Anda di halaman 1dari 7

OLEH : RESHA APRILIA

2 APRIL 2013
PEMBAHASAN
I. PENGERTIAN
Kaca atau gelas adalah salah satu alat ruah ta!gga "a!g #aha! utaa $e!"usu!!"a adalah S%O2 de!ga! suhu
$eleleha! 2000& '. Kaca atau gelas eru$a(a! #aha! $e)al se(ata* #%asa!"a ter#e!tu( a$a#%la #aha! ca%r t%da( #er(r%stal
d%se)u((a! de!ga! ce$at* de!ga! %tu t%da( e#er%(a! cu(u$ asa u!tu( )ar%!ga! (e(%s% (r%stal #%asa ter#e!tu(. Kaca atau
gelas terasu( (el+$+( ,%tr+%da atau ter+gel* "a!g eru$a(a! se!"a-a (%%a de!ga! susu!a! "a!g (+$le(s. Se!"a-a
terse#ut d%$er+leh de!ga! e#e(u(a! leleha! "a!g le-at d%!g%!. Kaca atau gelas %alah $r+du( "a!g .a+r/ da! #e!%!g
de!ga! (e(erasa! da! elast%s%tas "a!g cu(u$* teta$% sa!gat ra$uh. Se$ert% "a!g telah d%)elas(a! d% #a# se#elu!"a #ah-a
(aca atau gelas a$a#%la d%$a!da!g dar% seg% /%s%(a eru$a(a! 0at ca%r "a!g sa!gat d%!g%!. 1%se#ut de%(%a! (are!a stru(tur
$art%(el2$art%(el $e!"usu!!"a "a!g sal%!g #er)auha! se$ert% dala 0at ca%r !au! d%a se!d%r% #er-u)ud $adat. I!% ter)ad%
a(%#at $r+ses $e!d%!g%!a! 3c++l%!g4 "a!g sa!gat ce$at* seh%!gga $art%(el2$art%(el s%l%(a t%da( .se$at5 e!"usu! d%r% secara
teratur. 1ar% seg% (%%a* (aca atau adalah ga#u!ga! dar% #er#aga% +(s%da a!+rga!%( "a!g t%da( udah e!gua$ * "a!g
d%has%l(a! dar% de(+$+s%s% da! $ele#ura! se!"a-a al(al% da! al(al% ta!ah* $as%r serta #er#aga% $e!"usu! la%!!"a.
Kaca atau gelas eru$a(a! #aha! luts%!ar* (uat* taha! ha(%s* le!ga%* da! secara #%+l+g% eru$a(a! #aha! "a!g t%da(
a(t%/* "a!g da$at d%#e!tu( e!)ad% $eru(aa! "a!g datar da! l%c%!. '%r%2c%r% %!% e!)ad%(a! (aca atau gelas se#aga% #aha!
"a!g sa!gat #ergu!a. Kaca atau gelas #%asa!"a d%ca$ur de!ga! #aha! la%! u!tu( e!gu#ah c%r%!"a. 6%sal!"a se$ert% (aca
atau gelas #ert%ah h%ta "a!g e!"e#a#(a! (aca atau gelas e!)ad% le#%h #er(%laua!* hal %!% (are!a ada!"a $e!%!g(ata!
%!de7 $a!tula!!"a* see!tara #+r+! d%ta#ah(a! u!tu( e!gu#ah c%r% teral da! ele(tr%(!"a* se$ert% P"re7. Pe!a#aha!
#ar%u )uga da$at e!%!g(at(a! %!de(s $a!tula!!"a* da! ser%u d%ta#ah(a! u!tu( (aca atau gelas "a!g e!"era$ te!aga
%!/ra. L+ga +(s%da )uga d%ta#ah(a! u!tu( e#er%(a! -ar!a $ada (aca atau gelas. Pe!%!g(ata! s+da atau $+tash da$at
e!uru!(a! t%t%( le#ur* see!tara a!ga! d%ta#ah(a! u!tu( e!gh%la!g(a! -ar!a "a!g t%da( d%(ehe!da(%. Kaca atau
gelas #er-ar!a d%$er+leh de!ga! e!a#ah(a! sed%(%t +(s%da l+ga $eral%ha!. 6%sal!"a* +(s%da a!ga! a(a!
e!ghas%l(a! -ar!a u!gu* +(s%da (u$ru da! (r+%u e#er%(a! -ar!a h%)au* da! +(s%da (+l#alt e#er%(a! -ar!a
#%ru.
II. SI8AT2SI8AT KA'A ATA9 GELAS
Kaca atau gelas e%l%(% s%/at2s%/at "a!g sa!gat (has #%la d%s#a!d%!g de!ga! (era%(. Kehasa! s%/at (aca %!%
d%se#a#(a! +leh (eu!%(a! s%l%(a 3S%O24 da! $r+ses $e#e!tu(a!!"a.
:e#era$a s%/at (aca atau gelas "a!g sa!gat uu adalah se#aga% #er%(ut :
Gelas eru$a(a! #aha! "a!g da$at d%te#us +leh caha"a ta$a( da! s%!ar %!/ra erah* teta$% t%da( +leh
s%!ar ultra,%+let.
Padata! a+r/ 3sh+rt ra!ge +rder4.
:er-u)ud $adat ta$% susu!a! at+2at+!"a se$ert% $ada 0at ca%r.
T%da( e%l%(% t%t%( le#ur "a!g $ast% 3ada ra!ge terte!tu4
6e$u!"a% ,%s(+s%tas cu(u$ t%!gg% 3le#%h #esar dar% 10
12
Pa.s4
Tra!s$ara!* taha! terhada$ sera!ga! (%%a* (ecual% h%dr+ge! /lu+r%da. Kare!a %tulah (aca #a!"a( d%$a(a%
u!tu( $eralata! la#+rat+r%u.
E/e(t%/ se#aga% %s+lat+r.
6a$u e!aha! ,a(u teta$% ra$uh terhada$ #e!tura!.
Secara uu da! r%!g(as rea(s% $e#e!tu(a! (aca adalah se#aga% #er%(ut :
Na2'O3 ; aS%O2 Na2O.aS%O2 ;'O2
'a'O3 ; #S%O2 <='aO.#S%O2 ; 'O2
Na2SO> ; cS%O2 ; ' <= Na2O.cS%O2 ; SO ; SO ; 'O
Jenis - Jenis dari Gelas dan Kaca
Secara uu* (aca (+ers%al da$at d%(el+$+((a! e!)ad% #e#era$a g+l+!ga!:
1. S%l%(a le#ur. S%l%(a le#ur atau s%l%(a ,%tre+ d%#uat elalu% $%r+l%s%s s%l%(+! tetra(l+r%da $ada suhu t%!gg%*
atau dar% $ele#ura! (uarsa atau $as%r ur!%. Secara salah (a$rah* (aca %!% ser%!g d%se#ut (aca (uarsa
3?uart0 glass4. Kaca %!% e$u!"a% c%r%2c%r% !%la% e(s$a!s% re!dah da! t%t%( $elu!a(a! t%!gg%. Kare!a %tu*
(aca %!% e$u!"a% (etaha!a! teral le#%h t%!gg% dar%$ada (aca la%!. Kaca %!% )uga sa!gat tra!s$ara!
terhada$ rad%as% ultra,%+let. Kaca )e!%s %!%lah "a!g ser%!g d%gu!a(a! se#aga% (u,et u!tu( s$e(tr+eter
9@2@%s%#le "a!g harga!"a se(%tar dua )utaa! $er (u,et.
2. Al(al% s%l%(at. Al(al% s%l%(at adalah satu2satu!"a (aca dua (+$+!e! "a!g secara (+ers%al* $e!t%!g.
9!tu( e#uat!"a* $as%r da! s+da d%le#ur #ersaa2saa* da! has%l!"a d%se#ut Natr%u s%l%(at. Laruta!
s%l%(at s+da )uga d%(e!al se#aga% (aca larut a%r 3-ater s+lu#le glass4 #a!"a( d%$a(a% se#aga% adhes%/ dala
$e#uata! (+ta(2(+ta( (art+! gel+#a!g serta e#er% s%/at taha! a$%.
3. Kaca s+da ga$%!g. Kaca s+da ga$%!g 3s+da2l%e glass4 eru$a(a! AB $erse! dar% seua (aca "a!g
d%has%l(a!. Kaca %!% d%gu!a(a! u!tu( e#uat segala aca #e)a!a* (aca le#ara!* )e!dela +#%l da!
#ara!g $ecah #elah.
>. Kaca t%#al. 1e!ga! e!ggu!a(a! +(s%da t%#al se#aga% $e!gga!t% (als%u dala ca$ura! (aca ca%r*
d%da$atlah (aca t%#al 3lead glass4. Kaca %!% sa!gat $e!t%!g dala #%da!g +$t%(* (are!a e$u!"a%
%!de(s re/ra(s% da! d%s$ers% "a!g t%!gg%. Ka!du!ga! t%#al!"a #%sa e!ca$a% C2D 3de!s%tas C*0* %!de(s
#%as 2*24. Ka!du!ga! t%#al %!%lah "a!g e#er%(a! (eceerla!ga! $ada .(aca $+t+!g5 3cut glass4. Kaca
%!% )uga d%gu!a(a! dala )ulah #esar u!tu( e#uat #+la la$u* la$u re(lae !e+!* rad%+tr+!*
terutaa (are!a (aca %!% e$u!"a% taha!a! 3res%sta!ce4 l%str%( t%!gg%. Kaca %!% )uga c+c+( d%$a(a%
se#aga% $er%sa% rad%as% !u(l%r.
B. Kaca #+r+s%l%(at. Kaca #+r+s%l%(at #%asa!"a e!ga!du!g 10 sa$a% 20D :2O3* C0D sa$a% CED s%l%(a*
da! (ura!g dar% 10D Na2O. Kaca )e!%s %!% e$u!"a% (+e/%s%e! e(s$a!s% teral re!dah* le#%h taha!
terhada$ (e)uta! da! e$u!"a% sta#%l%tas (%%a t%!gg%* serta taha!a! l%str%( t%!gg%. Pera#+t la#+rat+r%u
"a!g d%#uat dar% (aca %!% d%(e!al de!ga! !aa daga!g $"re7. Kaca #+r+s%l%(at )uga d%gu!a(a! se#aga%
%s+lat+r tega!ga! t%!gg%* $%$a le!sa teles(+$ se$ert% %sal!"a le!sa B00 c d% 6t. Pal+er 3AS4.
F. Kaca (husus. Kaca #er-ar!a * #ersalut* +$al* tra!sluse!* (aca (eselaata!*/%t+(r+* (aca +$t%( da! (aca
(era%( seua!"a terasu( (aca (husus. K+$+s%s%!"a #er#eda2#eda terga!tu!g $ada $r+du( a(h%r "a!g
d%%!g%!(a!.
E. Serat (aca 3/%#er glass4. Serat (aca d%#uat dar% (+$+s%s% (aca (husus* "a!g taha! terhada$ (+!d%s% cuaca.
Kaca %!% #%asa!"a e$u!"a% (a!du!ga! s%l%(a se(%tar BBD* da! al(al% le#%h re!dah.
III. PROSES PE6:9ATAN KA'A ATA9 GELAS
a. Bahan-Bahan :
Pada dasar!"a* #aha! #a(u $e#uata! (aca atau gelas terd%r% atas 3 )e!%s #aha! "a!g as%!g2as%!g e%l%(% $era!a!
$ada (ual%tas da! has%l a(h%r dar% $r+du( gelas secara (eseluruha!. Ket%ga )e!%s terse#ut adalah :
1. :aha! $e#e!tu( gelas
G Pas%r (uarsaHs%l%(a de!ga! (eur!%a! S%O2 AA.1 < AA.ED
S%l%(+! 3I@4 +(s%da %alah +le(ul (+,ale! ra(sasa. Oleh (are!a %tu* s%l%c+! 3I@4 +(s%da eerlu(a! #a!"a( te!aga ha#a
u!tu( e!gatas% set%a$ %(ata! (+,ale! a!tara at+ dala stru(tur ra(sasa. 6a(a* s%l%c+! 3I@4 +(s%da e$u!"a% t%t%( le#ur
"a!g sa!gat t%!gg%* "a%tu 1E10 '. 1ala s%l%c+! 3I@4 +(s%da* set%a$ at+ s%l%(+! d%%(at secara (+,ale! (e$ada > at+
+(s%ge! dala #e!tu( tetrahedr+! de!ga! sudut a!tara %(ata! 10A.B . 9!%t %tu d%ula!g% secara t%da( terh%!gga de!ga! set%a$
at+ +(s%ge! ter%(at (e$ada 2 at+ s%l%(+! u!tu( e#e!tu( +le(ul (+,ale! ra(sasa se$ert% stru(tur #erl%a!.
G s+d%u (ar#+!atHs+da a#u 3Na2'O34
G asa #+ratH#+ra7
G $h+s/+r $e!ta+(s%da
G d+l+%t 3'a'O3.6g'O34
1+l+%t eru$a(a! ,ar%as% #atu ga$%!g "a!g e!ga!du!g I B0D (ar#+!at. Secara ge+l+g% d+l+%t da$at ter#e!tu(
(are!a $r+ses $r%er au$u! se(u!der. Secara se(u!der d+l+%t ter)ad% (are!a $r+ses d+l+%t%sas% "a%tu $r+ses $eru#aha!
%!eral (als%t e!)ad% d+l+%t* sela%! %tu da$at )uga ter#e!tu( (are!a d%e!da$(a! secara terse!d%r% se#aga% e!da$a!
e,a$+r%t. 1+l+%t $r%er #er#e!tu( urat* "a!g ter#e!tu( #ersaa2saa dala )e#a(a! #%)%h. 1+l+%t e$u!"a% stru(tur
(r%stal rh+#+hedral "a!g e$u!"a% (+$+s%s% (%%a 'a6g3'a'O342 atau a!ga!+d+l+%t da! #er(+$+s%s%
6g8e3'a'O342 atau /err+d+l+%t. 9u!"a d+l+%t #er-ar!a $ut%h (ea#u2a#ua! atau (e#%ru2#%rua!* (e(erasa! 3*B < >*
#er%/at $e)al* #erat )e!%s 2*C < 2*A* #er#ut%r halus2(asar* udah e!"era$ a%r* udah d%ha!cur(a!.
G /elds$ar* de!ga! ruus +le(ul R2O.Al2O3.FS%O2 d% a!a R2O e-a(%l% Na2O atau K2O atau ga#u!ga! (edua!"a.
8elds$ar adalah !aa (el+$+( %!eral "a!g terd%r% atas $+tas%u* s+d%u da! (als%u alu%!+ s%l%(at. Pada
uu!"a (el+$+( %!% ter#e!tu( +leh $r+ses $!euat+l%t%s da! h%dr+teral "a!g e#e!tu( urat $egat%t. 8els$ar
d%teu(a! $ada #atua! #e(u* #atua! eru$s% da! eta+r/+sa* #a%( #ers%/at asa au$u! #asa. 8els$ar e$u!"a% !%la%
(e(esara! F < F*B s(ala 6+sh* #erat )e!%s 2*> < 2*C* -ar!a dar% $ut%h (ea#u2a#ua!* erah )a#u* c+(lat* (u!%!g da! h%)au.
8els$ar adalah %!eral alu%!a a!h%drat s%l%(at "a!g #eras+s%as% de!ga! u!sur Kal%u 3K4* Natr%u 3Na4 da! 'als%u 3'a4
dala $er#a!d%!ga! "a!g #eraga. 6utu /els$ar d%te!tu(a! +leh (a!du!ga! +(s%da (%%a K2O da! Na2O "a!g relat%/ t%!gg%
d%atas FD* +(s%da 8e2O3 da! T%O2 .
G cullet* eru$a(a! $ecaha!2$ecaha! (aca atau (aca "a!g #erasal dar% $r+du( ta( l+l+s ?ual%t" c+!tr+l. 'ullet
#er/u!gs% u!tu( e!uru!(a! te$eratur leleh dar% #aha! #a(u. 'ullet "a!g d%u$a!(a! se#a!"a( 2BD dar% t+tal #aha!
#a(u.
2. :aha! sta#%l%0er
:aha! sta#%l%0er eru$a(a! #aha! "a!g a$u e!uru!(a! (elaruta! d% dala a%r* taha! terhada$ sera!ga! #aha!
(%%a la%! terasu( ater%2ater% la%! "a!g terda$at d% at+s/er. '+!t+h #aha! sta#%l%ser "a!g #%asa d%$a(a% d% %!dustr%
gelas adalah :
G Kalsium Karbonat atau Limestone* e#uat $r+du( a(h%r e!)ad% t%da( larut d% dala a%r.
G Barium Karbonat* e!%!g(at(a! #erat s$es%/%( da! %!de(s #%as.
G Timbal Oksida* e#uat $r+du( e!)ad% tra!s$ara!* e!g(%lat* da! e%l%(% %!de(s #%as "a!g t%!gg%.
G Seng Oksida* e#uat gelas taha! terhada$ $a!as "a!g e!dada(* e$er#a%(% s%/at2s%/at /%s%( da! e(a!%(* da!
e!%!g(at(a! %!de(s #%as.
G Aluminium oksida
Alu%!%u +(s%da adalah se#uah se!"a-a (%%a dar% alu%!%u da! +(s%ge!* de!ga! ruus (%%a Al2O3 da! !aa
%!eral!"a adalah alu%!a. 1%s%!% aluu!%u +(s%da #er/u!gs% u!tu( e!%!g(at(a! ,%s(+s%tas gelas* (e(uata! /%s%( da!
(etaha!a! terhad$ #aha! (%%a.
3. K+$+!e! se(u!der
G Refining agent* e!gh%la!g(a! gele#u!g2gele#u!g gas $ada saat $eleleha! #aha! #a(u. :aha! "a!g #%asa
d%gu!a(a! se#aga% refining agent $ada %!dustr% gelas adalah s+d%u !%trat da! s+d%u sul/at atau arse! +(s%da 3As2O34.
G Pe!gh%la!g -ar!a 3decolorant4* e!gh%la!g(a! -ar!a "a!g #%asa!"a d%a(%#at(a! +leh (ehad%ra! se!"a-a #es%
+(s%da "a!g asu( #ersaa #aha! #a(u. :aha! $e!gh%la!g -ar!a "a!g d%gu!a(a! adalah a!ga! d%+(s%da 36!O24* l+ga
sele!%u 3Se4* atau !%(el +(s%da 3N%O4.
G Pe-ar!a 3colorant4* d%gu!a(a! u!tu( e#uat gelas (husus sesua% de!ga! -ar!a "a!g d%(ehe!da(%.
G Opacifiers. :aha! "a!g d%gu!a(a! se#aga% opacifier adalah /lu+r%te 3'a824* (r%+l%t 3Na3Al8F4* s+d%u /lu+r+s%l%(a
3Na2S%8F4* t%ah $h+s$at* se!g $h+s$at 3J!33PO>424* da! (als%u $h+s$at 3'a33PO>424. O$ac%/%ers adalah 0at "a!g
d%ta#ah(a! u!tu( e#uat (aca atau gelas #ers%/at #ura atau t%da( da$at d%te#us gel+#a!g ele(tr+ag!et%(*
-alau$u! (acaatau gelas terse#ut tra!s$ara!.
b. Proses Pembuatan
Secara s(eat%s $r+ses $e#uata! (aca atau gelas da$at d%ga#ar(a! se#aga% #er%(ut:
1. Pers%a$a! #aha! #a(u 3#atch%!g4
Pada taha$ %!% d%la(u(a! $e!gg%l%!ga!* $e!ga"a(a! #aha! #a(u serta $e%saha! dar% $e!g+t+r2$e!g+t+r!"a. Ser#u(
#aha! #a(u d%t%#a!g sesua% (+$+s%s%* terasu( #aha!2#aha! ad%t%/ la%! "a!g d%$erlu(a! se$ert% 0at $e-ar!a atau 0at20at
"a!g sesua% de!ga! $r+du( (aca "a!g d%(e!da(%. Pe!gadu(a! ca$ura! #aha! #a(u dala suatu %7er hal %!% d%la(u(a!
agar ca$ura! e!)ad% h++ge! se#elu d%ca%r(a!.
K+$+s%s% dar% #aha!2#aha! $e!"usu!!"a adalah se#aga% #er%(ut :
:aha! K+$+s%s% 3D4
Pas%r S%l%(a E2*F
Natr%u Kar#+!at 13*0
Kals%u Kar#+!at C*>
1+l+%t >*0
Alu%!a 1*0
La%!2La%! 1*0
2. Pe!ca%ra! 3elt%!gH/us%!g4
:aha! #a(u "a!g sudah h++ge!* d%a"a( dahulu se#elu d%asu((a! (e dala tu!g(u 3furnace4 #ersuhu se(%tar
1B00
+
' seh%!gga ca$ura! a(a! e!ca%r. Selaa $r+ses $e!ca%ra!* as%!g2as%!g #aha! #a(u a(a! sal%!g #er%!tera(s%
e#e!tu( rea(s%2rea(s% (%%a #er%(ut :
1. Rea(s%2rea(s% $e!gura%a!
2. Na2SO3 Na2O ; SO2
3. 'a'O3 'aO ; 'O2
>. Na2SO> Na2O ; SO2
B. Rea(s% a!tara S%O2 de!ga! Na2'O3 $ada suhu F30 < EC0
+
'
F. Na2'O3 ; aS%O2 Na2O.aS%O2 ; 'O2
E. Rea(s% a!tara S%O2 de!ga! 'a'O3 $ada suhu F00
+
'
C. CaCO3 ; bS%O2 'aO.bS%O2 ; 'O2
A. Rea(s% a!tara 'a'O3 de!ga! Na2'O3 $ada suhu d% #a-ah F00
+
'
10. CaCO3 ; a2'O3 Na2'a3'O342
11. Rea(s% a!tara Na2SO> de!ga! S%O2 $ada suhu CC>
+
'
12. Na2SO> ; !S%O2 NaO.!S%O2 ; SO2 ; 0.BO2
13. Rea(s% utaaaS%O2 ; bNa2O ; c'aO ; d6gO aS%O2.bNa2O.c'aO.d6gO
LEB!AN KA"A
Tu!g(u se#aga% te$at e!ca%r(a! ca$ura! #aha! #a(u (aca atau gelas* ter#ag% e!)ad% 3 )e!%s* "a%tu :
K Pot furnace
:%asa!"a d%$a(a% u!tu( e!ghas%l(a! (aca2(aca (husus 3special glass4 se$ert% (aca se!%* (aca +$t%( de!ga! s(ala
$r+du(s% "a!g (ec%l se(%tar 2 t+! atau le#%h re!dah. P+t ter#uat dar% #ata s%l%ca2alu%!a 3le$u!g4 (husus atau $lat%!a.
K Tank furnace
1%gu!a(a! $ada %!dustr% gelas s(ala #esar da! ter#uat dar% #ata re/ra(t+r% 3#ata taha! $a!as4. 8ur!ace %!% a$u
e!a$u!g se(%tar 13B0 t+! ca%ra! gelas "a!g e#e!tu( (+la d% )a!tu!g /ur!ace.
K Regenerative furnace
3. Pe#e!tu(a! 3/+r%!gHsha$%!g4
:aha! (aca atau gelas "a!g #er#e!tu( ca%r lalu d%al%r(a! (e dala alat2alat "a!g #er/u!gs% u!tu( e#e!tu( (aca $adat
sesua% "a!g d%%!g%!(a!. Ada #e#era$a )e!%s $r+ses $e#e!tu((a! (aca* d% a!tara!"a adalah :
G Pr+ses e(a!%( :
a. Pr+ses ourcault
:aha! ca%r d%al%r(a! secara ,ert%(al (e atas elalu% se#uah #ag%a! "a!g d%!aa(a! .de#%teuse5. :ag%a! %!% tera$u!g d%
$eru(aa! (aca ca%r de!ga! celah sesua% de!ga! (ete#ala! (aca "a!g d%%!g%!(a!. 1% atas de#%teuse terda$at #ag%a!
s%r(ulas% a%r $e!d%!g%! "a!g a(a! e!d%!g%!(a! (aca h%!gga FB0 < FE0
+
'. Pada suhu terse#ut (aca #eru#ah e!)ad%
$elat $adat da! a(a! #ergera( de!ga! d%du(u!g +leh r+da $eutar 3roller4 "a!g e!ar%( (aca terse#ut (e atas. Ga#ar
d% #a-ah %!% elu(%s(a! s(ea $r+ses ourcault!
#. Pr+ses Colburn 3Libbe"#O$ens4
L%(a $r+ses ourcault * gera(a! (aca #erla!gsu!g secara ,ert%(al* a(a $ada $r+ses Colburn (aca a(a! #ergera( secara
,ert%cal (eud%a! d%%(ut% gera(a! h+r%0+!tal setelah ele-at% r+da2r+da $e!)e$%t "a!g e#e!tu( le#ura! gelas
e!)ad% le#ara!2le#ara!.
c. Pr+ses Pilkington 3/l+at $r+cess4
:aha! ca%r d%al%r(a! (e dala se#uah (+la #er%s% ca%ra! t%ah 3S!4 $a!as. Kece$ata! al%ra! #aha! ca%r %!% eru$a(a!
$e!gatur te#al t%$%s!"a (aca le#ara! "a!g a(a! d%$r+ses. Kaca a(a! e!ga$u!g d% atas ca%ra! t%ah (are!a $er#edaa!
de!s%tas d% a!tara (edua!"a. Kaca %!% teta$ #eru$a ca%ra! de!ga! $as+(a! $a!as "a!g #erasal dar% $e#a(ar d% #ag%a!
atas (+la. Pe!ge!dal%a! te$eratur d% dala (+la d%la(u(a! agar (aca teta$ rata d% (edua s%s%!"a serta $ararel.
:aha! "a!g #%aa!"a d%gu!a(a! u!tu( (e$erlua! %!% adalah gas !%tr+ge! ur!%. Sela!)ut!"a* al%ra! (aca ele-at% daerah
$e!d%!g%!a! 3as%h d% dala (+la4 da! (eluar dala #e!tu( (aca le#ara! #ersuhu MF00
+
'.
su#er : htt$:HH---.agc.c+He!gl%shHcsrHe!,%r+!e!tH$r+ductsHs$01.htls
G Pr+ses t%u$ 3blo$4
Pr+ses %!% d%gu!a(a! u!tu( e#uat #+t+l (aca* gelas (easa!* atau a!e(a #e!tu( (aca se!% la%!!"a.
>. A!!eal%!g
8u!gs% taha$a! %!% adalah u!tu( e!cegah t%#ul!"a tega!ga!2tega!ga! a!tar +le(ul $ada (aca "a!g t%da( erata
seh%!gga da$at e!%#ul(a! (e$ecaha!. Pr+ses a!!eal%!g (aca terd%r% dar% 2 a(t%,%tas* "a%tu :
K e!aha! (aca de!ga! -a(tu "a!g cu(u$ d% atas te$eratur (r%t%( terte!tu u!tu( e!uru!(a! rega!ga! %!ter!al
K e!d%!g%!(a! (aca sa$a% te$eratur rua!g secara $erlaha!2laha! u!tu( e!aha! rega!ga! sa$a% t%t%(
a(s%u!"a.
Pr+ses %!% #erla!gsu!g d% dala .a!!eal%!g lehr5. 9!tu( )e!%s (aca le#ara!* a!!eal%!g lehr %!% d%le-at% +leh (aca2(aca
"a!g #ergera( d% atas r+da #er)ala!.
B. 8%!%sh%!g da! $e!ge!dal%a! (ual%tas 3%ualit" Control4
:e#era$a $r+ses $e!"elesa%a! a(h%r $ada %!dustr% gelas adalah cleaning a!d polis&ing* cutting* enameling* da! grading.
PEN#P
Kes%$ula! dar% a(alah %!% adalah se#aga% #er%(ut :
1. Kaca atau gelas adalah salah satu alat ruah ta!gga "a!g #aha! utaa $e!"usu!!"a adalah S%O2 de!ga! suhu
$eleleha! 2000& ' "a!g #ers%/at tra!s$ara! da! d%!g%!.
2. Rea(s% $e#uata! (aca atau gelas secara uu:
Na2'O3 ; aS%O2 Na2O.aS%O2 ; 'O2
'a'O3 ; #S%O2 'aO.#S%O2 ; 'O2
Na2SO> ; cS%O2 ; ' Na2O.cS%O2 ; SO2 ; SO2 ; 'O
3. Pada $r%!s%$!"a taha$a! $r+ses $e#uata! (aca atau gelas ada l%a* "a%tu:
a. Pers%a$a! #aha! #a(u 3#atch%!g4
#. Pe!ca%ra! 3elt%!gH/us%!g4
c. Pe#e!tu(a! 3/+r%!gHsha$%!g4
d. A!!eal%!g
e. 8%!%sh%!g da! $e!ge!dal%a! (ual%tas 3%ualit" Control4