Anda di halaman 1dari 44

KESAHALAN UMUM TATABAHASA LISAN (FONEM)

Disediakan oleh: Abdul Rahman b Saad Saodah bt Md Yasin Pensyarah: Puan Zawiah bt Mohamed

DEFINISI BAHASA BAKU


Kamus dewan edisi keempat bahasa yang teratur dan mantap pelbagai aspeknya (seperti ejaan, bentuk kata, tatabahasa) dan diterima masyarakat sebagai norma penggunaan yang betul

atau sahih; bahasa standard.

DEFINISI SEBUTAN BAKU


Ismail Dahaman (1996) sebutan yang digunakan dalam situasi formal atau rasmi. Urusan rasmi termasuklah: a) P&P b) Ucapan khalayak (pidato, pengumuman, kuliah) c) Komunikasi rasmi di sektor awam (temuduga, mesyuarat, ucapan) d) Siaran melalui media elektronik (berita, hebahan, pengacara)

DEFINISI SEBUTAN BAKU

Kongres Bahasa dan Persuratan Melayu ketiga (September 1956) di Johor bahru dan Singapura sebutan fonemik, iaitu sebutan

berdasarkan ejaan, bukan berdasarkan


kelaziman sebutan menurut dialek Riau-Johor.

DEFINISI FONEM
Kamus Dewan edisi keempat unit bunyi yang terkecil yang boleh membezakan makna kata. Contoh: fonem bagi padam ialah /p/, /a/, /d/, /a/, /m/ Fonem ini tidak mempunyai sebarang makna jika diletakkan berasingan.

Jika fonem /m/ diganti, ianya boleh menjadi /padan/, /padat/, /padah/, /padang/.

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Nasi
Selak Kapak Kadi Xilem

KATEGORI FONEM (BUNYI) DALAM BM 1 - Huruf dan fonem vokal


Bil
1 2

Huruf
a e taling

Fonem
a

Ejaan
ada ole-ole

Sebutan
a.da o.l.o.l

3
4 5 6

e pepet
i o u

e
i o u

empat
itu otak ubat

em.pat
i.tu o.tak u.bat

KATEGORI FONEM (BUNYI) DALAM BM 2 - Huruf dan fonem diftong


Bil
1 2

Huruf
ai au

Fonem
ai au

Ejaan
pantai pulau

Sebutan
pan.tai pu.lau

oi

oi

sepoi

se.poi

KATEGORI FONEM (BUNYI) DALAM BM 3 - Huruf dan fonem konsonan


Bil
1 2

Huruf
k

Fonem
k

Ejaan
kala nampak

Sebutan
ka.la nam.pa

3
4 5 x

q z

nikmat
kadi xilofon

ni.mat
qa.di zi.lo.fon

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Dua
Idea

JENIS KESILAPAN SEBUTAN


1) Kesilapan pengguguran huruf

a) Pengguguran vokal Contoh: siapa disebut sapa b) Pengguguran konsonan Contoh: dadah disebut dada

JENIS KESILAPAN SEBUTAN


2) Kesilapan penyisipan huruf

a) Penyisipan /y/ Contoh: unik disebut yunik b) Penyisipan /w/ Contoh: muak disebut muwak

JENIS KESILAPAN SEBUTAN


3) Kesilapan penggantian huruf

a) Penggantian vokal Contoh: mana disebut mane b) Penggantian konsonan Contoh: faham disebut paham

Apakah faktor yang mempengaruhi kesilapan sebutan? 1) Sikap - Sikap negatif terhadap Bahasa Melayu 2) Dialek - Pengaruh bahasa tempatan 3) Bahasa kedua - Sebahagian rakyat Malaysia menjadikan Bahasa Melayu sebagai bahasa kedua

SEBUTAN BAGI KATA DASAR (urutan vokal yang tidak sama)

Perkataan kain

Sebutan
Betul kain Salah ka.yin

paun
dia

paun
dia

pa.wun
di.ya

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Mengada-adakan

SEBUTAN BAGI KATA TERBITAN (imbuhan meN- peN-)


Sebutan Perkataan Betul me.ngang.guk.ngang.guk me.ngeng.sot.ngeng.sot pe.ngo.gak.ngo.gak Salah meng.ang.guk.ang.guk meng.eng.sot.eng.sot peng.o.gak.o.gak

mengangguk-angguk mengengsot-engsot pengogak-ogak

LATIH TUBI
Sebutkan perkataan di bawah. Animisme

Amilase
Identiti Audit Automatik Lapar Telefon

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Pokok oak
Diesel

SEBUTAN BAGI KATA PINJAMAN (dua huruf vokal)


Sebutan Perkataan Betul Salah

aerobik protein zoo

.ro.bik pro.tin zu

ae.ro.bik pro.tein @

pro.tn
zo

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Geologi

SEBUTAN BAGI KATA PINJAMAN (konsonan g)


Sebutan Perkataan Betul a.gn.da tk.no.lo.gi stra.te.gi tra.ge.di Salah a.jn.da tk.no.lo.ji stra.t.ji tra.j.di

agenda teknologi strategi tragedi

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Ambulans

SEBUTAN BAGI KATA PINJAMAN (konsonan akhir s)


Sebutan

Perkataan

Betul

Salah

forseps
insurans sains

for.sps
in.su.rans sains

for.sp
in.su.ran sain

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Standard

SEBUTAN BAGI KATA PINJAMAN (konsonan akhir yang berbunyi lemah@dihilangkan)


Sebutan

Perkataan

Betul

Salah

konsert
kloroform kobalt

kon.set
klo.ro.fom ko.bat

kon.sert
klo.ro.form ko.balt

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Psikologi

SEBUTAN BAGI KATA PINJAMAN (Konsonan awal yang tidak dibunyikan)


Sebutan

Perkataan

Betul

Salah

pneumatik

pneu.ma.tik @
neu.ma.tik

neu.m.tik

knot

knot @ not

ke.not

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Hakim

SEBUTAN BAGI KATA PINJAMAN BAHASA ARAB Jika sesuatu perkataan itu sudah menjadi kata umum, hendaklah dilafazkan dengan sebutan kata dalam Bahasa Melayu (tak perlu dibunyikan huruf arabnya).
Ejaan jawi Ejaan rumi izin kubur zat Sebutan i.zin ku.bur zat

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Alam

SEBUTAN BAGI KATA PINJAMAN BAHASA ARAB Huruf ain ( )di awal perkataan.
Ejaan jawi Ejaan rumi ilmu Sebutan il.mu @ a.lam

ulama
aib

u.la.ma @ u.la.ma
aib @ aib

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Jumaat

SEBUTAN BAGI KATA PINJAMAN BAHASA ARAB Huruf ain ( )di tengah perkataan.
Ejaan jawi Ejaan rumi firaun Sebutan fir.aun

kaedah
rai

ka.e.dah
ra.i

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Jamik

SEBUTAN BAGI KATA PINJAMAN BAHASA ARAB Huruf ain ( )di hujung suku kata.
Ejaan jawi Ejaan rumi Sebutan

rakyat maklumat

ra.yat @ rak.yat ma.lu.mat @ mak.lu.mat

iklan

i.lan @ ik.lan

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Hadis

SEBUTAN BAGI KATA PINJAMAN BAHASA ARAB Sebahagian perkataan yang dikekalkan fonemnya mengikut fonem arab.
Ejaan jawi Ejaan rumi tayamum Sebutan ta.yam.mum

istimal

is.ti.mal

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

Malaysia

SEBUTAN BAGI KATA NAMA KHAS Nama yang dilafazkan menurut kebiasaan setempat atau kebiasaan antarabangsa.
Sebutan Perkataan
James Bond Sunway Lagoon Betul jms.bond San.wi.le.gun Salah jams.bon sun.wi.la.gun

UJI MINDA SEBENTAR


Sebutkan perkataan di bawah.

BSN

SEBUTAN AKRONIM Nama yang dilafazkan menurut kebiasaan setempat atau kebiasaan antarabangsa.
Perkataan UMNO DBP Sebutan am.no @ United Malay National Organisation di.bi.pi @ Dewab Bahasa dan Pustaka

LATIH TUBI
Sebutkan perkataan di bawah. Bank Efisien Media Telefon Kadet Enakmen Televisyen Ensiklopedia

Esei
Diet

Leukemia

RUJUKAN
Kementerian pendidikan. (1989). Panduan Sebutann Baku Bahasa Melayu. Selangor: Dewan Bahasa dan Pustaka. Ab. Rahman Ab. Rashid. (1999). Bahasa Kebangsaan. Selangor: Pearson Malaysia Sdn. Bhd.

Dr. Awang Sariyan. (2004). Teras Pendidikan Bahasa Melayu Asas


Pegangan Guru. Pahang: PTS Publication Sdn. Bhd. Kamarudin Hj. Husin. (1997). Pengajian Melayu 3. Selangor: Kumpulan Budiman Sdn. Bhd.