ALAT PEMADAM API MUDAH ALIH

DISAMPAIKAN OLEH; WAN MOHAMMAD ZAIDI BIN WAN ISA
Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat, Jabatan Bomba dan Penyelamat, Malaysia Lebuh Wawasan, Presint 7, PUTRAJAYA

OBJEKTIF

Diakhir sesi peserta akan memahami bagaimana

untuk menentukan keperluan pemasangan sistem menentang kebakaran bagi satu-satu premis.

Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat, Jabatan Bomba dan Penyelamat, Malaysia Lebuh Wawasan, Presint 7, PUTRAJAYA

PENDAHULUAN

- Alat pemadam api adalah suatu alat untuk

melawan kebakaran diperingkat permulaan. - Dalam menjalankan pemadaman kebakaran alat pemadam api memainkan peranan sebagai “Alat Bantu Mula” iaitu menolong untuk memadam kebakaran diperingkat permulaan.
Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat, Jabatan Bomba dan Penyelamat, Malaysia Lebuh Wawasan, Presint 7, PUTRAJAYA

UNDANG-UNDANG PERATURAN YANG DIGUNA PAKAI
Undang-undang Kecil Bangunan Seragam

1984 Akta Perkhidmatan Bomba 1988 (Akta 341) Piawaian-piawaian yang diterima pakai seperti MS 1539
Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat, Jabatan Bomba dan Penyelamat, Malaysia Lebuh Wawasan, Presint 7, PUTRAJAYA

Presint 7. Malaysia Lebuh Wawasan. PUTRAJAYA . Jabatan Bomba dan Penyelamat.Kelas Kebakaran Kelas kebakaran yang telah ditetapkan menurut piawaian MS 1182 Classification of Fire ialah : Kelas A: kebakaran melibatkan pepejal atau bahan yang mana bila terbakar akan yang menyala  Kelas B: kebakaran melibatkan cecair  Kelas C: kebakaran melibatkan gas atau liquefiable solid  Kelas D: kebakaran melibatkan logam  Kelas E: kebakaran melibat peralatan elektrik  Kelas F: kebakaran melibatkan lemak (fats) dan minyak masak organik mengujudkan bara Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat.

Jenis yang mengeluarkan gas/cecair yang mengeluarkan gas ( Carbon Dioxide) Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. PUTRAJAYA . Presint 7. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Malaysia Lebuh Wawasan. Jenis yang mengeluarkan buih (Foam) iii. Jenis yang mengeluarkan debu kering (Dry Powder) iv.JENIS-JENIS ALAT PEMADAM API Terdapat beberapa jenis alat pemadam api yang digunakan ialah:i. Jenis yang mengeluarkan air ii.

Kain iii. Buih i. iv. Jenis air ii. ii. Foam Debu Kering Carbon Dioxide Air secara semburan Debu Kering Foam Carbon Dioxide Air secara semburan KELAS B Cecair KELAS C Elektrik Gas & Wap KELAS D Logam i. Butana ii. Varnish iii. ii. PUTRAJAYA . i. Debu Graphite Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Potassium Sodium Calsium Magnesium dll APA YANG DIGUNAKAN i. Cat dll Semua jenis elektrik i. Kertas Dll i. Kayu ii. iii. Debu Kering ii. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Avatalane dll i. iv. Soda Ash iii. iii. Propane iii. iv. Debu Kering iii. ii. Malaysia Lebuh Wawasan. LPG iv.HUBUNGAN ALAT PEMADAM API DENGAN KELAS-KELAS API KELAS API KELAS A JENIS KEBAKARAN Pepejal BAHAN-BAHAN i. Minyak ii. Presint 7. iii.

Malaysia Lebuh Wawasan. Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. PUTRAJAYA . Presint 7.CIRI-CIRI APA BERDASARKAN MS 1539 : PART 1 : 2002 1. Warna -Warna selinder diseragamkan iaitu warna merah (signal red).Kod warna RAL 3000. . Jabatan Bomba dan Penyelamat.

Penandaan pada setiap jenis alat diseragam dan dipusatkan disatu bahagian silinder – tulisan warna putih. . Tanda dan tulisan (labeling/marking) . buih (krim). Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. PUTRAJAYA . Presint 7.CIRI-CIRI APA BERDASARKAN MS 1539 : PART 1 : 2002 2. Jabatan Bomba dan Penyelamat. serbuk kering (biru). CO2 (hitam) dan halon (kunig emas).Jenis alat pemadam api dibezakan melalui tanda jenis media disatu sudut – air (merah). Malaysia Lebuh Wawasan.

Malaysia Lebuh Wawasan. PUTRAJAYA . Presint 7. Jabatan Bomba dan Penyelamat.COLOUR CODING OF MEDIUM Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat.

Jabatan Bomba dan Penyelamat. PUTRAJAYA .COLOUR CODING OF MEDIUM Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Malaysia Lebuh Wawasan. Presint 7.

Presint 7. Jabatan Bomba dan Penyelamat. PUTRAJAYA .COLOUR CODING OF MEDIUM Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Malaysia Lebuh Wawasan.

Kelas C.ditentukan melalui ujian .Kelas A dan B . Malaysia Lebuh Wawasan. Jabatan Bomba dan Penyelamat.tiada ujian . PUTRAJAYA .Semakin besar saiz api semakin tinggi angka tersebut. Presint 7. Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Tahap saiz api (fire rating) . D dan E .Tahap saiz api dilambangkan dengan angka .CIRI-CIRI APA BERDASARKAN MS 1539 : PART 1 : 2002 3.

59m2 0.75m2 1.Perkadaran Kelas Kebakaran. rujuk MSDS bahan tersebut .015m2 0.22m2 1.11 m2 .02 m2 0. 25F Jabatan Bomba dan Penyelamat.545m2 tiada tiada Pepejal. Bahan-bahan Organik. kebakaran yang akan membentuk bara yang menyala.APA mesti lulus ujian dieletrik 35 KVA untuk ditandakan dengan Kelas E . Presint 7.dikendali sendiri oleh bomba . Fire Rating dan Fire Size Kelas Api A Butiran Kelas Api Fire Rating 5A 8A 13A 21A 27A 21B 34B 55B 70B 89B 113B 183B 233B tiada tiada Fire Size 77m2 123m2 200m2 323m2 415m2 0.04 m2 0.tidak boleh digunakan pada wayar/kabel hidup (live cable) E tiada tiada F* 5F Kebakaran melibatkan Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran lemak dan minyak masak 15F Ibu Pejabat.23m2 0.teknik dan taktik tertentu diperlukan Kebakaran melibatkan peralatan elektrik Nota . Malaysia 75F Lebuh Wawasan.47m2 0. api karbon ( untuk satu APA ) Kebakaran cecair atau liquefiable solids ( untuk satu APA ) B C D Kebakaran melibatkan gas Kebakaran melibatkan logam/metal Nota: -.14m2 0.37m2 0. PUTRAJAYA 0.

Jabatan Bomba dan Penyelamat. Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat.Berasaskan tahap saiz api semasa ujian . Malaysia Lebuh Wawasan. Presint 7. PUTRAJAYA . Komponen Teknikal . .CIRI-CIRI APA BERDASARKAN MS 1539 : PART 1 : 2002 4.Bukan mengikut berat alat pemadam api berkenaan.Keperluan jenis dan saiz alat pemadam api berasaskan kemampuan media tersebut untuk memadam kebakaran.Lebih teratur dan seragam. Berorientasikan ‘Performance Based’ . 5.

PUTRAJAYA . Jabatan Bomba dan Penyelamat. Presint 7.MINIMUM PERFORMANCE API KELAS A Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Malaysia Lebuh Wawasan.

PUTRAJAYA .MINIMUM PERFORMANCE API KELAS B Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Presint 7. Malaysia Lebuh Wawasan.

4. Air Foam Karbon Dioksida Halongenated Agents Dry Powder Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. 2. PUTRAJAYA .JANGKA HAYAT APA DAN KEPERLUAN UJIAN HIDROSTATIK Jangka hayat dan juga keperluan bagi ujian hidrostatik untuk selinder Bil. 5. JENIS Had major overhaul (hidrostatik test)/jangka hayat (maksima) (Tahun) 10 10 10 12 12 1. Presint 7. Jabatan Bomba dan Penyelamat. 3. Malaysia Lebuh Wawasan.

Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Presint 7. Malaysia Lebuh Wawasan.KEPERLUAN MENGADAKAN UUK 227 Pemadam api mudah alih hendaklah disediakan mengikut kata-kata amalan relevan dan hendaklah diletakan ditempat-tempat penting pada jalan keluar supaya boleh dilihat daripada semua arah dan pemadam api yang serupa dalam sesuatu bangunan hendaklah mempunyai cara kendalian yang sama. PUTRAJAYA .

Diletak tidak lebih 20m daripada bahaya kebakaran. Presint 7. Malaysia Lebuh Wawasan. Jabatan Bomba dan Penyelamat. tangga dan lobi. coridor. Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Diletak berhampiran dengan jalan keluar bagi bilik.PEMASANGAN ALAT PEMADAM API Mudah dikesan iaitu berhampiran jalan keluar. PUTRAJAYA .

Malaysia Lebuh Wawasan. PUTRAJAYA . Presint 7.PEMASANGAN ALAT PEMADAM API Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Jabatan Bomba dan Penyelamat.

Malaysia Lebuh Wawasan.PEMASANGAN ALAT PEMADAM API ≤20m daripada bahaya kebakaran Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Presint 7. PUTRAJAYA . Jabatan Bomba dan Penyelamat.

Jabatan Bomba dan Penyelamat. PUTRAJAYA .PEMASANGAN ALAT PEMADAM API  APA hendaklah di gantung Ketinggian APA digantung pada bracket berdasarkan berat APA tersebut iaitu :Berat APA Ketinggian digantung* 4 kg dan kurang 1. Malaysia Lebuh Wawasan.5 m lebih dari 4 kg 1.0 m * ketinggian di ukur dari pemegang APA ke paras lantai Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Presint 7.

Malaysia Lebuh Wawasan. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Presint 7. PUTRAJAYA .PEMASANGAN ALAT PEMADAM API Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat.

wujud iaitu berdasarkan kelas kebakaran dan rating APA itu. Malaysia Lebuh Wawasan. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Presint 7. PUTRAJAYA Ianya mengikut bahaya kebakaran yang .PENENTUAN KEPERLUAN ALAT PEMADAM API (APA) Untuk menentukan keperluan mengadakan APA mengikut kelas kebakarannya. Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat.

Malaysia Lebuh Wawasan. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Presint 7. jenis dan kelas kebakaran yang ianya boleh digunakan. Contohnya APA ditandakan dengan 8A adalah sesuai untuk memadam api Kelas A dengan saiz api 8A.PENENTUAN KEPERLUAN ALAT PEMADAM API (APA) Setiap APA di tandakan dengan nombor dan huruf yang menunjukkan saiz. APA dengan dua kelas iaitu Kelas A dan Kelas B ditandakan seperti 13A/55B Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. PUTRAJAYA .

PUTRAJAYA . Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Malaysia Lebuh Wawasan. jenis. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Presint 7. saiz dan kandungan sesuatu APA itu. Ianya tidak lagi berdasarkan kepada bilangan.PENENTUAN KEPERLUAN ALAT PEMADAM API (APA) Piawaian Malaysia MS 1539 : Part 3: 2003 menetapkan keperluan APA berdasarkan kepada kelas dan performace APA itu.

Presint 7. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Malaysia Lebuh Wawasan. Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. PUTRAJAYA . gas atau sebagainya. cecair boleh terbakar. kayu.  Menentukan bahan api yang ada pada sesuatu tempat itu seperti adanya kertas.PENILAIAN RISIKO KEBAKARAN Penilaian yang perlu dibuat dalam menentukan keperluan APA berdasarkan risiko kebakaran dan beban api yang ujud iaitu. minyak.

PUTRAJAYA  . Presint 7. Menilai kesan-kesan sampingan dan akibat sekiranya berlaku kebakaran seperti kemerebakan api dengan melihat jumlah fire load atau beban api yang ujud Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Iaitu melihat kepada punca-punca api yang wujud seperti letrik. Malaysia Lebuh Wawasan.PENILAIAN RISIKO KEBAKARAN  Membuat jangkaan kebarangkalian kebakaran boleh berlaku atau sebagainya. kelengkapan pemanas seperti cerek letrik. Jabatan Bomba dan Penyelamat. seterika dan lain-lain.

seperti APA AB. E atau F. PUTRAJAYA   .PENILAIAN RISIKO KEBAKARAN  Membuat analisis keatas risiko dan bahaya yang dikaji dengan tindakan yang perlu untuk mengawalnya daripada merebak dengan melihat apakah media pemadaman yang sesuai. Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. kertas dan karpet. D. C. Jika terdapat 2 kelas kebakaran maka 2 Kelas APA perlu diadakan atau meletakkan APA yang mempunyai keupayaan untuk pemadaman 2 kelas tersebut. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Menentukan kelas kebakaran berdasarkan analisis di atas samada ianya di kategorikan di bawah Kelas A. Contohnya pejabat boleh di letak di bawah Kelas A kerana bahan bakar yang terdapat ialah perabut. Bagi premis yang mempunyai 2 atau lebih kelas maka APA yang perlu diadakan mengikut kelas masing-masing. Malaysia Lebuh Wawasan. B. Presint 7.

Faktor-faktor lain yang berkaitan seperti penghuninya telah dilatih untuk mengendalikan APA itu. Presint 7. Perkiraan perlu dibuat bagi menentukan rating nya . Malaysia Lebuh Wawasan.PENILAIAN RISIKO KEBAKARAN  Menentukan rating APA yang perlu diadakan berdasarkan kelas yang ditentukan. PUTRAJAYA . Jabatan Bomba dan Penyelamat.  Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Bagi APA Kelas D dan E perlu diberi perhatian kerana hanya mereka terlatih sahaja boleh kendalikan APA jenis ini.

Malaysia Lebuh Wawasan. Presint 7.065 X Luas Premis * 0.065 nilai tetap untuk kelas A Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Jabatan Bomba dan Penyelamat.  Formula Perkiraan : Fire Rating = 0. PUTRAJAYA .Panduan Menentukan Keperluan APA Kelas A  Sesuatu premis atau lokasi yang telah dikenalpasti mempunyai bahaya atau risiko kebakaran dikategorikan kelas A maka APA yang perlu diadakan juga dari Rating A.

Jabatan Bomba dan Penyelamat. keperluan minima rating kelas A ialah dengan menggunakan formula : 0.065 X 1 600 = 104A Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat.065* X Luas Lantai untuk keluasan 1600 m2 . Presint 7.Contoh Perkiraan Bagi bangunan satu tingkat dengan keluasan lantai (20 X 80) 1600 m persegi. Malaysia Lebuh Wawasan. PUTRAJAYA . rating kelas A ialah 0.

Presint 7. Malaysia Lebuh Wawasan. Ianya boleh diadakan dalam pilihan bilangan berikut :8 unit X 13 A APA = 104 A 2 unit X 27A + 7 unit X 8 A APA = 110A 4 unit X 27 A APA = 108 A 3 unit X 43 A APA = 129A 1 unit X 43 A + 5 X 13 A APA = 108 A Rating APA kelas A adalah sebagaimana menurut MS 1539 : Part 3:2002 Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Jabatan Bomba dan Penyelamat.Contoh Perkiraan Oleh itu bilangan APA yang perlu diadakan ialah dengan jumlah rating 104 A. PUTRAJAYA .

Bahaya Kebakaran pada jarak 20 m jauh dikira berasingan Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Presint 7.Setiap bilik atau kawasan bertutup dianggap berasingan . iaitu : . perkara berikut perlu dianalisis . Malaysia Lebuh Wawasan. Jabatan Bomba dan Penyelamat. PUTRAJAYA .Panduan Menentukan Keperluan APA Kelas B Bagi menentukan keperluan APA bagi kelas B ini.

Bahaya kebakaran atau kelas kebakaran dalam lingkungan 20 m dari bahaya kebakaran lain perlu diambil kira sebagai kumpulan yang lain ( divided group) atau sebagai kumpulan yang sama (undivided group) .APA ini hendaklah diletakkan pada lokasi yang boleh di akses iaitu berhampiran dengan risiko yang wujud. Jabatan Bomba dan Penyelamat. PUTRAJAYA .Panduan Menentukan Keperluan APA Kelas B . Malaysia Lebuh Wawasan. Bagi api kelas B jarak sejauh 20 m diambil kira sebagai jarak bahaya kemerebakan api kelas B Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Presint 7.

59 0. Jabatan Bomba dan Penyelamat. PUTRAJAYA .75 0.29 2.37 0.26 2.10 1.11 1.66 4.69 0.66 0.42 0.88 1.23 0. Presint 7.42 0.91 0.40 1.96 1. Malaysia Lebuh Wawasan.41 1.22 1.26 0.68 1.47 0.55 Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat.88 3.Jadual 1 :Maximum area of class B fire (deep liquid) for which extinguishers are suitable Extinguisher Rating Maximum area for three extinguishers (jenis foam sahaja) (m2) Maximum area for two Extinguishers (selain dari jenis foam) ( m2 ) Maximum area for one extinguisher (selain dari jenis foam) (m2) 21B 34B 55B 70B 89B 113B 144B 183B 233B 0.14 0.80 2.78 2.

CONTOH Satu tangki bahan mudah terbakar yang luas permukaannya * 1 m² yang terletak dalam sebuah bilik. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. PUTRAJAYA .1 unit APA 183 B (column 4 row 8 ) atau .jenis foam) luas permukaan merujuk kepada luas permukaan tangki atau selinder yang menyimpan bahan mudah terbakar tersebut.jenis foam) ATAU .3 unit APA X 55B. Malaysia Lebuh Wawasan.2 unit APA X 89B (column 3 row 5 . Presint 7.(column 2 row 3 . rating APA yang diperlukan ialah : . Oleh itu cadangan rating berdasarkan Jadual I .

PUTRAJAYA . Presint 7. Bagaimanapun APA tidak dapat menghalang kebakaran dan kebocoran berulang lagi.Panduan Menentukan Keperluan APA Kelas C Bagi kebakaran yang di sebabkan gas atau sesuatu kawasan atau lokasi itu telah dikenalpasti mempunyai risiko kebocoran gas. APA jenis debu kering perlu digunakan. Malaysia Lebuh Wawasan. Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Saiz APA bukanlah merupakan faktor utama kerana APA yang kecil boleh memadam 7 mm kebocoran pada paip gas. Tiada sebarang formula untuk menentukan keperluannya.

Sekiranya tiada anggota bomba.Panduan Menentukan Keperluan APA Kelas C Kebocoran atau kebakaran yang melibat gas hanya boleh dikendalikan oleh ahli bomba sahaja dengan menggunakan APA yang diadakan. cara terbaik jika Oleh itu faktor kedudukan APA dengan Gas Control Valve amat penting dengan mengambil kira jarak perjalanan tidak melebihi 20 m. Presint 7. boleh adalah dengan menutup aliran gas ke tempat yang bocor. PUTRAJAYA . Malaysia Lebuh Wawasan. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat.

Panduan Menentukan Keperluan APA Kelas D Tiada rekomendasi khusus untuk untuk keperluan APA bagi bahaya khas ini. Jabatan Bomba dan Penyelamat. Malaysia Lebuh Wawasan. Presint 7. PUTRAJAYA . Keperluan dan keputusan untuknya perlulah dibuat berdasarkan kes sahaja dengan bantuan nasihat pakar atau rujukan kepada piawaian dan sebagainya Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat.

Panduan Menentukan Keperluan APA Kelas E Bagi api elektrik. hanya APA yang bersesuaian dan tidak ditandakan dengan DO NOT USE ON LIVE ELECTRICAL EQUIPMENT boleh diletakkan berhampiran dengan peralatan eletrik. PUTRAJAYA . Presint 7. Malaysia Lebuh Wawasan. Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat. Jabatan Bomba dan Penyelamat.

Jabatan Bomba dan Penyelamat. Malaysia Lebuh Wawasan. PUTRAJAYA . Presint 7.Sekian Terima Kasih Bahagian Pencegah dan Keselamatan Kebakaran Ibu Pejabat.