P. 1
Cerkak B. Jawa

Cerkak B. Jawa

|Views: 344|Likes:
Dipublikasikan oleh Budi Heboh Dewe'an

More info:

Published by: Budi Heboh Dewe'an on Feb 13, 2012
Hak Cipta:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOCX, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

01/03/2014

pdf

text

original

SINDHEN

MANGKELING mangkel, ora kaya wong lagi pegel. Gelaning gela, ora kaya diblenjani tresna. Ora perduli bagus apa elek, ora perduli pinter apa bodho, Kabeh sami mawon. Jas bukak iket blangkon, sama jugak sami mawon. Mengkono uga Anjasmara. Mripate kelop-kelop, nyawang eternit sing ana ndhuwure peturone. Jane arep nyawang usuk, ning kaling-kalingan eternit. Dadi sing disawang mung eternit. Kang gambarane endah edi, kaya ukir-ukiran. Dhek wingi yen disawang katon edi peni, ning saiki kok ora. Dhek emben sawangane nggemesake ati, ning saiki kok mboseni. Anjasmara melek ora turu nanging atine bingung uleng-ulengan. Kepiye anggone ora, nduwe pacar siji wae nglungani ati. "Njas Anjas, aja ndongang-ndongong kaya sapi ompong. Kae kanca-kanca wis padha nglumpuk. Tangiya, aja ngglethak ana dhipan wae," swarane Sumani keprungu saka walike lawang kamar. "Sapa....?" pitakone Anjas sakena-ne. "Kae pacarmu barang wis dha ngenteni ana ndhapa," Sumani nerangake. Krungu wangsulane Sumani ngono mau, Anjasmara gregah tangi. Pacare teka, edan ane. Perlu diaturake ing kene sing jenenge Anjasmara kuwi dudu Anjasmara ari mami jaman Menakjingga lan Damarwulan. Yen jaman Menakjingga, Anjasmara kuwi ayu kinyis-kinyis, eseme pait madu. Ning yen Anjasmara jaman komputer iki eseme ya nggregetake, ning yen sing nyawang kuwi wanita. Mula ora maido sakploke dheweke nggabung Orkes Campursari "Nyidham Sari" akeh wanita sing kapiluyu nyawang tukang ngendhang siji iki. Tujune dheweke wis dikondhangake pacaran karo penyanyine, sing jenenge Wulandari. Mula akeh wanita penontone campursari sing padha ngeses. Bejamu Lan, Wulan. Duwe pacar wae kok dhe-gus, gedhe tur bagus. Ya wis begjane Wulandari, nduwe hyang wae baguse setengah mati tur dhasare tunggal sak kuliahan, ing Sekolah Tinggi Seni Indonesia ing kutha Sala. Ya ora maido, sing jenenge Wulandari kuwi ayune tumpuk undhung. Baut njoged, pinter nyanyi campursari. Ya ora maido yen Anjasmara gandrung lan gandheng karo Wulandari. Tumbu entuk tutup. Sing lanang bagus, sing putri ayu. Sing lanang tukang ngendhang sing putri baut nembang. Mula bareng Sumani mbengoki, Anjasmara tangi gregah, nguceg-uceg mripate, banjur mudhun saka peturon. Nyedhaki Sumani karo takon bisik-bisik, "Wulandari melu mapag mrene?" Sumani mangsuli alon: "Mrene congormu kuwi. Wulandari ya neng desa Purwantara kana, karo bojone. Apa gunane ngenteni kowe, jaka tukang ngendhang, entuke job mung kala-kala. Luwih becik karo bojone sing anggota DPR. Blanjane tetep. Ora kaya kowe Njas, panji klathung, blanjane wae durung, yen turu njingkrung." "Lha kok kowe kandha pacarku mrene?" celathune Anjasmoro karo mrengut. "Lha pacarmu kuwi pira?" Sumani njegeges. "Kae....Nanik ya teka. Jare pacarmu serep?" "Edan kowe," tembunge Anjasmara karo njotos lengene Sumani. "Nik....Nanik, iki lho Anjas lagi tangi. Gereten metu." Sumani mbengok "Mas piye, kendharaane wis siap?" pitakone Nanik karo marani kamare Anjasmara. "Wis beres," wansulane Anjasmara alon. "Beres beres, paling sing golek kendharaan ya aku," Sumani melu nyaut senajan ora ditakoni. "Ngono-ngono rak uga kanggo kepentingan kanca dhewe ta mas?" celathune Nanik karo tumuju kamare Anjas. "He, aja mlebu kamar dhisik, bocahe isih arep kathokan," pembengoke Sumani. "Diangkrik, kana padha metuwa nyang kendaraan wae, tak dandan dhisik," celathune Anjasmara karo mlebu kamar maneh. Kanca-kancane padha munggah kendharaan. Tujuwane arep tanggapan menyang Purwantara, dhaerah kang mapan ana sawetane Wonogiri. "Bangku sandhinge Nanik aja dienggoni lo, sudah dipesan. Mau dipakai Anjas," Sumani mbengok karo ngguyu. Liyanene melu ngguyu. Nanik mung mesem manis. Anjasmara ora isan-isin trus lungguh sandhinge Nanik. "Kanca-kanca, minangka kancane Nanik aku matur nuwun dene dhek wingi wis padha rawuh ngestreni slametan neng Nanik," swarane Sumani ing sela-selane swara mesin kendharaan. Nanik mencep, liyane ngguyu nyekakak, merga ngerti yen Sumani tukang gojeg. Anjas nyikut Nanik karo celathu, "Ora sah digagas, ben muni sak unine cangkeme." "Lha dhek emben kuwi Nanik rak syukuran, merga Anjas karo Wulan wis putus. Lha calone Anjas rak kembali ke Nanik," Sumani isih nrocos karo ngguyu. Liyane padha ngguyu ger-geran. Jan jane Nanik kuwi ora nganakake syukuran. Kuwi mung guyone Sumani wae.

Sakdalan-dalan kanca-kanca Campursari padha cekakakan. Mung Anjas sing kelangan guyu. Dheweke mung mesam-mesem cilik nadyan semu kepeksa. "Nik...mengko aja nyanyi "Wuyung" Utawa "Weke Sapa", ndhak Anjas ora bisa ngendhang," tembunge Sumani karo isih mbebeda. Anjas nyikut bangkekane Nanik karo kandha lirih, "Ora sah kok tanggapi. Mengko yen kesel rak meneng dhewe cangkeme kuwi." Lagi mingkem lambene Anjas, hand phone sing ana kanthongane muni. Nanik sing ngandhani. "Tilpun mas." Anjasmara meneng wae terus ngrogoh sak-e, HP ditempelake kupinge. Nanik meneng tanggap sasmita. "Halo, okey boss, bener aku tiga-tiga," Anjas mangsuli liwat HP ne. "Anu....piye boss? Iki aku ana perjalanan. Nyang Purwantara dhaerah Wonogiri. Bener, aku bareng-bareng njagong nyang omahe Wulandari." Meneng sedhela sajaKe ngrungokake sing nilpun. Let sedhela wis sumaur: "Iki aku jejer dhik Nanik. Iya...tidak ada rahasia. Lha terus leh nangkep kapan? Yen cathetanku wis komplit boss, taksimpen ana disket, taktengeri RHS. Iya, isih ana kantor. Wis ya bengi iki mengko bubar main Campursari aku bali, tak njujug omahmu boss." HP dipateni terus dikanthongi. Sumani sing lungguhe ora adoh mbengok, "Edan Njas, lunga nyang Purwantara, sambene ndhempel pacare, isih ketambahan ditilpun boss-e. Mesthi entuk job sing penting". Anjas meneng wae karo mesem. Nanik sing nrenjel takon: "Ana apata mas, boss-e?" "Biasa, kabar gaweyan. Aku dikon bali, penting," jawabe Anjasmara. "Lha kok isih semaya?" pitakone Nanik. "Wis kadhung jejer cah ayu kok dipisahke. Ya emoh ta?" wangsulane Anjas nggodha. Sing digodha njiwit lengene Anjas. Jane ya lara, ning wong sing njiwit bocah ayu ya nggleges wae. "Tutugna leh jiwit-jiwitan," pambengoke Sumani. "Kancane uyel-uyelan kaya ngene, kono mat-matan sakepenake dhewe," Krungu celathune Sumani mau kabeh dha ngguyu mak gerr, nanging Anjas karo Nanik meneng wae. Nanik nutupi pipine sing abang merga isin, Anjas isih gawang-gawang swarane boss-e mau. Kabar seneng nanging uga gela. Seneng merga boss-e ngabari, yen Rudy Pancadnyana, anggota DPR calone Wulandari, saiki wis ditangkep polisi, jalaran nylewengake dhuwit APBN. Sing mbongkar pokale Rudy kuwi klebu Anjasmara sing uga wartawan ing kutha Sala. Malah laporan penting ana disket-e Anjas ing kantor. Mula yen dina iki mengko boss-e nemokake diskete, ora wurunga Rudy ora bisa endha maneh. Durung yen ketambahan interogasine polisi. Sing dibingungake Anjasmara, nasibe sing repot. Yen Rudy ditangkep polisi, mangka bengi iki uga dheweke kudu menyang Purwantara nglamar Wulandari, wis mesthi gagal, ora sida. Sing untung Anjas. Nanging kabeh wong padha mangerti menawa ditangkepe Rudy, merga laporan ing korane Anjas. Pikire wong-wong mesthi iki trekahe Anjas anggone berjuang ngrebut Wulandari. Paling ora, wong sak Orkes "Nyidham Sari" padha mangerti persaingan Anjas karo Rudy rebutan sindhen Campursari. Durung pikiran liya. Yen dheweke balen karo Wulandari, lha njur Nanik piye? Loro-lorone sindhen Campursari. Ayune padha, padha dene leh ulengulengan. Anjas ngeses-ngeses karo gedrug-gedrug. "Ana apa ta mas?" pitakone Nanik alon, karo mesem. Anjas mung mengo karo nggleges:"Pipimu kuwi lho, yen mesem dhekik nggregetne," celathune sakecekele wae timbang ora mangsuli. "Ah.... mas Anjas," Nanik mbales karo njiwit lengen. Sing dijiwit isih bingung.*
Dening:Andjar Any/ Panjebar Semangat-12/2006

BU GURU
YEN ing kampungku ana jeneng Bu Guru, sing dimaksud mesthi Bu Warsini garwane Pak Marno. Bu Warsini ora dadi guru, nanging dadi bojone Pak Marno sing dadi guru SD. Malah Bu Ratmi, Bu Jamilah sing ngasta dadi guru wae ora diundang tau Guru. Undang-undangane ya mung Bu Ratmi, Bu Jamilah ngono wae. Semono uga Bu Tarmi lan Bu Kasmi sing kakunge uga ngasta dadi Guru, undang-undangane ya ora Bu Guru, nanging mung Bu Tarmi lan Bu kasmi ngono wae. Dadi yen ana wong ngomong Bu Guru, sing dikarepke mesthi Bu Warsini iku.

Senajan Pak Marno wis pensiun. Yen manut istilahe Pak Wisnu. Malah wis telung sasi dheweke ora ngaton ing omahe Bu Bidan.:' Bu Guru mencep krungu tembunge sing lanang mengkono iku. Bu Guru wis ora nyadhong jatahe pil kabe maneh. Nanging sakbubare kuwi. pokoke aku gemang!" "Mengko dhisik ta. Kudune kowe kuwi wis leren ora nglairake. nanging rasane ora kaya yen duwe anak lanang dhewe. isih oleh-oleh bandeng. nanging mung ditumpuk ing laci mejane. Wong anakmu ya wis lima ngono.. amarga isih kepengin duwe anak lanang.ngaten ta?" Bu Bidan mlenggong semu maido. Saben sasi nyadhong jatah pil ka-be ing omahe Bu Bidan. ngerti karo wong tuwa apa ora. lha kok ngandheg malih. kuwi ya anakmu. ngono lho karepku!" "Dadi saben sasi mengko aku nyadhong jatah pil?" "Ha iya! Bu Bidan rak ngira yen kowe wis melu ka-be tenan. Nanging Bu Guru tetep mbeguguk nguthawaton. ah pokoke aku isih kepengin duwe anak lanang!´ "Ya uwis yen ora kena takkandhani. nanging aja mbangkang dhawuhe pemerintah ngono kuwi. ora ya kena! Ning ketoke rak wis melu kabe. pendhak dintenipun dipundhobeli. Ngapunten Bu Bidan. Nyatane sajerone ngandheg sangang sasi Bu Guru mung mriksakake kaping pindho. kula kebobolan malih.. "Ya manuta pemerintah ta Bu. Balik anak-anake. Sidane bojone direpa-repa. Malah kober ora eling barang. mangka mengko yen mulih isih ninggali dhuwit. ya Bu Warsini iku? Critane Bu Guru iku ora duwe anak lanang. Pak Ketua RW." "Ya beda Pak. endi sing ngerti karo wong tuwa? Mara pendhak bakda wae sok-sok ora?!" "Embuh gemati embuh ora. Ya mung rada akeh . "Bu Guru kok sakmenika mboten mendhet jatahipun pil kabe?" Karo klimputan Bu Guru wangsulan setengah bisik-bisik. Bu Warsini isih tetep diundang Bu Guru. Nanging pil cadhongan iku ora tau dipangan... aku malah seneng. kabeh padha nganjurake melu ka-be. Wong dieman kok ora kena. Mula ora mokal yen anggone nglairake rada rekasa. senajan Pak Ketua RT. Njur apa critane Bu Guru. Ya gene garwane Pak Marno iku ora njaluk jatah maneh.. Nalika semana. nek ngono aku ngalah. Sidane Bu Guru digawa menyang rumah sakit. menawi kesupen mboten dhahar pil ka-be.. rak ya padha wae ta.. Pak Marno ganti pekewuh saben-saben diparani perangkat kelurahan iku. Nanging Bu Guru kipa-kipa ora gelem. ora gelem melu ka-be.. ora arep meksa." "Lha trus piye.. Mula Bu Bidan meneng-meneng mbatin marang Bu Guru." "Wooo. Mangka jaman saiki anak lima iku ya wis kepetung akeh. Mengko yen wis padha duwe jodho.. Mula Pak Marno tansah ngandhani marang garwane iku.. ora mriksakake ya sakkarepmu-. Kesupen mboten nedha pil tigang dinten. Pak!" "Ora-ora! Aku ora arep meksa. anak mantu kok karo anak leh mbrejelke dhewe." "Wong kemutan-kemutan sampun tigang ndinten kok. mengko njupuka pil wae! Mbokpangan pile ya kena. Bu Bidan ora saguh nangani. amarga mung dhokter sing keconggah nangani.. Kowe melu ka-be temenan kanthi kesadharan. Bu Bidan ngira Bu Guru iku wis melu kabe temenan." Aja maneh kok Pak Marno sing bojone Bu Guru..... pendhak sasi sowan nggawa gula teh... Tujune isih bisa dislametake. nek ora oleh mbangkang?" "Dhaftarna ka-be nyang Bu Bidan. Bu! Dospundi malih?! Nanging Bu Bidan ora arep ndedawa crita. aku iki ora malangi kekarepanmu duwe anak lanarg. supaya melu ka-be. anake lima wadon kabeh. "0. melua ka-be.Sidane Bu Guru dhaftarake melu kabe temenan. Mula nalika pertemuan PKK. bab iku ditakokake marang Bu Guru.. Diinfus nganti ngentekake pirangpirang botol. "Kula rumiyin rak sampun matur.Amarga ing kampungku sing dadi guru dhisik dhewe ya mung Pak Marno sing saiki wis pensiun iku. malah batine ." "Bedane nggon ngendi? Apa yen anak mantu kuwi ora gemati? Akeh lho Bu contone. akibate mboktanggung dhewe.. Parmanto anak angkate Pak dhe Sastro kae.´ "Wegah! Wegah tenan aku pak! Wong diaturi aku iki isih kepengin duwe anak lanang.." "Ya wis.. kowe rak ya duwe anak lanang ta? Senajan mung anak mantu. alah Bu. kok dikon ka-be. Nganti Pak Marno judheg. Nyatane nganti wektu nem sasi Bu Guru durung katon ngandheg maneh. mbok wis trima. Nanging mung ethok-ethokan. parandene bubar nglairake meksa katon nglentrih tanpa daya amarga kentekan tenaga.. ka-be iku yen dijawakake dadi keluwarga rinancang..priksa karepmu. endhog. anak mantu utawa anak angkat kuwi malah luwih ngerti marang wong tuwa! Coba kae. apadene pak Bayan. pak! Bisa dipamerke marang liyan gilo iki anakku sing lanang sing nggantheng. Ning aku aja mbokpeksa melu ka-be tenan lho.

. amarga anake mbarep wis omah-omah taun kepungkur. clana jeans kluwus ning resik. "Nyaosi priksa. jebul malah wadon maneh. lanang pa wadon?" "Jaler!´ Krunqu anake Ndari lanang. kowe kuwi durung ngrasakake duwe putu. Kosok baline Bu Guru sing mbrabak arep nangis. Bu Guru wis bisa mupus. Nanging batine tetep kepengin duwe anak wadon." ngendikane dhokter ngandhani.. "Hus. Kala mangsane padha diece dening anak-anake. anake Ndari sing nomer loro iki metu lanang bakale. ewadene kok kaya ora ana dina gothang. "Embuh Pak. Sing dikandhani ora wangsulan. jalaran rumangsa dibebeda dening bojone. Ngertia yen anake iku bakal metu wadon maneh. Bu!" Ndari . Mlebu ngomah langsung kandha. "Putra njenengan estri.Yen anak lanang?" "Nanging ora kaya nek anak wadon duwe. Bune?" kandhane Pak Marno. kok njenengan sing nyuwun! "Witikna. Mbak Ndari babaran!" "Hah. Senajan mung arep ngamen. Saiki pepenginane duwe anak lanang genti malih dadi kepengin duwe putu lanang. Mripate kethap-kethip. lanang ya ben!" wangsulane Bu Guru nyenthe-nyenthe. mesthi niliki putune. Idhep-idhep kanggo ngajeni wong sing . Bareng jabang bayi lair. Ibuu.' wong kula kepengine anak estri kok!" "Sebabe?" "Ha inggih. "Ibu ki jare ora seneng putu wadon. Klambi kothakkothak lengen dawa. Bu Guru lagi pasrah marang panguasane Sing Maha Kuwasa sing nakdirake dheweke ora duwe anak lanang. Temenan. Bu Guru dikroyok anak-anake lan bojone. Senajan wadon. ora ethokethokan kaya dhek emben. Kowe nadhzar apa. Malah nganti kepara nglalekake marang anak-anak liyane. ora ana eleke yen nyandhang pantes. athuka dheweke rak melu ka-be temenan. lan sepatu loakan merk Nike olehe tuku ing pasar Beringharjo.. jebul metu wadon. Sidane kanthi kesadharan dheweke njaluk disteril pisan.ngalahi rembug.wragad sing kudu diwetokake.. mesthi wis mara niliki. Geguyonan ngono iku dadi kerep kedadeyan. kabeh wis dienggo.lumrah ta nek njur kepengin putu lanang?" "Nggih mugi-mugi kadumugen kepengin panjenengan. rasakna!" Yen wis ngrembug prekara putu. Malah Pak Marno sing pinter dhewe mbebeda. "Yen manut ramalanku. Putune Bu Guru wis umur telung taun. Pak Marno barang sok melu nimbrung rembug. anak estri menika umumipun mboten nakal. sakala Bu Guru lunjak-lunjak karo nangis ngguguk. nanging wis kebacut. banjur mrembet-mrembet tekan ngendi-endi. Lagi iki pepenginane duwe putu lanang kelakon. "Wong ditakoni apik-apik. ora nggagas putu lanang! Wedok ya ben... anak lanang ya duwe. "Aku wis trima kok Ndhuk ora diparingi anak lanang! Ning mugamuga wae anakmu mbarep iki mbesuk metu lanang. ngono lho!" "Ha-ha-haa. Mula pepenginane iku dikandhakake marang Ndari sing cekel gawe dadi guru SD. Gandheng anakku nenem wis wadon kabeh. Kaningaya temen uripku! Kepengin duwe anak lanang ora klakon." "Ah.. coba mbesuk yen wis diundang Mbah kakung. Ndari rumangsa lega dene anake mbarep metu wadon temenan.bbarepe Bu Guru iku . ngarep-arep putu lanang. anak nenem wadon kabeh. Seminggu wae ora weruh putune. Arul wis cepak-cepak arep mangkat.." ature anake ragil. sirku anakmu kuwi tak suwun metua lanang.. rasane beda momong anak karo momong putu.* Dening:Nurmin/ Panjebar Semangat-05/2006 SAWIJINING WENGI ING MALIOBORO Jam sanga kurang seprapat. sajake kongkonane Ndari anake wadon. Wong wadon iku gemati banget marang putune iku. Ibu ki aneh! Wong kula sing arep diparingi momongan. Umur nem taun sampun saged dipunkengken. Ndari nglairake. kok wangsulane kaya ngono " Sauntara iku ana nom-noman mudhun saka sepedha motor.. Bu Guru gegetun.

dingameni. ki? Apa ora eman-eman? Ora ilok lho. banjur nginguk menjaba.. Malioboro pancen ora tau turu. "Bener kandhamu. wong niyat jajan mono mesthine saka ngomah ya wis sangu dhuwit kepara turah. "Malioboro pancen lahan subur. tur mlindhes telek lencung sisan. "Mulih saiki. Entuk nemlikur ewu wolung atus. "Padhakna pegawe wae . ndadak ndlosor kaya ula. Satemene asile mono lumayan.. Lakune tumungkul. Pancen rodha nasibe awake dhewe iki saiki lagi neng ngisor. Jam setengah siji. adol swara sake warung lesehan sing siji. sing kumel-kumel diwenehake Arul. "Apa wong tuwamu neng Ambon ya wis marem. apa operasi maneh. poncot kidul Malioboro. nanging kendharaan panggah liwat pating sliri. "Isih akeh sing dha jajan. kancane ngamen lagi lungguh jegang ing bangku pojok karo ngadhep kopi. Saweneh ana sing dodolan. Embuh apa sing digoleki . saweneh maneh ana sing jajan lan ngenggar-enggar ati. Nanging Arul babar pisan ora nggagas kabeh mau.. ning kepeksa mung padha dadi panji klanthung. Mbulan satampah lan lintang-lintang abyor madhangi langit." Herman unjal ambagan abot. Arul ngomong lirih karo ngempakne rokok. Arul njupuk gitar sing gumlethak ing peturon. Rina-wengi tansah dadi papan jujugane uwong. Sauntara kuwi. Yen lagune mbutuhake vokal Tenor. Bening kaya kristal. Lampulampu merkuri kang jejer-jejer ing sadawaning Malioboro katon putih kencar-kencar. Dheweke menyat saka anggone lungguh. sinambi ngetung pengasilane "Wah. senajan wis lingsir wengi. Ora maido. mesthi liyane nyoba nglelipur. Arul lan Herman wis katon jengkeng sinambi genjrang-genjreng. gumantung karo karakter lagune. golek rejeki. ajining dhirine dadi ilang babar pisan. yen ngerti kowe sing dikuliahake adoh-adoh. Saka rumangsane. Padha-padha lulusan S-1. wong loro leren ing ngarep benteng Vredeburg. Rada suwe wong loro banjur mung padha meneng-menengan. Rul. jebul mung dadi tukang mbarang?" "Lha witikna arep kepiye maneh? Wong awake dhewe olehe usaha ya wis ora kurang-kurang. Nanging senajan mengkono. kok. Mlebu plataran kantor disingkang-singkang Satpam." "Ngonoa apa ya sajege awake dhewe arep dadi kaya ngene?" Arul nyedhot rokoke jero. Pancen wonq loro iku anggone memitran rakete ngungkuli sedulur. Nyatane nganti seprene ya tetep durung ana asile ." cluluke Herman sing dadi Bendahara. dene sing rada anyar disaki dhewe. "Dak kira nek cuti. Mengko rak ya tiba titi mangsane rodhane mubeng mendhuwur. nalika dheweke mangkat lan mulih ngamen. sing blasteran Jawa-Ambon iku. Yen sing siji atine lagi susah." Arul sing lagi sumpeg atihe. Lan weteng sing mlilit ora bisa wareg yen saderma dipakani gengsi. gengsimu kuwi mbok wis ora usah diingu. Rodhane lagi neng ngisor. Nanging arep kepiye maneh?! Urip iki angel.. nalika sawijining wengi Arul ngetokne uneg-unege. Mbokmenawa merga rumangsa senasib.." pratelane Herman. kerep ana perang campuh ing atine Arul. mengkono panglocitane batine. "Oalah Rul. warung-warung lesehan wis akeh sing digelar. Wong loro wis apal karo bageyane dhewe-dhewe. pendhak wengi lan parak esuk. yen kanggo golek dhuwit sewu-rong ewu wae. Rampung dandan. Her . kaya adat sabene. Dene yen lagune mbutuhake vokal Bariton. Tekan palang sepur wetan Pasar Kembang. ya wis dilakoni.. Arul mara nyedhaki. ora ana sing menehi kurang saka limang atus rupiyah. nganti watuk-watuk. Cuti ya sesuk ora sarapan. penere lesehan. Dhuwit banjur dibagi loro. Herman sing nyanyi..." . lumayan. menyang warung lesehan liyane. Yen mung saderma kanggo mangan wae turah. kentir marang gagasane dhewe-dhewe. dadak dilabuhi nyanyi karo jengkeng utawa timpuh ing ngarepe wong-wong kang lagi mangan. nggawa ganda amrik kembang sedhep malem. dheweke weruh Herman. "Ya ditrimak-trimakna wae dhisik. Awit racake wong sing padha jajan. Herman nyawang mengalor. Anggone nyanyi gentenan. nyaut waton muni. Kaya kere sing nyadhong kawelasan. Herman nyekakak saambane lambene. awit gaweyan iku pancen wis rada suwe dilakoni bareng. Malah umume sewu munggah. Her. Ing ngarep pertokoan kang tutup jam sanga mau." Arul lungguh karo nyaut sega kucing rong wungkus. nolak rejeki. Gengsine minangka sarjana S1 sok-sok ora bisa narimakake. Arul sing nyanyi. kelingan marang nasibe dhewe. banjur jumahgkah metu saka omah. Wong nyatane ijazahmu ya ora bisa nggolek pangan wae. Arul mung meneng wae. Arul menggok menyang sawenehe warung Hik pinggir dalan. Mobil lan motor thariktharik ngebaki parkiran. mecaki trotoar dawa sing wis rong taun iki ajeg diliwati." cluluke Herman.?" Arul ngguwang tegesane sing meh nylomot driji. Lagi wae manyuk lawangan. Herman mung nggleges. Setengah jam candhake. Ning yakuwi. Dadine ambune ya blarengan. Angin wengi semilir. wis apal karo kelakuwanekancane sitok iku.

Arum trenyuh banget.. ora wani ndhisiki. sumelang yen kleru. ora wani mblakakake pangrasane marang Arum. Siji lan sijine padha dene ora ngerti kabare. Mripate nganti kaca-kaca. kegawa awake kang sayah. Arul mung mlongo.! Lha kok tengah. Rul .! tanpa maelu Arul sing plenggang-plenggong.srawung.:" Herman ngomong lirih ing sandhing kupinge Arul. Nanging biyen wae ora kelakon.. Sauntara Arum dhewe sing tinitah wadon.. Mung emane. Arul sing minder merga kahanane sing kesrakat. "Dadi nganti seprene awakmu isih nganggur. Arul nglirik papan sing dibisikake Herman. Idhep-idhep karo bernostalgia. Ayu jelih-jelih karo ngguyu kemekelen.nindakake tugas kampus bareng.. apa maneh saiki sawise adoh? "Sabar. ndhelikake atine kang getir. dumadakan Herman ngruwes bokonge Arul seru. Arul grenengan dhewe ing batin.." ujug-ujug si sleyer abang sing jenenge Ayu iku cluluk. nganti bocahe njomblak karo misuh-misuh. Herman ngetutake ing mburine. Ana bocah wadon loro lagi lungguh ing lesehan...." Arum mesam-mesem.. kok. njiwit bangkekane kancane.. Arum iku satemene kancasaangkatane Arul..?" Arum takon ngati-ati sawise Arul mungkasi critane.. Pantesa mono dheweke kepengin ngrangkul priya ing ngarepe iku..!" Arum mecucu. Bubar iku banjur padha repot karo urusane dhewe-dhewe. Kahanan mengkono iku lumaku terus.. Arum . yen priya sing meneng-meneng wiwit biyen tansah dikagumi.!" Arul menyat karo nyangking gitare. "Wedhus . sing banjur nimbangi kanthi nggegem kenceng tangane Arul. O. Arum repot karo urusane minangka pegawe anyar. "Ngawur . kaya kepaten obor. banjur dakjak mrene sisan. mung bisa ngenteni. Rum. mripate uga wis mbliyut. ing warung-warung lesehan sing manggon ing iring wetane dalan Malioboro.. Mbokmenawa mung durung ketemu dalane wae. kancaku pengin weruh sing jeneng Malioboro. Arum banjur ngenalake kancane.. "Iki lho. Rul? Kok nganti rong taun punjul. Kenang-kenangan nalika kerusuhah Mei 1998 kepungkur.. "Mbak. !" Arum klejingan. ayam goreng. mripate ijo. Dadi iki Mas Arul sing kerep mbokcritakne kae? Sing jaremu "cool" tur "smart" . Nalika Arul lagi wae siap-siap arep nyanyi. Kerep diskusi.. Kancane sing nganggo sleyer abang nyekikik."Ya ayo ..."Arul mesem. blas ora ana kabare?" bacute karo mandeng manther praupane Arul. "Ya ampun. merga kapribadene kang apik. Tanpa sraba-sraba. Herman kuwi wiwit biyen watake ora malih. ta? Play Boy-ne Fakultas Hukum sing biyen pas dhemo sirahe bocor dipopor tentara kae ta?" Herman mringis karo nggrayahi tilas jahitan sepuluh senti ing sirahe. bocah wadon iku aba marang bakule. debat lan. Wong loro nlusur wiwit saka lesehan cedhake Gedhung Agung mengalor.. dene Arul repot anggone mider-mider golek gaweyan."Iki rak Herman. wengi kluyuran neng kene?! Jarene awakmu kerja neng Batam?! Arul nyalami cewek lencir mripate bening iku. mesem.. ya kepeksa pendhak wengi dadi kalong neng Malioboro. "He'eh. dumadakan gitare direbut cewek sing lungguhe ngungkuri dalan. Rada tidha-tidha." "Aku wis ngerti.. Anggone layang-layangan mung lumaku watara telung sasinan. suwe-suwe banjur nukulake wiji-wiji tresna ing atine bocah sakarone. banjur nglelipur lan nggedhekake atine. Bareng anggone mlaku tekan kidule toko Dynasti. banjur padha janji bakal tetep terus sesambungan lan kabar-kinabaran. Lor-kulon arah jam sepuluh. Rul . Mula ora jeneng aneh yen merga saka kerepe ketemu lan. tekan Sea Food. Sumelang yen nganti nggepok pangrasane. Mula kanggo nyambung urip. Tur mboseni.!" "Ssstt . Tangane kemawe." Arum munggel cepet. jaman isih kuliah biyen. marang Arul lan Herman.. Herman langsung menggok.. iya . jebul nasibe ala banget... "Arum . Wusanane terus plas. Sumelang yen dikira ora ngilo githok.. Yen mau anggone ngamen saka lor mengidul. beda karo kancakancane lanang liyane iku. Mula mumpung ana prei.. roti bakar kalih susu segar. Saka bakul gudheg. Aku ngerti banget yen awakmu iku pinter. Kamangka pacare sing fotone tansah dislempitake ing dhompet iku ya ayu . tur tipikal pekerja keras. Kejaba drijine keju." Arum nggegem tangane Arul kebak empat.. ora ana sing kliwatan. Sing diceluk jenenge mung mesem karo mbalang liring. Nanging sajake pancen dudu jodhone.?!" Arul ngulati karo njengkerutake alis.. Ooo . "Kluyuran . sinambi ngadhep roti bakar lan susu segar. "Lha awakmu dhewe piye. kalih malih . Babar pisan dheweke ora ngira... Saiki ganti saka kidul mengalor.. "Dawa critane. Her . Saben weruh prawan.! Padhakna pe-es-ka wae ... Arul kepeksa melu nginthil ing mburine. awit kekarone padha dene aktif ing Senat Mahasiswa. ing warung lesehan sing manggon ing iring kulon. Kenalke. Ana kangen sumembul saka pletik-pletik sorot mripate.! Homosex-mu kumat ya.. Nalika teka titi wancine wisudha. Saking kagete. Soale iki mau wong loro wis rencana arep mulih. Malah kanca raket banget. nganti bocah sakarone lulus.. senajan rada anyel.. iki kancaku. Sauntara Herman lan Ayu lagi ketungkul .! Kapan olehku crita?! Senengane ngarang .

Padha-padha kelangan lacak. marakake dheweke kelingan jaman isih kuliah biyen. Kowe tugase mung ngladeni aku. wb. Neng kene ora bisa ngomong pirang pirang. Gira-giru inyong terusgawe surat kiye. wengi siki ndherek sisan." kandhane Pak Anton sawise mlebu kamar. pas inyong maca nang nggone kanca.???!!!". Pak Anton butuh rewang. Sulastri pikirane dadi goreh kok mlebu plataran Hotel? Apa Pak Anton sing duwe Hotel? Sulastri mung manut apa sing dikarepaken calon bendarane mau. ya Bapake bocah-bocah. Niliki amplop sekang Pak Anton. Mbuh apa sing digunem. Kaya mung semene dhingin kabar sekang Kakang. Kemliwer kaya casset vidio. Inyong ora ngira blas arep bisa ketemu maning karo kowe padha. Assalamu 'alaikum wr. Ora dadi gawene Kang Karmo maning. Kelingan marang wektu-wektu kepungkur kang endah lan kebak semangat urip. Isih padha kumpul. Sekang critane Kang Karmo. Warisane mbah Buyut. sajak gayeng banget. Melu Kang Karmo sing wis suwe urip nang kana. Kang Karmo mesem. luhe olihe ndrojos kaya kali banjir. Apa sing dicritakena Kang Karmo kebukten. nekketemu dadisemanger. amarga rumangsa dibutuhake dening liyan. Ora kaya saiki. Embuh padha ngrembug apa. Sulastri digondhol mobil. nginthil melu Kang Karmo. Cara kuwe mau wis dadi budaya ing padesan. . Mula saiki kowe. Limang dina tumekaning dina Lebaran taun siki dheweke tampa surat pos. Sing mangsude wara-wara nggoleti Kakange sinarawedi sing jenenge Suhadi.kojah ngethuprus. Mung keprungu guyone ger-geran Sulastri diceluk. Mbok menawa bocah-bocah sing nang paran padha bisa prei.Adi/ Panjebar Semangat-03/2006 NGLARI SEDULUR RASA kangene maring Kakang sinarawedi ora kena disayuti. nembe niliki alamat sing ngirimi. Nalikane sepasarane dadi penganten. Terus marani. Durung tau kenal karo jeneng mau. Sulastri ngumbara maring Jakarta. Arul unjal ambegan landhung. Tek arep-arep kowe maring nggone inyong Badan dina pindhone. Mula kanggo ngormati sing paring jeneng. Rumangsa yen uripe ana gunane. Lengkap Er Te Er We lan nomer HP-ne. Mesthi baen Sulastri bingung. Dening:A. "Menyang endi lungane wektu-wektu kang manis iku . cara ndesa diwei jeneng tuwa. Arul nggresah sajroning ati. padha ngguyu cekikikan. Adimulya tgl: 22 Oktober 2005 Wassalam Hadi Sumarto. mung kaya uwuh kang ora kanggo. "Ya nang Hotel kene nggonku nginep. Lumayan nek mbecak nganti puluhan dina. Mesthi baen Sulastri atine bombong banget. Kejaba sekang kuwe. Wis Pirang dasa warsa ora bisa sesambungan. "Kaya kiye Las. Angin kang midid wiwit krasa adhem ing kulit. Saking senenge arep ketemu karo Kakange sing bisa ngentas dheweke sekang jejember. Mula Sulastri gawe surat maring salah sawijining Surat Kabar ing rubrik Surat Pembaca.. Ora ketang mung dadi tukang becak. sawise nang ndesa jeneng mau tek lestarekaken. Tujune kowe duwe ada-ada nulis nang Surat Pembaca nang Suara Merdeka. Rampung nggone maca. Sisan omahku. Pikirane temlawung kelingan lelakon dhek semana. Mlebu kamar ningkesi gombalane. nyatane bisa nyukupi keluwargane sing nang desa. Mung beda carane. Ning dudu Suhadi Tukang Cukur sing asring nulis nang Panjebar Semangat. Ngenteni bojone sekang BRI lagi njukut pensiunan dirasa suwe kaya nganteni matenge liwetan. Sulastri kepencut. Sedhela-sedhela .. Rampung terus metu. Nyepet-nyepeti mripate sinq nyawang. Ngetut mburi Pak Anton. Lumantar layang iki inyong mung kirim kabar kewarasane wong sekeluwarga. Sing tek suwun sliramu sagotrah muga tansah pinaringan rahayu tan ana rubedaning urip. Lungguh adhep-adhepan sinambi omong-omongan karo Arum ngene iki. Sawijining bengi ana tamu nemoni Kang Karmo. Wengine mrambat sangsaya tuwa. Saben nem sasi sepisan tilik ngomah. Awal taun sewidak lima. Kalah cacak menang cacak amplop dibukak. Gombale ditingkesi". Aku isih bujangan: Padha karo kowe lagi ngumbara golet pangan. nemoni. aja bingung inyong nganggo jeneng tuwa. Omonge Kang Karmo. Bareng wis genah surat mau kanggo Mas Sutrisno. Gampang nek wis padha ketemu baen. Jenenge Hadi Sumarto.

Bener apa sing dikandhakaken Bu Wasri. Arep cara apa diadhepi. "Okh. Ora mung kuwe. Wis ngerti gaweyane ndhuk?" pitakone Bu Wasri. Mula nggone Pak Jiman tamune remaja gilir gumanti. Sing ora ngerti ya nganggep bojone.perkarane mung merga kowe ki sedhaerah karo aku. Sebanjure dadi jatukramane. tangane terus diglandhang digawa mlebu kamare. Peturone uga barengan. Nganti olih seminggu urip nang Hotel. Awake krasa adhem. Mula yen kowe gelem leren. bisa nekakaken rejekine. Senadyan kala-kala sok padha rebutan bener. Dijukut nang tase. Amplop dibukak." Krungu jawaban sing keri mau. Bareng weruh isine. "Mas Di. Sulastri wis cumbu. Lan wis dililani dening Kakang sinarawedi ya Mas Suhadi. Bu Warsi wis paham maring aparat sing sok teka ing warung istimewane. Mung dikaya nganakaken baen lomane ora karuwan. Geger anane kabar Dewan Jendral njongkeng kelanggahane Bung Karno. Jakarta kinemulan mendhung angendanu. Sebanjure kon melu rewang-rewang bareng Pak Jiman. Dilendhoti kaya ora ngrewes. sawise gawe wedang klangenane. keturon. melu aku mangan ora mangan. Anggone nglakoni urip ngana kuwe wis krasan. Apa maning sing nggawa Lastri sawijining aparat. "Ya kiye bareng."Kamar kula pundi Pak?" Ujare Sulastri. Witing tresna jalaran saka kulina kuwe parikan sing lumrah ana jagading katresnan. Kelingan amplop sing diwehi nang Pak Anton." Kojahe Bu Wasri terus ninggalaken Sulastri. "Dereng Bu. Arep minggat. Akhire dheweke malah dipasrahaken maring Bu Wasri sawijining germo klethekan. Karo nangis sesengrukan. Metu mlebu mobil dibukakaken lawange. Sulasti mung nurut apa karepe. "Iki kamarmu ndhuk. Awake Sulastri mrinding.. Malah nek ditari pamit lunga. Dhasare wis tengah wengi tur sapa sing arep bisa disambat. Isih ana manungsa sing duwe welas maring sepadha-padha." Lastri ethok-ethok ora ngerti. Bu Wasri ora bisa menging. malah ditukokaken sandhangan kon milih dhewek. siki umbaring esem lan renyahing guyone. Ora liya mung pasrah. Mula tamune padha marem. Apa dheweke Suhadi wantah apa sawijining Malaikat kang ngeja wantah? "Primen dhik Lastri kok meneng baen". Yen dhong salah paham Sulastri trima ngalah. buktine Anton lan Kang Karmo sing isih sedesa baen kolu ngedol awake. Sorene Sulastri dijak mubeng kota Jakarta. Sulastri ora bisa kumecap. Terus tangi reresik awak senadyan isih krasa lungkrah. Kanthi pawadan arep dipet bojo dening Mas Suhadi. Sing jenenge sradhadhu bujangan. Seminggu ngladeni Pak Anton nek embret matun apa tandur mbok menawa nganti pirang-pirang wulanan. Akhiring sasi September taun nem lima. Sing ketiban pulung Pratu Sutrisno. Tinimbang kerja nang sawah. Arep budi keprimen. Sing maune krasa ngajok kejlomprong. Sing bisa nylametaken jiwane Bung Karno jere Kolonel Untung. Ora rila. Nggoleti kunci lawang ora ketemu. kowe kebanjiran dhuwit. Kabeh nduweni karep padha. Mung lumah-lumah olih upah. Apa omonge Anton mleset satus wolung puluh drajat. Lah wong teka nang warung ngonoan kok dijak "ngono" ra gelem. Nganti ora emut. Mula liggare sekang warunge Bu Warsi rumangsa padha kelangan. mikat Sulastri. Mbok kepenak. Nek Ibu mung trima sewane kamar lan enteke nggonmu maem. Kanca-kancane sing dipamiti padha rerangkulan. Wengi kuwe barang sing paling pengaji wis dimamah dening Pak Anton. Sepisanan teka mung kenalan. Jebul awak sakojur tanpa awer-awer. Apa maning Anton kandha jere arep dinikah barang. Wis pirang-pirang sore Sulastri bingung ngadhepi tamune sing nyalawadi. Ing cipta ora mudheng. pegawe sipil bageyan masak ya anak buahe Suhadi." pandheseke Lastri. Sulastri bayune kaya dilolosi. weruh cah wadon klimis. tetangisan. Apa maning Jakarta. Sulastri arep nanting apa karepe. "Kepenak kok ndhuk. Ora ngertiya mung trima dadi wadon simpenan. Keduten kabeh. Wengi candhake.. Jere nek wis nyawang dheweke atine w's tentrem njur pamit bali. Nang kene nek kowe pinter ngladeni tamune. Pak Jiman lan bojone atine melu trenyuh bareng dicritani apa anane Sulastri. Dipilalahi nolak langganane. Wong sakloron netrane dadi mata yuyunen. Ngerti-ngerti wis parak esuk. Lumakuning dina terus mrambat miturut garising kodrat. kaya tawon weruh kembang. Kena diarani metu sekang kandhang baya. Njenengan deneng gawe bingungku Mas. Sing kaya ngana kuwe dadi pikirane Sulastri. Jane kersane primen sih? Nek wong penginyongan biasane mbokan cablaka. adhem ayem baen. Pindho ping telu tekane mung andon medang. Sulastri ngebrukaken awake nang peturon. Malah ngglongsor ngrukebi sikile Suhadi. mripate Sulastri mlolo kamitenggengen. Krungu critamu nggone kesasar ing panggonan iki aku dadi krasa ngawak. Maeme nang restoran. . Senajan Anton lunga. Nglegena kaya bligo. Pak Anton isih turu. Jebul priya kuwe bodhone kaya kebo. Tekan asrama Sulastri dititipakan nang nggone Pak Jiman. Arep ditinggal eman ngganthenge. Sidane wengi iku uga Sulastri pamit karo Bu Warsi. mlebu maring kandhang macan. Awak kesel dadi ireng kenang srengenge. Apa abot ninggal papan iki? Kepenak? Krungu jawaban mau. upahe mung pirang rupiah." Krungu jawaban mau..

Wong nunggu kuwe. Wis tekan titi mangsane. Pokoke tekane wis sangu pangan secukupe. "Kiye Mas layang sekang Mas Suhadi teka." Ora sranta layang disaut. asu gede menang kerahe. Nanging kabar mau mung sakedheping netra. Kantor iku mapan ing kutha Sala adohé rong jam laku darat saka omahku. yen sowane Badan rong dinane. Untung Komandan Yon I Kawal Kehormatan Resimen Cakrabirawa. Primen sebanjure Jeng. Kalimantan. Lumayan nggo sangu pensiun Sutrisno melu kridit Angdes olih telu. Siji Kapten Piere Tendean pengawale Jendral AH Nasution sing lolos saka wengise PKI. Terus diwaca. Lan pesen Mbakyune ora susah repot-repot masak. Wong sing ora ngerti apa-apa melu nandhang sengsara. Nunggu adhi sinarawedi kang wis patang dasa warsa ora ketemu. Jebule sing gawe ontran-ortran mau Partai Komunis Indonesia. Dipencarpencar ana sing nang Aceh. Ora banjur dolanen BOM ing sadhengah papan. Sing arep kedhayohan uga padha rerigen. Bojone Sulastri tiba neng Kalimantan. Yen karo anak putu dadi semanger mbokan Jeng. mlesat ngirid balane se Kompi. nanging mesin mobilku rèwèl ora gelem urip. Mahanani urip ayem tentrem. Ana wong mlebu kok dijorna baen. Lebarane mbok wis kari pirang dina maning. Ing omahe Suhadi wis katon regeng." Ujare Lastri wis ora sranta. Sing dadi korban putra putrine Ade Irma Nasution. Pokoke holopis kuntul baris. Bangsa Indonesia sing kewentar ramah. ning karyane kadhang kala bisa nembus blabar kawate Redaksi Panjebar Semangat. Ya ayo ngesuk diperlokaken sowan. Urun rembug bab wayang kulit lan cercak. Lakune rombongan tamu terus dipandu liwat HP. Sulastri karo anake wadon masak-masak. Sapa sira sapa ingsun. Yani. mbokmenawa isih ana rasa curiga. Jebul Mas Hadi senadyan pengarang cilik." Rencana sing wis mateng bisa kaleksanan. S. Rasa kangen kababar kanthi suka pari suka ketemuning Kakang karo adhi sinarawedi. Tinutup kanthi wecaning lakon pinanggih tata tentrem rahayu kang tinemu. mesthine ora kudu nganggo kekejeman. Ana bat repot disangga bebarengan. Sing lanang ngresiki Angdese mbok nganti mogok nang dalan. pancen mboseni. Karodene bocah-bocah urung padha teka. Semana uga tamune kaya laron metu sekang lenge. kaya dene wong nunggu tekane besan. Parman lan liya-liyane ana nem. Ing rubrik Sing Lucu. adoh saka laku gendhak sikara. dalah anak putu. siki diregedi dening teror Bom. Sulastri ora sabar mbradhat nggapyuk ngrangkul Kakange. Ana paribasan perek kebo gupak kecepretan." "Mbok dhewek wis kangen Mas. Palembang. Ora ketang mung gawe wedang. Kol Untung minangka begundhale. Ketone dadi bangsa sing bringas. "Aku setuju ning aja ngesuk lah. Badan rong dinane. Alaming Lelembut. Ana perkara dirembug. Sumrambah neng lingkungan jembare tekan saindenging Nuswantara. gawe casset vidione buyar. Tur langsung dingendikani Nabi SAW. wis bisa ketemu ya Jeng. Kap mesin mobil tak bukak nyoba ndeleng mesin mobil ngadhat iki sing sejatiné aku ora paham thèthèk-mbengèk mesin mobil. Dina keng diarep-arep wis tekan. Mula wiwit awan wong saomah padha rerigen gotong royong. Liwat HP Sulastri ngabari Kakange. Cara lakon nang pakeliran wayang purwa wis ngancik gagat raina.Wis sebenere wong Kol. Sawise dianakaken penelitian utawa skrining. "Deneng nglamun Jeng. Senadyan tilas saradhadhu suprandene mripate kaca-kaca maca layang mau. Lha wong bareng tekan kana isih dipencar-pencar. Merjaya para Jendral antarane Jendral A. Bola-bali tak starter. dipindhah. Jane nek dhewek kit ganu ngerti asmane sepuhe. Ya sekang peristiwa mau Pasukan Cakrabirawa khusus TNI/AD Yon I melu dadi korban. Ana urusan administrative. pungkasane sing ora ana tandha-tandha kelibat. Sakwisé tak . Yen tresna Nabi SAW. ora ngerti marang pri kamanungsan. "Alhamdulillah Jeng. Kaya dhewek kiye mbok wis patbelas abad. dene Kakange neng Aceh." Swarane bojone sing nembe teka sekang BRI. Gawe papan cintrakaning liyan. Sing methuk pating brubul. Dening:Hadi Sumarto / Panjebar Semangat-02/2006 NGEDOL SING ORA DIDUWENI (déning: Adinda AS. Sing mandan sering tah Sing Lucu.) ÉSUK-ÉSUK aku wis sumadya mangkat menyang kantor pusat perusahaan jroning 30 taun aku nyambut gawé ing kana lan telung taun iki aku wis nglakoni pènsiun. Saploke kuwe sesambungane pedhot dhot. sing mun ngerti Kanjeng Nabi ana ing Al Qur'an. Gotong royong kudu diwiwiti sekang keluwarga. nganti ana sing nemahi pralaya. Hp-ne terus moni. Mobil angdes mlebu plataran. Mbok padha eling lha wong Pamane Kanjeng Nabi SAW baen tumekaning mati ya ora gelem Iman.

Dhuwit pènsiun saben wulané mung cukup kanggo ragad urip saben dinané kanthi prasaja. batinku. akèh para panumpang sing gèdhèg . ³Wah iki mung akal-akalan waé !´ ujaré salah siji panumpang cubriya karo ngguyu nyekikik. Nunggang ing bis umum sing pancèné kudu suk-sukan kahanan sing arang tak lakoni sadurungé. ih.´ panjlèntréhé kondèktur bis sing sajaké wis raket. Bisa urip sedhéla. Endi ana mobil sing kudu diservice abot. Sapandurat wong-wong padha kagèt banjur padha ngguyu bareng. ³Mboten.nggon ajeg ana waé klompok pambarang munggah lan mudhun. nanging mandheg manéh sakwisé ana swara gemlothak banter nggawé kagètku. Ing nggon . Ana sing lagi nyanyi sabait rong bait langsung wis narik dhuwit. Utawa ana prakara sing mbutuhaké dhuwit akèh. èh. Atur pakurmatan manèh. sing cetha ragadé adoh luwih murah yèn katandhingaké nggawa mobil pribadi dhéwé. . Jebul swarané salah siji panumpang ing satengahé petikané gitar pambarang sing wis mingkem lambéné tanpa swara. Nanging ya akèh sesawangan sing lagi saiki aku ngerti. Krungu kojahé kondèktur mau akèh wong sing banjur ngguyu gleges. Pramila bisu saèstu. Ngadeg ing tengah-tengah bis. Tak deleng kondektur nyawang aku karo mèsem. aku minangka wong tuwa rak kudu sumadya sakabèhé««. Ing sawijining terminal cilik. uh. Tak deleng driji-drijiné methik kawat gitar kanthi luwes. ³Bengawaaan Sooloooo«. iniiiii«««´ keprungu swarané wong nyanyi. Wiwit aku pènsiun akèh bab-bab sing nggawé was sumelang jroning uripku. Pindhahé chord-chord C-C7-F-G7-C ya mapan apik. Kanthi ngungun aku nglebokaké dhuwit sèket èwu rupiah ing njeroné kothak cilik sing diideraké pambarang bisu mau. Tetéla nunggang bis umum ya kepénak angler uga. Ana sawenèh panumpang sing keplok. Aku iki sing mbiyèn duwé pangkat dhuwur. Riwayatmuuu. Priya pambarang bisu banjur ngideraké kothak karton. telung tahun sakwisé pènsiun durung tau tak lebokaké bèngkèl. endi ana kulawarga sing dumadakan lara kudu mlebu RS. lan iya padha ora duwé lumbung kanggo nandho pangan. Akèh pambarang (=pengamen) nggawa alat musik kanthi solah bawa dhéwé . ana priya pambarang umur udakara 40 taun munggah bis. Manuk-manuk kuwi ora padha nyebar lan ora padha derep. Kanggo ngawèkani awèté mobil pribadi biasané nem wulan sepisan dak lebokaké ing bèngkèl lengganan. bayaré gedhé bareng wis tuwa pènsiun malah kebak was-sumelang lan kekuwatiran ? Genéya? Ya embuh«« Wusanané aku tetep budhal nunggang bis umum sing akèh liwat ing ngarep omahku. ngiwa nengen dhèwèké atur pakurmatan panumpang bis tanpa pocapan apa-apa kejaba ing lambéné mèsem ngujiwat.uthak-uthik kana-kéné. Banjur dhèwèké njenggèlèkaké rainé wiwit nyanyi. Ana sing gèdhèg . yaiku kepéngin ngrebut kawigatèné wong-wong supaya gelem mènèhi dhuwit rècèhé. Saka lambéné kanthi semangat menga amba nanging durung ana sing ngerti dhèwèké arep nyanyi apa. oh. Nanging wektuné nikah. Dhèwèké main wirama kroncong. Aku ngungun sakwetara wektu. Aku sing seneng main kroncong ora ngerti pambarang iku arep main lagu apa. Ucapané banter mèmper swara ah. Begjané anakku loro-loroné wis rampung kuliahé. seprapat jam sadurungé tekan kutha Sala. pak. Piyambaké bisu tuli gawan bayi.gèdhèg. Punika pedamelané saben dinten kanggé pagesangan éstri lan anakipun setunggal. tak coba nguripaké mesin manèh. ya iku. Kedadéyan ngéné iki pancèn wis suwé tak kuwatiraké. lan iya padha ora duwé lumbung kanggo nandho pangan. awit wiwit sepisanan mung main chord babar pisan tanpa melodi.dhéwé. Mèh telung menit pambarang iku main gitar karo tumungkul sirahé. nanging pamrihé siji. Nyandhang penganggoné rapi lan resik ora kaya pambarang umumé sing kummel lan nglomprot. Nanging pétungan ragad.gèdhèg gumun. Priya pambarang iku wiwit nabuh gitaré. Aku kagèt banget. Kowé rak luwih aji ketimbang karo manuk-manuk mau !´ Lha. Priya bisu iku mau dumadakan njerit banter lan gitaré ditabuh sora gawé mengkorogé githoké sing padha krungu. Aku dhéwé mung lungguh meneng ngungun. Kanthi trapsila mbungkuk mengarep . Kebeneran pambarang sing ana ndhuwur bis mung dhèwèkan. Rumpakaning chord-chord iku diambali bola-bali. aah«« Mbok menawa intro lagu anggitané dhéwé.. Ana sing pidato dawa sadurungé nyanyi ana sing mung terus nabuh gitaré karo sirahé manthuk-manthuk tanpa swara. éwasemono padha diparingi pangan déning Gusti Allah. ³Tiyang punika pambarang bisu««´ cluluké pak kondèktur bis. Aku dadi yakin lan faham sabdatama pitutur luhur sing nyebutaké: ³Manuk gagak kuwi ora padha nyebar lan ora padha derep. Aku rumangsa éntuk piwulang sing becik banget saka kedadèn sing mentas waé tak adhepi. Werna-werna patrapé. Tak rungokaké mainé resik. Sakwisé rong menit luwih pambarang iku mung ngucap swara iku sing babar pisan tanpa wirama ora jumbuh karo gitaré. Swarané bening merdu. Lan isih akèh manèh kekuwatiran lan rasa sumelang sing ngreridu pikiranku ! Kanca-kanca pènsiunan sak nasib ana sing ngayem-ayemi kanthi nuding sabda tama: ³Coba delengen manuk gagak. gitaré sidhem.

kamangka lehku kansénan jam setengah wolu. Jan-jané aku ora tegel ngeculké Sari mulih bengi. Dina setu kang panas ngenthang-ngenthang. Apa manèh sanajan ta iki nèng jogja meksa tetep krasa adem rasané. para maos rak wis mangerténi kaya ngapa kahanané sepur kelas ekonomi. Dhèwèké ngedol sing ora diduwèni kok ya bisa urip.hi. tuku tikèt terus langsung munggah sepur rasah ngentèni sepuré teka kaya adat biasané. nanging lèrèn sedhéla nèng angkringan pojok gelanggang adat biasané angkringan bukak jam papat soré ning ora kanggo angkringan gaul iki. Apa manèh iki mlaku bengi.. . Kondèktur sapa aruh aku karo mèsèm grapyak. sing tak jujug ora liya ya Bonbin.´. kagèt aku meruhi awakku dhéwé jroning pengilon. salahé sapa rada lelet. 12 juli 2003. isih katon kebul-kebul ngana kaé. krasa ana tangan alus njawil pundhakku tengen saka mburi.. Durung suwi iki Sari kelangan barang. umpel-umpelan. wong biasané. kapitayan lan ikhtiar ! Wong bisu mbarang dodol swarané bisa nguripi anak bojoné. Wah pokoké semrawut... Motor wis siap. motor takplayoké ngidul terus mangétan setithik njujug ing Lempuyangan. wah aku kuatir mengko ana apa-apa nèng ndalan. pak ? Sèket èwu regi ingkang pantes sanget. Kaya adat biasané lé menyang lan tuku tikèt rada ngèri. Jebul disemayani tikèt jam setengah sepuluh bengi. Gusti mesthi bakal maringi sing kita butuhaké angger disuwun kanthi donga. ³Hi. Akèh copeté barang. Mula dina kuwi lèhku ngeterké tuku tikèt ya wayah jam rolas kurang seprapat.´ Nanging mesthi waé nèk manuk gagak mau tetep meneng. turu waé ing susuhé ya ora bakal éntuk pangan sapuluk-puluka. ngadhep kopi karo ngobrol. Barang wis tekan ngarep lokèt karcis Sari langsung njaluk tikèt menyang Tasik. Gusti Allah Maha Adil. aku ngalem bagusku. mlotot odol. ning rumangsaku kaya nduwèni pangaribawa kang narik kawigatènané mahasiswa padha jajan nèng kono. Sakwisé mripatku loro bener-bener melèk. ndodok tenguk-tenguk ndhisik karo udud. sepuré ya mesthi telat lé teka. siré dhèkné arep mulih dina kuwi uga. Bali saka stasiun ora langsung njujug kosé Sari.45 stasiun Lempuyangan. ³Wah bapak kepranan laguné pambarang bisu tuli wau nggih. Jan-jané setengah enem tumrapku isih ésuk banget. Aku saiki yakin ora perlu sumelang manèh.´ ucapé kondèktur mau ngguyoni. gandha parfum krasa maknyus nyogok irung. Ésuk-èsuk ngéné énaké ngopi karo ngudud. ³Weit. karepé gati arep ngeterké Sari nggolèk tikèt sepur.géné nèk nyandhang rapi ngéné ya kethok bagus´.. Seminggu kepungkur. Ora lali karo nggondhol bungkus rokok. ana kansèn karo dosen. rega tikèt lan sepur sarta jurusané. blaik. aku mudhun saka bis kanthi jumangkah ènthèng... Dina jemuwah bareng karo plethèking srengéngé saka sisih wétan.. karepé teka. Cekikikan dhéwé. kamangka sing arep ditumpaki kereta kelas ekonomi. awit wis kulina. ³Mas tumben jam segini dah nyampe kampus ?´. Kebeneran. Bocahé langsung njujug warung Telkom sing ana sandhingé lokèt karcis. sajak kuciwa.sreetttt´. Wong nyanyi mung ah. Tekan kampus isih jam pitu. petugasé kandha yèn sepur pasundan ntas waé mangkat durung ana rong menit lewat. aku wis tangi. Mesthi dudu ³swara merduné´ pambarang bisu mau. LEMPUYANGAN Setya Amrih Prasaja Jam 11. oh! Nanging piwulang sing prayoga saka dhèwèké. kamangka kudu dina iki uga dhèwèké wis tekan Tasik wong jaré ana acara keluarga.. gagé aku menyang kampus.éwasemono padha diparingi pangan déning Gusti Allah. Jam setengah enem ésuk. uh. èh. Sumpek. Èsemé katon kecut. akèh tukangé ngamén. biasa kaya padatan. ³Sreeetttt. bakul-bakul sing pating sliwer. Aku mung mèsem manthuk. sakperlu rembugan kepiyé beciké. Bathinku ngapokaké Sari. Bakulé ya ana sing lagi lekas nata dagangané. dalan aspalan katon ireng sajak kemebul kena dayaning srengéngé mangsa ketiga. Rampung markirké motor. gagé aku nyandak anduk. Wédhang kopi panas wis sumadya. Aku nunggoni sangareping lokèt karo maca jadwal. lagi kèthok paling wong papat kalebu aku sing wis padha nonkrong. satengahing lalu-lintas jogja sing padhet. kantin Sastra sing panggonané biasa. kuwi pas dhèwèké meksa mulih bengi dhéwé. Kahanan bonbin durung ramé. Kenapa aku kudu sumelang lan tansah kuwatir ?? Saktekané terminal Sala.

. makasih´. Wangsulané petugas perpustakaan sakwisé maca daftar katalog sing takulungké. Genéya ana sing masang lowongan kaya mangkono.. Rampung konsultasi aku nyelakké sedéla menyang perpustakaan sakperlu mbalèkake buku. Aku munggah gerbong watara jam sepuluh kurang seprapat.. Jam 09.00 WIB. Tangané Sari dakkanthi. Bubar konsultasi kang kurang luwih ora krasa nganti ana rong jam. Diutamakan Keahlian Filologi. Mbuh aku dhéwé ra pati ngematké tulisan sing kapampang. ³Rokok mas ?´.. Ngalor ngidul nggonku angon ilat adol omongan -. barang weruh aku ongap-angop saka mau. Ciawi. dah lama ya nunggu ?´. krasa nèk sikilkku kepidhak tukang ngamèn sing liwat ngarepku.´.02 WIB. kamangka punika wonten. Bocahé pahen. Mangkono kandhané.. Jam 21. Sak jroning kantor sejatiné aku rada tambah gagap.. Mbok menawa iki sing kepindhoné aku numpak sepur kelas ekonomi manèh.. Bareng tekan stasiun Banjar lagi ana lungguhan sing kosong. pakulitané putih katon saka cahyané kang suminar meksa gawé blèrèng mripatku sing ketutup kaca mata ribèn.Sakwisé wedhang kopi taksruput sing pungkasan nganti sak ampasé katut gawé garis sakduwur lambé. ³Oh.. Sari dakkanthi sacedhakku. mripatku kaya-kaya mak pencorong melèk amba. Krunguku sih jaréné padha dicolongi mahasiswané. Kahanané katon ramé. Karo ngetutké bu dosen mlebu kantor. ngétan-ngulon aku nggolèk gerbong sing isih sela. sepur sing ditunggu-tunggu mak kluwer siji mbaka siji gerbongé mlebu stasiun. karo nyilih manèh. Kayané ora mung sepisan kuwi olèhku nggolèki buku ning ora tau ana.. aku nggolèki warta saka mading sakngarepé kantor jurusan. ³Punten ak. istirahata. Nganti bola-bali lèhku maca. 12 juli 2003. Aku gagé menyat Sari takgugah. Aku ngrogoh sak. gagé aku lungguh. Ora sakwetara suwi.. untuk bergabung pada Lembaga Kajian Naskah Jawa. Kepiyé lèhku matur apa nganggo cara Jawa apa Indonesia.. wong jaré jurusan sastra Jawa rak kuduné anèng kono nggo sarana gladen wawan rembug cara Jawa antarané mahasiswa lan dosen. pating sliwer calon penumpang ngétan ngulon nggolèk papan sing kepénak nggo lungguh ngentèni sepuré teka. Sajroning gerbong ramé banget ana sing ngomong cara sunda ya ora sithik sing ngomong cara Jawa. lumayan ora pati umpel-umpelan kaya gerbong liyané. mbuh padha ilang menyang ngendi buku-buku kuwi. Gemrudug swarané rèl kaya swarané bledèg ing mangsa udan. . Karo ngentèni tekané dosenku. Kampus. Oh ya tegesé campursari para maos rak nggih sampun pirsa ta. ³Mas rong jam manèh nèk gak telat sampéyan teka Ciawi. Bocahé seneng banget musik lan ngeband dadi ora mokal nèk sadalan-dalan sing dirembug mung kahanan musik karo band. ³Bukunya ngga ada je mas´. Jejerku persis cah nom-noman bagus warnané. Tanpa dikomando puluhan calon penumpang sing saka mau ngentèni sajak ora sranta. ehm coba aku wis lulus.³Wah iya no´.´ Wangsulanku rada gagap. Ora krasa lakuné sepur wis setengah dalan. Wah awak krasa pènuk rasané pirang jam waé aku ngadeg karo nyangga awakké Sari sing lumayan abot.´ Wangsulanku rada ngèyèl. ³Wah lha dos pundi ta bu. Bathinku misuh-misuh ning ora kumecap.. Lempunyangan. aku njujug kantor jurusan sing wektu kuwi wis bukak ning isih katon sepi tur kosong. padha pating sliwer rebut papan colong playu. Kamangka nèk cara Jawa tetembungan basa kramaku ki durung jangkep.. jenengé wawan saka Batu Malang. Jam 07. rambuté dawa semanak semedulur.Bu. ³Ada. ³Mas.. wong mripat iki rasané kaya kari setengah watt. Mlongo aku maca lowongan gawéan kang surasané mbutuhké Sarjana Sastra Jawa. Suwi-suwi saya gayèng lèhku ngobrol karo dhèwèké. ning nèk cara Indonesia kok katon lucu. Jebul dosen pembimbingku wis ana jejerku. karo nuduhké bungkusan rokok Mild. cara campursari baé sing gampang tur padha penaké.. Ning tetep ora keduman lungguhan. Akh luwèh. tetembungan Jawa campur aduk kaliyan tembung Indonesia.. mengko takkèi ngerti nèk wis teka Ciawi´. Makjenggirat aku tangi kagèt.30 WIB. Aku seméndhé pinggiring kursi. 13 Juli 2003 Wawan njawil pundhakku aweh ngerti yèn wis tekan Ciawi. ³Dicari Sarjana Sastra Jawa IPK min. 3. Wangsulanku cekak karo ngajak lungguh bocah wadon sing njawil pundhakku mau. Wangsulané cekak. Akh mbuh. Sepuré lèrèn rada suwi ing stasiun apa ta kaé. arep menyang Bandung. jelas sinerat jroning katalog. Sidané bisa mlebu gerbong.nggih sampun sakwetawis. Karo ngulungké rokok aku ngajak tetepungan. Ana pitakonan sing gawé kagèt nggonku ngalamun iki mau.´.

rasa lan karsa. duwé brèngos kang dawa nglawér klangsrah lemah. . ³Ora ki. Aku pamitan karo wawan banjur medhun saka gerbong.´. tur praupané ya ora medèni. kumecap omong ya sakperluné waé. ning tetep baé aku menyang. Gaib kuwi barang kang kasat netra tur angèl ginayuh déning panggulawenthahing manah. Makbedunduk. njanur gunung teka anèng papan dununganku. Ya pancén kaya Sungut gegambaraning naga wong cina kaé. mung pingin mastekaké Sari tekan panggonané kanthi slamet. awit tumraping Giman ora ana kang mokal. Aku coba golek pitakonan bab apa sebabé kok saka lempuyangan nganti tekan ciawi kéné Sari ora akèh tembungé alias mèndhel kémawon. kok nggoné golèk kanca mesthi nglurug panggonan sing kondang angker tur singup ing désané. Nanging kenangapa. Gagé aku nyandhak lawangé gerbong. suwé taksabani panggonmu dunung kok tansah sepi-sepi.. Ora liya ya dapuran pring pinggir kali wétan désa. Kayata bangsaning jim. kaya padatan yèn wanciné bosen nèng ngomah. amarga dhèwèké durung nyumurupi kaya ngapa lan kepiyé wewujudan sejatiné. Jebul kang saka mau dicelak-celuké Giman. Giman mesthi golèk kanca wawan rembug lan gegojègan. ya kuwi bangsaning manungsa kang tinakdir minangka titahing Gusthi kang paling sampurna tinimbang tumitah liyané. rèl lan kahanan ing stasiun Ciawi sing sepi nglangut. lambéku kaku ora bisa kumecap njaluk pamit karo kursi stasiun. Kang ditakoni ya semono uga. ³Ki Sungut. kalebu barang kang gaib. nganti tekan bangsaning jim pripayangan. Giman bengak-bengok karo ngubengi pinggiring kali kang mili satengahing dapuran pring. Lan sebab mula bukané. Jebul lèhku adoh-adoh saka lempuyangan tekan Ciawi mung teka langsung lunga. ya kapeksa aku mulih Jogja dina kuwi uga. mung semiliring samirana antarané gegodhongan gawé kemresek. ³Ciawi´. Wondéné pancèn bener kahanan sing kudu daktampa kaya mangkono. Sari njawil bakulé sing lagi sibuk ngladeni. kapan anèng ngisor´. pangudarasaning Giman kang kaya mangkono. karo ngentèni rada awan. Kang diceluk ora metu. Bok menawa. Wangsulanku cekak. ³Ki«ki«. pitakoné Sari karo ngucek-ucek mripat.³Dah nyampe mana ?´. nglèsèh sakcedhaké Giman. ³Mang bubur nyak´. Angin adem krasa manjing balung sungsumku mapag tekaku ésuk kuwi ing Ciawi tanah Pasundan. GAIB Setya Amrih Prasaja ³Aku naté takon karo sapadha-padhaning urip. Apa ta sejatining urip kuwi. malah katon wicaksana. tur ora bisa kanyana kapan ning duwur. Pambengoké Giman ing ngisor dapurané pring pinggir désa wanci surup srengéngé. Sakwisé weteng krasa anget lan wareg. ya kuwi Allah kang Maha Gaib. persis kaya Sunguting ula naga. Dadi kaya jim kuwi. melu nglesot. ana wigati apa cah bagus´. njur lungguh sacedhaku. Ora kaya swasaning atiku sing gemrejeg-grejeg kaya lakuning kreta sakduwuring rel kang panas antarané Ciawi ± Lempuyangan. awit saka dawaning jènggot kuwi mau. Awit manungsa pinaringan cipta. mbok menawa tumraping kang Paijo. mung pawongan sepuh rikmané dawa kinucir siji. bakal ora tinemu nalar ginayuh ing rasa tumraping jalma lumrah kang sebangsa karo dhèwèké. ³Whè lha nak Giman. mbuh kuwi bangsané manungsa. Ngalor ngidul isih bengak-bengok. kepiyé cak-cakané lan paran sebabé cakraning kala gumlinding kaya wis dadi padatané. Sepur kang tak jaluk ngintirké lakuku bali menyang lempuyangan wis teka. Mula jan-jané ora jeneng mokal yèn Giman duwé pangudarasa kaya mangkono. sampéyan menyang ngendi baé ?´. bok menawa pancèn wis dadi garising takdir dèning Gusthi. yèn Giman dadi salah sawijining titah kang dikeparengaké nyumurupi kahanan titahing Gusthi kang liya lan béda alam kuwi. Awit tekaku ora dadi senènging penggalihé wong tuwané Sari sakloron. Jan-jané aku aku wis krasa lan ngerti yèn tekaku ngancani Sari mulih ora bakal dadi atiné wong tuwané loro. aku Giman ki. mung èloké kabèh sarwa putih. wong Giman bisa nyumurupi lan grasakaké anané. awit manungsa dikeparengaké daya cipta kang tinemu ing rasa lan kinarya ing karsa. tangané loro nglumpukké godhong garing kanggo sarap lungguhan. tumrap Giman ora kalebu barang kang gaib. kowé nèng ndi ki !!?´. ana pawongan sepuh nganthi teken samar-samar metu saka sela-selaning dapuran pring. Tumrap Giman mung siji kang Gaib. kok Giman bisa kaya mangkono kuwi ya mbuh. Tegesé. Mula pawongan mau pinaraban ki Sungut karo Giman. malah bisa dadi kanca wawan rembug jaré. Giman ganti takon. Kang pinaringan cipta. Adem sing krasa saya nambah wetengku luwé. Sawetara ana telung jam karo tengak-tenguk ngentèni tekané sepur menyang lempuyangan manèh. Soré kuwi.

sajak ana sungkawa ing atimu cah bagus ?´. aku lan kowé iki. isih pirang jam manèh ketug puncak´. pedhut putih dadi kemul nambahi adem kang krasa njarem ning balung sungsum. mung baé béda alam. Ntas iki mau. ki Sungut banjur mbacutké nggoné ngendika. Sabar. Ajeng lan Ayu nggolèk panggonan ngaso dhéwé-dhéwé. ³O«o«jebul kuwi ta. ana kang pingin taksuwunaké pirsa karo sampéyan. ³Man.´ Atiné krasa rada marem. Giman nggolèk panggonan kang rada akéh suketé kanggo nyèlèhké bokong karo ngrogoh sak nyumet udud.³Anu nak Giman. anané jim tumraping kancaku pancèn gaib. lan ora sembarangan wong pinaringan nikmating gusti kaya kang kokduwèni kuwi´. mung bédané katon isih nomnom´. lèhé ngaso sak ududan baé ya cah. dadi ora jeneng mokal wewujudanku kang alus ora kasat ing netrané jalma manungsa akèh. ateges klebu sato kéwan lan tetuwuhan . kejaba mung Allah Kang Maha Gaib. Kuwi bedané aku karo kowé. rombongan kuwi pada lèrèn ngeculké rasa kesel. kok aku bisa nyumurupi anané sampéyan´. mung merga saka kersaning Allah. Sakwisé ngliwati kebonan tèh kang ijo. déné kok kowé bisa nyumurupi anané aku ora liya. nanging gandèng rinasa saya adem. Lan wektu iki uga aku njaluk pamit. saka kabèh kang sumebar. ³Kurang luwih rong jaman manéh. Giman lunga camping bareng kanca-kancané. Kuatir mengko kanca-kancané pada mlayu sipat kuping yèn dikandhani sakiwa tengené akèh wewujudan anèh. ³Bar. ki Sungut maklap ilang saka pandulu. Pangudarasané Giman kang sakawit mau meruhi kahanan liya sak kiwa tengené. ³ Anu ki Sungut. astha sedhakep nyikep tongkat ngarep dhadha kuwi. déné Budi. takonana karo sapada-pada titahing Gusti kang sumebar ing marcapada iki´. Sak ilangé ki Sungut. Rencana sakawit arep langsung mbacutké laku. Ganti dina. apa iya kabèh kuwi mau bakal mbadar pitakonan kang tansah ngglayut angen-angenku.´ Sabar awéh wangsulan karo mbenahi taliné sepatu. déné aku iki ana ing alam pangangen-angen. Krungu tembungé ki Sungut. ya saka piyambaké kuwi aku diparingi ngerti prakara kang koktakokaké marang aku. Pedhut mulai tambah tumurun saka puncaking arga. oh ya siji manèh welingku. Banjur awèh wangsulan. ing alamku kana akèh manungsa kang ngarani sampéyan kuwi barang kang gaib tur kebak wewadiné uga nyalawadi. ³Aku kudu nggolèki ngerti saka sapada-padaning titah. ³Coba yèn cah-cah kaé bisa ngerti kaya kang takweruhi. aku lagi ngiring mantèné. mbuh kepiyé kaya-kaya ana samirana kang nyèrèt-nyèrèt sandanganku. Mangkono Giman mulai awèh pitakonan. Giman mung ndoplong karo mantuk. jebul aku arep ketekan dayoh kowé ta nak Giman. ora ana samubarang kang gaib. njur kenangapa. awit lungaku iki mau dadi pitakonané kang lagi nduwé gawé. binareng tekaning samirana. marang pawongan sepuh kang lenggah sila. kok sajak ngemu bingung praupanmu. kahanan saya peteng. ³Nah cah bagus. kamangka. Yèn kowé cinipta ing alam wadag. Bubar sakecapan. ana bocah lima kang loro wèdhok. Bengoké Sabar kang wis rada apal marang kahanan ing gunung kono. Kahanan ing pos loro katon saya peteng. akhiré Sabar awèh préntah supaya gawé geni kanggo ngopi apa nggodhok mie. dhèwèké meneng sedéla karo jenggirat tangi nggoné lenggah. Awit wis dadi garising takdir. wayahé wis ngancik madyaning ratri. mesthi baé padha kapok munggah gunung. bareng keprungu adan isya saka langgar kulon kali. sejatiné pada-pada dadi titahing Gusti. kang dadi pikiranmu cah bagus. tegesé kowé nduwèni badan kasar. njalukana pirsa karo Kang Maha Gaib. ³Mula yèn kowé wis ngerti. ya kuwi kang nitahaké kowé kalawan aku kalebu jinising sétan lan malaikat´. mung baé dhèwèké meneng. Sampéyan kuwi rak kalebu bangsané jim ta. kamangka aku dipasrahi dadi wakiling mantèn wedhok. Pitakonané Giman karo nyedot udud superé. mula sinebut badan alus. yèn kowé pingin luwih ngerti bab gaibing gaib. mung keprungu kemrosaking papringan pinggir kali. Ki Sungut ora mbacutaké aturé. Giman isih lungguh sila ora obah saka panggonané sakawit. batiné isih ngira-ngira apa kang sinamun sajroning pangucapé ki Sungut kuwi mau. ³Wah-wah. Giman lan kanca-kancané mbacutké nggoné mlaku SAJRONING ANGKRINGAN Setya Amrih Prasaja . nèng papan kaya ngéné kok ya akèh bangsaning ki Sungut ya. atis. Banjur ana wigati apa. Giman gagé menyat ninggalké panggonan papringan kang saya katon singup tur peteng. Kang tianakonan mung mèsem karo monthak-manthuk. ponakanku ngalas roban kana kaé lagi duwé gawé mantu. mengko olehé ngaso neng pos telu bae ya´. muga-muga danyangé kono ora nggiri goda.´ Batiné Giman karo lambéné komat-kamit muji Asmaning Gusti ora lèrèn-lerèn.

galo unjugan kendel wis cumawis ana méja makan´. lenggah cedhakku kéné´. luwih becik nggolèk dalan tengahé baé´. aku kudu kepiyé saiki ?¶.´ Prof. Prof. negara nduweni kewajiban minterké rakyaté ora pilih-pilih. madya. rembug duwé rembug. ³Yèn aku dadi njenengan pak. ditimbali kok mung mèndel ora awèh wangsulan´.Dr. Pisan pindho pambengoké. kang padha nggolèk beneré dhéwé ngutak-atik salahing liyan---lali marang jejibahan kang sinanggul ana pundhaké kiwa lan tengen. sebab mangertèni yèn kwitansi beasiswané tinulis sasi maret-april ning nyatané lagi bisa dicairké sasi juli-agustus. . pambengoké swara saka jroning kantor.. Wangsulané Prof.. Lukman katon saya biru pasuryané nalika pirsa saka satpam yèn para mahasiswané kang padha nggelar démo dina kuwi kepéngin ketemu lan ngajak rerembugan kepiyé lan apa kang dadi sebab mula bukané SPP bisa saya mlejit larangé.. pejabat apadené presiden. ³Piyé buné. turunkan SPP.´ grenengé Prof. nduwèni hak ngangsu kawruh ana kampus negeri ora perduli kuwi anaké tukang bécak. ³Dina iki. Ingatasé piyambaké mangerteni kahanan keuangan universitas kang minim---ditambah manéh akeh fasilitas-fasilitas kampus kang perlu ditambah lan dandani. Yel-yel tansah kumandang ambata rubuh ngebaki kahanan lan sesawangan.!!!.³Aku ya sarujuk. Pitakonané Prof. rumangsa yèn dhéwéke kaya nemu kahanan kang siji lan sijiné rinasa padha imbang abot lan entengé. sapa waé waton bisa lolos ujian masuk perguruan tinggi negeri (UMPTN). nanging kok ya tetep dilakoni.. Bab anané démo kang perluné nggolèk warta alasané biaya SPP tumrapé mahasiswa anyar kok malah diundhaki. Wusanané pikir duwé pikir. Bebasan wong ngerti yèn tumindhak maling kuwi nistha ning tetep dilakoni baé. Wong cilik kaya awaké dhéwé klebu aku iki mung padha dadi gedibal sandal politik lan ancik-ancik nggoné padha arep nggayuh kamulyaning diri pribadiné. kang ginelar ngebaki spanduk-spanduk lan lambé-lambé teles. Lukman sajroning bathin karo nyawang spanduk-spanduk kang pating slebar ngebaki panyawang saka waliké jendéla kantor. tetep ora ana wangsulan saka Prof. siji wadon sing telu lanang maju nyedhaki barisaning satpam kang jaga siaga tata. siji. gawé kasarujukan bareng. sajaké padha nggenahaké. Rektor no 212/2000. karo kekarepané bocah-bocah kuwi. Alasané ya warna-warna.. ³tok. Alon swarané bu Asti maringi pirsa kang garwa. nguntapké lungané Fajar. Sing angka loro duwit bèasiswa tumrap mahasiswa ditangguh mudhunké. Prof. Lukman. Mula jeneng ora mokal yèn akèh mahasiswa kang padha bingung.. Acong. lan wusana. ³Masuk !!!´. Msc kuwi. SPP tumrap mahasiswa anyar diundhaké 50%. puluhan nganti atusan mahasiswa kang padha démo katon wis ora sranta selak kepéngin ketemu karo tetungguling birokrat kampus ya Prof. ³kringgg.. Pitakoné bu Asti sajak gumun nyawang solah bawané Prof. Prof.!!!. Ana rong prakara kang dadi hasil kebijakané ya kuwi . ³Pak.K. guru. ³Urusi pendidikan murah bagi rakyat.. Sakwisé nampa masukan lan anthuk kasarujukan saka senat universitas.. sing miturut para mahasiswa dianggep mblènjani amanat pendidikan. Lukman unjal napas. Lukman Prasetya. ³Dalan tengah kepiyé sing dadi panemumu buné´.. ora mban cindé mban ciladan. ³Kéné lho buné. Lukman karo nganthi bu Asti lenggah sakcedhakké. kamangka subsidi pendidikan saka pamaréntah pusat tumrap universitas wis kalong malah disetop. ³Hidup mahasiswa. nanging kepiyé manèh. Asih. rakyat bersatu tak dapat dikalahkan´. Ya kuwi kang sinebut ing pasal 31 UUD 1945. bengak-bengok .. asthané kiwa nyangking layang kabar kang pepak isi warta cacad-cinacad antarané èlit politik siji lan sijiné..kringg.. lan Ucok kang arep gawé urun rembug karo pihak Rektorat. ngobong awak..´ Lan sakpanunggalané. Ana wong papat. Lukman mung mèsem mireng pitakonan garwané kang kaya mangkono.. sing wektu kuwi lagi sedeku saja tenanan nggoné Maos tuntutané mahasiswa ngenani S.. Kepiyé manèh ?. Mula jeneng ora mokal yèn bocah-bocah sing kuduné padha anteng sinau malah banjur ngusang-usung spanduk. Lukman kang ora kaya adat biasané. kampus ini kampus rakyat bukan kampus konglomerat. dokter. hidup rakyat indonesia..tok... ³Njenegan ki ana apa ta pak. Prof. Lukman mung gèdhak-gèdhèk sajak gumun²wong sejatiné kuwi ora becik ditindhakaké. Wektu semana uga sakjabaning kantor..kringggg. Lukman njaluk uruné rembug bu Asti garwané.. Lukman maringi idi. sakwisé satpamé kantor matur ngarsané saka purwa. Sing dibutuhké bangsa iki dudu mahasiswa sing kebak duwité nanging ya kebak utekké tegesé pinter. perluné bisa éntuk tinggalan bunga saben sasiné. Terus arep ditutup saka ngendi sekabèhing biaya kuwi.tok. aku lagi mangertèni jebul ora ènthèng dadi pimpinan kuwi´. amrih bisa disowanaké ana kantor Rektorat.

Panci leres nak mas. Lukman kang kaya mangkono kuwi mau. buruh.´ Aturé Prof. ³ning ya ra papa tinimbang nyandhang cara saiki sing ora mbejaji. ³Paling-paling mengko njenengan ditimbali ana ing rapat Senat. ngendikané mbah Sastra marang aku . gawé jeneng ala tumrapé Birokrasi kampus. ... Ya ing papan kono kuwi aku ketemu piyambaké. laré-laré ingkang sinau wonten pawiyatan luhur negeri mliginipun. punika lho ingkang tansah nak mas ènget. karo nyruput wedhang jahé. Lukman ora bisa maringi kejelasan. iki mau bisa baé dicabut waton ana perubahan utawa peninjauan kembali bab anané UU pendidikan kang surasané ndadekaké Perguruan Tinggi Negeri nduwèni status BHMN.´. Mula simbah sing wis tua ngaten mung saged nuturi amrih nak mas ènget kalih punapa ingkang dados kewajiban sinau wonten papan ngriki. saking tiyang sepuh setunggal lan setunggalipun menawi pun kempalaken rak saged ugi sinebat masyarakat. mataku ora kedhép nyawang pawongan sepuh kuwi. pawongané wis sepuh udakara ngancik yuswa 80-an. kelebu kampusé njenengan.K. Bathinku. tuk kringet sing saben dinané mili nelesi agemané tiyang sepuh kekalih. aku lagi ngadem ana ing salah sawijining angkringan pojok gelanggang. cobi mang penggalih nggih nak mas. ngagem surjan lurik soklat sing wis katon lusuh ngana kaé. lha malah kojur ta. aspirasi kang ana kuwi takbalikake satengahing mahasiswa amrihé mahasiswa lan masyarakat mau mangerteni bab mula bukané ana S. Dikti ngenani otonomi kampus. dudu malah njenengan sing ketiban sampur. Aku banjur kèlingan marang apa kang wus dingendikakaké dening mbah Sastra. ³Ya bèn terang diaturké purwa. kang uga nduwèni kalodhangan ngurusi keuangan dhéwé. ³Dadi bèn mahasiswa lan masyarakat ngerti saknyatané kaya ngapa. kanthi ngajak rembugan uga maringana pirsa. kowé kabéh nggawaa aspirasi kuwi langsung ana ngarsané wakil-wakil rakyat kang ana gedung DPR.K. uggah-unggahan SPP kuwi mau. Kula nggih prihatos nyumurupi laré-laré punika bengak-bengok salebeting barisan demo. ³Nak mas. Jagongan bareng wong loro. Lukman apa anané lan blak-blakané sakngarepe mahasiswa. Boten wonten ingkang nglepataken tumindhak ingkang mekaten. kamangka tumraping mahasiswa kados nak mas niku lagi gedhégedhené duwé kekarepan. jer basuki mawa béya. jaré modèrn tur modèl malah rumangsaku saya lèhé deksura ora ngerti hakekaté wong nyandhang. niku rak mahasiswa ta. Langkunglangkung masyarakat. Dina Senin.. nawu eluh sajroning donga saben-saben wengi.K. nanging kedahipun rak mawi larasing manah kanthi menggalih ingkang prayogi. Kang surasané ngowahi status Perguruan Tinggi Negeri kang minangka instansi pendidikan utuh dadi Badan Hukum Milik Negara (BHMN). iki nganti mudhun ya ana sebab lan musababé ya kuwi anané UU pendidikan anyar sing dadi rujukan S. Karo nyawiské unjugan bu Asti mbacutké nggoné ngendikan. Pasuryané gawé adem sapa baé kang nyawang.K.. Awit dianggep yèn kampus-kampus kuwi. ingkang badhé ngundhuh menawi kuliah awis niku mangké sinten.K. Rak nggih tiyangé sepuh laré sing ajeng kuliah ta. wis kudu golèk dana déné ora ngendelké subsidi saka pamaréntah´. nanging ya isih wikan ing samubarangé. dhéwéke durung bisa ngotak-atik apa manèh nyabut anané S. Gumun kula malah wonten ngriku.. lagi duwur-duwuré nduwèni idealismé. wis dirembug lan dirapataké ana ing Senat Universitas. ´Wah simbah iki deksura surjanan ya iketan barang kok ora ngagem nyamping´..K. Mbah Sastra iki sanajan wis sepuh ing yuswa. gedhe-gedhené bisa uga dadi sebab lèngsèré njenengan saka kursi Rektorat´. Wong njenengan ki rak mung nyèndikani dhawuh saka nduwur ta pak´. ora kaya padatan biasané. dina kang wis ditemtoaké antarané Prof. ³Kuduné. Lan S. Kamangka sakngertosé simbah. rak kathah ingkang namung anak-anaké tani. kuwi. Aku uga diparingi ngerti. Lukman. ³Dadi panemumu. awit saka ananing S. Bu Asti mèsem karo mantuk tanda yèn sarujuk karo apa kang diaturké Prof. utawa gampangé atur otonomi kampus. Nanging ora nyamping mung katokan modhèl silat. Lukman. Lajeng negara. bab kahanan kang lagi tak rasakké sajroning aku neruské sinau ana ing pawiyatan luhur.. Wangsulané bu Asti kanthi ngunjal ambegan lirih. Bengi kuwi béda. awit pamaréntah pusat duwé kekarepan arep nyuda subsidi pendidikan tumrap kampus kang wis di-BHMN-ke kuwi.ahk luwèh. Nanging tetep baé kaya setu kepungkur Prof.³Ya dalan tengah. Amarga S. Kaya arep ambruk-ambruka ruang Senat Universitas mangerteni apa kang diaturké Prof. Rektor kuwi metu. nanging ya ora setithik sing nduwèni béda pamanggih²malah nganggep yèn tumindhaké Prof. kepiyé carané njenengan ora dioyak-oyak karo aliansi mahasiswa bab anané S. Nalika semana. ngudi bab kabusanan. kapan negara niki saged dados negara ingkang maju lan pinter. Lukman.. Lukman karo wong papat wakilé sing padha démo setu kepungkur---mbacutké rembugan. bakulé angkringan ya mung doplang-doplong karo udud ngentèni pelanggané. menawi badhé kuliah mawon kedah ngukur boboting arta dédé kapinterané laré. Bu Asti tansah mènèhi semangat tumrap garwané kakung. yèn S. kuwi wektu iki.K kuwi mau panjenengan tapak asmani. iketé wulung. Ana anggota sing sarujuk karo gegayuhan lan kawicaksanané Prof. Segané kucing isih katon numpuk akèh. madya lan wusana apa anané´. lan nang ngendi yèn arep mlayoaké aspirasiné.K.

gawat jaré. Kanthi nggawé style. Sajroning angkringan. Sakaroné tangis-tangisan. Gusti. Nganti sawijiné dina. Bareng nyoba dirungokaké lagu sak wutuhé atiné pak Utama ngrasa trenyuh . Mesthi Gusti ingkang kersa nuntun kawula!´ aturé pak Utama kalegan kebak rasa syukur. Banjur diobah-obahaké niru obahé driji yen lagi main keyboard kok ya luwes. kepareng kula munggel pangandikan simbah´. Akèh-akèhé nyanyi lagu-lagu keroncong. Awit saking peparinganipun nikmat pinter saged sinau wonten ngriku´. Mbah Sastra katon mung mèsem nglilani lungaku. bareng-bareng program mau kanggo ngiringi wong nyanyi. Tangis bungah mesthiné! ³Matur nuwun.´ aturé sakaroné bebarengan. bener-bener éndah lan nuju prana lagu lan musik sing dianggit dhéwéké iku kaya sing dikarepaké! ³Matur nuwun. ning ya ra papa muga-muga aku bisa ngerti apa kang dingendikakaké simbah. sirahé ndangak lan tangaé loro nadhah mendhuwur. ³Lan wiwit tengah wengi mau lagu rohani iki wis tak garap rampung. Tangan lan sikilé kiwa diobah-obahaké kanthi luwes lan trengginas kanggo mbuktèkaké omongané. Tetéla tangan lan sikilé sing setengah lumpuh limang taun suwéné wis pulih kaya tangan lan sikilé tengen! Gegancangan pak Utama mlebu kamar musik lan nyoba main sawenèhé lagu-lagu nganggo salah sijiné keyboard duweké. Ing mripaté mili luh rasa syukur lan trenyuh . mengko mundhak diarani bocah sing ora nduwé tata krama. pak Utama gegancangan ngudhah-udhah tumpukan naskah lagu-lagu sing durung rampung garapané musik nalika dhéwéké isih waras. angèl nggoné arep nyetop. Nambahi èndahing sesawangan kutha Yoja wayah bengi. Adat biasané yèn simbah wis ngendikan. ora dadi. NAZAR UTAMA Dening: Adinda AS SAWIJINING mujizat. Sanadyan mangkono kanca-kancané padha nyengkuyung pak Utama tetep bisa ngiringi yèn kancakanca sing rata-rata wis pènsiunan. Kagawa saka rasa gedhé kebungahané lan kélingan nazar sing naté diucapaké. Dirungokaké swara musik sing diputer kanthi cara play back song sing wis muni wiwit bojoné mlebu kamar musik iki. yaiku: ³Hidupku Miliku-Mu´. Kawula énggal ngleksanani nazar kula!´ mengkono aturé pak Utama jroning donga muji syukur kanthi patrap jèngkèng. bakul. Sakwisé tak aturaké karo mbah Sastra. ³Bu. parak pajar musik lagu Hidupku Milik-Mu bisa rampung. Sasuwéné iku uga dhéwéké ora bisa main musik keyboard salah sijiné alat musik sing disenengi dhéwé.´ Sisihané gawok ngadhepi kasunyatan iki. Gusti. nanging mainé keyboard ya isih éndah yèn dirongokaké. . Kamangka ratu-ratuning wengi lagi katon ndadari sisih wétan kaé nyurutke cahyaning sasangka. Bojoné kasengsem ngrungokaké. nalika tangané kiwa pak Utama bisa diobah-obahaké kanthi lemes sawisé limang taun kaganggu amarga kena stroke. Njaluk digawèkaké kancakancané ya ora kebeneran. aku énthuk kabar ibuné kancaku mlebu Rumah Sakit. Matur nuwun. Nadyan nganggo wektu sing ora sepira suwéné. Nanging pak Utama kurang marem. kepénak. Gusti. Nadyan limang taun ora naté nyénggol. Lagu kuwi biyèn tau dicoba nggawé musiké kanthi tangan siji. Nanging kepiyé manèh Hand Phone-ku muni.guru. Nadyan main mung nganggo tangan siji awit pak Utama sregep nggawé program musik dhéwé yèn dirungokaké ora béda kaya wong main musik salumprahé. Sawetara driji tangan kiwa diobah-obahaké terus. Kanthi bombongé ati pak Utama nyoba gawé aransemené lagu ³Hidupku Milik-Mu´ kanthi methode multi track record. aku wis waras!´ pambengoké pak Utama nalika bojoné nginguk dhéwéké ing kamar musik. multipad lan song MIDI. ³Mencari Kasih Tuhan´ lan ³Ajarilah Aku Bersyukur´. gagé aku mbayar. pamitan terus bablas. Maklum nadyan ora seniman musik nanging pak Utama 20 taun luwih nlatèni keyboard sing limang taun pungkasan iki dijaraké njamur ora tau disénggol. ´Nuwun sèwu mbah. ³Matur nuwun. mung aturé simbah mau durung tuntas jé. Jalaran main musik nganggo keyboard iku driji tangan kiwa kanggo main achord lan driji tangan tengen kanggo melody. tengah wengi dhéwéké nglilir saka anggoné turu dirasakaké driji-drijiné dadi lemas ora nyengkerem manèh. Dipilih telung lagu rohani sing kober diripta jroning tahun kapindho nalika pak Utama rong tahun bubar keserang stroke. sikilé kiwa uga dicoba njangkah rasané ènthèng. Gusti sampun marengaken kasembadan donga lan panyuwun kula. lan sakpinunggalané sanajan ta boten sakedhik ingkang putrané tiyang gadhah lan kecukupan. Banjur ngrangkul kakungé raket.

Sidané Marga lan Iwan bojoné karo anaké sing isih TK teka ing Yogya. Ingkang perlu kedah dipun jagi. Supaya ora panas. Bu Utama ngerti nalika pak Utama nyritakaké iki kabèh.´ ³Mesthiné prakteké ngluwari nazar iki rak ora terus-terusan. sing manut kanca-kancané Marga mau unik ya narik kawigatèn«« Mobil pic-up silihan pamané Marga disulap dadi panggung cilik ing bak mburi sing tinarbuka. Nganti kawetu nazar: Samangsané mengko pinaringan waras sikil lan tangané lan bisa main musik manèh. awit honoré didumaké grup musiké sing kabèh karyawan andhané. Kebeneran Marga ya seneng musik mliginé main keyboard. nanging bojoné ngejaraké waé nalika pak Utama tuku keyboard merk pinunjul type pungkasan akehé telung unit. Ubarampé sound system. karepé nazar sing dilakoni pak Utama Sejati jenengé bapaké Marga. kowé ndhelik waé jroning mobil. bocah-bocah sing manggon ing panti main musik band sing manut panemuné pak Utama apik banget. pak Utama wis naté rekaman ing studio record. Kerep pak Utama nglimbang-nglimbang yèn pinuju thenguk-thenguk ing kamar musiké. digawé rencana-kerja. Karo mèsem pak dokter matur: ³Mboten masalah. ³NAZAR UTAMA´ . Nèk bapak kesel rak bisa lèrèn ngaso. saben bapak sayah kedah ngaso. pak Utama arep ngamèn seminggu suwéné lan olèh-olèhané arep disumbangaké sawijining panti asuhan bocah yatim piatu. Nanging Bambang adiné Marga sing nyambut gawé ing Banjarmasin nélpon ora bisa bali awit lagi ana penataran dines ing kantoré. Kajagia mboten ngantos kesayahen!´ Esuk-ésuk rombongan cilik wis sumadiya ing ngarep omahé pak Utama.´ Marga usul. malah kegedhèen gumantungé mring liyan. Kanca-kancané Marga. Limang tahun kepungkur nalika nunggoni kakungé ngathang-athang tanpa daya ing RS jalaran serangan stroke setaun sadurungé pènsiun. Sawenèhé barang-barang pangrengga gawéané Edy lan Atok dipasang uga nambah asriné panggung-mobil iki. Kakunge mbiyen priya sing dinamis.´ ³Nek kowé isin nngamping-ampingi bapak. Bojoné pak Utama nyengkuyung kabèh kersané kakungé. Wong sing ora ngerti mesthi ngarani iku mobil hias sing arep mèlu karnaval! Sedina sadurung ngluwari nazar. Marga kuwi putri pambarepé sing wis omah-omah manggon ing Pontianak mèlu bojoné.Bojoné ngadhepi prastawa iku minangka mujizat. Mesthi nuwuhaké controversi. Aku mung mrihatinaké kewarasané bapak. Bu Utama serujuk.´ ujaré pak Utama. Saka kersané pak Utama dhéwé alat musik sing digawa keyboard loro sing ditata sap loro kanggo main solo organ. kebeneran dina iku Minggu. Edy lan Atok sing kebeneran manggoné sakutha. aktif. bisa pedhot-pedhot. ³Iki kedadéyan luar biasa. ³Iku bener. Ora liya iku kanggo nyukupi pepénginan lan kesenangané sing gedhé ing bab seni musik! Malah jalaran kawigatèné sing gedhé. kanthi senenging ati mbiyantu laku ngluwari nazar iki. malah nyanggupi arep mbiyantu mengko nèk ana angèl-angèlé bojone Marga sing pengusaha sibuk lan kinurmatan ing kiwa tengené. Kedadéyan bab sing dikuwatirake iku numusi. Sing perlu gunggungé pitung dina. Bayaré pak Utama nyambut gawé ing BUMN luwih déning cukup kanggo ngragadi bojo siji lan anaké loro sing wis ngrampungaké kuliahé. Pitungpuluhlima yuta rupiah dak kira cukup nggo tuku alat-alat musik prasaja bisa kasumbangaké panti asuhan. Jroning rembug kluwarga iku isih ana rembug usul lan pendapat ³Nék bapak butuh dana kanggo nyumbang panti asuhan. Akeh uga tangga teparo ngumpul ing kono nguntabaké mangkaté rombongan ngluwari ujar iku. dumadakan dadi pawongan sing ora kwawa tumindak akèh. Jatah dhuwit blanja ora tau kurang. Bapak mesthi kuwalahen ngadhepi kabèh iki. Putusan gumathok. Nanging ing kéné sing baku dhéwé iku anggoné ngamen minangka nazar pokoké. Dhéwéké pancèn dudu seniman musik.´ ³Ora ngono. speaker loro gedhé-gedhé ngebaki panggung cilik iki. pak. Telung dina kabèh répot nyamektakaké samubarang kabutuhan. Marga lan ibuné meksa bapaké kontrol dokter langganan. dipasang payung motha antik gedhé. ³Aku kepéngin dikancani Marga jroné ngluwari nazarku mengko. Kowé ngetutaké saka kadohan ya bisa. Pak Utama jroning nunggu dawa ing pangarep arep pulihé tangan lan sikilé kiwa kanthi sawenèhé terapi nanging durung keturutan. Dhéwéké kerep ngruntuhaké luh mesakaké kakungé. aku sanggup nyawisaké. Spandoek mori warna pink tinulis ³NAZAR UTAMA´ kapasang ing kiwa tengené awak mobil pic-up iku. Dhéwéké kepranan nalika ndeleng acara TV. Nanging dhéwéké ora tau nampa sak sèn-sèna. sing nembé nglakoni ngluwari nazar. Bapak ora perlu kesel-kesel. Kayakayané adicara nguntabaké tindaké pejabat waé! . nuwuhaké kawigatèn gedhé saka masyarakat. seneng-aten.´ mengkono aturé Iwan nyengkuyung tékadé mertuwané.´ wangsulané bapaké.

Lagu dangdut sing nyanyi Siska saka njeron mobil. rock lan dangdut. Dhasaré Siska tau dadi solist grup dangdut. Benginé nalika pak Utama ngaso ing omah bubar nglaksanakaké ngluwari nazar dina katelu. Underané panggonan sing akeh ngumpulé publik. Kanggo selingan kala-kala lagu pop. rombongan ngamèn budhal. Mesthi waé pak Utama ora kabotan ora merga mengko bakal diwènèhi honor akèh. ngayahi tugas mandu acara lan ngrangkep nyanyi. Ing omah ngétung oleholehané ngamèn dina kapisan rombongan rumangsa surprise sawisé ngitung oleh dhuwit rong yuta patangatus patangpuluh èwu rupiah. pak Utama wis lenggah ing kursi sangisoré payung kanthi ageman adat: surjan Ngayogjakarta. Swarané pak Utama sing wis 60 taun luwih iku ora merdu nanging swarané abot endhek. Lagu rohani sing lagi sepisan iki kakidungaké déning pangriptané dhéwé. bapak-ibu««´ aturé pak Utama groyok ora kuwat nahan tangisé. Trenyuh««. Sawisé lagu kuwi ranmpung keplok-kepplok lan asesurak ngregengaké swasana ésuk iku. Yèn disawang kaya rombongan sing arep lunga picnic waé! ³Sadèrèngipun bidhal mainaken setunggal kalih lagu rumiyin. kairingan lagu mars ³Maju Tak Gentar´. utamané lagu ³Hidupku Milik-Mu´ Saperangan gedhé lagu-lagu sing dimainaké pak Utama lagu rohani anggitané dhéwé. ana tamu loro teka nemoni pak Utama. ora percaya nèk iku ngluwari nazar. Malah kanthi swara tuwané pak Utama sing rada serak-serak iku malah muwuhi trep nalika dhéwé ngidungaké lagu ³Hidupku Milik-Mu´ asipat pasrah nanging melancholis. Dina kapindho sangsaya regeng. blangkon mondholan. Siska ngaturaké panuwun marang masyarakat sing wis akèh paring panyangkuyung. snack. Kajelasaké uga pikolehé ngamén nazar kabèh arep disumbangaké panti asuhan. Saka speaker ing panggung mobil kaprungu swaran ulem wanita.priya nom-noman ponakané pak Utama mahasiswa semester pungkasan Institute Seni jurusan musik nggabung Edy lan Atok. njaluk kasanggupané . mall. Banjur keprungu swarané musik keyboard sing dimainaké pak Utama. Nanging ibuné Marga ora mèlu kanthi pawadan nyawis-nyawisaké ubarampé kanggo ngamèn dina sapituruté. pak!´ usulé wong-wong ngombyongi pak Utama. Malah ana stasiun TV ibu kota lengkap karo crew lan pirantiné njaluk palilah pak Utama kanggo ngrekam lan nyiaraké ngluwari nazar iki kanthi cara live. Ngarepaké jam setengah sepuluh. sapèrangan lagi mbukak dompeté. kawigaten lan partisipasi sajrone pak Utama ngluwari nazar iki pitung dina suwéné. Ndeleng glagat iki Atok tumuli metu saka mobil kanthi trengginas ngideraké kotak kubus saka karton sing pancèn wis kasediyakaké kanggo piranti ngamen iki! ³Matur nuwun. bareng krungu lagu rohani iki dikumandhangaké kabèh padha meneng anteng tanpa swara. Kabèh padha mèlu nyanyi karo keplok-keplok bungah. Sing nggumunaké ing antarané ana dhuwit receh logam. Ndadèkaké sangsaya nges lan anget! Jam 12 awan rombongan ngamèn ngaso mangan awan. swarané Siska sing lungguh jèjèré supir mobil panggung. Akèh wong sing ngrekam gambar nganggo handycam. Rombongan ngamèn pindah saka papan siji lan sijiné. Sangu sing digawa saka ngomah luwih déné cukup. tanpa keris. mula wong-wong sing krungu cengkoké Siska padha lenggak-lenggok. Siska kuwi sawijining announcer wanita professional sing dijarag diséwa. Nyuwun donga pangèstu kabèh lumaku lancar lan rahayu. Bagas. ombènombèn lan woh-wohan kanggo sanguné kabèh rombongan. Nanging akèh uga sing katarik kanti mènèhi dhuwit cukup akèh sing dilebokaké ing kotak kubus sing sregep diideraké Edy lan Atok. Kekaroné tugas minangka tehnisi ngrangkep scurity.Ngarep dhéwé panggung mobil. Pak Utama kaget nalika nyumurupi wong-wong pada mepet nyedhaki panggung mobil ing tangané sumelip lembaran dhuwit. 50 rupiah 50 iji lan 100 rupiah 100 iji. Ana wong sing mung mesem-mèsem nyecengès. Bocahbocah sing mauné ramé brisik. Sing padha nonton umumé serujuk lagu-lagu sing dimainaké lan dikidungaké pak Utama iku pancèn éndah. Dilagokaké kanthi intro lan interlude musik aransemen sing rinipta nalika wengi sepisan pak Utama pinaringan kewarasan. Krungu musik lan lagu mau akèh ibu-ibu sing ora bisa ngempet metuné luh. pusat belanja terminal lan liya-liyané. Tumindaké rombongan ngamèn iki banget nuwuhaké kawigatèn masyarakat sing gedhé. goyanggoyang ing sakupenging panggung mobil. Njeron mobil INOVA dikebaki werna-werna pangan. Tamu mau manager hotel gedhe dhewe sak kutha Yogja. Ing mburiné jeep Taft di tumpangi Edy lan Atok sing wis ancang-ancang pirang-pirang dina sadurungé. akal-akalané wong bèn bisa ngeruk dhuwit akèh. upamané pasar. Kabèh padha ngrungokaké kanthi jinem. sing numpak Marga karo bojo lan anaké. Mburi dhéwé mobil Kijang INOVA. Jam setengah papat sorè rombongan ngrampungaké ngamèn dina kapisan. Keprungu lagu ³Mencari Kasih Tuhan´ dibacutaké lagu ³Hidupku Milik-Mu´ sing dikidungaké pak Utama kanthi kebak pangrasa.

´ . Sawenèhing alamat panti asuhsan lan uga panti jompo dicatet sing ing wayahé mengko bakal di tekani lan diwènèhi sumbangan. Dheweke kepeksa ninggalake kutha Wonosari asline. abot-abote kepengin nyekolahake anake wadon siji ben bisa nutugake sekolah sawise tamat SMP mengko. Nitik nyandhang penganggone wanita sepantaran bu Dirjo mau ngatonake wong kecingkrangan. Dene mas Didiet putrane mbarep bu Dirjo mangkat kuliah esuk-esuk mau. lan kabèh urusan kapasrahaké Marga.´ ujaré Utama kanthi rai bungah. ngrembug ngenani gedhéné honor. Sugeng siyang. Meja cilik ing sisihe ana segelas wedang kopi panas lan sepiring pacitan. Sabeneré Marga prihatin mikir kawarasané bapaké sing wis tau kena stroke sepisan. ³Kula kepareng matur.«««.´ ujare wanita mau sawise dilungguhake Warsih ing kursi teras cedak kursi males. makaping-kaping nyiaraké lagu ³Hidupku Milik-Mu´ lan lagu-lagu rohani anggitané Kakanda jeneng samarané Utama Sejati. nyambutgawe ing Yogya. Karo ngrungokake radio cilik siaran Radio Retjo Buntung. Sawetara iku salah siji stasiun TV ibu-kota. Warsih nderek keluargane pak Dirdjo wis rong taun iki. nanging katon satètès waspa ing mripaté mili ing pipiné sing wiwit kriput. Nyoba nyetel TV ing ruwang tengah. Pindah ing teras ngarep nggejojor ing kursi males. Kain punika taksih enggal!´ ³Mosok kain kasar ngene regane seket ewu. supaya sisa-sisa umurku ing ngalam donya iki bener-bener migunani mring pepadha. Pak Dirdjo karo garwane wiwit wingi tindak Semarang kondangan adine mantu putrane putri. ³Punika dipun sade pinten?´ pitakone Warsih sawise kain bathik dibukak-bukak kanggo pantes-pantes. bu. Ora kaya Warsih dhewe sekolahe mung tekan kelas 1 SMP medhot. anaké.´ sumaure tamune karo nginguk dalan ngarep omah. ³Seket ewu. sapunika bapak ibu nembe tindak. Marga nawakaké honor gedhé sing fantastic karepé wong hotel bèn mundur. pancen laras temenan.´ ature wanita mau karo ngetokake barang saka tas sing digawa.) WARSIH esuk iku dhewekan ing omah. Kula piyambakan wonten griya. dina iku bisa tumindak apa wae. Durung jam sewelas awan. Dheweke ngira wong wadon iku sawijining sales sing mlebu metu saben omah nawakake dagangan. Raine pucet kumel ngemu wewayangan urip kebak susah. Marga sing diangkat dadi ³manager´. Kanthi kuwatir Marga ngudarasa karo Iwan bojoné: ³Apa klakon ing yuswané bapak sing 60 taun luwih bar kena stroke iki malah dadi selebriti?´ Iwan bojonè mung ngguyu nggleges. Dhéwéké merlokaké ngajari Marga lan Siska duet minangka backing vocal nalika Pak Utama ngidungaké lagu ³Hidupku Milik-Mu´. bu««. Tansah keprungu pesene bojone sadurunge tinggal donya. ³Gusti Allah maringi rajeki bocah-bocah yatim piatu lan para jompo iku liwat tanganku sing wis tua iki bakal tak lakoni amanah iki kanthi sabecik-beciké. NJALUK TULUNG (dening: Adinda AS. Rasane kaya ³nyonya boss besar´ wae. ³Wah.. lagi sedhela bosen.. nanging kok ya gelem tanpa nganyang! Atiné Marga sangsaya prihatin manèh nalika ana penjalukan kontrak kerja saka perusahaan studio rekaman musik sing pinunjul ing Negara iki. ³Kersa penjenengan punapa?´ pitakone Warsih karo namatake tas plastik sing dicangking tamune. Kain bathik cap-capan kasar dawane paling karotengah meter. Kula bade nyuwun tulung«. mripate melek merem lan lambene comuk-camuk. Pak Utama nyanggupi paling cepet sawisé dina pungkasan ngluwari nazar. Mumpung lagi dadi ³panguwasa tunggal´ ing omah loji gedhe iki.pak Utama sak rombongané pentas ing hotelé. ³Kula betah kaliyan ibu kemawon.. Mula pancen enak dadi wong sugih! ³Kula nuwun. Ngereti-ngerti ana pawongan wanita setengah umur nyedhaki dheweke. Kala wingi kula tumbas langkung alus mung selawe ewu. Ah. bu!!´ Warsih kaget. Kosokbaliné pak Utama ngadhepi iki malah sangsaya semangat. Warsih mbedek tamune iki ngira yen dheweke sing nduwe omah gedhe iku. njenggelek.´ wangsulane Warsih. ³Kula badhe nyade kain batik punika. nggadang-nggadang anake wadon sabisa-bisane sekolah saora-orane lulus SMU. bu. kabeh gawean ngomah kuwajibane Warsih wis rampungan.

Warsih metu tekan lawang pager noleh ngiwa nengen. Sorene pak lan bu Dirjo kondur. kula tak mendhet arta rumiyin. Nasibe tamune iku kaya aku wae. Dhuwit blanjane sewulan sing telung dina kepungkur diparingi bu Dirjo di jupuk separo banjur diwenehake tamune mau. Nembe ngetingal sak jam utawi kalih jam mangke«« Menawi penjenengan kersa mundhut kain nika. bu. Kepeksa golek pangupa jiwa dhewe merga ditinggal sing lanang mati. Lungguhe ketok ora jenjem.´ kandhane Warsih karo mlebu ngomah. ³Nggih kula purun. . bu««´ ujare Warsih. Warsih mung manthuk-manthuk mesem seneng. Warsih niteni ing acara tv MINTA TOLONG sawise nuku barang sing didol. Bisa tuku busana Muslim sing nganggo renda-renda endah««« Wah. ora ana wong mlaku. Bisa tuku ali-ali emas limang gram nggo ijole ali-aline sing wis diedol ndek bojone mlebu panti-usada marga kacilakan. Warsih kaget ing dhadhane tuwuh pangarep-arep. apese limang yuta rupiah! Wah. ³Dos pundi kersa mundhut kain kula. Dirantos. Bali maneh lungguh kursi ing teras. Dhuwur-dhuwure pengaji rongpuluh ewu wis apik! Warsih lungguh ing kursi teras. Kain bathik sing bar dituku rongatus ewu rupiah mau wis ora digantekake maneh. melas nyawang Warsih sing isih lungguh dheleg-dheleg ing kursi teras. let sedhela banjur ana wong sing nyedhaki menehi dhuwit akeh minangka piwalese wong sing wis gelem tetulung. ³Kalih jaman. Tim««. Kula warandha katilar pejah. bu?´ ³Mboten«. ³Betah kula ngge tumbas regine obat seket ewu. Penjenengan nengga kemawon wonten ngajengan. bisa enggal-enggal nukokake speda Palupi anake wadon. ³Aku tak metu ndisik. Mau baline tamu ngalor apa ngidul?´ Didiet ngetokake speda motore mlaku mengalor kaya sing dikandhake Warsih. Durung nganti sejam sawise kuwi. ³Sekedhap. Didiet bali saka kuliah.. Dheweke menyat ninggalake tamune. ³Kenging punapa kok sajak bingung.´ wangsulane tamune lirih sajak keweden. ³Ana apa kok sajak kesusu-susu. Menawi ibu saged mbiyantu kula«. Krungu tembung ³tim´ Warsih banjur kelingan angger ana siaran acara MINTA TOLONG ing TV RCTI dheweke karo bu Dirjo mesthi nonton. Tim«´ ³Tim punapa?´ ³Ah.´ ³Ketoke pikirane mbak Warsih kok ora jenjem. Mengko nek entuk dhuwit ³rejeki´ akeh kaya ing tv kae dhuwit eketan ewon sabengket. Wonten ingkang ditengga. Ing atine thukul pengangen-angen. ³Rejeki´..Punika. ³Jam pira kedadeyane.´ gemremenge tamune karo ringkes-ringkes barange. ³Nek seket ewu kok kawisen.´ critane Didiet.´ ³Nggih sampun nek penjenengan mboten kersa. Ngladekake dhahar awan cepet-cepet metu lungguh ing kursi teras. ³Matur nuwun. uga jam tangan sing didama-dama wiwit palupi isih kelas-6 SD. kok«. Setengah jam Didiet wis bali. Wingenane tanggane kancaku ya diapusi model kaya iku. mbak.´ sumaure tamune karo tolah-toleh mengarep maneh. Warsih sanalika lemes dedes.´ ujare wanita mau karo bola-bali nginguk dalan ngarep omah. mengkono ujare wong mau sing ora liya salah sijine ³tim´. sapunika reginipun ««kalih atus ewu!´ ³Lho piye. ³ memgkono ujare tamu wadon mau karo pamitan. Kanthi gegambaran kabeh mau ndadekake raine Warsih bingar. lambene tansah mesem seneng. mas´ wangsulane Warsih wiwit bingung. Bubar mangan Didiet metu ing teras ngaruh-aruhi Warsih.´ ujare Didiet karo nyawang Warsih sing isih ngetokake rai sumringah bungah. ³Ketoke kowe kapusan. Mula dheweke waleh nyritakake kabeh kedadeyan mau.³Menawi mboten kepepet kain punika mboten kula sade.«. separo bayare sewulan ilang muspra. ³Bu Harto RT sebelah ya kapusan mbak. Lare kula sakit. ³Nggih mboten ketingal. mboten. mas Didiet««. mbak? Ana sing dienteni?´ ´Mboten kok. Omonga mbok menawa butuh pitulunganku. ta? Durung-durung kok wis mundak tikel papat. Warsih uga mlebu njero ngomah. Mangke nek tim dateng rak lajeng kepanggih. isih akeh maneh rancangan nanjakake dhuwit limang yuta mau. Terus menyat nyedhak lawang pager noleh ngiwa nengen nyawang dalan gedhe. Nggih punika rejekine tiyang sing remen tetulung kados ibu punika. Kula betah arta seket ewu rupiah kangge nebus resep obat anak kula. Utange karo lik Sadiyem limang atus ewu bisa dilunasi. Kalih yuta mawon penjenengan taksih bathi kathah. Warsih nggregel. bu?´ ujare tamune ndheseg. batine. mbak?´ pitakone Didiet kiaro isih ngremet-ngremet kain bathik kasar mau. Didiet wadul karo bapake.´ panganyange Warsih.´ Karo mas Didiet Warsih rumangsa wis cedhak. barang ora mbejaji. lho ««. Dhuwit rong atus ewu. Banjur nyedhaki tamune maneh sing isih lungguh ing teras. kaya patrape mbakyu-adi.

³Jaman saiki akeh wong apus-apus. Saiki pancen akeh wong julig.´ ujare bu Dirjo njereng-njereng kain batik pengaji rong atus ewu mau karo ngguyu cekikan.. Awake dhewe kudu ngati-ati. Dhuwitmu sing kapusan mau mengko ben diijoli ibu««.´ ³Kain kaya ngene iki sepuluh ewu wae ora payu. mung kanggo hiburan pamirsa. nanging ya bisa wae diatur kaya sinetron. ³Wong niyate tetulung rak tanpa pamrih. Warsih sing dikandhani mung tumungkul. ³Matur sembah nuwun bapak-ibu««. . Lha kowe tetulung kagawa kepengin entuk rejeki limang yuta.´ ngendikane pak Dirjo sabubare dhahar bengi. Tontonan ing tv kae bisa pancen gambaran lelakon wong tetulung tanpa pamrih. mripate mbrebes mili.´ ature Warsih karo nangis sesenggukan. melu-melu ethok-ethok dadi paraga ³minta tolong´ ³Ya suk mben maneh sing luwih ngati-ati. Mumpung akeh wong seneng nonton acara tv.

You're Reading a Free Preview

Mengunduh
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->