Anda di halaman 1dari 2

Konsonan Carta IPA konsonan Melayu BibirGigi / LelangitDwibibir Lelangit Velar gigi Gusi gusi Sengauan m n k Letupan / Hentian

ian p b t d Letusan t d Geseran (f) (v) s (z) () (x) () Malaran tak geser j w Sisian l

Uvular (q)

Glotis h

Fonem-fonem yang dibubuh tanda kurungan dalam jadual di atas merupakan konsonan pinjaman dari bahasa asing: [v] dari bahasa Inggeris, selebihnya dari bahasa Arab. Semua aksara IPA konsonan di atas bersamaan dengan huruf dalam penulisan, kecuali:

[t] untuk "c" [d] untuk "j" [] untuk "gh" [x] untuk "kh" [] untuk "ng" [] untuk "ny", juga alofon untuk /n/ sebelum [], [t] dan [d]. [] untuk "sy" [j] untuk "y" [] untuk "k" di akhir perkataan.

Selain yang di atas, wujudnya juga konsonan penegas dari bahasa Arab yang tidak diterima umum sebagai bunyi pinjaman yang sah dalam bahasa Melayu, sebaliknya hanya disebut oleh sebilangan penutur sahaja. Konsonan penegas ini menumpukan pembunyiannya pada farinks serentak dengan suatu daerah artikulasi lain. Konsonan (IPA) Huruf Arab Contoh kata pinjaman Geseran farinks tak bersuara [] halal Geseran gusi tak bersuara berfarinks [s] solat Letupan gusi bersuara berfarinks [d] darurat Letupan gusi tak bersuara berfarinks [t] tayyiba Geseran gusi bersuara berfarinks [z] zohor Letupan glotis berfarinks [] alam, ilmu [sunting] Vokal Bahasa Melayu ada enam fonem keseluruhannya (tidak termasuk alofon dan loghat daerah), iaitu: /i, u, e, o, , a/. Carta IPA konsonan Melayu Depan Pusat Belakang Sempit i u Separuh sempit e o Tengah Separuh luas ()1,2 ()1,2 3,4 () Luas a Catatan fonologi:

1. Sesetengah penutur menyebut vokal [] dan [] untuk kata pinjaman dari bahasa Inggeris, misalnya pek
[pk], kos [ks]. 2. Sesetengah loghat daerah membezakan vokal (depan dan belakang) separuh sempit dan separuh luas. Contohnya, dalam loghat Kedah:

1. [mod] ("modal") 2. [brak] ("bohong") 3. [] merupakan alofon bagi /a/ yang disebut sebelum atau selepas konsonan penegas dalam kata
pinjaman bahasa Arab. Contohnya: qari [qri]. 4. Sesetengah loghat daerah membezakan vokal depan dan belakang luas. Contoh: [ul] ("gulai", loghat Sungai Perak). [sunting] Diftong dan deretan vokal Bahasa Melayu ada tiga fonem diftong (geluncuran dua vokal dalam satu suku kata) jati, iaitu:

/ai/: kedai, pandai /au/: kerbau, aura /oi/: dodoi, amboi

Selain itu, diperkenalkan juga diftong /ei/ dari kata pinjaman, contohnya, Mei, esei. Diftong dibezakan dari "vokal rangkap" iaitu geluncuran dua vokal yang bersebelahan dalam dua suku kata, contohnya:

/a-i/: kain /a-u/: laut

Sungguhpun tidak dibezakan dalam ejaan rumi masa kini, namun diftong dan vokal rangkap ada perbezaan dalam ejaan Jawi, yang mana huruf vokal dalam vokal rangkap dipisahkan oleh huruf hamzah ( ;)contohnya: laut, huruf vokal diftong pula dibiarkan bersambung. Gabungan vokal berikut diterima sebagai geluncuran vokal antara dua suku kata, tetapi jika dilafazkan dengan cepat, bunyinya seakan-akan diftong.

/ia/: meriah /iu/: liur /ua/: luar /ui/: kelui

Berbeza pula dengan perkataan yang kata dasarnya berakhir dengan fonem vokal tetapi diimbuhkan dengan akhiran -i, yang mana tiadanya geluncuran antara vokal-vokal berkenaan, sebaliknya terlafaznya kesan 'hentian'. Contohnya: /a.i/ dalam perkataan mengenai. Begitu juga dengan gandingan vokal sama antara dua suku kata, seperti saat /sa.at/.