Ringkesan Materi

Sesorah menawi wonten basa Indonesia asring kasebut pidato.Serorah yaiku medharake gagasan sarana lesan kang ditujukake marang wong akeh. Sesorah iku gedhe banget mupangate antarane kanggo sarana sesambungan karo masyarakat kanthi langsung, supaya apa kang dikarepake bisa langsung dimangerteni. Ancas utawa tujuwane sesorah yaiku: 1. Aweh panglipur marang wong liya 2. Menehi kabar/informasi 3. Mbujuk wong liya supaya melu apa kang diandharake Para siswa mesthi nate ngrungokake pidato basa Jawa, paling ora nalika acara mantenan adat Jawa. Pidhato iku ing bebrayan Jawa asring sinebut uga medhar sabda. Atur Pangandikan marang para tamukang ngrawuhi ing sawijine pawiwahan, kayata mantenan, supitan, bayen, rapat-rapat ing lingkungan masyarakat, pahargyan ing sekolah-sekolah lan kantor/ instansi lan sapanunggalane. Pidhato iku nlentrehake ide utawa pokok pikiran kanthi wujud tembung-tembung kang diucapake marang wong akeh temtu nganggo aturan-aturan lan tujuwan kang gumathok. Umume, pidato dilakokake wong kang dadi wakil ( sesulih ) masyarakat, pejabat, utawa penceramah. Manut isine, pidhato bisa dibedakake dadi pidato sambutan, pidato keagamaan utawa khotbah, pidhato pertanggungjawaban, lan ceramah. Nyemak sawijining pidhato nduweni karep amrih bisa mangerteni apa-apa kang dingendikake dening priyayi kang nembe ngendikan. Mula wong bisa nyemak pidhato iku kudu mudheng tegese tetembungan kang digunakake dening ingkang ngendikan. Nyemak mbutuhake kawigaten kang mirunggan. Ora bisa mung disambi lan disangga entheng. Menawa ana sisiping tembung utawa ukara kang dingendikakake bisa nuwuhake pangerten kang beda. Luwih angel maneh nulis naskah pidato kaya dene nulis naskah pasrah manten, sakjane ora beda karo nulis liyane, yaiku kawiwitan saka salam pambuka, purwakaning atur, wosing atur, pangarep-arep, lan panutup. Perangane pidhato:

b. Assalamualaikum wr. Salam Pambuka Salam pambuka iku warna-warna gumantung marang kahanan lan marang sapa anggone tanggap wacana. Wasana Atur Panuwun sarta nyuwun pangapura menawa ana kekurangane ing tanggap wacana lan ana tetembungan kang marakake jengkele wong liya. Tuladha: a. awit sking keparengipun Gusti Allah ingkang Maha Asih. d.. c. WIGATI Pamedhar Sabda yaiku pawongan kang nindakake ayahan medharake sabdane. Gladhene kawiwitan nulis pokok-pokok / perangan pidhato dadi perangan ukara nganti dadi nulis naskahe.wb ( salam miturut Islam ) Mugi sadaya katentreman saha karahayon tansah hangayomi panjenengan sami. Nah coba cah.. lan bisa ngandharake asil mau kanthi lisan.... Wosing atur ( isi ): kabeh perkara/ kekarepane sing diwedharake Pangajeng-ajeng Pitudhuh-piyudhuh lan marang para rawuh pangarep-ngarep sing diwedharake e... njlentrehake surasa utawa isine kawigaten marang sapadha-padha Ancas/ tujuan sesorah yaiku : .a. Purwakaning atur ( pambuka ) Atur panuwun marang para tamu sing wis kersa nglonggarake wektu minangkani panyuwune sing duwe gawe b. kowe kabeh duwe kemampuan nulis pidhato? Mula ayo padha gladhen. (dibacutake nyebut sing rawuh).

Dadi ora ana panemu-panemu anyarrasapangrasa amarga wis tinulis kabeh ana sajronong cathetan sing wis digawe. Kepara pawongan mau wis kalebu ahli sesorah. Nguwasani bahan utawa perkara kang arep diwedharake . yen ana apalan kang kelalen. mligine ana upacara-upacara resmi. juru pamedharsabda kudu ngasta cathetan cilik (outline) minangka gaman utawa pangeling-eling urutaning isi sing bakal kawedharake. Cara iku biasane digunakake para pejabat utawa punggawaning negari. Dene yen ana rembug-rembug liyane antaraning pejabat lan masyarakat diterusake ana ing acara sarasehan utawa temu wicara. Mula saka kuwi. ora kliru lan wektu kang sumadya winates. Cathetan mau mung isi wos-wosing gati sing arep diwedharake. 1. juru pamedhar sabda kudu ngasta cathetan utawa tulisan luwih dhisik banjur diapalake nganti ora ana tembung-tembung kang kacicir. pawongan sing tinanggenah sesorah kanthi cara iki kudu pawongan sing wis trampil ing pamicara lan sugih pengalaman uga kawruhe. Mung wae. Sesorah kanthi cara ekstemporan Sesorah cara iki. 1. Cara iki mung digunakake kanggo pawongan utawa bocahh-bocah sing nembe ajar pidhato. Sangunipun Juru Sesorah 1. Kanthi ancas supaya ora mlenceng karo tjuan sakawit. Sesorah kanthi cara naskah/teks/manuskrip Sesorah utawa pidhato cara naskah utawa teks kuwi juru pamedhar sabda kudu ngasta naskah nalikaning pidhato banjur diwaca sawutuhe. Cara iki biasa digunakake dening dwija kang arep mulang ana ing sangareping muride. Sesorah kanthi cara dadakan utawa impromtu Pidhato cara dadakan kuwi. bisa njalari kabeh apalan kang wis dilakoni ilang. Sesorah kanthi cara apalan/memoriter Sesorah kanthi cara iki. pidhato sing ora kkanyana-nyana sadurunge. 1.  Menehi wara-wara kangge tiyang sanes/ informasi Menehi panglipur/ gawe seneng kaliyan tiyang sanes  Ngaruhi supaya tumindak kaya kang dikarepake marang kang dirungokake (mengaruhi/ nggerpol)  Atur Pambagyaharja (khajatan) Methode pidhato ana werna-werna yaiku :  Naskah : maca naskah sesorah kanthi maca sawutuhe/  Apalan : sesorah kanthi ngapalake naskah kang wis digawe  Impromtu : sesorah dadakan/ spontanitas  Ekstemporan : sesorah kanthi nggawa cathetan kang pokok-pokok Jinising Sesorah 1.

inggil-andhap. Nalikaning ngadeg kudu jejeg. kudune nduweni utawa ora uwal saka tata krama utawa trapsila yakuwi solah bawa. Patrap utawa sikep Patrap utawa sikep kudu sing trengginas. wedharing gati utawa wosing medhar sabda utawa isining sesorah 5. panutuping atur/salam Sarat Sesorah Para siswa. 2. 1. D.ngegreng/semuwa utawa orane swasana wiwahan gumantung uga saka paraga kasebut. cepet rindhik lsp. atur kasugengan. 1. atur puji syukur marang Pangeran 3. ora ndhoyong. lirih tansah angenaki. salam pambuka 2. Apamaneh yen sing diadhepi kuwi nduweni prabawa lan kepinteran kang luwih. Tanggapan kuwi kudune nduweni dhasar utawa landhesan ora amung waton ngomong. Nduweni Rasa Wani Juru pamedhar sabda uga nduweni rasa wani micara ngadhepi wong akeh. Sapa sing diomonggake. Pamilihing tembung. solah bawa. Basa lan sastra Basa minangka piranti utawa sarana lelantaran.Juru pamedhar sabda kudu nguwasani bahan utawa perkara sing diwedharake sarta wani caos tanggapan tumraping panyaruwe. Amarga bisa uga kalah prabawa karo pawongan sing diadhepi. Busana lan ngadi sarira Tegese nalika nindakake ayahankuwi busana utawa ageman lan ngadi sarira kudu diselarasake kahanan. Ringkesing basa kudu sing komunikatif. Owah-owahaning pasuryan katon sumriingah anengsemake amarga swasanane nyenengake. manteb. luwes. kairing atur panuwun 4. Swasananing nalikaning guneman. pantes. ora cekelan kepara lendhetan cagak. dene sarat ingkang baku wonten tiga: 1. 1. laguning ukara (intonasi) ingkang cetha. ananging basa sing gampang dimangerteni wong akeh. kendho-kenceng. aora ingah-ingih. Swanten ingkang sae menika dipunwastani gandhang. Cengkorongan Sesorah 1. atur nyuwun pangapura (tumrap sing kagungan kersa. mula saka kuwi basane ora basa ndakik-ndakik sing ora dimangerteni dening sing ngrukokake. tegese kudu ngilingi: • Sapa sing ngajak guneman. Olah swara Olah swara utawi swanten ingkang sae. • • • • Sapa sing diajak guneman. apamaneh wedinan. Parlu dimangerteni juru pamedhar sabda utawa juru paniti laksana sajroning ngayahi wajib/jejibahan uga dadi pasugatan mungguhing para tamu. kasusilan lan subasita. wibawa. lan diri pribadhi) 6. tanggap. pangrakiting ukara. tindaktanduk sing prasaja utawa apa anane ora digawe-gawe. 1. Mula kudune nduweni sangu ilmu kang mumpuni. tiyang sesorah menika wonten saratipun. Padha mangerteni sing diomongake. menawa dadi wakile. Gandhang tegesipun sera boten mbrebeki. Mula kuwi. sesambungan utawa lung-tinampa karo para tamu utawa sing ngrungokake. Dene basa sing trep uga basa sing bener tuntunaning parama-sastra. Olah raga lan olah busana Pangolahing raga magepokan kaliyan sikep. .

mantep. Leres tegesipun pamedharsabda saged ngginakaken basa ingkang trep kaliyan paramasastra.Sinengkuyung busana ingkang pantes 3. wacana kanthi laras lan leres. Wicara Wicara nalika sesorah kedah cetha. . 3. t. boten bengok-bengok. Sekawan w Dene prakawis ingkang kedah dipungatosaken nalika sesorah wonten sekawan kang asring sinebat 4 W: 1. d. boten mbesengut. Praen ulat sumeh. e. wirasa dipuntrepaken kaliyan swasana. tiyang sesorah/pamendharsabda kedah mangertos paramasastra. grapyak. Bonten kenging ngantos gojegan. Olah basa lan sastra Supados saged ngolah basa lan sastra. ukara. dh. boten keseron. tegesipun boten bindheng. Upamanipun kedah cetha bentenipun a. saha boten kelirihen. o. Kanthi pangertosan paramasastra tiyang sesorah /pamedarsabda saged ndhapuk pocapan. Laras tegesipun pamedharsabda saged ngrantam saha mbabar anggenipun medharsabda trep kaliyan kawontenan saha swasana. jejeg. Wirama Nalika sesorah wirama ingkang patrap. th. astane ngapurancang. Wiraga Wiraga sesorah kedahipun patrap kaliyan swasana badan kedah teteg. tembung. Wirasa Nalika sesorah. upamanipun layatan boten sami kaliyan syukuran. 2. e. 4.

Master your semester with Scribd & The New York Times

Special offer for students: Only $4.99/month.

Master your semester with Scribd & The New York Times

Cancel anytime.