SEPISAN LAN PUNGKASAN Wektu kuwi aku lagi muggah kelas 5.

Nalika mlebu kelas, ana murid anyaran lanang sing teka saka papan adoh. Nanging murid anyar kuwi ora biyasa. Dheweke duwe cacat awak. Sikile sengkleh siji sing tengen, awake gering, lan rambute rada arang, nyaris gundul. Pokoke mesakake banget perawakane. Ing dina sepisan muggah kelas kuwi, Bu Guru ndawuhi saben murid kanggo ngenalkake awake dhewe-dhewe ing ngarep kelas.. saiki gilirane cah anyaran lanang mau ngenalkake awake. Dheweke digeguyu kanca-kanca liyane, kelas dadi rame, bocah-bocah padha cekakakan. Bu Puji, wali kelasku ndawuhi murid-murid meneng. Nanging yo dasare bocah tetep ora bisa meneng, bocah-bocah ngempet ngguyu nganti rupane abang. Maksude kareben ora diseneni Bu Guru. Mlakune cah anyaran mau nagnti keseret-seret. Wektu dheweke ngadek sikile gemeter. Ing ngarep kelas, banjur dheweke ngenalke awake. ” Je . . jeneng . . jenengku . . Ad . . Adri ” jarene gagap. ” A . . aku . . sa . . saka . . ess . . SLB Harapan 1 .” Kanca-kanca sing awit mau ngempet ngguyu, dadi ribut. Sanajan mengkono anggone Adri ngomong tetep diteruske. Ana rasa mesakake sumelip ing atiku. Adri mesti mangkat paling gasik ning sekolah. Sesuk esuk, pas Adri lagi mlaku karo nggawa buku saktumpuk, sikile disandung karo kancaku sing gaweane ngenyek Adri. Dheweke tiba, bukune morak-marik ning jubin. Atiku trataban weruh kedadean kuwi. Ora ana sij-sijia kancaku sing arep nulungi Adri. Malah padha nggeguyu, ana sing mung ndeloki kanthi rasa jijik. Aku langsung ngadek, aku arep nulungi Adri karo mberesi bukubukune Adri sing morak-marik mau. Adri banjur ngucapkake maturnuwun karo aku, tangane isih ngebut-ngebutke klambine sing reged. Ing sekolah, Adri ora nduwe kanca. Kanca-kanca sing lanang malah pada ngenyeki awake Adri. Ana sing ngenyek nganggo omongan lan ana sing ngenyek karo niru-niru solah bawane Adri. Nalika kanca-kanca sing wedhok ora gelem cedhak-cedhak karo Adri. Amarga perawakane Adri sing cacat mau. Wiwit prastawa pas aku nulungi Adri, dheweke dadi seneng nyedhaki aku. Adri wis nganggep aku dadi kancane. Aku yo narima wae, kanggo aku kabeh kuwi kancaku. Aku ora mbeda-bedakake kanca. Nanging aku ora cedhak-cedhak banget karo Adri, mung kanca biyasa. Soale aku nduwe kanca kenthel dhewe. Aku ora ngerti nek Adri nganggep aku dudu kanca biyasa. Nganti ing sawijining dina, pas aku lan kanca-kanca kenthelku lagi padha ngumpul, Adri teka banjur srawung marang aku lan kanca-kanca. Pas aku lan kanca-kanca jajan, yo ditutke karo Adri. Pokoke ning endi-endi aku lan kanca-kancaku ditutke. Wis ngrasa rak kepenak, aku ngusir Adri nanging carane alus. Adri malah saya nyedhaki aku, aku sing lagi sensitif dadi mbentak Adri. Karo kaget, Adri mlayu mboh ning endi. Udakara patang wulan sakbanjure kuwi, Adri wis seminggu ora mlebu sekolah. Aku dadi goreh. Pikiranku ngentha-entha ngapa Adri ora mlebu sekolah nganti seminggu lan ora ana kabar ngenani Adri. Bali sekolah, aku sakanca sekelas nggoleki omahe adri kanggo mastikake kabare Adri. Aku lan kanca-kanca njaluk alamat omahe Adri marang Bu Guru. Aku lan kanca-kanca mlaku muter-muter nggoleki alamat omahe Adri. Nganti tekan ing perumahan gedhe. Omah-omahe megah kaya gedung. Banjur dhewe tekan ing ngarep omah sing ora kalah gedhene karo tanggane. Aku ndodog lawang omahe sing gedhe dhuwur saka kayu jati. Ora let suwe, saka njero, ibuke Adri mbukake lawang. Ibune nduwe paras sing

” wangsulane Bu Neli. ” critane Ibune Adri. Teka-teka Bu Neli takon.” Aku mbuka lipetan kertas mau. ” Dri. mripate nerawang ing langit-langit omah. Pikiranku wis ning endi-endi. Bu Neli malah nunduk. nanging mripatne kethok bengkak kaya bar nangis. karo ngombe obat-obatan saka dokter utawa obat-obatan tradisional kayata jamu. Nyatane Adri isih nganggep aku kancane. Adri ora nduwe kanca. Aku ndredeg.” Dening : Geraldine Mariauli Banurea . saiki Adri ting pundi? ” pitakonku nyela critane Bu Neli. Sanajan mengkno. gara-gara bapak nduwe penyakit sing padha karo Adri. . Dadi Adri wis meninggal ? Ngopo cepet banget ? Aku durung sempet njaluk ngapura marang Adri. malah sahabate. Ibune Adri manggakake dhewe mlebu. ”Lha Bu. Kanthi rasa ora percaya. Ibune Adri wis ngerti tekane dhewe arep nakoni Adri. aku nangis sesenggrukan maneh ing kono. Adri wis ditinggal Bapake wiwit umur 6 taun. Dheweke pengen banget mlebu sekolah umum kanggo nggolek kanca. Atiku trenyuh. Adri ora tau isin utawa ngeluh karo keadaane. Karo ngomong mripate mbrambang. Aku wis ora sabar. ” Adri wis nyusul Bapake. Aku wis ora bisa ngmong apa-apa. aku njaluk ngapura yo . ”Iki ndak Dek Olin?” Aku manthuk alon. Ibune Adri nalika crita mandheg sedela. Aku sakanca-kanca isih mlengo ndhelok omahe Adri sing megahe kaya gedung. Adr pesen karo Ibu kareben surat iki diaturake Olin. ” Sadurunge lunga. Adri pengen ngucapake maturnuwun amarga Dek Olin gelem dadi kancane Adri. Ibune crita nalika wiwit cilik Adri duwe penyakit sing serius. Banjur Bu Neli maringi lipetan kertas saka kantonge. aku lan kanca-kanca liyane nangis ing kono.. Biyasane wong-wong padha ora gelem cedhakcedhak Adri amarga perawakane sing cacat. Bu Neli. ” Wiwit cilik. Wis pirang-pirang kali Adri nglakoni terapi. Sadurunge Adri sekolah ning SLB.ayu. atiku wis dagdigdug ora karuan. Dek Olin pancen kanca sepisan lan pungkasane Adri.

.. Banjur miwiti nganggo basa Indonesia. kathok kodhok kuwi istimewa banget. ing tengah-tengahe dolanan ingkling. Kan kasihan kalau adik nangis terus. "Besok Pak Dhe belikan ya. Malah luwih akeh padha nganggo basa Indonesia." Aku banjur mlaku nyedhaki ponakanku sing umure durung ana limang taun.jan ora karuwan! Kanca-kancaku banjur padha bengok alok: "Oeeee... Teta mau dibelikan baju baru .." Aku omong nganggo basa Indonesia. Kamangka dhek jaman cilikanku. Bocah-bocah uga wis ora nyebut rama utawa ibu marang wongtuwane.." Teta jenenge ponakanku mau. dheweke banjur ketok lega. Aku mung bisa nangis nggugug ditinggal kanca-kancaku..mau enggak?" Krungu jawabanku mau.preet. "Ya. Suara pret. senajan ta isih mimbik-mimbik manja banget...Cerkak: KATHOK KODHOK Dening Tangkisan Letug Ponakanku sing cilik dhewe lagi nangis.. banjur ambune wah.. dijaga anakku iki. Ora ngerti apa kuwi sing jenenge kathok kodhok.. aku ngebrok (ngising neng kathok). tulung ya.weeee.. dak neng-nengane.. Saben bocah yen krungu tembung kathok kodhok bisa banjur senenge ora mekakat. blaik. Kathok kodhok dadi favorite bocah-bocah. "Besok Pak Dhe belikan yang namanya celana kodok ya? Tahu enggak kamu?" Jawabane ponakanku mung gedhek-gedhek.. Nanging. Mbok menawa bapak ibune mung durung sempat wae..we. Aku banjur crita marang ponakanku ngenani kathok kodhok kuwi. "Kenapa menangis terus Teta? Apa karena dinakali Mama?" "We. Mulane ing kulawargane adhiku.. .. Bojone durung mulih saka nyambut gawe. "Udah yah.. Pancen bocah jaman saiki basa jawa sing alus ora padha ngerti. basa padinane campur." Panjaluke adhiku wadon iki. Bocah-bocahe padha ora seneng. nanging wis migunakake tembung Papa utawa Mama..wee. preeet. Sawatara crita bab kathok kodhok.. Ngusap luh neng pipine. Aku dolanan ingkling karo kanca-kancaku neng ngomah. Dineng-nengi ben ora ngganggu. Iki gawe jengkele ibune sing lagi sibuk nyiapake mulang.. Mergane yen dienggo anget tur ora mlotrak-mlotrok.. pikiranku kelingan dhek jaman semana aku duwe kathok kodhok sing anyar. Rasane lucu yen aku nyoba nganggo basa jawa sing alus. kepengin ditukokake klambi anyar. Dene anak-anake liyane wis padha mlebu neng kamare dhewe-dhewe.. njekut sinau nyiapake ujian komprehensif. "Kang Letug.Mama sedang sibuk tuh. Tangise ora kaya biyasane.. Letug ngebrok! Letug ngebrok!" Mboko siji kanca-kancaku padha mlayu nyingkiri aku karo nutup irunge. Aku jan lagi buneg tenan lho.

Yen ing kulawarga isih ana ibu sing bisa gumuyu. Aku mandeng ibu sing isih gumujeng lan gawe tentreme atiku. Lan aku banjur meneng anggonku nangis. Ibuku ora wegah nyedhaki ambune regedanku. Ibuku ora wegah ngresiki regedanku. Kathok kodhokku sing anyar wis reged lan mambu. Kelingan pengalaman mau. ngresiki reregedaning anak. Aku banjur dicandhak digawa menyang wc. sing nyedhaki aku ora liya ya ibuku. Aku ora dinesoni. Ibuku ora duka weruh kathok kodhok anyarku dadi reged. Ibuku ora wegah nyandhak awakku lan nyawiki aku. Nanging aku bisa nemu gumuyune ibu sing ora ilang saka rasaku. nanging. Ibuku malah mung gumujeng. aku mung bisa ngguyu dhewe. Ora let suwe. .Aku nangis merga kathok kodhokku sing anyar dadi reged kena abyuran saka wetengku. sepira begjane wong neng alam donya yen akeh sing isih padha bisa gumuyu uga ngresiki reregeding urip bebrayan.

bapake Pak Bandi. Nanging bebasan dheweke mung keplok tangan sisih. penonton saya kranjingan lan gemes banget. Krungu wangsulane Lasirin ngono mau. . wong kleyang kabur kanginan. nang. Dheweke nekad nglamar dadi anggota rombongan kuwi. wola-wali meh saben wengi. Ya ora jeneng mokal yen ana prawan sing nolak katresnane. ketua rombongan sing saiki. Sing ditanggap iki ora mung dhagelan thok lho lur. Jenenge saya moncer. tetembangane. Sanadyan durung nate nglakoni dadi seniman kethoprak. Kesel ragane. yen perlu hengga puput nyawane. “Nonton kethoprak Mangun Budaya nek gak ana Lasirin padha karo ora! Mulih mulih!” ngono aloke penonton. Yen Lasirin wis tumandang ngono kuwi. si Marno Singkek kuwi. Sing nanggap uga melu gela. dheweke ora nate ngandhaake asal usule. he he he he he…. Kenya sing dituju prana kuwi babar pisan ora nimbange katresnane. malah ora kurang sing padha nguncali amplopan isi dhuwit kanggo saweran. Apa maneh isih kudu ngonthel sepeda tumuju menyang lokasi pentase. Ndilalah penonton padha nampa kathi senenge ati. nanging kethoprak komplit. Huh! Kesel! Dheweke pancen kesel tenan.Lasirin Dhagelan Kethoprak Dening: Masdjup (Ki Dhalang Sulang) Paitane Lasirin ora liya ya mung saka rupane sing kawit biyen mula wis katon lucu. Malah-malah amarga saking moncere. karepe dhewe. Mung wae sajake atine wis kadhung sengkleh ing bab donyane katresnan. sangsaya ketara pupus panalare. Ndhagel. Sing nonton dadi sepi. Apa maneh rupa. yakuwi kepengin mangun bale somah karo sawijining kenya nunggal kampunge.. Pak Bandi minangka jejere ketua rombongan kaya-kaya kentekan akal kanggo nguripake suksmane rombongan kethoprake. Ora ana baguse sithik-sithika. jajanan. Wis ben. Lasirin diangkah supaya terus tetembangan lan jejogedan sewengi natas. banjur katon siji baka siji padha bali kanthi nggawa ganjelan kuciwa ing ati. katimbang nyebut jeneng resmi rombongane: Sandiwara Kethoprak Mangun Budaya”. gene kethoprake dadi mati? Ora ana liya mung kajaba Dhagelan Lasirin sing klakon pensiun kuwi. nyatane ora kepangan dening para penanggap lan pandhemen. Lasirin banjur nembang lelagon sing dipesen penonton lumantar tulisan ing dluwang sasuwek sing dikatutake njero wungkusan lan amplopan mau. Mula dheweke banjur kepeksa prei ora kuwagang munggah panggung maneh. Jan ala tenan. Nalika samana sing dadi tetuwanggane Kethoprak Mangun Budaya ora liya Mbah Mangun. sahengga saya surut pamore. nalikane penonton padha alok supaya dheweke terus wae anggone ndhagel. Ing wektu-wektu iki pancen Lasirin kerep lowok ora melu manggung. luwih-luwih dadi dhagelan. Mbok menawa jalaran rupa gawan bayine sing katon ala lan lucu kuwi. “Apa Pakdhe Lasirin kudu tak peksa munggah panggung maneh ya? Ah! Sajake nglengkara. Upama dheweke munggah panggung tanpa lorengan ngono para penonton wis mesthi ngguyu kepingkel-pingkel. Bebasan dheweke kuwi tanpa dhangka tanpa sengkan. Umure pancen wis ngancik eketan munggah. Karo maneh yen dheweke tetep ngaya lan nekad penthalitan kuwi arep nggolekake sapa? Lha wong ya ora anak ora bojo wae! Kasunyatane dheweke pancen wis ora duwe kulawarga babar blas. Rombongan Kethoprak Mangun Budaya klakon kelangan bintange. nanging wose padha marem banget atine. dalem nyuwun kali damar Gusti…… mesakaken lare-lare sami kecalan sandhang patedhanipun. Aweh panglipur marang sapa wae lumantar ndhagele ing panggung. Anggone nembang mesthi dikantheni njoged pethakilan sing katon unik lan nganyelake. Lasirin ora nate keri. sanadyan dikantheni bengkerengan adu gurung karo pimpinan rombongan kethoprak luwih dhisik. Dhuh Gusti. Lasirin pancen wis dadi dhuweke masyarakat pandhemen kethoprak ing wewengkon kono. Tekade arep mbujang selawase. malah sok nganti kepentut-pentut. nanging dhapukan sing lowong mung minangka pendhagel.Wusana dheweke klakon dadi bintang panggung. kesel pikirane. kepuyuhpuyuh. Nek pengin nanggap khusus dhagelan Lasirin ya sesuk wae. sithik baka sithik Lasirin bisa mersudi kabisane ing babagan gecul-geculan. Sadurunge manggon ing desane sing saiki kuwi. Tanpa Lasirin wis kena dipesthekake yen Mangun Budaya ora bakal payu tanggapan. “Eeeee…. Kena-kenoa. lan uga kesel jiwane. Dheweke ngerti banget underan perkarane. Mung wae ana sing nate krungu riwayat asmarandanane. Nanging dheweke lali yen kahanan ragane wis ora kena diajak kompromi. Mbah Mangun gelem nampa panglamare Lasirin. Dene sabab musababe ora liya marga dheweke wis katon lara-laranen dipangan taun. Suwene-suwe ora payu tanggapan babar pisan. le. Minangka ijole. Upama ora krana wis dadi sandhang pangane wiwit enom hengga seprene mono.” ngono wangsulane Lasirin karo plerak-plerok nggregetake. mesthi melu munggah pangung. lan solah tingkahe Lasirin ing panggung. Uripe mung bakal diudhokake kanggo wong akeh. wong-wong padha luwih gampang nyebut kanthi jeneng “Kethoprak Lasirin”. sing kepengine mung kudu kepranan atine awit saka geculane. sing nanggap lan penontone pisan mesthi kuciwa. Njur kepriye caraku kanggo mbalekake nyawane Mangun Budaya? Wis tak jajal golek gantine Pakdhe Lasirin kanggo dhapukan dhagelan. janjane dheweke wis wegah banget munggah panggung. Nanging ya kudu mbayar dhewe lho gus. Lasirin nekad nyaguhi. Penyakit tuwane arupa loyo lan watuk mengi saya ngrembaka. Banjur para penonton padha iwut nguncali wungkusanwungkusan wujud apa wae. ora nganggo lakon-lakonan ya ora apa-apa paribasane. Jare biyen dheweke ya duwe pengankah kaya wong wong akeh kae. Rokok. para penonton malah nanggapi pating blerok sing ora jelas basane. paribasane mbuwak mbuntel. Bandha ora gableg. Lasirin kaya-kaya minangka suksmane rombongan kuwi. Banjur isih kudu nebar panglipur marang para penontone. Nganti tumeka sawijining desa sing nduwe rombongan kesenian kethoprak Mangun Budaya kuwi. Cekake. akandhang langit akemul mega. Gusti…” ngono pisambate Pak Bandi ing batin. yu. Mula ora kurang sing banjur padha mangkas bayaran tanggapane. Mula saben rombongan kethoprake entuk tanggapan. Bola-bali wis klakon yen rombongan kethoprak kuwi pinuju pentas nanging tanpa Lasirin. Wusana dheweke minggat saparan-paran.

Rombongan kethoprak Mangun Budaya bali ngrembuyung. “Sarate apa.”. Marno Singkek. Lik. “Beres. Mung kala-kala ajeg sineling gigil watuk saka pendhagel tuwa kuwi. penthalitan. Sanadyan ta nggawa resiko gawe kuciwane wong sing nonton apa dene sing nanggap. sijine maneh kudu nglabuhi kanca-kancane.. nanging dheweke malah miris nyawang polah tingkahe Lasirin sing sajak kebablasen semangate. nek pancen…. Macul wis dha wegah.. “Sampeyan apa gak mesakake marang kanca-kanca ta. “Ya wis…. njur kantor ngendi sing gelem nampa wong mbambungan kaya kanca-kancane dhewe iki? Mula ya. Banjur panyawange dibuwang metu adoh maneh.ning ana sarate…. Laris manis. Ayo saiki uga tak gawa nyang dokteran!” Ing wektu kuwi uga Lasirin klakon diobatake menyang dokter ing kutha sing ora patiya adoh saka desane. Dheweke ora tega marang nasibe kanca-kancane yen nganti padha kaliren krana wis ora payu tanggapan. apa dene Jaeman Klithik gak paja-paja yen ditandhing karo sampeyan. Kosok balen karo Pak Bandi. Pak Dhe. aku gelem bali manggung…. saben ana tanggapan… aku kudu diparani…. Pak Bandi saya mantep yen pentas ing kutha kecamatane ora perlu nganggo dhagelan Lasirin. Pak Bandi disawang satleraman. kalamun kepeksa pentas kethoprakan tanpa Dhagelan Lasirin. wangsulane Lasirin sawise nimbang-nimbang sawetara. Sampeyan nyimpen kabisan sing ngedab-edabi ing babagan gecul-geculan. aku isih dibutuhake kanca-kanca…. Yen dheweke klakon waras lan kudu mangkat manggung maneh. Tenan iki. Wis padha diniyati setengah sambatan. Bengi kuwi kepeksa . Seminggu sepisan Pak Bandi nlateni ngeterake Lasirin menyang dokter kuwi mau. awakku… wis gapuk kaya ngene…. Pak Dhe! Tak sanggupi. Mula dheweke banjur mbudidaya supaya Lasirin bisa rada direm semangate sing tuwuh makantar-kantar kuwi. Wis ta. Yen pengin dadi pegawe. sing baku Lasirin kudu gelem bali munggah panggung. Piye Pak Dhe?” pandheseke Pak Bandi. lan uga….. Nanging Lasirin mbatin yen ora bakal bisa nuruti nasekate dokter iki. Ora kena melek bengi. Kekarone dadi meneng-menengan. Lasirin unjal ambegan nyendhat-nyendhat. mbakul gak dha gableg modhal. Wis gilig tekade kanggo ngabdekake sisa umure. mengko tak cobane…. Yen pancen ngono tenan. Pak Bandi unjal ambegan. sampeyan njaluk apa lan bayaran pira anggere gelem bali manggung maneh!” pangrimuke Pak Bandi marang Lasirin sawise kekarone lungguh lincak pring njero omah kuwi. Nalika tiba giliran ekstra geculan sawise jejeran kedhatonan.. Mula Lasirin uga ora dijawil. Sepi.Sidane dheweke nekad nyoba ngglembuk marang Lasirin. Lasirin saya ngedan anggone dhapuk dhagelan. Bisa nglancarake dalan pangane kancakancane. Sidane dheweke nibakake pilihan kanggo kapetingane wong akeh.”. mesthine kudu melek bengi. Lasirin gedheg-gedheg. Pak Dhe?” panyaute Pak Bandi karo wiwit katon padhang raine. Pak Bandi tetep sabar angranti wangsulan saka wong tuwek elek nanging sing tansah dadi klangenane wong akeh iki. Nganti sawetara wektu. Sanadyan penontone mengko bakal padha kuciwa ya ora dadi apa. mula Pak Bandi sarombongan ora mathok rega tanggapan kaya adate. Ora ana dalan liya maneh. Mung wae dokter pesen yen Lasirin kudu gelem njaga awak lan mangane. Amarga ing wewengkone dhewe tur kanggo pengetan ari kamardikan. lan pethakilan ing ndhuwur panggung. ngono dheweke mbatin kanggo nguwatake tekade. Sing baku Lasirin kala-kala bisa ngaso sawetara. Sing dirimuk durung kumecap. para warga kabeh…. sing ditiliki katon gumlethak lara. Ngepasi dina pengetan ari kamardikan pitulas Agustusan ing kutha kecamatane. nganti tekan panggonane sing nanggap… ya mung kuwi sarate…. hengga rada lerem watuke Lasirin. Sajake padha kentir marang arusing lamunane dhewe-dhewe. Apa ya … isih kuwawa… mbadhut?” wangsulane Lasirin karo menggeh-menggeh ngampet mengine. Omah cilik balungan lan gedheg pring sing saya dhoyong sajak arep rubuh. Mripate kethap-kethip nyawang menjaba. sing abote ora kalah yen ditandhing karo wong nggoluk ing sawah apa dadi manol kae. Marga ora dikabari mula ing bengi pentas kuwi Lasirin ora teka temenan. Ing batine dumadakan tuwuh perang tandhing swara loro saka njero sing padha sorane. Yen nganti ana apa-apane Lasirin. “Sampeyan… rak ngerti dhewe ta. Mula ing sawijining sore dheweke klakon nyambangi Lasirin ing omahe. Dene angka loro…. Tabuh sanga bengi pentas diwiwiti. lan dibocengake…. yen wis waras…. Landhung banget. aku welasana. Pak Dhe! Dene bab penyakite sampeyan mengko bakal tak tambakake nyang dokter nganti saras. Dheweke krasa mongkok lan marem banget atine. sajake wis padha lali carane. nalika Pak Bandi tilik menyang omahe Lasirin. Uga bisa aweh panglipur marang sagunging warga sakiwa-tengene. Pak Dhe? Yen ora ana sing nanggap. Lasirin bali manggung. Ya mung iki siji-sijine syarat-sarengat amrih pakumpulan kethoprak Mangun Budaya bali moncer.. Embuh carane. “Bisa! Aku yakin sampeyan bisa ngayahi kaya wingi uni. sing didhapuk minangka dhagelan ora liya Damin sing adate dadi pasangane Lasirin. anak bojone njur dha dipakani apa coba! Kamangka yen arep padha nyambut gawe liyane ngethoprak. Sanadyan Mangun Budaya bali gumregah. Nardi Meler. “Pisan…. Tangane Pak Bandi kumlebat mijeti pundak lan gulune Lasirin. jalaran ya dheweke sing ngojok-ojoki Lasirin supaya gelem manggung maneh. lan ora nggigil maneh…. Kethoprak Mangun Budaya ditanggap. dheweke malah rumangsa dosa marang kanca-kancane ngethoprak kabeh. karo sedhela-sedhela watuk menggehmenggeh. Ganep patang minggu sajake Lasirin wis katon sehat. lan ora kena ulah gawe sing abot-abot. Wis saiki sampeyan ndang salin klambi. Embuh apa tegese unjal ambegane kuwi. dheweke sing rumangsa paling luput. Bebasan kaya dene nyandhung kembang cempaka sawakul-wakul gedhene. Embuh lerem temenan apa pancen diampet. Ya mung krana ndhagel iki modhale kanggo lelabuh marang sapada-padane urip.”Luwih becik sisa umur iki tak anggo aweh pitulung marang bala-bala mbabungan kae”. Sing siji kepengin ngeman awak. Banjur nggigil maneh. kala-kala Lasirim ora dikabari yen pinuju entuk tanggapan ngedhur tanpa leren. Sadurune mlebu ing omah sing luwih pas disebut gubug kuwi. Luwih-luwih sedina sadurunge. Carane.

Penonton saya kranjingan. kajaba amung Gusti Kang Maha Suci.. nanging wis ora digubris babar pisan. “Merdekaaaa!…. Salah sijining penonton ana sing alok ngundang jenenge Lasirin. ndhagel. Para paraga Mangun Budaya liyane uga banjur melu ngrubung Lasirin. . Salah siji ana sing mbalangake gelas wadhah aqua menyang panggung. “Hidup Lasirin! Hidup Lasirin! Hidup Lasirin” ngono sorake penonton kaya ambata rubuh. lan amplopan kanggo nyawer. Ing bengi iki ngepasi pengetan ari kamardikan. Keber ngarep dikerek mundhun. Lan……meh kabeh padha njerit nalika Lasirin klakon nggeblag ing ndhuwur panggung. “Merdekaaaa!” aloke Lasirin karo ngepelake tangan tengene. Kabeh-kabeh padha nuntut supaya Lasirin bisa ditekakake ing bengi kuwi uga. Mengko yen wanci tengah wengi bisa ditutugake maneh. Pancen bener. Jumbuh marang solah tingkahe Lasirin sing saya ngedan. Penonton padha lega atine. Apa ya dheweke wenang sinebut minangka sawijining pahlawan? Sing cetha dheweke ora bakal dikubur ing Taman Makam Pahlawan ngendi wae. Penonton ora mendha pangamuke malah saya ndadra. Nanging sajake pancen wis tiba marang pepesthene.Keber bali dibukak. kaya-kaya dheweke kepengin ngesok glogok kabeh kabisane kanggo aweh panglipur marang kabeh warga masyarakat.. Sing dikuwatirake Pak Bandi klakon temenan. Kaya dudu sabaene. Lasirin kanthi trengginas munggah panggung sing kebere isih durung dikerek munggah. Swasana dadi rame semrawut. uga karo ngangkat tangane. Kabeh nuli katon mlengaki asaling swara. Lasirin tumekeng pati nalika lagi ngayahi jejibahan sing wis diyakini. Nanging Lasirin ethok-ethok ora ngerti sasmita saka Pak Bandi. Pak Bandi lan Damin padha gugup mrepegi Lasiran sing tiba mlumah ora obah ora onthek kuwi. nembang. nglawak. dikancani Pak Bandi lan Damin. Pak Bandi nyoba aweh sasmita marang Lasirin supaya anggone ndhagel dilereni luwih dhisik. Bareng keber ngarep ditutup. Terus lan terus anggone nglucu. Mula para penabuh gamelan nuli padha buyar mlayu ngadohi panggung. Banjur kaya adate akeh sing padha nguncalake wungkusan isi rokok. para penonton padha genti ngrangsang para pengrawite. Para punggawa Hansip padha nyoba melu nentremake penonton.dipasangi Pak Bandi dhewe. Pak Bandi lan Damin wiwit kuwatir marang polahe Lasirin kanggo nglanggati panjaluke para penonton. Kekarone banjur katon ngoyog-oyog awake Lasirin.merdekaaaaa!. Swasana malik grembyang. nyawatake apa wae sakecekele marang Pak Bandi lan Damin. “Merdekaaaa!” kabeh penonton padha nyaut kanthi serempak. Banjur liyane padha kepancing niru.*** . Penonton ora bisa nampa alesan kuwi. Kabeh kepengin nyumurupi kahanane Lasirin sing sabenere. Banjur nganti ganep pirang ndina jenenge Lasirin bakal dieling-eling dening para warga? Kabeh ora padha ngerti.. Lasirin klakon ndhagel. Sirahe nganggo udheng abang putih saka dhuk Pramuka. sinambi jogedan pethakilan. Pak Bandi lan Damin mudhun saka panggung bali menyang kombongan. Nanging Lasirin tetep ora kemruget babar pisan. Kekarone padha mbudidaya gawe geculan lan jejogedan kanggo aweh panglipur marang penonton. Pawongan sing nganggo sandangan putihputih lan nganggo udheng merah putih kuwi ora liya pancen Lasirin temenan. Ing tengah-tengahe penonton ana sawijining pawongan sing nganggo klambi kimplongan werna putih.merdekaaaaa!” dumadakan ana swara saka tengah-tengahe penonton sing lagi padha ngamuk kuwi. Penonton padha kuciwa bareng diwenehi ngerti yen bengi kuwi Lasirin ora bisa aweh panglipur amarga lagi nandhang lara. Siji baka siji layang pesenan lelagon saka penonton dileksanani.

nangíng énggal tak usap nganggo tangan… “Mas ora usah nggodhå aku kåyå ngono. amargå piyé-piyéå mas Pram iku kangmasmu dhéwé…“ Budhé tansah ngêndikå mangkono. “Ah kók ånå-ånå waé… Gèk kåyå ngåpå tå gawéyan iku… Nganti tégå nguciwakaké adhiku síng ayu dhéwé ngéné iki…!” kandhané bantêr. Sêjatiné Ibuku wís pirså sakabèhé kuwi. sênajan aku ngêrti yèn pênggalihé sêjatiné ajúr amargå kudu maprasi thukulé katrêsnan antarané aku lan mas Pram. Aku pasrah. “Mas. amargå tugas nyang luwar Jawa”. nangíng yå amargå mêsakaké lan ngajèni pênggalihé Budhé. aku manút waé. Arang mulíh. aku duwé kênalan kang sajaké ngajak sériús. yå Ibuné mas Pramónó. Róng taún såkå kuwi. Njênêngan kuwi yå ånå-ånå waé. têrús diajak rabi. mósók yèn ora.kirå-kirå sakjam kêpungkúr”. mas Pram. ugå mas Pram. Upåmå panjênêngan ngêrti sêjatiníng atiku…. Nangíng ora ånå…!” “Ora ånå … piyé?” “Ora ånå wêktu kanggo aku…. nangíng aku kêpéngín nudúhaké marang såpå waé – utamané Budhé. Kamångkå sêjatiné mas Pram kuwi putrå angkaté Budhé. Råså iki ora gampang diapusi. Aku ora biså ngapusi atiku. Mas Pram gagéyan mlêbu omah nggolèki bojoku …. aku nganti kayungyún… Nangíng trêsnaku ora naté éntúk ati…“ “Mak plêng rasaníng atiku. mulå aku yå didhawuhi ngêdóh såkå mas Pram. Såpå tå sêjatiné síng manggón nèng njêro atiku? Mas Pram apa bojoku? Ah… bingúng aku… Ladènanku kang adhêm gawé cuwaníng bojoku. Iku ora apík. “Åpå karo garwamu? Ndi aku péngín kênalan. kapan têkamu…? Aku kók ora dikabari yèn sliramu arêp têkå…?” pitakóné nalikå wêrúh aku nèng dalêmé Budhé. “Kók ngono? Åpå garwamu sibúk. nangíng nganti mubêng-mubêng ora kêtêmu. atiku kåyå suwúng ….Katresnan Sejati Ora Teka Bola Bali Katrêsnan iku pancèn naté ånå. Suwé-suwé aku yå pasrah. aku kêpéngín golèk dalan . ati iki ora biså gampang ditåtå. bangêt…. Råså iku pancèn naté dak rasakaké. Aku pancèn salah. arang gunêman. nganti ora bisa ngêtêraké sliramu réné…?!” “Yå ora sibúk…. lårååå…. “Lha iyå tå…. Énggal golèkå pacar liyå bèn pênggalihé Budhému ayêm…“ mangkono ngêndikané Ibu makapíng-kapíng. mêsaknå Budhé yå… Åjå nganti mbók tåmpå trêsnané masmu…. “Dhík Santi. Barêng wís nêm sasi aku omah-omah. Tênan yå mas aku nyuwún kanthi bangêt Pancèn kabèh mau bênêr. “Åpå aku ayu tênan tå mas…?” aku mbédå mas Pram. “Lha êndi…?” takóné bali marang aku. Sêríng bangêt. Bapak banjúr ngutús aku pindhah sêkolah mênyang kuthå liyå kang adóh såkå mas Pram karêbèn critané tamat lan sêminé katrêsnan ora tansåyå ngrêmbuyung. aku ora bisa sélak yèn råså trêsna iku pancèn ånå. tênan åjå yå… Émana marang Budhé…. Budhé ora kêrså yèn mas Pram jêjodhowan karo aku mêrgå isíh misanan. Aku ora maido yèn dhèwèké dadi sêríng plêsír karo kanca-kancané. yèn aku bocah kang “tahu diri”… bocah kang bisa ngêrtèni pênggalihé wóng tuwå. Pancèn tênan. yèn mas Pram iku putrå pupón.” wangsulanku rådå cuwå. Pas sliramu dadi mantèn kaé aku ora biså jagóng. “Åjå yå… ndhúk…. Lha Budhé tansah nutupi marang såpå waé. Mula sênajan lagi têlúng sasi nggónku kênalan. Dadi Budhé mati-matian mênggak iki kabèh. sêjatiníng rasaku… Alón lúhku tumètès…. ”Wístå åjå mbók turuti atimu. Yå wís… sênajan ati iki isíh lårå. Nangíng kêrsaníng wóng tuwå síng ora bisa dak sélaki. sêpi… pêríh. “Lagi waé kók mas …. nganti suwésuwé aku risíh dhéwé. sênajan sêjatiné atiku abót. Aku ora bisa sélak… Aku ora bisa ngapusi atiku… Dhúh Gusti nyuwún pangapuntên déné raós punika taksíh njanggêt wóntên manah kulå íngkang ringkíh. abóót… bangêt. Oh …. “Såpå tå mas síng panjênêngan golèki? Lha wóng aku têkå ijên kók …!” kandhaku. aku ora duwé dåyå. Aku mundhak têrsanjúng lho mêng…!” aku isíh mbudidåyå ngguyóni. aku arêp tilík wóng tuwaku yå…!” Aku pamít bojoku. yå… dadi arang sak kabèhé..

punikå sanès lampah sèdhèng. kawulå nyuwún pangapuntên. “Yåwís… Níng aku sibuk ora bisa ngêtêraké …“ bojoku pancèn sabar síng sak tênané. “Mas Pram.co. Posted by admin on July 28. Nutúp crita lawas lan mbukak lakón anyar. kawulå namúng badhé padós margi. kêmbêng-kêmbêng ora bisa wangsulan. dadi tênang waé…“ “Kók iså durúng laír tå mas… ?” “Lha iyå tå… wóng trêsna sêjati ngono ora têkå bola-bali…“ Atiku mak tratab. “Dudu … dudu kuwi mas. Sidané aku budhal dhéwé …. “Tênan ya mas… Aku nyuwún kanthi bangêt. Aku mênêng éthók-éthók ora krungu waé. Bèn kuwi dadi rahasiaku dhéwé. Aku lêgå mêrgå panjênêngan wís ngêrti isiníng atiku síng sak tênané…. margi íngkang padhang kanggé kawulå lan mas Pram. mugå-mugå tansah paríng pêpadhang marang awaké dhéwé. kangmasku. Golèknå aku mbakyu kang biså dak dadèkaké pêlabuhanku. Aku kêtêmu manèh karo Mas Pram. lan aku sowan Budhé. Cukúp awaké dhéwé waé síng ngêrti. “Mas…. aku arêp nitipaké panjênêngan…. Kapethik saking : Majalah Panyebar Semangat. nalikå lungguhan. aku yå ngrasakaké kåyå síng panjênêngan rasakaké. piyé yèn mêngko bêngi aku panjênêngan têraké mlaku-mlaku …? Wís kangên kutha iki…Wís suwé ora mulíh …. kêmpút ngubêngi kuthå. mlaku luwíh bantêr lan nglairaké katrêsnan anyar. angèl anggónku arêp mangsuli.kanggo mêtu såkå råså bingúngku iki. kudu dak buwang adóh sênajan angèl… Amargå aku kêpéngín ngajèni pênggalihé Budhé… !” “Åpå iyå dhík…? Åpå iyå ngono…? Dadi saksuwéné iki kabèh dadi mistêri…. nangíng ayo lårå iki kita dadèkaké pamêcút kanggo ngadêg luwíh jêjêg.panjebarsemangat. kudu bisa milah-milih êndi síng pantês lan síng ora pantês. Sidané bêngi iku aku lan mas Pram mlaku-mlaku. Nangíng kabèh kudu dak sélaki….php?option=com_content&view=article&id=849&Itemid=748 .id/ http://ki-demang. Mas Pram mlongo. sêjatiné aku arêp crita yèn sêjatiné atiku iki yå lårå… lårååå bangêt lho mas…. Aku lan panjênêngan wís diwåså. sênajan múng dilambari wêlas asíh marang liyan…“ tangísku ora kênå dak êmpêt. Níng yèn ora ånå síng cêmburu lho…!” “Åjå anèh-anèh dhík … Síng cêmburu durúng laír. Sêpi… ora ana manèh kang biså dak ómóngaké. 2011 http://www. dadi sandiwårå …?” “Tênan mas… Kabèh iki åjå nganti ånå síng mangêrtèni.com/index. Punikå sanès mblénjani janji…. dadi åjå nganggêp múng panjênêngan dhéwé síng lårå. Gústi Allah ora saré kók. supåyå ditrêsnani kåyå aku adhiné kang nrêsnani panjênêngan”. Dhúh Gústi…. Amargå katrêsnan sêjati pancèn ora têkå bola-bali. aku mbukak rêmbugan. sênajan múng lêlambaran wêlas asíh. “Lårå piyé dhík…? Åpå garwamu nglarani atimu…?” mas Pram takón sajak kagèt. atiku wis plóng! Yå iki síng dak péngini. ayo nyawang ngarêp… Anggêpên aku adhikmu tênan sênajan gêtíh kita ora pådhå. Sésuké aku bali…. nêkani panggónan síng biyèn naté dadi panggónan dolan. bali marang bojoku priyå kang kudu dak trêsnani.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful