &an2a !ema'"n matang9 be!ar9 an e4a!a ma& "p"!a. !"la.'an. Se'arang em" e*"!"en!" t" a' b"!a "p"!a. !"la.'an. b. Unt&' reta'er bole. berapa 'al"9 tergant&ng 'olega 'e o'teran. 1ar&! a a !tan artn2a. /"!!al 3 'al" t" a' b"!a9 -"'a "a t" a' l&l&! ter&!9 ma'a "a b"!a mengamb"l !pe!"al"!a!" !ela"n o'ter. :erart" "a b"!a men-a " a.l" 2ang la"n. A.l" 'e!e.atan tap" b&'an o'ter. Karena pro*e!" o'ter "t& pent"ng. 2ang t" a' bole.9 'ompeten!" t" a' men$&'&p"9 tap" "a pra't"' -a " o'ter. :erba.a2a. 3eb". ba"' "man*aat'an &nt&' pro*e!" la"n. (o'ter la2anan pr"mer a'an "-ela!'an ole. pro* :& ". 2. U6M

a. ,&r& be!ar l&ar b"a!a !& a. t" a' a a. 1an2a a a g&r& be!ar !a-a. A a g&r& be!ar o!en t" a' tetap an tetap. ,&r& be!ar -a " o!en tetap. S&mber ar" berbaga" 'ementer"an. Kala& mer&-&' pa a perat&ran o!en9 b"!a ar" !e'tor manap&n. 5ang pent"ng !at&an a m"n"!tra!" pang'alan9 mem&ng'"n'an "a men-a " o!en. Nant" a'an "pro!e!. b. Koa! an "ntern!."p. :erbe a. +nter!n!."p pro!e! peman "r"an. Kala& 'oa! "a l&l&! ar" pen " "'an 'e o'teran ."ngga "a -a " o'ter. T" a' a a "!t"la. o'ter &m&m. 5ang a a o'ter9 o'ter !pe!"al"!9 o'ter !&b!pe!"al"!. 3. UNS: a.:a2angan -"'a o'ter 2ang pra'te' engan la2anan &m&m9 'e epann2a baga"mana engan la2anan pr"mer9 nant" a a UU 2ang mengat&r &nt&' 'onver!" ar" &m&m 'e pr"mer. Nant" a'an "at&r ole. 'olega 'e o'teran 7+(+7/KK+89 A+%K+8. Nant" a'an "'onver!"9 !e."ngga !e$ara pen " "'an9 a'an memperole. penga'&an. Nant" 'ompeten!" o'ter &m&m a'an !ama engan o'ter pr"mer b. Stan art na!"onal pen " "'an. KK+ "t& men!a.'an !tan art pen " "'an o'ter. KK+ men!a.'an9 menter" menerap'an. %ro!e &r "!a.'an !epert" apa9 -a " -"'a KK+ men!a.'an a'an lang!&ng ""mplementa!"'an ata& "tetap'an ole. 'emen "'b& . $. Ja " o'ter ma&n2a " level berapaC A a r&-&'an 'erang'a '&al"*"'a!" pen " "'an +n one!"a. Unt&' !ar-ana "b&t&.'an 4a't& 6 !eme!ter. Unt&' pro*e!" ber a!ar'an !tan art KK+ level pen " "'an o'ter a ala. mag"!ter. :a.'an b"la ma& "'embal"'an 4 !eme!ter t" a' men2ala." UU. Stan art pen " "'an o'ter 2ang a a "!eb&t'an b"!a 3 !eme!ter b"!a 4 &nt&' pro*e!". .. UNP7*I: UKT. 5ang b"!a menent&'an ma.a!"!4a b"!a ma!&' a ala. re'tor. UKT teren a. a ala. 0. +T: 800 orang UKT 0. ("!aran'an &nt&' UN%AT+ meng.a ap pa' re'tot. 3evel 1 ar" 0-)00 r"b&. Ja " UKT a'an "tent&'an ole. re'tor. P:(; 9UDI: (o'ter la2anan pr"mer 7(3%8 !ebenarn2a alam UU bel&m "tetap'an. (alam UU memang "t& a ala. program9 nam&n t" a' !pe!"*"' program !t& ". + e &l&9 !eba"'n2a pa a para o'ter 2ang be'er-a " *a!"l"ta! la2anan pr"mer9 .ar&! mamp& !ebag"an be!ar 'a!&!-'a!&! 2ang apat "tangan". (&l&9 !tan art 'ompeten!" 2ang bar& ma!". bel&m a a.

Tern2ata !etela. a a9 -a&. antara

o'ter &m&m

engan

o'ter la2anan pr"mer. Tap"

-angan mengata'an @ o'ter &m&m a'an "t" "a'an a'an "gant" engan o'ter la2anan pr"merA. (o'ter &m&m pa!t" a'an tetap a a. (o'ter &m&m a'an "!eb&t engan o'ter. (3% a ala. program lan-&tan ar" "ntern!."p !etara engan !pe!"al"!. Nant" a'an "r&m&!'an ber!ama alam 4a't& 19) ta.&n lag". JKN ata& SJSN. T" a' "at&r ole. UU ("' o' ata& UU :%JS9 t" a' "at&r ba.4a pember" la2anan pr"mer .an2a o'ter la2anan pr"mer. 1al "n" t" a' a a. %ela2anan pr"mer apat "ber"'an ole. o'ter &m&m -&ga. Na!"b o'ter &m&m t" a' ma!ala.. UK(+. /&ng'"n'a. pem a Ambon 7 ar" UN%AT+8 member a2ag&na'an o'ter 2ang bel&m l&l&! UK(+. 1ar&! "pa.am" ba.4a bel&m l&l&! &-" 'ompeten!" berart" bel&m o'ter9 apalag" !e'arang naman2a e0"t e0am9 berart" "a bel&m men apat "-aFa.9 !ert"*"'at 'ompeten!"9 ata& STR9 ll bel&m a a. Se."ngga bel&m la2a' &nt&' "papar'an lang!&ng 'e ma!2ara'at. Sesi 2: ;'6 *risakti: 1. (o'ter la2anan pr"mer pa!al 8728 &nt&' memen&." '&al"*"'a!" a4al. %erl& 'e-ela!an mengena" peran an perat&ran &nt&' 'e o'teran g"g". (o'ter mer&pa'an gate 'eeper. /en apat 'e-ela!an Ke & &'an o'ter g"g" alam la2anan pr"mer. UN:7M: 1. Anggaran &nt&' penelt"an pa a UU bar& 80G tetap" &nt&' pen " "'an9 'oa!"!ten a.l" !t -a " ))G. Apa'a. 'etetapan leb". l&a!9 bag" o!en 2ang menel"t" "tamba.'an anggarann2aC UNUD: 1. UK(+ berepa 'al"9 b"ar -ela! ."t&ngann2aC Sampa" l&l&! .ar&! -ela! at&rann2a. 2. Sele'!" ma.a!"!4a a!"ng .ar&! "ter"maC (an berapa -&mla.n2aC %"'"ran negat"* o'ter9 baga"mana r&ma. Apa'a. "n" ma.a!"!4a a!"ng 2ang be'er-a " +n one!"a. 3. Unt&' pen-ela!an UU mengena" pen " "'an pro*e!" !a'"tn2aC 4. Kena"'an pang'at 'r" "t po"nt. ("&n ang men-a " pemb"$ara .a!"l r"!et9 p&bl"'a!" " negara la"n9 tap" t" a' a a peng.argaan. %eng.argaan '&rang &nt&' penel"t". 1ar&!n2a -"'a p&bl"'a!" "&n ang 'e negara la"n9 're "t po"nt "tamba..

USU: 1. =0"t e0am9 apab"la e0"t e0am ma!&' 'e alam at&ran &n"ver!"ta!9 apa'a. b"la t" a' l&l&! ber'al"-'al"9 $alon o'ter mengg&na'an !ar-ana 'e o'teran &nt&' berbagaga" .alC /&ng'"n perl& pengat&ran 'arena "a !& a. gagal ber'al"-'al"9 -a " "a t" a' b"!a -a " o'ter. 2. Apa'a. ma.a!"!4a "nterna!"onal .ar&! meng"'&t" UK(+C :erart" t" a' 4"!& a. %a a.al "a ma.a!"!4a a!"ng. %erl& %% 2ang -ela!. 3. %a!al 1E 718 'eberlang!&ngan o!en 2ang mem"l"'" 'e"lm&an b"ome "!9 'e o'teran 'l"n"!9 b"oet"' ter'a"t 'eter!e "aan an .&man"ora9 ter'a"t engan 'e o'teran 'om&n"ta!. %a!al 1E728 "!era.'an 'epa a &nt&' &n"ver!"ta! &nt&' engan mag"!ter 'e"lm&an "n"9

o!en. Apa'a. *a'&lta! 'e o'teran .ar&! a a ma!ter pen " "'an

'e o'teran 'om&n"ta!C 1ar&! a a pengat&ran leb". lan-&t. 4. %a!al 4D9 b"a2a "nve!ta!" r&ma. !a'"t pen " "'an m"l"' pemer"nta.. /en&n-&''an ba.4a a2at "n" men-a " tangg&ng-a4ab menter". %erl& pengat&ran leb". lan-&t ar" men "'na! an men'e!. ). %a!al )1 738 ana pen " "'an 'e o'teran "&tama'an &nt&' pen " "'an 'e o'teran. Apa'a. .ar&! !em&a &nt&' pen " "'anC %a a.al Sem&a 'e o'teran &nt&' pengembangan pen " "'an. U9: 1. ("'eta.&" ba.4a t&ga! o'ter '"ta a ala. o'ter 2ang bert&ga! " la2anan pr"mer " 'om&n"ta!. %erl& "-ela!'an lag" engan o'ter la2anan pr"mer. ma.a!"!4a -&ga !& a. bela-ar " p&!'e!ma! 2ang "amp& ole. o!en- o!en 'l"n"!9 baga"mana engan !tab"l"ta!n2aC :aga"mana engan r&ma. !a'"t pen-ar"ng 2ang bel&m apat '&al"*"'a!" an a're "ta!" ar" r&ma. !a'"t pen " "'an. T" a' $&'&p mengan al'an 1 r&ma. !a'"t pen " "'an. 2. A'an a a !trata pela2anan pr"mer an ter!"er. 5ang ter!"er " la2anan r&ma. pen " "'an &tama 7A8 'a!&! !&b!pe!"al"!. Se."ngga pen " "'an o'ter &m&m a'an leb". ban2a' " pr"mer9 baga"mana engan !tat&!n2aC 3. Seb-a&. mana UU mengat&r $abang "b" ang 'e o'teranC 4. :aga"mana *a'&lta! 'e o'teran apat mengant"!"pat" 'ema-&an te'nolog" ar" negara l&arC ana &nt&' ma.a!"!4a

Un#ad: 1. ,"mana po!"!" o'ter &m&m engan a an2a o'ter la2anan pr"merC 2. %a!al 36. Sala. !at& 2ang t&t&r berperan alam UU9 " alam UU t" a' "tem&'an a an2a 'oleg"&m. Koleg"&m -&ga perl& ter!&rat9 !e."ngga 'oleg"&m !angat pent"ng &nt&' men2&!&n !tan art.. UI: 1. %a!al D718. (3% mer&pa'an o'ter 2ang menangan" la2anan pr"mer ber a!ar'an 'e'el&argaan. (alam UU9 (3% mer&pa'an apl"'a!" ar" o'ter 'el&arga. (engan UU ("' o' men-a4ab 'eb&t&.an ma!2ara'at ba.4a (3% mer&pa'an o'ter 'el&arga. Se.&b&ngan engan a an2a %a!al 8 738. /en2eb&t'an o'ter la2anan pr"mer !etara engan !pe!"al"!9 an pa!al 8 718 men2eb&t'an ba.4a pen " "'ann2a " *a'&lta! 'e o'teran an a're "ta!" tert"ngg". Apa'a. (+KT+9 +(+9 K=/=NK=S9 !& a. ar" 2)G *a'&lta! o'ter membag" t&ga! mengena" pen " "'an (3%9 meng"ngat '&rang !t& " 2ang a'an ter!eb&t. 2. %a!al 18 "mana ma.a!"!4a terl"bat alam pela2anan 'e!e.atan. Apa'a. !& a. a a perat&ran9 :aga"mana 'eterl"batan ma.a!"!4a ma.a!"!4a o'ter pela2anan pr"mer. &7879: 5ang -ela! ba.4a (3%9 o'ter "tamba. !e!&at&9 engan !etara !pe!"al"!. K"ra-'"ra !ama. Jangan "b"lang bel&m -ela!9 !& a. -ela!9 .an2a bel&m "t&l"!. (alam 'e o'teran g"g" memang bel&m terba.a!. S& a. t" a' apat "&ba.. UNRA/ (o!en "t& penel"t". (o!en 2ang t" a' men-alan'an tr" .arma b&a'anla. o!en. Kala& " +n one!"a9 o!en +n one!"a mer&pa'an 2ang men-alan'an tr" .arma. UD7<7N7: 1. Kalo reta'er9 nant" "b"$ara'an lag". %a! berapa. /a.a!"!4a a!"ng berapa. Se$ara r&le o* t.&mb ma.a!"!4a a!"ng .an2a 10G 'arena "b&t&.'an. Nant" a'an " "!'&!" engan A+%K+. :aga"mana men"ng'at'an '&al"ta! an '&ant"ta! o'ter " +n one!"a. 2. Apa'a. "n*ra!tr&'t&r mengena" pen " "'an !& a. a a " UU. Terma!&' r&ma. !a'"t. alam pela2anan 'e!e.atan. A a ban2a' -en-ang ma.a!"!4a. /a.a!"!4a 'e o'teran9 ma.a!"!4a program !pe!"al"!9 an

'e o'teran 2ang bera're "ta!" A. !e."ngga a2a tamp"ng terbata!. /eng"ngat meto e "la'!ana'an9 !e.ar&!n2a t" a' men"nggal'an pe'er-aan

3. /engapa -"'a "&n ang memb"$ara'an .a!"l r"!et9 t a' "a'&". 5ang "a'&" .a!"l r"!etn2a. Apalag" -"'a -&rnal "nterna!"onal a'an "a'&". 1ar&! a a .a!"l tert&l"!. Jangan !ampa" '"ta men"l"t" tap" .an2a "$er"ta'an t" a' a a b&'t". USU 1. (engan !ar-ana 'e o'teran "a ma& ngamb"l ma!ter 'e o'teran at& o'tor -&ga bole.. Ke!ma! bole. b"olog" bole.. %ema.aman tentang 'e!ar-anaan lebar. 2. /a.a!"!4a "nterna!"onal .ar&! "'&t &-" 'ompeten!"C 1ar&!9 -"'a "a ma& mengamb"l pro*e!" o'ter .ar&! "'&t &-" 'ompeten!". Kala& !ampa" !ar-ana 'e o'teran 2a t" a' .ar&!. 3. Kala& a a b"ome "' !ebenarn2a t" a' perl&. 4. %emb"a2aan pen " "'an "!era.'an 'e *a'&lta! ma!"ng-ma!"ng ). %a a 4a't& " p&!'e!ma! 9 nant" a'an "t&n-&' o!en !ebaga" penangg&ng -a4ab 2ang !tat&!n2a o'ter9 b&'an !pe!"al"! ata& la2anan pr"mer. (o'ter ter!eb&t "'"r"m !e$ara re!m" ole. *a'&lta! 'e o'teran. Nant" o!en a'an meng"'&t" UU tenaga penga-ar. UNP7D 1. /engapa 'oleg"&m t" a' "!eb&tC Kala& +(+ !& a. "!eb&t9 ma'a 'oleg"&m !& a. "!eb&t. Karena 'oleg"&m mer&pa'an bag"an ar" +(+. UI 1. K&l"ta! " "!tr"b&!" engan ba"'9 $ara engan penga'&an. (3% b"!a "la'&'an &nt&' a're "ta!" ? an : engan meng"'&t" &n"v la"n 2ang a're "ta!"n2a A. '&al"ta! A b"!a mengamp& a're "ta!" 2ang la"n &nt&' mengamp& (3%. 2. Kala& o'ter !& a. be'er-a " la2anan &m&m9 lal& "a ma& -a " (3% baga"manaC ("la'&'an engan pengat&ran pre$ogn"t"on pr"or learn"ng. Nant" a'an a a pen2e!&a"an pengat&ran. A m"n"!tra!" b"!a. Prof 9udi: (3% b&'an o'ter &m&m. (3% mer&pa'an bag"an ar" pro*e!"9 'elan-&tan ar" pro*e!" !etela. o'ter an "ntern!."p. Nant" a'an "at&r ole. %%. 'ompeten!" ar" (3% .ar&! mamp& menanang" .amp"r !em&a 'a!&! 2ang a a " ma!2ara'at. J"'a "tan2a 'e perg&r&an t"ngg" ma!"ng-ma!"ng9 engan 'ompeten!" 2ang a a9 .ar&! a a 4a't& program tamba.an. 5ang .ar&! "pa.am" a ala. '"ta .ar&! men2&!&n %% tentang (3% 7baga"mana ll apa'a. .ar&! "b&at !en "r" " *a'&lta! 'e o'teran9

program9 !epert" apa9 t&-&an9 $ara9 4a't&8 an "ntern!."p. <a't& membent&' "ntern!."p9 '"ta t" a' pa.am apa "t& "ntern!."p9 'em& "an !b. (3% t" a' meng."lang'an po!"!" (U. %erat&ran -am"nan 'e!e.atan9 t" a' a a at&ran pember" la2anan .ar&! (3%. (U b"!a member"'an pela2anan. (".arap'an 2ang member"'an pela2anan t" a' .an2a o'ter tetap" o'ter g"g"9 'eb" anan9 ll. Apab"la 'emamp&an "n" t" a' "m"l"'" ole. !at& orang9 ma'a orang ter!eb&t .ar&! mem"l"'" -e-ar"ng. Sema'"n pan a" orang ta " men-a " (3%9 ma'a .amp"r !em&a 'a!&! tertangan". Ke"ng"nan ar" pa' ("r-en A.ma Ta.er9 a a orang 2ang !em&la meng"ng"n'an men-a " o'ter la2anan pr"mer. (3% &nt&' 'a4an-'a4an 2ang "ng"n member"'an la2anan pr"mer. J"'a -a " o'ter &m&m9 .ar&! men$ar" bant&an ar" pela2anan me "! la"n &nt&' men2ele!a"'an m!ala. 2ang t" a' !e!&a" engan 'ompeten!" o'ter &m&m. S& a.'a. .al "n" "ba.a! ole. 'em'e! an 'em "'b& C S& a.9 tap" bel&m a a tert&l"!n2a9 ma!". a a 4a't& 19) ta.&n !ampa" men-a " perat&ran pemer"nta.. Prof )rrol: <ala&p&n !& a. "!a.'an UU ma!". a a 2ang .ar&! "'lar"*"'a!"9 ma!". a a !e-&mla. perat&ran 2ang .ar&! "'er-a'an ber!ama agar -a " terang men erang agar an !& a. a a apat ""mplementa!"'an. (3% !& a. "b&at lo'a 'ar2a ole. /KK+. KK+ -&ga beberapa 'olega tela. meng&pa! t&nta! (3%. (3% men-a " pr"ma ona9 agar pela2anan berm&t& apat " UU &nt&' o'ter "la'!ana'an. (3% memang a a 2ang memb&t&.'an. ("perl&'an '&al"ta! !eorang (3% "ber"'an 'epa a ma!a2ra'at. %ela2anan ole. &m&m ma!". ban2a' ma!ala.9 ma'a 'ompeten!" (3% "tamba. ar" o'ter &m&m. /a'a ar" "t& (3% a'an !etara engan !pe!"al"!. %ertan2aan ar" UN%A(. Kenapa 'oleg"&m t" a' "!eb&t'an alam UUC Koleg"&m mer&pa'an ota' ar" pro*e!". Koleg"&m a'an men apat tempat "nten! " "'t". UU "n" mer&pa'an 'er-a!ama engan organ"!a!" pen " "'an ll. 1ar&! a a 'e!"namb&ng antara pemer"nta. engan organ"!a!!" pro*e!" agar 2ang ter$ant&m alam UU apat ber-alan engan ba"'. %a!al 24 ("' o'9 /engena" '&r"'&l&m "!&!&n !e$ara ber!ama9 a a peranana ar" 'oleg"&m. K&r"'&l&m tertent& memb&at '&r"'&l&m na!"onal. %a!al 2) K&r"'&l&m "'embang'an ole. *a'&lta! ar" '&r"'&l&m na!"onal 2ang "b&at ole. 'oleg"&m. (ar" organ"!a!" pro*e!" !elal& ber'om&n"'a!" engan "nten!. "b&at perat&ran an m&la" mengert" "ntern!."p. /ar" m&la" &l& engan per!"apan. ("la'&'an egan pen " "'an9 pelat".an9

I.

Penutu# 1ot "!!&e9 o'ter la2anan pr"mer9 o'ter pen " "'9 an &-" 'ompeten!" o'ter

+n one!"a9 a'an men-a " $atatan alam men2&!&n %%9 %ermen9 !b. (".arap'an UU "n" apat men$"pta'an o'ter- o'ter "n one!"a 2ang apat mela2an" ma!2ara'at.

S&ra'arta9 D November 2013

R"F'2 Sara!4at" +n rap&tr"