Anda di halaman 1dari 27

Siri Kuliah WebEX PPPJJ, USM

JMS 101: Pengantar Sejarah


PENGADILAN MORAL DALAM SEJARAH
JMS 101/4: PENGANTAR SEJARAH
Sidang Akademik 2015/2016
Dr. Ku Boon Dar
[kubd@usm.my];
04-6532288

HASIL PEMBELAJARAN
We lead

Menjelaskan pengadilan
judgment] dalam sejarah.

moral

[moral

Menilai perbezaan pendapat aliran yang


menyokong [konservatif] dan membantah
[progresif]
pengadilan
moral
dalam
sejarah.

Pendahuluan

We lead

Pengadilan
Moral
adalah
perlakuan
menjatuhkan
hukuman,
ataupun
mengenakan penilaian tertentu, kepada
suatu peristiwa sejarah dan/atau kepada
seorang pelaku dalam sejarah.
Menghukum dan menilai.
Adalah

lazimnya dibuat dalam bahasa yang memuji atau


mempersalahkan dengan berpandukan kepada ukuran baik dan
buruk.
[Moral statements, and especially moral judgments, are typically
made in language that praises or blames].
Adrian Oldfield

Persoalan?
We lead

Apakah perlu tokoh-tokoh atau peristiwa-peristiwa


dalam sejarah diadili?
Apakah faedahnya kita mengadili tokoh-tokoh sejarah
atau peristiwa-peristiwa sejarah itu?
Dua golongan dikemukakan oleh sejarawan terhadap isu
pengadilan moral; 1) Menyokong (golongan konservatif)
2) Menentang (golongan progresif)
Ada juga sejarawan berada di tengah-tengah, menyokong
dan menentang pada tempat-tempat tertentu. Contohnya
E.H. Carr.

[Progresif -Menentang]
We lead

Antara sarjana yang menentang pengadilan moral


dalam sejarah:

Benedetto Croce

Leopold von Ranke,


Herbert Butterfield

G. Kitson Clark

[Progresif Menentang [X]


We lead

Bagi Ranke, sejarah harus dipaparkan seperti yang


sebenar-benarnya berlaku maka unsur pengadilan
moral haruslah diketepikan.

Mengapa?
Pengadilan Moral bukanlah tugas ahli-ahli sejarah
dan penulisan sejarah objektif tidak dapat dicapai
sekiranya ahli sejarah dipengaruhi oleh pengaruh
dan nilai sezaman.
- Leopold von Ranke

Pandangan Sarjana [Croce]


We lead

"Mahkamah Tinggi ulung yang meneliti semua


pengadilan sulit yang berpunca dari nafsu-nafsu
dan kesilapan-kesilapan manusia, membetulkannya
dan menjatuhkan satu keputusan muktamad
sebagai satu pengadilan sejagat, yang membezakan
orang yang mulia daripada orang yang berdosa.
Mengapa?

Pandangan Sarjana [Croce]


We lead

Ketidakupayaan sejarawan menembusi ke lubuk


hati manusia yang mencetuskan sesuatu kejadian
sejarah.
Kecenderungan
sejarawan
memasuki
unsur
prasangka dalam pengadilan mereka.
Kekurangan
bukti
serta
ketidakmampuan
membuat pengadilan yang dipersetujui semua
sejarawan.
Perbezaan pengadilan antara mahkamah dan
dalam sejarah.

Pandangan Sarjana [Butterfield]


We lead

Ketidakupayaan sejarawan untuk menilai dari


segi moral semua tindakan manusia.
kecenderungan sejarawan membuat pengadilan
moral setengah masak atau palsu.
Pengadilan moral tidak bersangkut paut dengan
penyiasatan sejarah dan asing kepada ruang
intelek sejarah saintifik.
Alat mendedahkan kesalahan lawan
dan menutup kesalahan kawan.
Ketidakupayaan menyelami lubuk
pemikiran
atau
hati
seseorang
pelaku sejarah.

[Konservatif- Menyokong [/]


We lead

Antara sarjana yang menyokong pengadilan moral dalam sejarah:

Francois-Marie
Arouet [Voltaire]

John Emerich
Edward Dalberg
[Lord Acton]

Isaiah Berlin

Pandangan Sarjana [Voltaire]


We lead

Tugas sejarah sebagai mengajar


kewajiban dan hak-hak kita.

kewajiban-

Sejarah seharusnya bertindak sebagai pembela


keadilan dengan memuji mereka yang berjasa
dan memalukan mereka yang berdosa.
Sejarah merupakan saksi, bukan pemuja.
Sebagai para pegawai awam, mereka harus
bertanggungjawab untuk tindakan-tindakan
mereka kepada orang ramaibahawa sejarah
adalah saksi dan bukan pemuja.
- Voltaire

Contoh-Contoh
We lead

Diocletian, seorang Maharaja Rom


dikecam kerana berlaku kejam
terhadap para penganut Kristian.

Constantine, Maharaja Rom


dikutuk kerana membunuh
secara kejam anggota
keluarganya.

Contoh-Contoh
We lead

Hukuman mati yang dikenakan ke


atas penganut ajaran sesat dalam
Zaman
Pertengahan
di
Eropah
disifatkan
oleh
beliau
sebagai
pembunuhan
yang
tidak
berperikemanusiaan.
Perang Salib yang dianjurkan
oleh raja-raja Kristian terhadap
kuasa Islam sebagai tindakan
kurang bijak.

Pandangan Sarjana [Acton]


We lead

"Walaupun
pendapat-pendapat
berubah,
tabiat-tabiat
berubah, kepercayaan-kepercayaan bangkit dan jatuh, tetapi
hukum moral telah diukirkan ke atas kepingan logam yang
berkekalan.
[Opinions alter, manners change, creeds rise and fall, but the
moral law is written on the tablets of eternity]
Menyangkal tanggapan bahawa nilai moral am tidak wujud
atau peraturan-peraturan moral manusia sentiasa berubah.
Acton menganggap bahawa nilai-nilai ulung sejagat memang
wujud. Manusia boleh diadili tidak kira masa dan tempat.
Tindakan jenayah seharusnya dikutuk oleh sejarawan ;
bukan semata-mata cuba memahami dan menjelaskan
tindakannya sehingga memaafkan orang yang bersalah itu.

Pandangan Sarjana [Berlin]


We lead

Kejadian
sejarah
tidak
dicetuskan
oleh
individu/persendirian.
Tetapi oleh pengaruh-pengaruh sosial yang besar,
ketiadaan nilai-nilai moral secara mutlak, kewujudan
sikap prasangka dalam kalangan para pengkaji yang
boleh menyelewengkan tulisan sejarah.
Ketidakupayaan ahli sejarah untuk mengkaji tindakan
manusia dari segi dalam atau sanubari.
Manusia mempunyai pilihan di antara beberapa
alternatif dan pemilihan yang dibuat oleh individu itu
adalah bebas dan boleh diadili dari segi ukuran kebaikan
atau keburukan.

Ahli sejarah perlu meneliti alternatif-alternatif yang


dipertimbangkan oleh seseorang pelaku sejarah sebelum
mengambil sesuatu keputusan serta menilai kesan-kesan
yang berpunca dari keputusan itu.

Pandangan Sarjana [Berlin]


We lead

Berlin

berpendapat bahawa sejarawan akan


meneliti alternatif-alternatif yang dipilih oleh
tokoh-tokoh itu dan seandainya alternatif yang
dipilih itu membawa keburukan, maka tindakan
tokoh tersebut perlu dikutuk; dan sebaliknya.
Berlin
berpendapat
bahawa
tanggungjawab
sejarawan mengadili Charlemange atau Napoleon
atau Genghiz Khan atau Hitler atau Stalin kerana
pembunuhan beramai-ramai yang telah dilakukan
oleh tokoh-tokoh tersebut.

Pandangan Sarjana [Berlin]


We lead

Berlin menyatakan bahawa manusia


mempunyai
pilihan
atau
alternatif
dalam hidupnya.

Manusia bebas memilih antara yang


jahat dengan yang baik.
Manusia
itu
dipertanggungjawabkan
diadili.

dan

boleh
boleh

Pandangan Sarjana [Oldfield]


We lead

Ahli sejarah yang mengkaji tindakan manusia


adalah dikehendaki menitikberatkan niat-niat
individu-individu,
jenis-jenis
tindakan
yang
digalakkan oleh niat-niat tersebut serta kesankesan tindakan-tindakan tersebut.
"Boleh menyatakan bahawa si pelaku itu
bertindak secara bodoh, bijak, [sedangkan] si
pelaku itu bertindak secara bodoh.

Pandangan Sarjana [Oldfield]


We lead

Ahli sejarah harus memberi asas-asas bagi


keputusannya dan rumusannya hanya dicapai di
peringkat kesudahan kajian yang dijalankan itu.
Tidak melihat perbezaan nilai di antara ahli
sejarah dan si pelaku sebagai batu penghalang
kepada pengadilan moral. Contohnya kes Kitson
Clark mengutuk British yang memerintah Ireland
dalam dasar penempatan tuan-tuan tanah
British abad ke-18.

Pandangan Sarjana [Oldfield]


We lead

Kecenderungan para ahli sejarah ke arah membuat


pengadilan moral juga digalakkan oleh penggunaan
kata-kata tertentu yang berunsur moral seperti
penindasan,
persubahatan,
kesahan
dan
kebolehpercayaan.
Peranan ahli sejarah sebagai pendidik moral
kepada
masyarakat
dengan
mendedahkan
keadaan-keadan
yang
mencetuskan
sesuatu
kejadian sejarah. Contohnya penglibatan W.G.
Gladstone menyelamat pelacur-pelacur .

Pandangan Sarjana [Sunthalingam]


We lead

Tugas ahli sejarah tidaklah terhad kepada usaha


mengenalpasti peristiwa-peristiwa yang harus dikaji atau
mentafsir
bukti,
ataupun
menghuraikan
masalah
penyebaban, tetapi juga menilai dan membuat pengadilan
moral ke atas tindak tanduk seseorang tokoh atau
institusi itu.
_ Suntharalingam

Tempoh tiga minggu selepas tarikh


penyerahan kalah Jepun merupakan
"suatu masa yang paling kacaubilau.

- Cheah Boon Kheng

Pandangan Sarjana [Qasim Ahmad]


We lead

Lebih baik seorang sejarawan


yang terlatih membuat penilaian
dan menjatuhkan hukuman
moral daripada orang ramai
yang tidak terlatih
membuat pengadilan...

Pandangan Sarjana [E.H. Carr]


We lead

E.H. Carr menolak pengadilan moral tetapi pada


masa yang sama beliau menggalakkan pengadilan
moral ke atas institusi atau dasar masa lampau.
Bagi beliau, sejarah merupakan proses berterusan
interaksi di antara ahli sejarah dengan faktafaktanya yang merupakan satu dialog yang tiada
kesudahan di antara masa kini dengan masa
lampau.
Pengadilan moral amat penting dalam merungkai,
menilai dan mentafsir sesuatu peristiwa sejarah
supaya sejarah itu ditulis seperti sebenar-benarnya
ia terjadi dan menjadikan pensejarahan itu tidak
kaku.

Kesimpulan
We lead

Kecenderungan pengadilan moral mencerminkan


hakikat bahawa kewujudan nilai-nilai moral yang
diiktiraf umum oleh masyarakat dunia.
Morris Ginsberg berpendapat bahawa semua
masyarakat
mempunyai
kanun-kanun
yang
mencegah jenis-jenis kelakukan tertentu seperti
pembunuhan dan pencurian.

Aliran-aliran
falsafah dan kemanusiaan telah
menyumbang ke arah melahirkan secara rasional
"satu
universalisme moral yang tulen yang
diterima umum oleh semua manusia.

Pandangan Sarjana [Oldfield]


We lead

Usaha
ahli
sejarah
untuk
menceritakan
perkara/peristiwa yang telah berlaku itu.
"Jika pengadilan moral dikikiskan, Sejarah
tinggal tidak lebih dari cerita.

Niat-niat individu-individuyang membawa


kesan-kesan tertentu kepada pergolakan
sejarah. Walaupun ahli sejarah berkenaan
tidak bercadang menjatuhkan pengadilan
moral, namun kecenderungan ini secara tidak
langsung akan memaksanya melakukan itu.

Buku Rujukan
We lead

1.

Qasim Ahmad. 1991. Karya Sejarah : Pendekatan dan


Persoalan. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

2.

Abdul

3.

E. H. Carr. 1984. Apakah Sejarah? Kuala Lumpur: Dewan


Bahasa dan Pustaka.

4.

R. Suntharalingam. 1985. Pengenalan Kepada Sejarah.


Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Rahman Haji Abdullah. 1994. Pengantar Ilmu


Sejarah. Pulau Pinang: Pusat Pendidikan Jarak Jauh, USM.

We lead

Terima Kasih

Presented by
Dr. Ku Boon Dar | kubd@usm.my