Anda di halaman 1dari 9

UNIVERSITETI I PRISHTINS FAKULTETI JURIDIK

PUNIM SEMINARIK

Lnda: E Drejta e Procedurs Penale Tema: Mardhniet n mes t procedurs penale me t drejtn e procedurs civile

Profesor: Prof. Dr. Rexhep Murati , Mr.Sc.Lumnije Hashani Studenti: Berat Drmaku

-2-

Prmbajtja II Treguesi I shkurtesave t Prdorura III

PRMBAJTJA Mardhniet n mes t procedurs penale me t drejtn e procedurs civile ... 1 Raporti mes Gjyqsis Penale dhe Asaj Civile 1 Dallimet ne pikpamje t detyrs s gjetjes t s vrtets 3 Efekti apo ndikimi I Aktgjykimit n Procedur tjetr . 3 A)Influenca (ndikimi ) e aktgjykimi penal n gjykimin civil (Procedur Kontestimore) sipas padis nga ngjarja e njjt -. 4 B) Ndikimi I aktgjykimit penal n prcedurn kontestimore t vuar n veprim me padi t bazuar n ngjarjen e njejt- 4 Influenca apo ndikimi I aktgjykimit penal si fakt .... 5 Afrimi I Procedurs Kontestimore Procedurs Penale .. 5 Bibliografia 6

MARDHNIET N MES T PROCEDURS PENALE ME T DREJTN E PROCEDURS CIVILE

-2-

-3-

TREGUESI I SHKURTESAVE T PRDORURA KPP - Kodi I Procedurs Penale KPC Kodi I Procedurs Civile LPrK Ligji I aplikueshm mbi Procedurn Kontestimore LPPuK ose LPP- Ligji mbi Prokurorin Publike T Kosovs KP- Kodi Penal I Kosovs LPK- Ligji mbi procedurn Kontestimore LTK - LIGJI PR TRASHGIMIN I KOSOVS LFK- Ligji mbi Familjen n Kosov

MARDHNIET N MES T PROCEDURS PENALE ME T DREJTN E PROCEDURS CIVILE

-3-

-4-

MARDHNIET N MES T PROCEDURS PENALE ME T DREJTN E PROCEDURS CIVILE Hyrje Mardhniet n mes t Procedurs Penale dhe Procedurs Civile n disa Segmente vlersohen t jen t ngushta .Procedura Civile si deg e sistemit juridik sht procedur gjyqsore n t ciln gjykata vendos n baz t krkess s pals paditse. N shtjellim t mtejm t raportit t raportit t Procedurs penale me kt deg juridike do t prqendrohemi n raportin e procedures Kontestimore e q zhvillohet n Procedur Civile. -Raporti mes Gjyqsis Penale dhe Asaj Civile Si Prkufizim ndrmjet Procedurs Penale dhe Procedurs Kontestimore mund t bhet n baz t objektit t tyre ,e q ndryshon nga prmbajtja e tij.Pr deri sa n procedur penale gjykata duhet t zbardh dhe t zgjidh qshtjen penale ,n proceduren kontestimore gjykata vendos per kontestet pasurore juridike N.1 LPrK). Pr kundr ksaj n kushte t caktuara qshtja q e cila sht objekt i prcedures kontestimore mund t zgjidhet edhe n procedur penale . N fakt Kodi i Procedures Penale i lejon mundsin personit t dmtuar me veper penale t krkoj n procedur penale q krahas vendosjes pr sanksion penal t vendos pr krkesen pasurore juridike ,e cila rrjedh nga vepra penale .Pra, Krahas Procedurs Penale ,pr shkaqe praktike t ekonomizimit procedural e shkaqe tjera mund t zhvillohet procedura pr kompenzimin e Dmit q sht objekt i procedurs Kontestimore. Kshtu pra,Veprimtaria gjyqsore lidhur me krkesen pasurore juridike t t dmtuarit zhvillohet n kuadr t procedurs Penale - ne proceduren e ashtuquajtur Procedur Ad-hezione apo Procedura e bashkangjitur q i bashkangjitet Prcedures Penale .Edhe Pse duhet theksuar i dmtuari nuk shte i obliguar q krkesen Pasurore Juridike ta paraqes n Procedur Penale pr ta Realizuar .Ai thjesht mund t mos e paraqes krkesen n fjal gjat zhvillimit t Procedures Penale e si rrjedhoj t drejtohet n Kontest Civil pra,n Procedur Kontestimore. Ndrsa Sipas nenit 107 parag.1 t KPP ''Krkesen pasurore juridike t t dmtuarit t paraqitur ne procedur penale si rrjedhoj e vepres penale ,gjykata penale e zgjidh po nse kjo nuk do t zgjas n procedur penale n mnyr t Konsiderueshme . Jan vetm dy funksione t ndryshme t sistemit unik Gjyqsor.Kufijt e Procedures Kontestimore si pjes e Procedures Civile dhe t asaj Penale qartas jan prcakt n vet lnden e tyre. N Procesin Kontesimore bhet shqyrtimi dhe vendoset mbi krkes padin e natyres Juridiko-civile.Ndrsa objekt i procesit Penal sht Pretendimi i prokurorit Publik apo i paditsit Privat q si i akuzuar ka kryer
MARDHNIET N MES T PROCEDURS PENALE ME T DREJTN E PROCEDURS CIVILE

-4-

-5-

nj Veper Penale .Krahas ktij pretendimi shtrohet edhe pretendimi tjetr se i akuzuari sht prgjegjs pr vepren penale si dhe propozimi q gjykata t'ia shqiptoj sanksionin penal. Ato tutje dallohen mes veti edhe pr sa i prket vnies s iniciativs pr zbatim t tyre .Pr Derisa n Procedur penale iniciativa pr ndjekjen e kryersit t vepres penale zakonisht bhet sipas detyrs zyrtare ex officio kryesisht , i cili n rast ndjekje udhhiqet me e oficialitetit dhe at t legalitit procedura penale zhvillohet sipas dispozicionit t pals s dmtuar . N t vrtet procedura kontestimore zhvillohet n baze te padis se pales se dmtuar .,Mirpo ,vnia n lvizje e ksaj procedure apo vazhdimi i saj mvaret nga dshira e Paditsit i cili mundet edhe t trhiqet edhe pse n t ka t drejt.Po ashtu ,edhe i padituri mund ta pranoj krkesen e paditsit ose ata mund t pajtohen n mes veti .Po q se nuk sht n kundrshtim me normat imperative (n.3 parag.1 . 2,3 i LPrK ). Duke ditur se Objekti i ktyre dy Procedurave nuk sht i njejt ,pra ,q ka dallim n vninen e Iniciatives pr fillim t ndonj procedure ,po ashtu ekzistojn edhe pika t prbashkta ,ku edhe manifestohet raporti i tyre . Si n Procedur Penale ashtu edhe n at Kontestimore pr vrtetim t fakteve prdoren mjete t njejta dhe prafrsisht parime procedurale t ngjashme edhe pse kto procedura jan t rregulluara me ligje t Veqanta,si n njren ashtu edhe n tjetrn hasim dispozita t ngjashme t cilat kan t bjn me veprimtarin Gjyqsore rreth vrtetimit t fakteve dhe vlersimit te provave . Raporti tjetr po ashtu shihet edhe nga fakti se kto dy procedura n pikpamje t ekzistimit t vepres penale dhe t prgjegjsis s kryersit t saj Gjykata n Proceduren Kontestimore sht e lidhur me Aktgjykimin e Formes s prer t gjykates penale me t ciln i pandehuri sht shpallur fajtor (n.12 Alineja 3 e LPrK). Aspirata t prbashkta Juridiko-politike kan ndikuar q n t dy procedurat t vlejn parime t njejta. Si parime t tilla Kemi :1,Parimi i Gjykimit me Dyer t Hapura ,2,Parimi i Oralitetit si dhe 3,Parimi i muarjes s lir t provave nga Gjykata .

______________
Dr. Ejup Sahiti E Drejta e Procedurs Penale Prishtin,2005 faq.21 Dr.Ejup Sahiti E Drejta e Procedurs Penale Prishtin, 1984 Faq.27 3. Dr.Faik Brestovci E Drejta Procedurale Civile I Prishtin, 2000 ,Faq.42 4. Kodi I Procedurs Penale , N mbshtetje t nenit 65 (1) t Kushtetuts s Republiks s Kosovs,I Hyr n fuqi me 1 Janar 2013 Sbashku me Kodin penal t Kosoves . KODI Nr. 04/L-123 5. LPrK Ligji I Procedurs Kontestimore LIGJI Nr. 03/L-006. N baz t nenit 65 pika (1) t Ku shtetuts s Republiks s Kosovs, I Hyr n fuqi me 1 Janar 2013 Sbashku me Kodin penal t Kosoves .
1 2.

MARDHNIET N MES T PROCEDURS PENALE ME T DREJTN E PROCEDURS CIVILE

-5-

-6-

Dallimet ne pikpamje t detyrs s gjetjes t s vrtets Krahasimi I detyres ne pikpamje t zbulimit t s vrtets meriton nj vend t Posam.Kt detyr e ka gjykata edhe n procedim civil dhe n at penal ,por vllimi dhe rndsia e saj nuk sht e njejt n t dy lmenjt .Para se gjithash , n gjykimin kontestimor gjykata vepron mbrenda suazave te fakteve dhe mjeteve provuese t cilat Iu jan paraqitur nga Palt (Parimi I shqyrtimit neni 6 Al.1 I LPK). Materialin procedural gjykata civile nuk e mbledh sipas detyrs zyrtare ,prvese kur sht fjala pr zbatimin e dispozitave t detyrueshme .Sipas po ktij Parimi ,ajo nuk merr prova mbi t gjitha faktet e parashtruara nga palt ,por vetm mbi faktet e kontestuara. Ndryshe nga kjo, rndsia e objektit t Procedurs penale ndikon q gjykata t kontestoj saktsisht se a sht kryer krimi dhe se a sht prgjegjs Kryersi . Prandaj n procedurn penale gjykata duhet t mbledh prova ,ne lidhje me t gjitha faktet nga t cilat varet ekzistimi I krimit dhe I prgjegjsis penale t kryersit ,dhe akuzn e quan t themeluar vetm n qoft se ka fituar bindje se jan t vrteta t gjitha faktet e tilla . Pr kt arsyeje ajo sipas detyres zyrtare I mbledh t gjitha faktet dhe provat t rndsishme pr dhnien e vendimit (Parimi I hetimit N.9 Al.1 e KPP ). Detyra e gjykats q t konstatoj gjendjen reale (t vrteten e plot ) quhet n shkenc parimi I s vrtetes materiale (N.9 al.1 I KPP). N nj pjes te shkences s hershme te Procedures penale nga disa autor, thuhet se parimi I gjykimit formal sht karakteristik Parimi I s vrtets formale. Por q cilsohet si nj pretendim I tepruar. Efekti apo ndikimi I Aktgjykimit n Procedur tjetr Bashklidhur me kt shtje,kryesor sht rregulli se gjykata penale nuk sht e lidhur me aktgjykimin civil me t cilin sht dhn prgjigjje lidhur me ekzistimin e raportit juridik I cili ka rndsi prejudiciale apo paraprake pr procedurn penale .Kshtu P.SH. Gjykata penale nuk sht e detyruar ta marr pr baz aktgjykimin e procedurs civile lidhur me pronsin apo martesn n gjykimin lidhur me vjedhjen apo me vepren penale t Bigamis . N kt drejtim ka ndikuar aspirata e theksuar q n procedurn penale t zbulohet e vrteta materiale .Mirpo, nga ky rregull nuk mund t prfundohet n mnyr t prgjithsuar se gjykata penale I injoron aktgjykimet civile gjithmon. Sepse Gjykata penale e merr n konsiderim vendimin civil ,nse nuk ka arsyeje t dyshoj se me t sht dhn prgjigje e drejt dhe e sakt lidhur me raportin jurdik ,I cili n procedurn penale paraqitet si shtje Prejudiciale (shtje paraprake ).

MARDHNIET N MES T PROCEDURS PENALE ME T DREJTN E PROCEDURS CIVILE

-6-

-7-

Sa I prket ndikimit t aktgjykimit penal n procedur kontestimore dallojm Tri situata : 1. Influenca (ndikimi ) e aktgjykimi penal n gjykimin civil sipas padis nga ngjarja e njjt 2. Ndikimi I aktgjykimit penal n prcedurn kontestimore t vuar n veprim me padi t bazuar n ngjarjen e njejt ; dhe 3. Influenca apo ndikimi I aktgjykimit penal si fakt Jurdik . A)Influenca (ndikimi ) e aktgjykimi penal n gjykimin civil (Procedur Kontestimore) sipas padis nga ngjarja e njjt Mund t ndodh q paditsi n gjykatn civile t paraqes padi t mbshtetur n ngjarjen e cila m par ka qen objekt studimi n procedur penale .Si I till sht rasti me padin me t ciln krkohet shprblimi pr dmin e shkaktuar nga kryersi I vepres penale me an t shkatrrimit t sendit apo me padin me t ciln krkohet kthimi I sendit t vjedhur. Sipas LPK aktgjykimit penal me t cilin I akuzuari sht shpallur fajtor pr vepren penale t shkatrrimit t sendit dhe t vjedhjes e obligon me prgjigjen e tij gjykaten civile n gjykimin sipas padis prshprblimin e dmit dhe kthimin e sendit. N gjykimin civil sipas padis s ngritur nga I dmtuari me vepren penale t abuzimit I padituri nuk mund t pretendoj se paditsit nuk Ia kan zvogluar pasurin. Gjykata Penale sht e lidhur gjithmon nga kontestimi I gjykats civile ,ku I padituri n gjykim civil sht prgjegjs per veprim apo mosveprim q Iu sht ngarkuar nga aktgjykimi penal. Andaj n gjykim t till I padituri nuk mund ta kontestoj konstatimin se pikrisht ai e ka kryer verpimin e caktuar te vepres penale eas at se sht prgjegjs pr veprn penale . B) Ndikimi I aktgjykimit penal n prcedurn kontestimore t vuar n veprim me padi t bazuar n ngjarjen e njejtN disa raste lindja dhe shuarja e nj t drejte subjketive varet sipas ligjit nga fakti se a sht kryer nj Krim apo nuk eshte kryer .P.Sh. :Padenjsia pr t trashguar shkaktohet nga disa fakte, t cilat paraqesin vepra t dnueshme ,si jan :Privimi nga jeta e Trashgimnsit ,prdorja e kanosjes ,dhuns ose edhe mashtrimit me qllim t prpilimit t testamentit . Andaj,sipas nenit 36 t LTK, trashgimtari nuk ka t drejt q t trashgoj nse e ka privuar nga jeta trashgimlnsin .Mandje gjithashtu e humb t drejten e trashgimit personi I cili hartuesin e testamentit me dhun e ka detyruar q ta prfshij n testament si trashgimtar . Kur sendi sht shkatrruar me an t vepres penale t shkaktuar me paramanedim gjykata mund te caktoj shumen e te hollave te cilen duhet tia paguaj dmtuesit pr demin e shkaktuar t pronarit.
MARDHNIET N MES T PROCEDURS PENALE ME T DREJTN E PROCEDURS CIVILE

-7-

-8-

Aktgjykimi penal e obligon me prgjigjen e tij gjykaten civile sikurse kur me t I akuzuari shpallet fajtor ashtu edhe kur lirohet nga akuza pr vepren penale q prbn shtje prejudiciale n gjykimin civil. C)Influenca apo ndikimi I aktgjykimit penal si fakt Egzistojn raste n t cilat lindja apo shuarja e nje te drejte subjektivevaret nga ekzistimi I aktgjykimit penal I formes s prer q e ka prmbajtjen e caktuar. Kshtu p.sh aktgjykimi penal lirues I dhn n gjykimin e prseritur sht parapar si prezumim q I gjykuari pa faj ka t drejt t krkoj shprblim t caktuar(Nen.541 I LPPuK). Mandej,aktgjykimi penal me t cilin sht dnuar pala,prfaqsuesi I saj ,dshmitari apo gjyqtari pr shkak t veprs penale me t ciln kto subjekte kan ndikuar q t jepet aktgjykimi I caktuar n procedur kontestimore sht baz e mjaftueshme q t propozohet prseritja e gjykimit civil .(Nen.421 dhe 423 I LPK-s. Afrimi I Procedurs Kontestimore Procedurs Penale --Tendencat e zhvillimit t procedurs kontestimore n dekadat e fundit,e sidomos rritja e rolit t gjykates ,tregon nj afrim t procedurs kontestimore me at Penale. N shkenc n lidhje me kt flitet mbi Penalifikimitt procedurs Civile.Ligji yn mbi procedurn Kontestimore n disa dispozita u afrohet dispozitave prkatse t Kodit mbi procedurn penale. N arsyetimin e Ligjit mbi procedurn kontestimore thuhet se afrimi I ktill e lehtson zbatimin e dy ligjeve. Mirpo, prkundr ngjashmris s jashtme si dhe pr kundr orvatjeve shkencore t sintetizimit ,kto dy procedura mbeten lmenj t veqant jurdik me objekte t ndryshme.

_______________
1 2.

Po Aty, Dr.Faik Brestovci E Drejta Procedurale Civile I Prishtin, 2000 ,Faq.42-44 Dr. Borivoje Pozniq E Drejta e Procedurs Civile Ish Profesor Ordinar I Universitetit t Prishtins ,Prishtin ,Dhjetor 1976, Faq.91-97 3. Po Aty, Dr. Ejup Sahiti E Drejta e Procedurs Penale Prishtin,2005 faq.21 -22 4. Po Aty, Dr.Ejup Sahiti E Drejta e Procedurs Penale Prishtin, 1984 Faq. 27 -28 5. LPrK Ligji I Procedurs Kontestimore LIGJI Nr. 03/L-006. N baz t nenit 65 pika (1) t Ku shtetuts s Republiks s Kosovs, I Hyr n fuqi me 1 Janar 2013 Sbashku me Kodin penal t Kosoves . 6. Kodi I Procedurs Penale , N mbshtetje t nenit 65 (1) t Kushtetuts s Republiks s Kosovs,I Hyr n fuqi me 1 Janar 2013 Sbashku me Kodin penal t Kosoves . KODI Nr. 04/L-123. 7.Dr. Tihomir Vasileviq Beograd ,1971 Faq.187-205 dhe, 8. B. Markoviq,Parimi I S Vrtets Formale , fq.119 Parimi I Gjykimit Penal . MARDHNIET N MES T PROCEDURS PENALE ME T DREJTN E PROCEDURS CIVILE

-8-

-9-

BIBLIOGRAFIA Si pjes m e rndsishme e ktij Punimi shkencor ka qen hulumtimi mbi raportin n Mes t procedurs penale me t drejtn e procedurs civile. Ky punim ka mbledhur n vetvete nj literatur nga disa nga librat e Profesorit t nderuar Dr.Ejup Sahiti Sikurse nga botimi I par I librit mbi Procedurn penale t vitit 1984 q kishte zvendsuar librin e vjetr t Profesorit Dr.Dimitrijeviq E Drejta e Procedurs Penale I prkthyer nga gjuha Serbo-kroate n Gjuhn shqipe . N kt Punim gjithashtu jan prmendur disa nga nenet e KPP ,LPPuK pastaj LPrK-s ,Kodi penal I Kosovs . Literatura :
1 Dr.Faik Brestovci E Drejta Procedurale Civile I Prishtin, 2000 , 2. Dr. Borivoje Pozniq E Drejta e Procedurs Civile Ish Profesor Ordinar I Universitetit t Prishtins ,Prishtin ,Dhjetor 1976, 3. Dr. Ejup Sahiti E Drejta e Procedurs Penale Prishtin,2005 4. Dr.Ejup Sahiti E Drejta e Procedurs Penale Prishtin, 1984 5. LPrK Ligji I Procedurs Kontestimore LIGJI Nr. 03/L-006. N baz t nenit 65 pika (1) t Ku shtetuts s Republiks s Kosovs, I Hyr n fuqi me 1 Janar 2013 Sbashku me Kodin penal t Kosoves . 6. Kodi I Procedurs Penale , N mbshtetje t nenit 65 (1) t Kushtetuts s Republiks s Kosovs,I Hyr n fuqi me 1 Janar 2013 Sbashku me Kodin penal t Kosoves . KODI Nr. 04/L123. 7.Dr. Tihomir Vasileviq Sistem krivicnog procesnog prava SFRJ Beograd ,1981dhe, 8. B. Markoviq,Parimi I S Vrtets Formale , Parimi I Gjykimit Penal .

MARDHNIET N MES T PROCEDURS PENALE ME T DREJTN E PROCEDURS CIVILE

-9-