Anda di halaman 1dari 5

EDU 3083 ASAS KEPIMPINAN DAN

PERKEMBANGAN PROFESIONAL GURU


Amalan Kecemerlangan Sekolah dalam kalangan Dua jenis
sekolah Berprestasi Tinggi di Malaysia
Pengenalan
Setelah saya membaca dan meneliti jurnal penulisan Muhammad Faizal A Ghani
yang bertajuk Amalan Kecemerlangan Sekolah Dalam Kalangan Dua Jenis Sekolah
Berprestasi inggi ini saya berpendapat baha!a kajian perbandingan mengenai
keberkesanan pengurusan sekolah adalah amat penting" #ni adalah kerana penemuan
kajian tersebut dapat mengenalpasti $aktor penyumbang kepada keberkesanan sesebuah
sekolah" %engkaji juga berpendapat baha!a kajian perbandingan di antara sekolah yang
berlainan aliran juga perlu dilakukan kerana masih terdapat beberapa $aktor penyumbang
kepada keberkesanan sekolah berupaya untuk dijadikan panduan bagi mengurus sekolah"
Saya memetik pandangan F" &amirez dan J" Meyer ' ())*+ bah!a penemuan kajian di
konteks yang lain perlu dikenalpasti kesesuaiannya untuk dilaksanakan di tempat sendiri" #ni
kerana sesebuah tempat itu memiliki keperluan dan kemampuan yang berbeza" ',arris-
())(+" Atas dasar ini- pengkaji membuat keputusan untuk menjalankan kajian
perbandingan amalan sekolah cemerlang di antara dua buah sekolah berprestasi tinggi
yang berbeza .aliran/ 0 sebuah sekolah ialah aliran agama- Sekolah Menengah Kebangsaan
Agama 'SMKA+ dan sebuah lagi adalah Sekolah Berasrama %enuh 'SB%+" Kajian ini
dijalankan untuk mengenal pasti perbezaan amalan sekolah cemerlang antara SB%
'Sekolah Berasrama %enuh+ dengan SMKA 'Sekolah Menengah Kebangsaan Agama+ di
Malaysia" Saya hendak mengenal pasti sekiranya !ujud perbezaan yang signi$ikan antara
SB% dengan SMKA dalam aspek amalan sekolah cemerlang dan mengenal pasti sekiranya
!ujud perbezaan yang signi$ikan antara SB% dengan SMKA dalam aspek kepimpinan
sekolah"
Ulasan Kajian
Tunjukkan saya sekolah cemerlang dan saya akan tunjukkan anda seorang pengetua yang
cemerlang.
D"M" 1uinn '())(+
Kajian ini menggunakan kerangka teori Model Keberkesanan dan %enambahbaikan
Sekolah yang mengambil kira konteks tempatan yang dikemukakan oleh pengkaji yang
sama pada tahun ())2" Kerangka tersebut memaparkan beberapa pembolehubah utama-
SCE 7R / PPG JUN 2011 1
FADZILAH BT SHAFIEE
EDU 3083 ASAS KEPIMPINAN DAN
PERKEMBANGAN PROFESIONAL GURU
iaitu pembolehubah input- proses- konteks- hasilan sementara- dan outcome"
%embolehubah input melibatkan pembolehubah yang memiliki tahap keberkesanan yang
tinggi" %embolehubah tersebut telah diproses menerusi akti3iti yang dilaksanakan secara
serentak" Ketika akti3iti pemprosesan tersebut dilaksanakan- $aktor persekitaran luar yang
melibatkan pembolehubah konteks amat mempengaruhi hasilan yang diperolehi" Sekiranya
pembolehubah proses tidak dilaksanakan secara serentak- maka pihak sekolah gagal untuk
membentuk semula budaya dan struktur organisasi" Keadaan tersebut berlaku di
pembolehubah hasilan pertengahan yang bersi$at sementara dan bertindak sebagai proses
ka!alan" Justeru- pihak sekolah perlu melaksanakan semula amalan sekolah cemerlang
bagi memperolehi outcome- iaitu kemenjadian murid"
Artikel ini juga membincangkan pelbagai konsep sekolah cemerlang yang
dikemukakan oleh pengkaji4pengkaji berdasarkan apa yang mereka kehendaki" Di
Malaysia- sebagai contoh- konsep sekolah cemerlang merujuk kepada pembolehubah
hasilan" Sekolah cemerlang digambarkan dengan pelbagai pengiktira$an dalam bentuk
anugerah- sama ada di peringkat negeri mahupun kebangsaan" Misalnya- Anugerah
Sekolah ,arapan 5egara 'K%M- *667+" Menurut Abdul Shukor Abdullah '*668+ dan #brahim
Md 5or '*662+- penganugerahan tersebut adalah berdasarkan pencapaian yang ditetapkan
oleh pihak kerajaan" 5amun- perspekti$ sekolah cemerlang telah berubah kepada sains
organisasi pada pertengahan tahun *67)4an" ,al tersebut disebabkan masyarakat telah
mula mengenali konsep pengurusan" Mereka mengaitkan de$inisi 9sekolah cemerlang:
dengan hubungan sesama manusia dalam sesebuah organisasi yang melibatkan aspek
berikut- iaitu; '*+ kepuasan dalam bekerja perlu bagi setiap !arga organisasi0 '(+ pihak
pentadbiran organisasi mementingkan perkembangan pro$esionalisme sta$0 dan '<+
penglibatan bersama dalam proses membuat keputusan 'Scheerens- *66( dan ())8+"
Satu $akta yang menarik perhatian saya ialah dimana pengkaji menyertakan
pandangan #slam berkenaan pengurusan sekolah yang berkesan" #slam menggalakkan
umatnya supaya bekerja dalam satu pasukan bagi menghasilkan dapatan yang lebih cekap
dan berkesan berbanding bekerja secara bersendirian" Malah- &asulullah pernah bersabda-
menerusi ri!ayat At4urmuzi- baha!a tangan Allah 'pertolongan Allah+ beserta dengan
kumpulan" Kesimpulannya- #slam menitikberatkan kerja dalam satu pasukan yang
melibatkan setiap !arga sekolah dan pihak berkepentingan pendidikan" anggung ja!ab
tersebut perlu dilaksanakan secara amanah- syura- dan adil bagi mencapai matlamat untuk
kepentingan agama- masyarakat- dan negara"
SCE 7R / PPG JUN 2011 2
FADZILAH BT SHAFIEE
EDU 3083 ASAS KEPIMPINAN DAN
PERKEMBANGAN PROFESIONAL GURU
Kaedah Kajian
%engkaji menggunakan kaedah kajian tinjauan untuk mengumpul data dari kalangan
guru di sekolah tersebut" %emilihan peserta kajian adalah secara ra!ak dan berbentuk
persampelan bertujuan 'purposive sampling+ dalam kalangan guru sekolah cemerlang di
Malaysia" Seramai <=) guru terlibat dalam kajian ini- *2) guru SB% ' *() guru perempuan
dan =) guru lelaki+ dan *2) guru SMKA '**) guru perempuan dan 7) guru lelaki+" Kajian ini
mengguna4pakai instrumen soal selidik yang telah dibentuk oleh Muhammad Faizal A" Ghani
'())2+" #nstrumen kajian tersebut yang telah dibentuk dengan mengambil kira konteks
tempatan ini mengandungi tiga bahagian- iaitu; '*+ Bahagian # mengenai pro$il sekolah yang
mempunyai dua item0 '(+ >ima item mengenai pro$il peserta kajian atau bahagian ##0 dan '<+
Seratus tiga puluh lapan item mengenai amalan sekolah cemerlang" Kesahan kandungan
bagi instrumen ini telah dicapai menerusi kajian Delphi sebanyak empat sesi pusingan"
Manakala kebolehpercayaan instrumen tersebut berdasarkan skor Al$a sejumlah )"6<(" Data
soal selidik di analisis menggunakan program S%SS 'Statistical %ackage $or the Social
Sciences+ 3ersi *=") melibatkan kaedah statistik deskripti$ dan in$erensi"
Dapatan Kajian
Kajian ini menemui !ujud perbezaan yang signi$ikan antara SB% dengan SMKA
dalam mempraktikkan amalan sekolah cemerlang berikut- iaitu kepimpinan pengetua dan
persekitaran sekolah yang kondusi$" Malah- amalan tersebut lebih dipraktikkan oleh !arga
SB% berbanding SMKA"
Kajian tersebut juga mendapati baha!a terdapat jurang komunikasi antara pengetua
dengan !arga sekolah- khasnya guru" SMKA juga kurang memiliki persekitaran sekolah
yang kondusi$ berbanding SB%" Keadaan sebaliknya bagi SB% yang lebih mempraktikkan
kepimpinan pengetua secara cekap dan berkesan" Begitu juga dengan amalan sekolah
cemerlang lain yang menunjukkan tiada terdapat perbezaan perlaksanaannya antara SB%
dan SMKA" Amalan tersebut adalah *+ sta$ akademik mengamalkan stail kepimpinan guru0
(+ guru berusaha untuk melaksanakan kurikulum dengan cekap dan berkesan0 <+ pihak
sekolah melaksanakan amalan pengharapan secara menyeluruh0 ?+ pihak sekolah
mengambil kira pembolehubah proses ketika melaksanakan pengharapan tinggi0 8+ pihak
sekolah berusaha untuk me!ujudkan suasana yang mencabar minda murid0 =+ usaha pihak
sekolah untuk menilai pencapaian murid0 7+ usaha pihak sekolah untuk menilai pencapaian
sekolah0 2+ usaha pihak sekolah untuk me!ujudkan hubungan yang erat dengan pihak ibu
SCE 7R / PPG JUN 2011 3
FADZILAH BT SHAFIEE
EDU 3083 ASAS KEPIMPINAN DAN
PERKEMBANGAN PROFESIONAL GURU
bapa0 dan 6+ usaha sekolah untuk mengeratkan hubungan dengan masyarakat"
#mplikasinya- pengurusan sekolah oleh kepimpinan sekolah kurang menghadapi masalah
dan berjalan lancar 'K%M- ())=+"
Kajian ini juga mendapati tidak !ujud perbezaan yang signi$ikan antara amalan gaya
kepimpinan guru di SB% dan SMKA" %engkaji menyatakan baha!a berdasarkan kajian
terdahulu- aspek kepimpinan pengetua bukan merupakan $aktor penyumbang utama kepada
keberkesanan sekolah cemerlang" ,al tersebut disebabkan pembolehubah input bagi
sekolah cemerlang adalah pembolehubah yang terbaik dan terpilih" @leh itu- sekolah
cemerlang kurang menghadapi masalah dalam aspek murid- guru- dan sekolah yang boleh
menghalang keberkesanan pengetua untuk memimpin sekolah mereka" %engetua sekolah
berperanan sebagai orang tengah kepada penggubal dasar" 'A" ,arris '())(- ())<- dan
())?+0 ,ussein Mahmood '())2+0 serta Muhammad Faizal A" Ghani et al" '()**+ %eranan
mereka untuk memastikan dasar tersebut dilaksanakan di sekolah secara cekap dan
berkesan" Manakala- guru merupakan $aktor penyumbang utama kepada kejayaan
sesebuah sekolah disebabkan guru bertindak sebagai pelaksana kepada dasar tersebut"
Guru mempunyai hubungan yang rapat dengan murid disebabkan sebahagian hidup guru
berada di dalam bilik darjah dan berkomunikasi dengan murid 'Katzenmeyer A Moller-
())*+" Justeru- guru4guru peka dengan permasalahan murid dan mereka lebih mengetahui
kaedah meningkatkan pencapaian murid"
Refleksi
Selesai membaca pelbagai de$inisi bagi konsep sekolah cemerlang yang diutarakan
oleh pengkaji- saya tertarik untuk memikirkan de$inisi yang manakah sesuai untuk
diaplikasikan di organisasi saya- yang mengutamakan penerapan nilai keusaha!anan dan
penghasilan graduan mahir dan separa mahir dalam bidang teknikal dan 3okasional" 5amun
begitu- saya bersetuju dengan pendapat pengkaji yang !alaupun masyarakat lebih
menumpukan kepada institusi pendidikan yang berupaya menghasilkan kemenjadian murid-
de$inisi kemenjadian itu adalah pelbagai dan mengikut apa yang dikehendaki oleh mereka"
@leh itu- sebagai sebuah institusi pendidikan- pelaksanaan amalan4amalan cemerlang perlu
dilakukan secara sistemik bagi memenuhi keperluan dan pengharapan tinggi masyarakat
yang menyakini baha!a sekolah cemerlang berupaya melahirkan modal insan untuk
menepati kehendak pasaran" Malah- dalam tuntutan kepada perubahan- sekolah cemerlang
berupaya menjadi alat untuk mengenal pasti bakat- mengajar- dan menilai keupayaan setiap
murid"
SCE 7R / PPG JUN 2011 4
FADZILAH BT SHAFIEE
EDU 3083 ASAS KEPIMPINAN DAN
PERKEMBANGAN PROFESIONAL GURU
Dalam usaha ke arah penambahbaikan yang berterusan- dapatan kajian ini amat
membantu dan kritikal bagi sesebuah organisasi pendidikan seperti MA&A contohnya agar
perubahan dapat dilakukan dengan lebih terancang dan sistematik" Menurut John Kenneth
Galbraith '*6=7+ pendidikan merupakan usaha sistematik yang disengajakan oleh sesebuah
masyarakat untuk menyampaikan pengetahuan- nilai- sikap- dan kemahiran kepada ahlinya"
@leh itu- usaha ke arah perkembangan potensi indi3idu secara menyeluruh boleh
dilaksanakan melalui perubahan yang selekti$ dan kritikal" %erubahan ini boleh bermula
daripada sistem pendidikan yang berkesan"
Kesimpulan
#su amalan sekolah cemerlang yang diperjelaskan di dalam artikel ini adalah satu isu
yang amat menarik untuk dikaji dengan lebih mendalam" Jelas- pengkaji cuba
menggambarkan baha!a jika bersandarkan hanya kepada kepimpinan pengetua sahaja-
atau hanya kepada persekitaran yang kondusi$ sahaja- atau hanya kepada pelajar yang
cemerlang sahaja- tidak akan menyumbang kepada keberkesanan atau kecemerlangan
sesebuah sekolah itu secara berterusan" %engkaji juga berpendapat baha!a perbezaan
latar belakang pelajar dari segi aspek sosio ekonomi tidak menghalang sesebuah sekolah
itu untuk berubah ke arah yang lebih cemerlang" #ni kerana perubahan itu berupaya
dilaksanakan sekiranya kepimpinan sekolah berperanan secara cekap dan berkesan - dan
pihak berkepentingan lain juga perlu memberikan sokongan untuk kejayaan sekolah"
SCE 7R / PPG JUN 2011 5
FADZILAH BT SHAFIEE