Anda di halaman 1dari 162

Dnp baktnda, karpuz sergilerinden gelen bir ocuu,

parasz yatl renciyi, aklar, arkadalklar; politikay,


yol ayrmlarn, dleri, inanlar, d k:k
. hklarn, hzn,
yalnzl, direnci; iiri, roman, eletiriyi, tm bunlarn
oluturduu yalansz dolansz bir yaam greceksin.

stanbul'da iirin en eski izleri: Byzantion'un, Yeni Rona'nm,


Konstantinopolis'in ozanlar; kentin antik alarnda,
Helenistik dnemde, Roma, Bizans yzyllarnda yaam,
iir yazm, kitaplara, sekilere girmi airler .. ve binlerce,
yzlerce yllk stanbul iirleri.

Banglade'in Hindistan'dan kopma savan balatt

1971 ylnda Bombay'da orta haili bir ailenin yaad


sorunlar... Rohinton Mistry bu romanda ele ald kiileri
ve olaylar artc bir ayrnt zenginliiyle anlatrken iyi
yrekli bir insann hzla deien bir toplumda kt belal
yolculuun ackl gldrsn dile getirir.

ADAM YAYINLARI Kkparnakkap Sokak No: 17 Beyolu 80060 stanbul


Tel: (0-212) 293 41 05-06 Faks: (0-212) 293 41 08

GN PARS
Fotoraf Arkas Notlar
Metin ve Fotoraflar
nci Asena

Kitap Tasarm

Blent Erkmen

deerli kitaplar yaymlar.

yk
ki Aylk ykii Dergisi

Adam

Say 22

Mays-Haziran 1999

ADAMYK

ISSN 1300-7556

Anadolu Yaynclk
A.. Adna Sahibi

ve

Sorumlu Yaz leri

YKL

Zeyyat Selimol
fan Yalm
Pearl Buttan 'un Karl Katlerine Mansfield
Her ey Tek Bir Noktada ltalo Calvino
Derinin Kalnl Siegfried Lez

Kafe-Bar Meslek

10

Ayaksesleri

Mdr:

nci Asena

Genci Yayn Ynetmeni :


Semih Gm

13
17

20

Dostoyevski'nin Yaamndan itilmedik Bir Blm

Stanislaw Dygat
Celal Hafifbilek
Anlalmann Dayanlmazl Ayfer Cokun
Osmanl Ferdiyet Frkas Kuruluyor Tark Giinersel
Mavi Beik Tahir Abac
Her ey Yolunda Roi Marglies
Frtna Vadisi Mebse Tekay
Kont' un Kpekleri zcan Karablut
Hesab Alr msnz Ltfen? Ozlan Akay
Rol Magda Szabo
Blbller ve Baka Kular ilse Tilscl
Bir Sokak Bazen Jale Sancak
Kelebekler ve Bebekler Hasan Tfeki
Ara Miige pliki
Yiiz Semra Topal
Mavi Bir Merhaba Ulviye Alpay
Aklayabilirim Murat Soltorik
Kk Hesaplamalar nan etin
Atike Zehra Trl
Be Souk Gece Hiilya Uar
D Koleksiyoncusu Sanem Karagz
Youn Bakm Belgin zcan kmen
Sanrl Gnler Ahmet Sait Akay
Gncliiz Gzyle

Kapak

ve i tasarm

Tlay Ulukl Yiinetim

Yeri ve Yazna Adresi :


Kkparnakkap Sokak.
No: 17.80060
Beyol-stabl,
Tel: (0212) 293-1 l 05

Fax: (0212) 293 41 08


e-ail : ada@ada.net.r
Fiyat : 1.000.000 TL
(KDV iinde) Abone

Koullar

Yllk (6 say)

6.000.000 TL - Alt Aylk

(3 say)

3.000.000

TL -

Yurtd Yllk

70 DM Abone in Hesap
No : Anadolu Yavclk

YAZI

A.. adna. 662720

Mrs. Dalloway'in Yarm Gn Ksa Anlat m. . .

numaral posta eki. lan

XIX. yy Fransz yksnde Anlatm Teknikleri

Koullar

Tan sayfa

(siyah-beyaz)80.000.000 TL:
yann sayfa 40.000.000 TL:
eyrek sayfa 20.000.000 TL
Dizgi

Anadolu

Alev Blt

Nedret Tanyola ztokat


Necati Tos1111er

Bir yknn ykiis

Cemii Kavuku Taras

Sel'i zer

Orhan Barlas

Okur/ Yazar

Birimi Bask

Haldun Taner' in "Aynda alkur .. ykiisnde

erik

Gen el
: Biryay c\..

Ana Basm
Datm

Gnclcrilc yazlar
yaymlansn
yaymlanmasn. geri
verilmez.

Zehra pirolu
Hseyin Peker

Okuyucu-Yapt-Yazar Diyalou
Bir Yapt. Bir Eletiri

49

54
57
6l
63
71
75

86
90

1 16
1 18
12 1

1 24
1 29
1 33
1 34
1 39
1 44
1 48
1 52

1 54

26
32
39

Ulusal Karakterin Belirlenmesi zerine :

Yaynclk A.. Dizgi


Matbaas Kapak Bask :

24
47

96

1 09
1 1O
114

HL SAYININ KONUMASI
Feridun Anda ile Dnden Bugiine

77

"Yiizyhn son eyreindeki


Trk edebiyatnn birka
kilometre ta ndan biri
Hasan Ali Topta .
O bir kurgu/dil sanats;
dn vermez bir biim ustas;
yirminci yzyl edebiyatnn
vard izginin
ularnda dola yor. "

Yldz Ecevit'ten Fethi Naci'ye


tannm ele tirmenleri
byk vgiisn kazanan
Hasan Ali Topta
bu yeni romamyla ayn
dil ustalm koruyarak
deneysel ufuklara alyor...

-Yldz Ecevit

deerli kitaplar yaymlar

ZEYYAT SELMOGLU

Kafe-Bar Meslek

KARANLIK
bir yandeisokaktaki
ookkafe-bar'
halinedennde seti
imizkafe-barn
i imdi anmka
samam
mmkn
l
.
Bi
z
i
o
kendi
grnen
psna
doruMeslek".
eken gcn kapnn yanndaki garip ad olduunu syleyebilirim :
"Kafe-Bar
Bir gnler,
dahaIdorusu
bir gecel
er, kafe-barl
eski snfararkada
myaanan
Edip ilehayat
byle yabir
merakmz
vard.
az
o
sokakl
a
rdaki
n
i

i
n
de
kndanbilinsi
grmek,z birtanmak
isteitiryakili
bizi o yolineladnmt
ra srklyordu.
Gerekten de, ner
deyse
srklenme
bu
merak.
yl
eyse : Meslek adnn ardna taklp kapdan ieri yle girmitik ite. Bu
Kafe-Bar
lunduu
kl, lomasal
bir lokaldi.
erii vegirdiskkimni,z bisaatte
kigibmiysecidilker.lesokak
r yoktu.gibiDiazkdrtgen
ar dncel
rilerinkafe-barda
i bekliyor
Kapnntaburelerden
dip dorusuna
den
barda bikesti
r barmenden
baka
kimse yoktu.
Barnbar
nndeki
i
k
i
s
i
n
i
gzmze
r
i
p
i
l
erledi
k
,
oturduk.
Barmen
tezgahnn
zeri
ndideki
teberiyEdii dzene
sokuyor, bardaklar siliyordu.
-Ne
i

eri
z
?
y
e
sordum
p
'
e
.
-Votka
portakal
, dedi Edip.
Barmene
:
-Barmen
Bize ikbiri votka
portakal
, dedibaktm. bizi kmser gibi.
sre
yzmze
-Bi
zde yle
hafif
ikilerdonuk
bulunmaz,
dedib.ak yarasn andran bir izgi vard.
Barmeni
n
as
k
,
soluk,
yznde
(u -Li
sradasteyigzmn
nnde.
) Edip.
bir
grelim,
dedi
Barmen
kendinedoru
syleniittiyormu
gibi bir tavr taknd. Haf.fren kir
tutmu-Bakalm,
bir liskendi
teyidedinmze
.
mnne
Edip'e,ektinelerk. kivar.ler balnn alnnda sralanm iki adla
Li
s
teyi
i
k
i
m
i
z
i
n
rn birlikte gzden geirmeye, okumaya baladk. yle sralanmt iki adlar :
Atom
Zpk
n
Zemheri
l
e
r
SiyanripDaml
as
Apokal
s
Karate

KAFE-BAR MESLEK

Zebani
Kabi
rKefen
Azab
Kara
JoeKokaiBlanckat Buzlu
-Biz nereye
dtk
yahu byl
emayalm,
, dedim Edikalalm.
p' e, hadi kalk gidelim.
-Tam
tersine,
dedi
Edip,
kal
k
Onunp, barmenden
bu konudakiyanatiryaki
lii benimkinden basknd.
Edi
dnd.
kilerden
hangivereyim,
si en hafidedifiybarmen.
se ondan iki tane, dedi.
-- BuSizeiKara
Kefen
"Yok
yok, istemeyiz ondan, " diyeceim srada Edip atld :
--BenEnEntam,
hafif
o
mu?
f o, dedioysa,barmen.
-Sonra
Eh, hafi
enbenden
hafif
o olsun,: ondan olsun .. .
yana
dnd
-Cepleri
Sigaranmivaryoklm?adm.
-Yok,zde dedi
m,bulalmamm.
-Si
si
g
ara
unurkendi
mu?rnmz.
diye sordu Edip barmene.
-- Var,
dedi
barmen,
Bir paketiki debardak
sigara.ald, etiketinde "Kara Kefen" yazl ieden doldurdu,
Barmen
nmzehesab
srd,yazdbir.paket de sigara kard bir ekmeden, uzatt, yanndaki kk
deftere
--Evet,
Demekdedisigarabarmen.
kendi rnnz?
-EdiSipgaran
n adgzden
neymigei? rdidiy. e sordum Edip'e.
paketi
-- SiBizgaran
n ad,dtk
dediyahu
, Sonbyl
Nefes!e, dedim Edip'e, kalk gidelim.
nereye
-Tam
tersinyana
e, dedidnd
Edip:, kalkmayalm, kalalm.
Barmenden
--Var,
Sizdededi
mzibarmen.
k yok mudur?
Bar tezgahnn
bimzi
raz tesi
ne giddu.ip bir dmeye bast.
Hafiften
bi
r
fon

i
duyul
-buraya
Bu mziyahu,k, dedi
mgidEdielipm'e! , bu mzik ey, Cenaze Mar bu, biz netden dtk -Tan
kal
k
tersine,
Edip, kalkmayalm, kalalm.
--Yok
lrzcanm,
yahudedidedi
burada.
Ediyanap, odnd
kadar kol: ay deil.
Yeni
d
en
barmenden
- Burann adn, Kafe-Bar' anladk anlamasna da, u Meslek ne demeye ge/\

Y K

+ ZEYYAT SELMOGLC

liyor?-Ayn meslek sahiplerini burada toplamay dndk. Her meslek iin ayr
masam
z var. Masalar grdnz ya...
-- Grdk.
arnmeslzeri
ndekiolanlbeyaz
kartonl
aayrlm
rda meslmasada
ek adlarotururl
yazladr,r. masalarn
kim-Al
liMasal
i! Ayn
e
kten
a
r
o
mesl
e
e
lah Allediah,lecekdedibirEdieyp,yok,hayretdediyahu.
-Hayret
olanaBir dekben
sn didedim,
ye. HaniAllahmeslAllah.
ekta olabarmen,
rak yani.mterilerin birbirleriyle grme
-Barmen
u masalsaatiarnyak
ndan. grebilir miyiz? Hangi meslekler var bakalm.
e
bakt
okbilerken
sayl
r,nceden
henz gelbirenkarar
olmaz.alnmMasal
arlsedolaladrmazl
n stiyaorsanz.
Gelmi-- BuDaha
olsalar
e,
si
z
i
n
i

i
n

dei
r size.
da
ne
demek
oluyor?
di
y
e
sordum.
Barmen
rtarakolmuyor,
bakt yzme
souk.
-Kendi
Bir eymisdemek
dedi
,
yle i: te.
tutamayp
damdan
dtm
-Barmeni
Burannn aspatronu
ki
m
?
kmsurat
daha
dazas, dedi
ld bi, sormay
rden, gzlz daeri...ni yzme dikti.
-Biz
onu
tan
ay
z
,
bi
l
m
eyi
Edi
p biryana
Allahdnd
Allah daha
dedi.
Benden
:
-BarHaditezgahnn
bir gezelnnden
im masalkalar.kp masalara yneldik. Masalar birer birer dola
rkenMasal
bir yandan
beyazmeslkartonl
arn zeridandeki
ek adlaranr zeri
ylensdekiralayaz
nmlatr: okuyorduk.
Soyguncul
arnlan
Hayat
Kad
Kundak
KiUyuturucu
ralk KatilarlKaak
er lar
HDoland
rszlarrclar
Sabotaj
Fidyecilcerlar
okudukcan
sonra
yenibiyddien. Yzme
bar tezgah
na dndk. Edip, okuduu
kim-Meslekleri
liklBiezrdennerden
tr
serseml
e
mi

gi
bakakald.
dmz
buraya
yahu,
dedialm., hadi kalkalm.
-Tam
tersine,
dedi
m
,
kal
k
maval

m,
kal
, yzme.
Edi
p
hayretl
e
bak
y
ordu
i
m
di
-- Sen
im nem iiiimmizvar.var burada?
dedinmbe?, amaBizbeni
Seniakln
bilmemm, yedi
A D A

(J

KAFE-BAR MESLEK

Bsbrn
i
l
e
den

k
r
Edi
p
.
-- Senin
burada
nepleriiinndenolacak?hi deilse birkan grmek stiyorum. Byle bir
u
mesl
e
k
sahi
ele gemez
birne daha.
Burayatatmam
girenleritnmhangi
masaya
oturacan
merak
edikalfrsatymorum.
Byl
e
si
bi
r
heyecan
imdi
y
e
dek.
Sen
i
s
temi
y
orsan
a,- Pigiman
t! olacaksn.
- Olmayacam.
nsan batan
gikaran
bir filmin iinde duyuyorum kendimi
u srada.
Bu
i
l
gi
n

blm
brak
p
d
emem.
Edip ksa bidedi
r sre, kaldnd.
-Tamam,
nyorum.
T
ezgahraki
barmeni
yle bir dorul
arakkapkapya ybaktm.
a bakmasndan
ieritm.girilKap
mek
zere
olduunu
anladm.
Gzmn
ucuyla
Yan
l
m
am
yava
yavaBualykiordu
bu siyriada,giyitam
ari. lGidkytansilerisonra
ierirenkti
ye . Srrlkiinin
girtakm
diini
grdm.

i
hayli
n
mi

koyu
a
r
n
da
giysi vardTam
. Birbitamna
rlerini birtanmyormu
gibi,
hiVekonumaks
zn, yava
yavaikiilerliku
yorlard.
fil
m
sahnesi
y
di
bu.
Edip
i
l
e
ben,
avl
a
nacak
gibi, bardatezgahnn
nne
tnemikendi
kalmmialtakm. iyordum.
nde yeraldm
bubirka
sahneyimasaybir
yandan
yan
gzl
e
i
z
l
e
mekten
adam
geti
ktenar. sonra, setikleri masann nnde durdular, sandalyeleri geri ekip
oturdul
Ediipinbenim
arkamda
kaldrm tiifilmin
n sahneyi
btnyle izleyemiyordu, ama
merak-Hangi
deydimasay
, kendi
n
i
kapt
havasna.
ler,mdiye. sordu merakla.
--Yrei
KiralkmKatiazller'mseti
ida, dedi
arp
ycepl
or, dedi
Edigtrdler,
p, imdi neeylyaperini,yorltabancal
ar? arn karDur,
dedi
m
,
elleri
n
i
i

e
ri
n
e
dkallakr,larna
karyasl
p masan
n zerine,
sa yanlarna koydular, srtlarn sandalyelerin ar
a
y
p
yerl
e
ti
l
e
r.
Bize gre daha
;, ksekten
bakan
barmen
:m ne ierler.
-Tamam,
dedi
gi
d
i
p
bir
soray
m
,
bakal

Uzakl
akirken
:izi imiyor musunuz? diye sordu. Edip, barmenin szn kesSiz
i
l
eri
n
ti. -Masadakiler tabancalarn neden karp masaya, yanlarna koydular?
-EdiOnlp'ianryarm
tabancalaazrlankonuruunu
kimlik olarakduydum
da kulla:nrlar, dedi barmen.
Hadikamay
kalkzal, dedi
m artm.k, kalm buradan.
--- Neden?
-Yarda
braklp
aknlbarmen
acak filmdnp
lerdengeldeidi.l.
sonra,
si
p
ari

i
al
atlanerakiisormaktan
kendini alamad.
-EdipOnlar
y
or?
oe Black," dedi barmen.
AL

- "]

IRF AN YALIN

Ayaksesleri

B RDEN
donuklbirapgnn
kendiieriileriinni eizldnen
veiydiyaller;naz kendi
lerine bakan
gzl
e
r,
lmcl
i
y
or
gi
b
z
l
a
r
susmu,
szler
bilartmistnde
, onlaryzy
konuuyordu
sessi
z
ce
art
k
.
ki
mor
da
n
arasnda,
yorgun
toprak
l ardamr uyukl
ayanzlikasabada
zaman
zaman-byl
e buolur,gzlgzler esonra
r ko
nuurdu
yal
n

z
.
Buzl

sessi
i
n
i

i
n
de
kan
gi
b
i
p
h
t
l
a
an
sonra uyku durak nedir bilmez olurlar, kapkara bir sise brnp lm grrlerdi
yalnz.
nce babas
yla erkek kardelerinin,
sonra
annesitmyleresiablmasnn,
sonra br
yaknlarnn
ve
komularn,
daha
sonra
da
grd
ve
fororaflardaki
ininsanl
aarnaks
n gzlzlerinndendnm
anlad loldsrl
ecei
ni o. Hersonunda
eyi sonuna
kadar
gtrme
n
ol
a
da
nceden,
teni
n
i
n
ar
s
nya luyup
kiirnkdenve yorgun
tatl
a
ra
ul
a
m

t
,
bunu
bi
l
i
y
ordu.
Yal
n

z
bunu
dei
l
,
uzun
abirrn
el
i
k
l
e
erek
gei
p
gel
e
n
ve
da
nsannn
i

i
n
e
alabi
l
di

i
n
e
kaz
n
an
yasay
,neli dde.en Dn
dmyoktu
eyannen yapsa
be paraanetmezli
olmutu;
inden gelehern oeybyk
Yasa'tersi
y ine
nedi

i
k
,
olan
bi
r
anda
dnm, sevgi
ler Yasa'
ya kurban
edilmi,nde yrekl
er dondurulmutu; sivri ve ssl
hanerleri
bi
l
eme
zamanyd
av
ncesi
artk.
BiriHep
leri gelbuipvard
soruyorlard
babasna veBeklenen
erkek kardeleri
nnene gzlbuydu.
eriyle Bitmeyen
: "Ne za
man?"
ve
bu
soruluyordu.
ve
zl
e
bir utancnolacak
iindeydi
lerande,nceyz buyzei gelbitsemekten
korkuyorl
ardgikendi
ler;eriyyrekl
le sankieri.
Bundan
ki,
bir
de,
kurtul
s
ak
der
b
i
y
di
l
de,yorluslar,akonuurken
r da yorgun dalve gda
n

k
t
ok;
hangi
i

i
tutsal
a
r,
bitirmeden
yar
m
b
r
ak

nlyerde,
ap susuyorl
ard;yarm,
dolanantutsak
bir eyve yalvardnzdlar.
ayaklarna da
yrtmyordu
onlar;
her
her
zaman
ldrmeyi, biriunutamazl
ard anydkbunu.
ne yapsal
ar, beklgiebyemezl
erdink;
; bir anhernce
gereklemeli
kp
yapmal
Unutulur
i
dei
l
di
eye
dayanl

r,
buna
dayanlmazd.
yl
e
s

kuytul
a
r,
deri
n
karanl

k
l
a
r
aramaya,
onaher
buna
sorup
dan

maya,
eli
ve
yrei
titretmeye
gerek
yoktu.
Ortadayd
apak
ey gnl
erdir byyen
sessiyzlelikdolbozul
acak, koarken,
lklara, lmlere
gindailbakabi
ecekti.liyordu
Gmen
kul
a
r
n
sesi
u
geceye
korkul
a
r
art
k o;buluyordu;
eskisi gibnei iyapsa,
i titreminereye
yor, giyalnzlk
duymuyor,
olbilmi
acaklyaorr dei
kanldilm. inin
az ve
doal
t
se
ol
a
cakt
bu
erge,
sesi,
diyorduolma.O'n'ldrdk
a ne ki, "kendi
canna
kendin
ky.rBoynunu
baaO yazuzatkp
kurbanl"Ka!akan
k "koyun
i

te,
temi
z
l
e
ndi
k
,'
dedi
tme
ki
m
seye.
derenin sularna ar kendini, masals uzaklara gitsin ln."
cokun

C> Y K CJ

AYAKSESLER +

Kayrordu;
avucununarada
ii gibibri bidurup
ldii kasabann
dar, talstne
yollarneline
da karanl
a
yuvarlan
gi
b
i
yryor,
r
pnan
yreinin
koyarak
okran uyumu grnen kasabann sesini dinliyordu; uzaklardaki bir kpei
n
vard
gecede
nz.yaEvden
ktlipndabiibalmlenmi
ayansivcudunun
s gibi ince vehemen
uysalheryamurun
lkoks
ldaakldirni, yalgen
Yasa'
kar
serpi
yeri
n
de,
en
memel
erinde;birzaval
l,gisrlakip girientarisinin
sk durmadan.
sk sard Alkalabialladrinidane
duyumsuyor,
doyumsuz
de
p

y
ordu
geni
bir elektrigrnce
k direinin
yanndanasaa
dndnde,
o
ygzll arcaerivene.giuzun
dKaps
ip birgelndyolu
idai sareskigeibipokulunu
karsnda,
r
d
ok,
inanamad
r k titreyen
okulbiunr sre
bahedurdu
duvarna
yasl
anbiprden
ok
sevdi

i
bi
r
i
s
i
n
i
ya
da
ocukluunu
bekl
e
r
gibi
orda.
Ama
byynce
yamur,
kapryor,
uzaklakpekse
t ve bolalam
yaprakl
geniart kbir. Aac
aacnnyorgun
alrna gigvrip
geceyi
di
n
ledi
;
ku
hala
y
ordu
desi
nde uwn
uzun yamura,
dolatrdk"Ditannsonra
elldur!erini," dedietei. yle yzn sildi ve birazdan
dinecek
ol
a
n
kaln
an
k
,
Ka
yordu;
karanlklsatiryveor; youn
glaalgelaerr ,iaya
indennageerken
grebi
ldiincei herbir
eye
doyas
y
a
bakmak
evleri,
arpan
tal
a
r
,
rzgar
n yapraklzleamirdakiandsesini,
birrduyguyla
dinip biralgballayyanor; kan
yamurun
yzndeki
seyllakle
rinnkamat
nedense
r
an
bi
n
da,
yrei
n
de
bi
r
n duyuyordu
hep;
gizdemluyor,i biayaklar
r ba dnmesi
, nsarhol
uk gibkay
i biryeydi
bu.sankiYrei
arp
y
or,
kul
a
kl
a
r
uul
n
n
alt
daki
roprak
ordu
.
Korktu
ve
durdu;
kul
a
k
veri
p
uzakl
a
ra,
di
n
l
e
di
yi
n
e;
al
a
yan
kpek
gi
b
i
ku,
da"durma,
susmu,ko!parampara
baka
sesl
e
r
gi
r
mi

ti
geceye.
"Geli
y
orlar,
"
dedi
iinin
sesi
" sokaklarn ar uykulara girdii gecede bir O vard yalnz. Bir glge
Evl
e
ri
n
ve
giybinordan
orayagiakbi yolor,uyordu
sryor,saakarasolal.astioktan
k ayakkablarnn
ayandan
herinfrlka
da
decek
unuttuu
an
l
arl
a
,
gemi
k
gun iztand
leriylekdoluyordu
her an.tanUyan
k bierr gryordu.
d iindeydiokdesevdi
sankii,
kiannesinin
n vekk
irentisesisolkusan
sesler
duyuyor,
d
k
yzl
geeryorgunluunu
gibi oldu birdnd.
ara yann"Onl
dan;arlonun
o da?hepDeialalrde,gibai bakan
gzl
e
rini,
yznn
a
m
o
m?"Geceye giren parampara sesler yava yava birleip btnleiyor, ok yaktlanrdada
giyerlbiyerde,
ken bazan,
birden
uzakla
p
snyor
ve
yeni
d
en
bal
y
ordu
sonra.
Yak
n
bir
belkiyledegelokiyorduuzaklO'na.
arda, Bibyk
byk
kaplnariaindelp birkapan
yoratgibgibi
iydi
durmadan,
r
ara,

s
l
a
k
geceni
yrek
yanklagelinanpgizeml
i vegsnn
kararl ayakstne
seslerikoyup,
duydu;"Durma,
uzun bir" tadediduvar
nmnne
soluk
solua
,
eli
n
i
sol
,
"l

de,
di
rimi
de grmesi
n
l
e
r!
"
Bulutlbirarcami
n arasninnannden
skm dolgetiunayave havuzl
bir an ubakarak
kkiinkk
dkkanl
arnni
vebirden;
tahra
bi
r
parkn
de
buldu
kendi
salncaklardan
ncaklar, kbizraklineargtryordu
ve tahrravalliki lheni
er grd
slak karanl
kuta.u Kolonu,undan
rurup
sal
.
i
z
bitmemi
ocukl
seslerinin fsltl konumalarn byyp oaldn duyumsad; koarak ayak
kp
ince ince alay, kaln sesli bir kuun gs geirir gibi tek notal t

ve

/\

i\.

!'v1

() Y K C

+ RFAN YALIN

parktan,
daryandan
bir sokaa,
evgibaralarnn
koyu
karanlna
dald;
yalnz larkas
ndan
dei
l
,
her
gel
i
y
or
i
y
di
sesl
e
r.
Durdu
ve
di
n
l
e
di
yi
n
e;
Kuat
m

myd?
"Hayr,
" dediherbaeyden
rarak,daha"uzaktal
alme
r daha!yak
" n olduunu bilmiyor deildi. Ama
O
an,
ok
nolursaeyiolsun,
kendi
aki ryzl
acakterceonu,kez;bakal
arpdei
l.pYrei
nalintnvea yatmayacak,
usunun sesi
ayn
sylemi

ti
bel
ne
yap
yap
b

ak
boazl
atmayacakt
kendini.
Bidtmeyen
amurlardan,
gllenmi
yollardanduyumsu
geer
ken,
korkul
a
r
n

n
daha
da
eski
i

ini,
yreinin
daha
da
bydn
yor,
dereninYaklsesinin
azt sonra
geleericeini
bitamldiarkas
indenndayd
uzun ;birdnp
umudabaksakoargrebigibi
kouyordu.
a
m
ayaksesl
ne
ki;
lbiirrdiutan
birileribinri ucabelkgeti
i de. kBakmad
amaeviordian;bainginn arkaya;
bir duvarslaak pvegenititreyen
bir baheyi
ten
sonra
bir ka
ranlkDurmak
grd yalnz,
sevi
n
di
.
bilmeyen
vekulsonunda
bir gkgrl
tsn
andran
ayaksesleri
nden
kurtul
m
ak
i

i
n
elleri
n
i
a
kl
a
r
n
a
koydu
bir
an
durup.
Dei

en
bir
ey
olmad
neO'nki,unduyuyordu
yine. Ne kadardolayor,
uzaklamaya
alsa
daarayaksesleri
nden,
onlar
beyni
n
de,
damarlarnda
i

i
n
i
n
en
uzakl
n

dvyorl
a
rd
.
yle
kasaba
be kiinin,

be
yaknnn
dei
l
,
binl
e
rce
i
n
sann
ayaksesl
e
ri
y
di
duyduu;
halk ayaklhianmkimtseyida,grmemesi
adm admneO'karn,
nu izliensesi
yordundesankiduyduu
. Karanlosoluma
didik
llar,eyenogzlerinin
gizyaemlida dl
ayaksesleri
ni anlamlandram
yor, aar
ryordu
durmadan.
Uzak
andilelar?rdan
e
rden
mi
gel
i
y
orl
a
rd
?
nanlmaz

mlarn
rnleri
miy
Bul
a
m
y
ordu.
"Ka,
durma!
"
dedi
kendi
n
e,
"gel
i
y
orl
a
r!
"
iyayandan
le yoklaypkomaya
da olmadbalnadanl; azaynceki
nca solyamurun
ayandakiakararllavard
stiin,salbrn
dehala,atpElsular
arnn,da
ak
y
ordu
yznden.
Evl
e
rinin
kap
s

n
daki
ful
y
ay
i

eri
al
m
ad
kk kediyrtansini ayaksesleri
doyurmadnden.n dnp
d ve sonra
da yerde
ldracak
gibinolduan
beynini
Dayanamayacan,
olduu
kal
a
ca
lkun
amdereyi
t ki, tekdze,
seviitenliartk,trksnden
deionun
l de, seritam,n kokusundan
tan
d atp.
co
.
Gelmi

ti
karsndayd
birka
ad
m
daha
dereniBulutl
n sularna
eindelmordan
i inceoraya
bir aac
n altna
girdigrnce
. dallar arasndan, elle
a
r
n
i

i
koan
dolunay
rini onao kpk
uzatp, kpk
"Gtrderibenin degmne
nereye gigidrersen,
"r dedi
, "turn ieliinmden,
" ve dolu
nayn
di
.
Bi
i
m
ei
de
ordan
oraya
savrul
u
yor,
yuvarl
a
na
yuvarl
a
na
uzakl
a
ra,
ok
uzakl
a
ra
uuyordu.
Ama
nolduysa
oldu sonraalbirtden;dolunaya
dayanlmaz
bi;r olsmzadyla erineykiip, bitutunamad
ttiini alg;laaltl
d yreinin;
tubir
tunmaya
s
k

s
k
ve
sar
sese
taklyreini,
masnatasaldamarl
ar, dmeye
bali olaudk oluk
ac birdolsouun
iiseslnde;erikulsilinip
aklaryokn,
beynini,
a
r
n

n
i

i
n
d
uran
ayak
oluncaya dek dt, dt.

/\ D

/\

('

KATHERINE MANSFIELD

Pearl Button'n Karl

P EARL
Button,
SesiranEvltilerier'ninke
nndeki
kkoynad
baheklarkapgnel
sna iasbilrmlsaledenla
n
y
ordu.
Kk
kapmaca
sonrasnn
erkensoktu;saatlSraeriEvler'
ydi. Esii dentitoza
ler, dumana
nlnnbulafdrfrl. Pearl
arnuuan
uuruptozlPearlara bakt
But
ton'
n
azna
-toz
esi koca bidmesi
r bulut ygilebiherydi yan
-tpksaranannesinin
balbuluta
a biberbenzidkeyi
m derken
bitekberlbaktl
ik nkapann
biberden
y
ordu.
Pearl,
a
kk
bahe
kap
s

n
a
aslm,
sal
l
a
n
p
duruyordu;
bir
ocuk
arks
tutturdu.
Kocaman
isikilekad
n sokaktan onaBaldoru
geliyorlrtl
ard. eBiri
karmmzlalardra,;
teki
sar
l

yei
l
i
gi
y
re
brnmt.
a
r
n
a
pembe
r
bal
her
ikisi devardileriayaklarnda;
ereltiotu dolsalunabisalna
rer kenevi
r sepetardta, yava
yordu.yava,
Ne ayakkab,
ne
deimandlar;
orap
yryorl
nk
ok
birbirl
elarirydale konuuyor,
durmadan
glGzlmsyorl
ard.e Pearl
salyllaence
may
brakt
;
kad
n
onu
grnce
durdul
a
r.
e
ri
n
i
Pearl'
di
ki
p
kaldlaglr; msonra
birbirleri
ne bir eyler sylediler; kollarn sallayp ellerini rptlar.
Pearl
eye
bal
a
d
.
kierle kad
nEvler'
Pearlden'e yakl
atbak; alyorllkalrdara. leri
yaknndenduruyor,
arada bir korku
doluz!"
gzl
Sra
yana
bi
r
i
,
"Merhaba,
kk
k
dediPearl
. , "Merhaba!" diye karlk verdi.
' Tek ba
naanlam
msn nburda?"
Pearl
'
e
vet'
da ban sallad.
"Annen
nerde?"
"Mutfakta,
t'eyap
ymsedi
or-nk-bugn-gnlerden-Sal.
" . "Aaa," dedi Pearl,
Kad
n
l
a
r
Pearl
gl

l
er;
Pearl
de
onl
a
ra
gl

msedi
"ne kadar
dakadbeyazm
dilerianraizboul
! Bir daha
glsenk szckl
ize." er kullanarak ve kollarn
Esmer
n
l
a
r
kahkahal
d
u;
komi
havada sallayarak birbirleriyle konutular. Pearl'e, "Adn ne senin bakalm?" diye
sordular.
"PearlzimBurron.
" ister misin, Pearl Button? Sana gstermek istediimiz gzel
"Bi
le
gel
m
ek
r var,". Rzgarl
diye fslyoldadboyunca
kadnlardan
biri. Pearl
de kaparasdanndainipyrmeye
sokan ibal
inead;s
vonleylvaeraerdi
i
k
i
esmer
kadnn
yetiebilmekni merak
iin koarcas
na yryor, kadnlarn kendi Sra Evler' inde ona
ne gsterecekleri
edi
y
ordu.
Uzunca bir sre yrdler. Kadnlardan biri Pearl' e doru eilip, "Yoruldun
/\

KATHERINE MANSFELD

mu?"
yre' anlamnda
sordu. Pe
arlba, n'haydisallad.
Bir.rte
sre
daha
yrdl
e
kinkadn,
dPearl
mbir?" di"Yorulma
ye sordu.
kez
daha
ba
n

sal
l
a
d
,
amae
bunu
yaparken
gzl
rin, dendudaklyalaarr tiboan
dKad
tiredie.
n
l
a
rdan
bi
r
reltiosepeti
tu dolnui kenevi
r
den
arkada
ton'na verdi
;rPearl
But
kol
l
a
n
dan
tutna
tuu
gi
b
i
kuca
alomuzunda,
d; Pearl 'n tozlbau
ayaklar
ldevam
anr halbol
dettie.uktayolKadusalnan
yataktan
dahadayumu
akt
;
ok
gzel
kokuyordu
insann
igmmek,
inden, bu kafasn
kokuyu
doyas
y
a
i

i
n
e. . . ek
mekKad
geliynordu
lar Pearlbir'
ahap
duvarl
odayaeri soktul
aar;rnoda,
tenl
kad
n
l
kiayn
lne sanlaynarlarenkte
ol
dolnsanlar
uyduinbtn
bu

celemek
zere
Pearlerin'ei
yakl
a
t
l
a
r;
gzl
kafa
lhayretl
ahalrnar arsale ylaarak
yorlor,ardkahka
. taPe
arl'yankadkuca
n
da
delkvresinkvr
i nkonun
ardsalakur
girnbi

Luci:n Freud.

Baba ''e Kz. 1949

PEARL BUTTON'UN KA!RILII +

salresivnerdi.
Odadaki
kad
nlar birar;illkerikoyverdi
ler;larPearl'
e dahaardannyaklok,aarak
ev
de
bir
ember
oluturdul
n
den
baz
,
parmakl
ama
ok
hafi
f
bir
hareketi
y
l
e
Pearl
'
n
sapsar
bukleleri
n
e
dokundu;
bir
tanesi
de
Pearl
'n
salar
n

kal
d

p
o
kk
beyaz
ensesi
n
e
bir
pck
kondurdu.
Pearl
utand;
ama
ayn
zamanda
kendinsiigmutlu
hiorlssetti
.. Omuzl
arnabiri,rtier,
keelgarier pdolam
birkaso
adam
yere
oturmu
ara
i

i
y
a
rd
leri
n
den
suratn
bi

i
m
lere
karak
cebinnnden
dekarddurdu.
eftalKk
iyi mikszketmi
igiyibyerden
i yerde ald.
yuvarl"Buadeftal
. eftaliyii Pearl'
n
ayaklar
di
b
i
n
eftal
yi
y
ebilir
miyim
acaba?"
di
y
e
sordu.
Odadaki
herkes
kahkahal
a
rl
a
gl
m
eye
bal
a
d
;
eftal
i
y
i
Pearl'ebudoru
yuvarl
adenyan biradam,armutsuratknard;
bir armutu
kez dahazkomi
k biPearl'
imleree doru
soktuktan
sonra
defa
cebi
n
p
l
a
tarak
yu
varl
a
d
.
Pearl
bir
kahkaha
att.
Kad
n
l
a
r
yere
oturdu,
Pearl
de
onlar
i
z
l
e
yerek
oturdu.
Yer okzeritozlneuydu.
Bu nedenl
e Pearl
, oturmak
nlylezorunda
eteini zenl
ekalndadbyl
rarake
iyapmas
etekliinin
oturdu;
tozl
u
yerl
e
rde
kal
d

gerektiini biliyordu; efraliyi srmasyla meyvenin suyunun nne ak


masPearl
bir oldu.
korkusuyu
dolustme
bir sesleak, "Ay!
" diye
ba
rverdi; sonra kadnlardan birine
dnp,Kadn,"Btn
t
tm!"
dedi
.
Pearl'
nkam
yanaklarna
hafife
vurarak
, "Hi nemli
deil,
" dedi.. Oda
O s
rada,
odaya
eli
n
de
tutan
bir
adam
gi
r
di
.
Bararak
bir
eyl
e
r
syledi
daki
ne,ktbattani
yelebure, kezkeelbyk
ere iyicbier sarat arabas
narak yksek
seslearaa
kalbacnn
alepringlyanhepsi
erekndartleri
ayaa
kal
l
a
r.
Pearl
n
a
tand;
oturan,iki midillinin
ilk tantekti
kadinyeilardanl birbirinin
kuca
na oturdu.hBirizla
kara,
bi
r
i
doru
donlu
arabayd
bu.
Kasabadan
nkntomuzunun
lar. Arabac zeri
ayaandenkalkarkaya
p kamsn
aklKendiattl.eriPearlni skuca
nbaka
da oturduu
kadizli
bakt
.
r
a
s
r
a
arabal
a
r
yordu.
Pearl
onlkarasa elisalmenler,
lad. Arabal
arikrleklki kk
araziye alktlalr,ar.yabangl
nce, zeri
nbelide rkodi;
yunl
a
r
otl
a
yan
beyaz
l
e
ri
sonra yolun iki yanPearlndaaalkocaman
aal
arnel-buer olduunu
kocamangrmeye
aalar dnda
hibir
ey
grnmyordu.
a
r
n
ard
n
da
al

t
,
ama
hava
hayl
i kararmt.
Kul
a; rgs,
tyordu.
Pearl
kadnn
kucana niyaiceinyerl
eti.kyKad
n
birPearl,kedi
kadar
s
c
akt
nefes
al

r
ken
m
r
l

y
ormuas
i
p
kal
ordu.
kad
npnnce
boynundaki
yei
l tal kolarn,
yeylesonra
oynamaya
balad; ikadn
onunPearl
k
k
el
i
n
i
al
bi
r
er
bi
r
er
parmakl
da
avucunun

i
n
i
pt.
daha
nce
hi bu kadar
mutl
u olkam
mamsty. laByk
biyryykseltinin
tepesine
gelBak!"
ince
durdul
a
r.
Arabac
Pearl'
e
dnp
kar
k

aret
ederek,
"Bak!
dediAa
. da, tepenin eteklerinde bambaka bir ey vard - byk m byk bir
mavi
su paras
topra
n yap
stnde
emeklda ene,yerekne bu?"
ilerliyordu. Pearl bir lk atarak
kocaman
kad
n
a
s
m
s
k

t.
"Bu
"Aaa," dediyakar
kadn,m"deni
ze, tabii.
" mu geliyor?"
"Canmz
bi
z
doru
"Yok,deni
hayzre, bibizrekezgeldaha
mez o.bakt
ok. "Bize
gzeldigelr.emeyecei
Bir daha baksana.
"n misiniz?" diye
Pearl
n
den
emi
sordu.
/\

/\

Cr

+ KATHERINE MANSFIELD

"Yok, dalgelgmalez.ar mavi


Olduuarafn
yerdezeridururndeo,s"dedi
kocaman
kadn.
zerldaleri gbeyaza
bulanm
rarcasna
i
l
e
rl
i
y
ordu.
Pearl,
alarn
bahel
e
rde
bulunan
i
s
ti
r
i
d
ye
kabukl
a
rna
benzer
kabukl
a
rl
a
kapl

uzun
toprak
parasBahel
na kadar
gelipikrl
me alar
nli ibirka
zledi. Araba
birevkeyi
dnd.
e
ri
tahta
t
l
e
rl
evri
kk
deni
z
ky
s, mavi
boyuncaamauzanrlar
yordu.
Bu
manzara
Pearl'
rahatlatt.
i
t
lere
pembe,
k
r
m
z

asde limt
; arabalkuyrukl
ar bu uevlsarerekpek
yaklatvard
ka .inDsanlararyadarkanyainsanl
kmayaarnbalhepsiad;ibemand
tane;
n
ce
uzun
hepsi
glerdeyordu;
kk
rplakgibibebekl
er bup oynuyorl
insanlaraatutunmu
ilerlkeziyorldaha
ar yakuda
bahel
kpek
yavrul
a
yuvarlan
rd
.
Pearl
bir
caa alnarak
arabadan
inayaklar
dirildi vena tekkadarbiruzanan
odayla verandadan
olikuianyanakk
bir evebir
gtrl
d
.
Evi
n
i

i
n
de,
si
y
ah
sal
a
r
ayr
l
m
kzyermivard.
Kz,"akam
yemeikadininPearl
yere 'sofra
kuruyordu.
"Gerekten
derkentuhafo, birbu

buras,
dedi
Pearl;
n
uzun
paal

klotunu

k
ar
sevi
okstackm
Denizin
t. Yemektesesi et,ve sebze
veizmeyve
yedi
; sonra gka
dlmel
n monalierikyeizd ilznbirlidayordu.
kasede
i

i
r
di
.
Pearl'

l
e
yen
i
k
i
kadnn
hibir sesSraduyul
muyordu.
Pearl, "Simusunuz?
zde hi SraErkeklEvleerr yok
mu?"
diyorlar
ye sordu.
"Siz
hepiniz
Evler'
d
e
oturmuyor
i

e
gi
tmi
m?
Burada
hi

kt
ey
yok
mu?"
Pearli 'etekl
n ayakkab
laryl
n, orapl
arn, ,nln
veyaelbiksesip ayak
ni kparmaklar
ardlar. sn
tnde
i

i
y
l
e
Pearl
e
bi
r
dolat
sonra
d

ar
gkdpklgelayandileir.mHerenleribirni Pearl'
stnden yrd.
kituttu.
kadnKk
ellerinotldeafarkl
rfarkl
sepetlerle
bi
r
eli
n
den
kta
bi
az
yrdkten
sonra
iitnldierilenr.arasIslankdankumlgetiaralegelr; kahverengi
kumlileriarlayrleagikapl
scsaktemedi
kumsal, ama geikap
deni
z
e
i
n
ce
Pearl
daha
t
mek
dnlar,yle"Can
n yakmaz,
ok gzeldi
r.dyelHadieri gelsepetleri
," diynereke attlar.
onu yrekl
endiPearl'
rdiler.n
Elleri
kumlar
kaz
p
buldukl
a
r
i
s
rri
Kumlar
amurdan
yapt balreklad.erTerlgibei dis,cackt
. ; Pearl
btn
korkusunu
unuttu;
okda
kuml
a
r
kazmaya
s
l
a
nd
sonra
bi
r
den
ayakl
a
r
n
n
stnde
kk
birr attiz. gi"okbelirgzel
di. Pearl
ayakl
ar" nS sularn
lgnca saliilnadeyarak,ap ap"Ay,yr
ay!"
dipklerden
ymeyee kk

kl
a
,
ok
gzel!
ad. Sudeillkdit.. Pearl
Pearl iylki elini
birlheyecanlanmt
etirip avularna suhzalladarabada
. Ama elinekucaaldna
suoturduu
artbalk mavi
e
sine
na dorubalakotu;
kk, ince kollarn kadnn boynuna dolad; onu
kucaklPearlaypkad
pmeye
d.
..
birdenkumlar
korku ndolustnebir ndilkveattkaraya
. Kadndorudoruldu;
Pearlceketl
onuni kk
kuca
adaml
ndanarkayarak
bakt.
Mavi
-iyorlard
kk -mavikkadaml
ar adaml
koarak,ardanbaolurarak
ddkl
erinki, alttrerek
ona
gel
mavi
an
bi
r
kal
a
bal

p
onu
yeni
doru
den Sra Evler'e gtrmeye geliyordu.
ki

10

ngilizceden eviren : Deniz Hakyemez

ITALO CALVINO

Her ey Tek Bir Noktada

DWI.N P. evrenn
lerin yay
uzakllmama
hzaimadan
le ilgili nce
esapltekar
Huble'tum
. balmaddesnn
att .glaksiuzayda
sayesnde,
aya
bal
biE
r noktada
younl
aitz orada
an saptanabi
lir. k, dedi yal Ofwfq, baka nerede olabi
phesi
z
hepi
m
bir
aradayd
liekirdilkdeki?zamann
Uzay dida,ye biroradaeyiyln varl
knidanstifi henz
hilmkimken,senizaman
n haberineyoktu.
Aynk
e
bal
gi
b
i
y
yapacakt
dersiYaz
niz?nsal bir betimleme kullanaym diye "balk istifi" gibi dedim : gerekte
bidirbierleri
riminziinsherktnoktas
rabileceiyla mhepiiz kadar
biiliendeyerbulunduu
yoktu. Hertekbirbiimr iznoktada
in her noktas
m
i
z
i
n
ak

yordu.
Dorusu
bi
r
bi
r
i
m
i
z
i
rahats
z
bi
l
e
etmi
y
orduk,
tabi
i
karakterleri
m
i
z
gz
alnmazsa,hepnk
yertndaolmbulunmasd
ad zamanr. en can skc ey, Bay Pber gibi se
vinne
msiKaz birinin
ayak
al
kiiin,i mibirbirinden
ydik? Aa hiyukar
biazsale olbisra,azcbunun
asla
farkgerekir,
na varamadm.
Sayo
labi
l
mek

ol
m
k
ayr
l
m
ak
oysa
hepimiz
tekatnoktada
bulunuyorduk.
Sanlanbi, dileceker al
olanarda,
n aksikomul
ne buasosyal
lnedameyigidikolay
lyapld
ranbirn durum
dei
l
di
;
rnei
r
aras
dageliyii
bilirim;
oysa
orada,
herkes
komu
olduundan,
gnayd
n
ya
akamlHerarbibirliemdenmi
yordu.
i
z
snrl
saydPh(i
a tan)Nk,dklarkada
a iliki iindeydi
k. Aralgmen
arndanbirbeniailme olanha
tZ'rzlau'dlarklavermdahazelnce
likle szn
bayan
De
XuaeauX,
etti-evre
im baybuPber
Pber.kkBiroldeduundan
temizlikitmkadevrende
n vard
-"bakm
grevlisi"
deni
y
ordu
kadar
bir taneydi
Dorusunu
sylemekiingereki
rbise,r btn
gnbiyapacak
hibir- buiiyzden
yoktu,
tozard
biarkas
le alm.kesilmeyen
azd
- bir noktann
e
tek
toz
zerresi
l
e
gi
r
emez
dediettikodul
amr lvee zaten
yaknmal
arla ikaliniadkerdi
. bir de bunlara
Size
tm
bu
szn
k
l
e
ri
ol
d
uka
bal

k
t
k
;
orada
ylrhalde
tutmak zorunda
olduumuz
nesneleri
ekleyi
n : vesonradan
evreni
bilardimkilendi
meye
yarayacak
ti.i
m
maddel
e
r,
yl
e
sine
paral
a
nm
younl
a
msinin
,
hangi
s
i
n
i
n
daha
sonra
astronomi
y
e
(Andromeda
bul
u
tu
gi
b
i
)
,
hangi
corafyaya
(rnei
nyordunuz.
Vosgiler) steli
ya da kik mikyaya
(beri
lZ'yumun
baz
zeyal
otoplaarna
r gibarp
i) ait
ollradcan
anl
a
yam
i
d
e
bi
r
de
z
u
ai
l
e
sinin
r yataklar,
deklee,r,dnyada
sepetler;kendi
bu Z'lerizu'nlden
ar, dibaka
kkat kiedimlmezse,
ka
lgiabalbi ,davranrl
kabilrraikapan
leaoldukl
a
r
bahanesiyl
se
yokmu
rd, hatta, amar asmak iin noktaya boydan boya ip germeye
-

/\

- -.-- ---------:-;

1\.

-----

--c;-

-----------

----

-------

+ ITALO CALVINO

haklBununla
ar olduunu
bitelediiddierlaeetmi
leherkes
rdi. bandan beri oradayken, onlarn son
bi
r
li
k
ri
de,
radan
dayanan
une"gmenl
er"nenidetelemesi
ylleebiZ'lezceku'larabakakarbirhakyer
solzdluundan,
k edigelydorliiabunun
rdsav. nNea temel
bir nce,
bi
r
sonra,
g
edi
sdize,biyani
r nyarg
olduuve bence
apabak ortada,
ama
"g
men"
kavramnn
yal

n
hal
zamandan
uzamdan
m
s
z
ol
a
rak
anla
labiDorusunu
leceini iddisyla edenl
e
r
vard
.
ersek o suu.
zamanlAslarndarda bubir hepi
bakmiazinsinainsahi
ptiketmi
, bayabir d
idi.
inde
yeti

ti

i
m
iz
evrenin
de
yer
nmeiimi
biimi,
baknz
:kar
bugnlasabi-le biortaya
kmaya
devam
eder,
eer rastluluslara
ant so
nucu
z
den
iki
ki

i
r
otobs
dura
n
da,
bi
r
sinemada,
mlemri ikongresi
neridebeni
-, otanr,
zamanlkimiar hat
rdelamaya
koyul
uirl-ve
ar. Bihemen
rbiri
mibirasrzbiibirselirmadiimlzeheki
aonu
rz-ki
kez
bi
r
i
l
kez
ben
bi
r
i
l
eri
n
bununi anmsasa
sormaya bal
arvez (her
bicerimbirizzamanl
tekinacernanmsananl
akrdan
sadece
bi
r
ka
tanesi
bi
l
e
)
byl
e
anl
a
mazl

llainr,
fesatl

k
l
a
r
,
aa
l
a
mal
a
r
yeni
d
en
gndeme
geli
r
.
Bayan
Ph(i)Nk'
d
an
sz
edi
ceye
btnbrakkonumal
ar hepve yce
onunlabirsonheyecan
bulur ii-vendeymi
o anda gianibi dayakl
en baya
yerden
lklkadar
ar kesi
bir -yana
l

r
,
mutlu
aizrinn
l
d
i

i
hi
s
sedi
l
i
r
.
Aram
z
dan
hi
ki
m
seni
n
unutmad

ve
hepi
m
zlonuemlaramay
e aradb rtekaktkimi bayan
Ph(i)
Nk'
dr.as, Nereye
kaybol
duki imle bibayan
lir? BirPh(isredi
r
:
gsl
e
ri
,
kal

turuncu
sabahl
)
Nk;
daha karlaamayacaz, ne bu galaksi sisteminde, ne de bir baka
sonunla
nda.Akbiar syl
eyeyim,balevrenin
basve binzyiimtirpaymza
mesi en sonda onoktaya
ultekrar
atktanbulunup
sonra,
tekrar
younl
a
maya
a
yaca
noktada
sonra
da her. eye
yeni
daram
en balzdanamakpekdecei
ekliumduu
ndeki kuram,
banayenihidiennand
rc
gelmedi
Yi
n
e
de,
ounun
bi
r
ey
bu,
her
kesi
n
orada
ol
a
ca
zaman
iin
pl
a
nl
a
r
yap
p
duruyorl
a
r.
Geen
ay
u
kedeki
kafeye
girzgar
rdiimattde sikimi
grdm
dersiniz?
Bay kPbereyaPber.
-Nel
er yap
yreni
orsunuz?
Hangi
z
i
bural
a
ra?
Pavi
a
'
da
plasti
bayi
l
i

i
yapt

yo
rum.
i

ekl
i
pantol
o
n
ask
l
a
r
ve
gm
di

i
y
l
e
hep
ayn
bay
Pber
Pber.
Oraya
dnl
nde,gerek.diyor. Anlat
bana alak
seslmie, : buu Z'seferzu'labaz
larnn darda kalmasna
dikkatBudetmek
k
dei
l
r
...
konumann
daha
ncebaybakalPberar Pber,
tarafndan
da biszlrokerikezni tamaml
yapldadn ven
kar
m
daki
n
in,
"Anl
a
t
k
m,
"
di
y
erek
syleBumekkonumay
sterdim. daha fazla srdrmemek iin, bir rpda, Ya bayan Ph(i)Nk,
onu tekrar bulabi
leevetceimo...izededi
inan, ykzar
or musunuz?
deyivHepi
erdimm. iz iin noktaya geri
evet.
.
p
bozararak.
dnme umudu
her eyden
nce, bayanbeniPh(i)Nk
ibilelebibyle.
r kez )daha
bikafede
rlikte de,olmak
anlamna
gel
i
y
ordu.
(Buna
inanmayan
m
iin
Ve
o
her
zaman
olduu
gibi,
duygul
a
nm

bir
halde
onu
anmaya
bal
a
d
k
,
onun
ans
karBayan
snda Bay
Pber
Pber'
in sevismrrsizaram
lii bizldae silini
ykskanl
ordu. a yol amam olma
Ph(i
)
Nk'
n
n
byk
asl
a
sdr. Ne de dedikodulara. Arkada De XuaeauX ile yatt bilinen bir eydi. Ama
- Ah,

------ -

A D A M

Y K

HEREYTEKBRNOKTADA +

bir noktada,
eer tek bir yatak
varsa, tmnk
noktaynoktada
kaplar,bulunan
bu nedenleherkes,
yataayatak
gir
dei
l
,
yatakta
sz
konusudur,
tadr da.olSonuta
herbilirbirimiarkaszlenyatakta
olmsyleni
as kardin.lDedi
mazdkodul
. Onun
yeriantande herbir
bakas
s
ayd
,
kim
dan
neler
a
r
bal
zaman
n olunrdu,
amazaman
dierleolriddeuuonun
gikorkun
bi davranmaktan
ekin
midukyorl: baba,
atemi
rd. zZ'klizkzliu'ar,lkad
arerkek
hakk
da,
her
gi
b
i
,
eyl
e
r
duyuyor
veOysa
kz kardeler,
anne,ydteyzel
er, bubanapheli
sul
amalarn
ard
arkas
kesi
l
m
i
y
ordu.
onunl
a
farkl
:
onun
verdi

i
mutluluk
hem kendi
mikorumamdan
nokta halindeilerionungeliiyordu,
inde saklamam,
hemz birdednceydi
onu noktabuhali(dindeil
kendi
i

i
m
de
hem
erdemsi
nokta haliolnmdeayanonunnokta
iindebibiimrlieyznden).
tiinden) hemSznde erdeml
i (onunfazliainene
gieristeyebi
rlilherkes
mesilirmmkn
k
s
as
,
daha
dimbunlar
ki? benim iin ne kadar gerekse, dierleri iin de ayn lde
Ve
tm
geerliybidiz. iVekabulonunediyior,in deseviy: oraynve sevi
nle biayn
zi iineekilaldeyoraverlyiordu.
imizde bulunu
yordu,
hepimizi
beraberar,ylahe biiyriaz, ylyerie imyiyoldiska,kisi,zole aeriand
bir eylneer kadar
olmalyisdterdimutlm!adeka.
Birmesian,Hep
ocukl

te
yapmay
. Ve okollarnn,
an hepimidiz, rhamur
ykadar
n zeri
nde oklava
ileyorul
bir ilmeriaksbirzgeri
gidip
gelyoururken,
enyetti
tombul
sei
n
e
unlanm
kol
l
a
r

n
hamur
genikapl
hamur
tahtasnn
zeri
ndeki kocaman
unyapmak
ve yumurta
ynna
eibuday
len gsnn
a
yabi
l
e
cei
yeri
dndk;
unun,
un
i

i
n
budayn,
ekmeket verecek
iin dana srla learinin
la sulamak
iinotlgereken
suyun
ineceiyeridalda
rn,
sos
iin
otlayaca
a
kl
a
r
n
kapl
a
yaca
ndk
: Gnei
n nlbulutlar
arylanbuday
olgunlyounl
atrmaya
gelmmasesi iiin
gereken yeri
yeri,,
gnei
n
y
l
d

z
s
gaz
dan
geerek
a

i
n
gereken
her
galuzayda
aksiyi,dnp
her bulutu,
herygezegeni,
hergalagnei
yrngede
tutmakerinimiin kgerekli
olan,
duracak
l
d

z
l
a
rn,
ksi
l
erin,
gal
a
kti
k
kmel
tarn
dndk
ve
bunl
a
r
dndmz
anda
gerekli
bol
u
k
engellenemez
bi
rdibii
iandamdeonuoluuyordu,
bayan
Ph(i)Nk'
n
n,
...
eri

te,
si
z
e
ocukl
a
r!
szl
e
ri
n
i
syl
e
ve bizlenrie iulianane alabinr nokta
k yhalil arn,deyay
k yzyllar,
mibilyzarlleraevrenin
rca k
biny
l
a
r
mesafesi
n
demeti
l

y
ordu
ve
drt
bir yanna
savrulbizdimuk,miosisekinskapal
m, kdnyam
m kimzdabilircesurne bitrr atbirlenerji
yle neritekdi,
okibayan
Ph(i)Nk,
m
a
yetki
iydi, ol"ocuklar
sikavramnn
ze ne eritelerve gerek
yediriranldimam, " ydeyi
i evrensel
sevgininevrensel
gerek
atlm
u
p
boluk
l
a
uzay
n
ve
zamann,
ekimin,
i gcne
sahibuday
p evrenin
ayn
zamanda
olumaya
balamasnna
yolktalarna
at, miyerdalm,
lyarlekiarcamyal
gnein,
tarl
a
l
a
rnn,
gezegenleri
n
ve
gezegenleri
anm veolbolca
unlanm
kollakld,
ryla hamur
youran bayan
Ph(i)Nk'
l
arn
mi
l
y
arl
a
rcasnn
u
mas
n

mmkn
i

te
o
zamandan
beri
kayp ve bizler onu zlemle anarz.
mek

olmak

tarlalarn, t r

talyancadan eviren : Betl Parlak

A D A M

Y K

SIEGFRIED LENZ

Derinin Kalnl

RUNSVK
evibineldbiirdir mmasr: Beklstemi
ti, kahvalimtdmeer.
an nceYz
evinekederl
telefoni biettir kmz
ve
gel
e
ceimi
e
nmekteymi
B
kap
yy parma
at, beniylabitrkmerdi
vkenden
yukarbenikard,
dar biettir kap
ya kadar gtrd,
kapBrunsvi

r
datt
tan
sonra
i

eri
buyur
.
k, zerineyatmaktayd
bir psteki seri
lmi bir disrvtanapencereden
uzanm, etlgeliekollar
geveke
sarkm

,
yzkoyun
.
Yumuak
n

n
altnyada
hafiften
parl

y
ordu,
temi
z
ensesi
kat
kat
olmutu,
sarkk
gerdan
yana
doru
ylmt.
k sk, glk ekerek soluk alp veriyordu. Aadan bir kpein sz
lanmal"Gelin,
arSduyuluyordu.
" dedi" dediBrunsvi
k, "bal" aMasaj
yabilirsiniz?"
"Hay
hay,
m
,
"derhal.
a haznrleakremi
ndm. pskrttke
Yal krem fyal
krt ckremi
y srn
tserinanyakldokunuuyl
atrdm;ayumuak
kal

al
a
r
n
a,
ensesi
ierek
rkiliyyator, parmak
ularmn
hafif dokunuuyl
a tibitiyor.
triyordu."
"Birazdan,
"
di
y
t
r
mak
i
s
tedi
m
Brunsvik'
i
,
"birazdan
Yzn benden yana evirip ban sallad, Brunsvik'in ok gen olduunu
grdm.
okduyul
gemeden,
aakulak
dakikabart
kpeinncasBrunsvi
zlanmask,daha
bir kuvvetl
i daha
biredeya
knmal
d
u.
Ben
"Benim
a
m
dan
devam
bilirBen
sinizde," dedi
.
yeniaddenm,balsrttaki
adm yumuak
: Yal kremieti dihafife
srdm,
kremiBrunsvi
sarmsk hafi
derifntenin
oval
kk
atle
kavradm,
inlerken
yukardan
aabyleya bas
nl bir izgi ektim.
"yi
,
"
dedi
,
"i

te
i
y
i.
"
Tan
bu sradamu?"kpekdiyeanisordum.
den sanclanm gibi szland.
"Duydunuz
"Evet," dedi
Brunsvi
k ,var"duydum.
" rsa. "
"Kpei
n
bir
s
k

n
t
s
bana
kal
"Kesi
le," dedisonunda
Brunsvikal, "aacakda buna.
ondan." Kpek a da ondan szlanyor, her
hafta"Kpek
bylnel.iksizin
nnde
mi?"
"Evet,
"
dedi
.
Krekelimkemi
inin yannda
birbaparma
kistin varlmnla kifarksti iettittimm,: hafi
fe dokundur
duum
i
n
ayasn
bastrdm,
Brunsvi
k yle bir
inledi"te, yzn
yast

a
bastrd,
ama
ben
vagemedi
m
.
tam burada, " dedim.
iine iine

A D /\ M

Y K

Lucian F reud, Adan ve Speck, 1 980/8 1

"Evet,
" dedi
, "omzumda.
" nde dolatrdm, hafiften elledim, sonra, yeniden,
Parmakl
a
r
m
ki
s
ti
n
evresi
ba"Yeter,
rncaya"kadar
bastrdm
di
y
e
ri
ca etti, "oraya
dokunmayn
ank."kpek szlanmaya balaynca,
Susup
br
omuzunu
el
e
aldm,
aa
d
aki
"Kpei
n"izidinynesi
var?"
diekti
ye sordum.
"Hi,
erek
i

i
n
i
Brunsvi
k, "hiabikalr meyias yok.
Aslr. Byl
nda eabikalr kpei
mas dan,
onun
yararnadr.
Haftada
bi
r
buuk
gn
gereki
kidmntarafndan
beslendi
iani renmesi
art.eVer iibesinin
her gnlk
birni seven
ey olma

da
bi
l
mel
i
.
Ayr
c
a,
kal
m
ak
kpekl
n
yararldr.
Kpei
onu
a b"yl
rakmaldr.
"
e,"ikidedielimin
m, "ama
bir ybuuk
gn fazla." arasn kullanarak kala etini
Art
k
parma
l
a
i

aretparmann
iniyor, ekitiriyordum ve Brunsvik'in gzleri, hafiften sanc douran, ama raAD A M

Y K

+ SIEGFRJED LENZ

hatl
yordu.
Hafif bavermi
bir sesle deti h: rBildrazdan,
yordu diBrunsvi
k, uyuk
lbirazdan
amaatanhalibuuykuya
ninmasajla
o kardalkapan
durul
m
az
aamas
y
e
dndm,
acak.altnda
Gevek,
erlibukolgirlairimni yukardaki
iki balher adalbulunduu
eye kadar
uzunl
u
una
bi
r
basn
tutup
i
k
i
bal

adalenin
yere
ulaitinrduyul
yordum.
Brunsvi
k'inbiaz
nadanzlemihafifeci
k, keyifli bir inilti geli
yordu,Bikadar
uyku
a
n
anl
a
t
l
a
maz
r
s
l
.
rpheyl
den, kpei
n net Brunsvi
ve sabrkskulak
z szlanmas
duyul
du, bir seviardndan
n szlanmas.
Ban
e
kaldran
kabartt
ve
szlanmann
heye
canl

bi
r
havl
a
ma
i
z
l
e
yi
n
ce,
dorul
u
p
kal
k
t
,
bana
ba
y
l
a
yeri
m
de
kalmam
iaretak
ettikabart
ktenrkensonrabenpencereni
n
yanna
yakl
a
t.
Orada
pheyl
e
durup
aa
y
a
kul
de veonuoyukgzden
geini rgzden
iyordumgei: beyaz,
adaleYumuak,
siz bacaklarn,
sark
k,
yal

kalasn,
dar
ensesi
r
i
y
ordum.
k
l
s

z
gs
inip
kalnksevi
yordu,
renksianmas
z gz tekrarl
torbalaanmamt.
rnn iindeki kk gzleri kprdyordu :
Kpei
n
l
i
havl
Yorgunmasajaargndevam
divanaetmemi
dneniaret
Brunsviettikbana.
, hafiften
glellerimsedi
, divannar izeri
ne
uzand,
Ben
m
i
n
kenarl
l
e
kaba
ederiattni ;serte
gergi
nletirmeye
alerikorkuyl
rken kapa bymt.
ald. YzBenkederlalikmay
z ierikesti
ye birm,
gz
soluk
sol
u
ayd
ve
gzl
Brunsvi
k kzat sordu
:
"Kahval
haz
r
m?"
"Evet,
" dedialdknzzhafif
bir seslyel.anbal fme, taze mayonez?"
"Her
eyi
m
?
Scak
r," dedi" kz, "ylanbaln artk ttsleme merkezinden yolluyorla"Bi"Hepsi
r bizzime, iherhaz
sabah.
imiz"bideditmekkzzere,
" dedi Brunsvik.
"Ama
kpek,
.
"O ancak" dedi
yarnkz,l"kpek
eyin yiy. ecek.
" kpek lyor. Biri parmakln zerin
"Hayr,
.
sanrm
den
birtitremel
ey atm
inona.
O da yemiszla, nimdi
frenkzm
fundal
rlinbinraltnda
yatler
yor,
e
r
i

de.
Hanidir
p
durduu
i

i
n
bel
k
i
zehi
ey
verdi
ona."Ben
" bir bakaym," dedim, "aa iniyorum.'"
aa
diyrordu.
en kzSbaheyi
, kara frenkzml
ebirinri kpekti
gsterdi. : Kpek
funn
dalayaklaBeni
ranr aluzanm,
tndayayarinfrenkzm
ska,fundalnn
kahverengi
benekli
Rahat,
altnda,
otlarnyeizeril kpkler
nde yanavard
yatp:
kalKpek
mthi. Aztitremihafiften
a
k
t
,
aznn
kenarl
a
r
n
da
kk,
yordu artk, lmt.
Siegfried Lenz (1926 Lyck, Dou Prusya) felsefe, edebiyar okudu. Hamburg'da yayor. yk,
roman, radyo oyunlar yazd.

DERNN KALINLIGI +

"Benbiner eyyaparyapmayn,
m onu imdi?"
"Hi
"teberimi
dedim. n durduu divanl odaya ktm. Btn e
Yava
yava
eve
dnp
yam
toplbiraykap
p yamurl
uyemek
umu giodasnn
ydim, dosya
antam
aldm,masada
koridora
yrdm.
Derken
a
l
d

,
kap
s

:
Brunsvik
tek
bas, tavuk,
nayd,
zerinde
sadece
izgi
l
i
bir
bornoz
vard
.
Kahvesi,
fme
y
l
a
nbal

,
sosi
ya
ve yumurta
tabakl
ar iinde,
nndeydi
, nekmein
zerine
kaayn
kla mayonez
srerken
gl
e
rek
bakt
bana
ve
sesl
e
ndi
:
"Yar
sabah,
yar
n
sabah
saatte."
"Evet,
"
dedim,
"evet.
"
Ama yalan sylediimi biliyordum.
0

Almancadan eviren : Zeyyat Selimolu

A D A M

Y K

----+--

ST ANISLAW DYGAT
Dotoyevski ' nin Yaamndan
iitilmedik Bir Blm

R GECE,zeribyk
yazar,
hakap
snds alnd
ha snecek
bir mum nda el yazma
larnn
n
e
ei
l
mi

ken,
.
BDostoyevski'
verdi- :Buyrun. . nin ne ua ne de hizmetisi vard, dolaysyla kendisi yant
Kap,peiasrraagenir a ladid. mKapnn
ardnboylu,
dan birkaraaydnlk
s,zkara
ar gibsakal
i olmutu
odaya,
bunun
lar
y
l
a
orta
b
y

k
l
l

bi
r
i
s
irgigirdibi
iyle
eriyhere; yamal

bir
pantal
o
n
ve
koyu
renk
bi
r
ceket
gi
y
i
n
mi

ti.
Eer,
kanatl
a
gn rastlianmldiamayacak
trden
bibelir eye
sahipyoluu
vetutul
de daha
ncee grlr
odaya
sbizraneyo aydnln
zeri
n
den
belli
r
si
z
yans

,
el
l
e
u
r
gzl
olmasayd
; bu kiDostoyevski
inin tmyle
sradan
ve amamay
gze batmayacak
birtiis. iBuolduu
sylenebi
l
i
r
di
.
Yaam,
'
y
e
hi

bi
r
eye
retmi
gece
zikonuunun
yareti de aburtmad
onu;
ince
ruhu
ve
yaradlndan
gel
e
n
nezaketi
i
s
e,
onu,
her gnsankirastlyamal
anlamayacak
zellitmyl
klerini efarksradanetmibiyormu
gibbii
yapmaya
ve
konuuna

pantolonlu
r
i
y
mi

gi
davranmaya
zorloturun,
uyordu.dedi
-Odann
Ltfenorta
nn yazan.
Sidans
zin ihocal
in neayapabilirim?
yeri
n
de
durmu
ve
sanki
bi
r
azc
k
rnnkini
andalraann,
yapmac
k
bi
r
pozda
di
k
i
l
en
ki

i
,
yal
n

z
ca
ba
n

sal
l
a
makl
a
yeti
n
mi

ti
.
Anl
nin, ona yamal pantolonlu sradan biri gibi davranmasna biraz
iDosroyevski'
erlemi

ti
.
diyeburaya
aklad.. . Melek Cebrail. Gklerin ve yerin hakiminin huzurun
dan -Birdenbi
geliBen,yorum
geveyi: vermiti, rahat bir poz taknd, neeyle Dostoyevski 'ye-hti
gz ykar,rpnresizvesanki
konutu
iayaa
nle laflkalamak
isticeketi
yor. Sizi,
onatigtrmem
iin. gnderdi beni.
Dosroyevski
k
n
ve
n
i
eki
r
erek
dzeltti
- Ben, sakaln
dedi, hersvanazlhazrm.
Tanr,
yorurat
ve Dosroyevski
'ye dosta
ve babacan
bir endie ifa
desinin
ard
n
a
gi
z
l
e
nmeye

bi
r
huzursuzl
u
kl
a
bak
y
ordu.
Dostoyevski
diyime ikonutu
sonunda.
Yeteneinizin geliimini, bu
radan-Dostoyevski
byk bir ihibir
lgiarkada,
yle ieyzledidemeden,
zi sylemek
i
s
tedim.
eilerek selam verdi.
Su ve Ceza'

A D A M

Y K

DOSTOYEVSK'NN YAAM INDAN . +


..

. . .eYaln
e konumasn
srdrd
Tanr,anabinaslirlsidesek
iYmo,disak.. . nYaniha,,
biaman
ze-ylgcenmeyi
geliyzorca,nki,idiz. yyetenei
n
i
z
den
daha
i
y
i
yararl
n
i
z
.
.
.
. iDemek
stedi
iemrde; tarafmdan
yaratlan,
buzyaam
deniryloren
yarat
d
a,
tm
di
k
kati
n
z
i
karanl
k
yerl
topluyor,
baar
y

elini
den
ka
sunuz.gereki
Kymetli
m, btn
bunlarkukusuz,
alt gn iunun
erisindeyayaratm
olduumu
anemrisane
mak
y
or,
yani
bu
yzden,
da
bunun
pek
birbirl
uymad
Tanr,
oluyor,uzun
ama aslbirnsreda.. .daha konutu, yazarn akln elmeye urat, so
Yce
nunda vivurdumduymazl
cdanna ulat, onua veiygerek
imser aka
bakmaya
kand
rd veiyaratt
. gereklikre
neeye,
da
yer
ol
d
uunu
aret
etti
Dostoyevski
ne dndnde, btn bunlara derinlemesine kafa yordu.
Tanr"Gerekten,
iin znt", evididuydu.
ye gei
riyordu
iiona.
nden,Eh,"insanlar
imin olur,
iyi bionun
r eyleiin
r yapmaya
abal

y
or,
bir
bi

i
m
de
destek
ol
m
al
ne
kayb
gerek
akaOturdu,
dair bir roman
yaz
v
ereyi
m
gi
t
sin.
"
"Karamazov Kardeler" baln att.

eviren : Osman Frat Ba

(5 Aralk 1 9 1 4-29 Ocak l 978)Varova' da dodu, doduu ehirde ld. Polonya


kltr dnyasnda roman, yk ve fkra yazar, film senaristi, evirmen olarak kalc bir yer edindi.
Ailesinin bir kanad Fransz kkenlidir. Varova niversite'sinde mimarlk ve felsefe eitimi alan
Dygat, Almanlar tarafndan l 939'da Fransz vatanda sfaryla tutukland, serbest kaldktan sonra
l 940'da Varova'ya dnd ve sava srasnda yeralt koullarnda srdrlen edebiyat almalarna
karld.
Stanislaw Dygat

MRS. DALLOWAY'IN
YARIM GN KISA ANLATI,
BR GN UZUN ANLATI MI?
(Ksa ve Uzun Anlatnn Deimezleri)

ALEV BULUT
B ilincin akna a tlan doru dem irler, ksa yky Clarissa Dallo
way tiplemesi asndan, yer darlndan etkilenmeden, romana
kafa tu tabilir duruma getirmi tir.

anlat - ksas,i iuzunu


ayrrereklmaks
zyaam
n -yer,kesizaman,
kiini,celikonukli birve
AZINSAL
bak
a
s

unsunlarn
e
gel
i

ti
bir
t
i
sunan
tasarmdr.
Yaznsal
anlatnn
alttrl
eriylolanardaksaortayaykk.vemayan
romann
yalnsalzcazelya
znbi
l
i
m
sn
r
l
a
r
i

i
n
de
i
n
celendi
k
leri
baz
yap
lyer,iklezaman,
ri metinkidilis,elkonu
incelveemelbakerleagzs unsurl
nneaserirnlmeye
bal
anmitirtemeden
r. Ksa yknn
yeteri
n
ce
gel
brakt
dncesi
zel
l
i
k
l
e
bilin
ak

yaz
n
tekni

i
n
i
n
kullanmna
bal

ol
a
rak
rm
grnmektedi
rsylemi
. ncelenmebirlboyutu,
ekleri bydke
yaznsal biimi
sylemiolnm, akzel
sasylilai uzu
nuyl
a
,
gnl

k
onun
kurgulanm
ku
bak

ol
a
rak
daha
kolay
i
z
lenebi
l
mi

ti
r
.
Byk
l

ekl
i
i
n
cel
e
mel
e
r
yaz
n
sal
syyer
lem
bi

i
m
leri
n
i
n
hem
yatay
akn
(edi
m
leri
n
yap
s
al
di
l
s
el
tutarl

k
i

i
n
de
veanlzaman
biimrleriimlerine ndae dalmn)
lmn)odakhemalabi
de dilirkler.ey akBalna(iklerik (cohesi
in tutarlon) biryapbisalimtude
a
m
bi
r
lerdi
l, rbada
k
l

k
sa
(coherence)
i

eri
k
tutarlln
nitel
e
yen
meti
n
-di
l
sel
te
somut
bal
a
yc
l
a
r
yap
y
l
a
i
l
gi
l
i
ol
a
nl
a
rm

gi
b
i
grnse
de
ritarl
m
.
Anlatnn
ierisininindegelsomutl
atbirrlromann
p izlenebibaleceikiisinin
gsterilebilir.
tee nitbielir kkynnden
sa yknnkarba
kii
i

imini,
geli

i
m
i
y
l
latrmak, yaz
kiilnetisalrmede
deridei
nlikmezl
ve kapsaml
lnne dmek
nicel birsayunsur
olmadn
gstermek
anlatnn
e
rinin
pei
l
a
bilir.
Vit rrne
ginia
Woolfun
"Mrs.
Dalloway"
ki

i
s
inin
yer
ald
bi
r
k
s
a,
bir
de
uzun
anl
a
ne dlen bu deimezler daha da ilgin bir grnm sergilemekte
diinr.deVipei
rgiadlniaWoolf,
"Mrs. Dallyolowaya Bond
Soka'nda" ("Mrs.adlDalloway
iyazm
n Bond
Street")2
k
s
a
yksnden
k
arak
romann
zeri
ndenaldantuzun
bilinanl akatlaratekniuygul
iniadnce bilinmektedi
ksa yklerder. "Mrs.
taslak
olDalarakloWoolfun
gel
i

ti
r
di

i
,
ard
way Bond Soka'nda" adl ksa yknn nemi Woolfun ilk kez bu yV
.I.

Mrs. Dalloway

tr.3

A M

- .

Y K C

MRS.DALLOWAY' N YARlM G N

...

kdeVianlrginiaccayWool
ykf unkiibusininksakafasnn
iineyerl sreadatirmiJames
olmasdr.
yky
yazd
Joyce'unn tasarlarken
adl
romann
okumakta
olduu
ve
Clari
s
sa
Dalloway'
i
n
i

dnyas
Joyce'
n yaptnn ril.k4 blmlerindeki i konuma tekniinden etkilenmi olabi
leceiClubilinmekredi
arissa Oaliloleniway'r5inveeviMrs.ndeDalLondra
sosyetesine
verdiRii parti
Woolf
un sekibuz
kykl
sa yksnde
l
o
way,
bazen
de
kocas
c
hard
Dal
l
oway,
erde"nsanlk
ikincil ykSevgikisii"leri("The
olarakMankarWho
mza Loved
karlar.Hi"Yeni
Elbise""Tan
("ThetrNew
Dress"),
s
Kind"),
ma"
('("ATheSumming
InrroductiUp")
on"),gi"Ayr
Dnyal
a
r"
("Togerher
and
Apart"),
"Bir
Yorum"
bi buMrs.ksaDalykl
ekirdeisianlar
odakl
artoplumsal
baka kiyaam
ilerdirn.
Woolfun
zeri
n
de
alt
l
o
way
de
st
dzey
ve partilerin, hep deromannn
iyi bir ev basahikibiiolsiaolarak
rak, yanssdr.
ClarisolsadDall
oway zeri
npeleyap
limin
ok
say
d
a
yaznbilim
ve
yaz
n
el
e
ti
r
i
s
i
al

mas
uundan
bu
ti
me
syl
enecek
fazl
akibirisi eyolarakolmtasarl
asa gerek.
Burada
buaracanlalrykilaiyaz
sininnsalbirkksasavebiruzunde
uzun
anl
a
t
ba
a
nd

i
k
i
rnek
anlarnn
enlsayfaya
eri vesdei
gelmeyenleri
n, euzunbakmak
ilnginnbaolabikiliisri.nKin sa yknn
baaankigeliisinidei
imn i acaba

an
i

i
m
i
y
l
e
anl
a
r
sayfay
niteli
k
a
s

n
dan
gerekten
ok
farkl

mdr?
Ni
c
eli
k
,yani
sayfa
say
s

sz
konusu
olduunda
beli
r
en
ayr
m
nitel
i
k
,
i

eri
k
ve
anlat
tekni
inin
kapsay
c

sz
konusu
ol
d
uunda
srebi
l
mekte
mi
d
i
r
?
"Mrs.
Oalloway
Bond
Soka'anlam.
nda" adlBilinksaakyk
Clariinssain denendi
Dalloway'i ibun birykde
yaz gn
le yaplan
ezeri ikanlk
i-
saatini

tekni
gemi
arAslmsalnda,yolMina
culuklUrgan'
arla betinmlenen (akWoolfbal
kesilmeyen)
birryry
sz konusu
dur.

k
l

eleti
el
almasnda
romansyliinenemez.
deindiiingidebiyaanan
,6 ykdeanade neolakadar
y rgsokyaeyida nbirseydanl gste
atma
kayg
s

olduu
rilmekyapstenilacakr gibolidsayd
ir. Busayfal
yalnazrcayetmezdi
dil yap,laoysa
r birbirine
eklenerek
gereki
bilrrilebire
imle
bilin
ak
n

n
hz
ve
eksi
iakzinnveren
mant
yldemirler,
a zl amaksaderiyky
n bir ClbakarissaaDalloway
s verilebitilmplemesi
ektedirasndan,
. Bilincin
a
ac
l
a
n
doru
yer darlndan
etkignn
lenmeden,
romana
kafakadar
tutabiolan
lir duruma
getibirrmibilinci,
tir. bir n
Romanda
bir
sabahtan
akama
blm
san tantmaya
yerer de anarken,
yk bunu
saatte
genel dei
anlamda
yap
maktad
r
.
Tomri
s
Uyar'
n
evi
r
isinin
nsznde
n
di

i
gibhi
"bigndeli
r gnn
tari
h
i
"
dir
ve
"geri
d
e
b
r
ak
l
m

k
duygusundan
kurtul
a
mayan
tari
k syaam
n(lineari
tam ortas
ndasnyakalanr".
7 oway, ykde aa yukar yarm
ak

r
y)
a
dan
Mrs.
Dall
i
z
gi
el
gnn,
romandaysa
bir
gnn
al
a
n
edi
m
leri
anlatnn,
ounl
u
kl
a
saat
vuru
lleayeryldoru
a belirlenen
dii vurduunda
limlerinde yaar.
yknn
baelkidiivsenci
i Mrs.ye Dal
loway:zeresaatyol
on
bi
r
Bond
Soka'
n
da
gi
r
mek
dadgir. dYoliler,da akam
karlaverecei
t dostlparti
ar, eiiintltasarl
i uyaradclarhaz
nedeni
ylalre ksa
yaadveuzun
zamananlaitmn
inde
geri
r
l

k
deimezleridir. Uzun anlat ksa anlatda okurun d gcne braklan baz
Ulysees

Mrs. Dalloway

200

Virginia

Mrs.

Daffoway

iki

Mrs. Daflowa)'

Y K

-+

edimleri
lerini naar, sylgeliemeltiriyiri.zK. Ayr
sa anlcaaromanda
tda da buyeredialmalerin bazn tadnn
azaldemadksa
ykde
n, bazennfarkliartt
edi
m
ler
dr. giWrioolf,
roman
nbyk
a taslalk oldearakyinkulelenen
land"Mrs.
yklOalelrioway
n baBond
nda
gelSoka'nda"nn
en ve romann

bl

mnde
en remel
edimini
zgrce
deiti
rszmiederken
tir. yknn
ilk ayn
tmcesiya
elpdyilvaensunuldkkanna
s
marl
a
nan
bir
i
ft
el
d
i
v
enden
romann
nde smarlilk asayfal
nan iarekti
r.iCleki
arissaye Oall
oway eldi
romanda
elin
divitvriencininyeebakar.
giarnmez,ilkEditmcesi
amamlerromann
n
da,
gi
d
erken
v
enci
n
deimise de Clarissa Oalloway'in sunulu biimi ay
ndr.
-

__.____
-y -

_ _ _ _ ___ _ ____________ __

---

Y K

- - -- ----- -------

M RS. DALLOWAY'N YARl M GN

...

yk.
Dalloway
eldivenlerigikendi
si alacakt... . . . henz tketilmemi
saat Roman.
bir kumsal"Mrs.
d"Mrs.
aki ocukl
a
ra
sunulmu
b
i
taptazeydi
ekleri kendi
sabah
dizey. e. dnd ClarissaDalDalloway
lowayikumsal
daki alacakt
ocuklara... Hem
letinerilmgzel
i gibirbi taptayke, arkada,
kiisi Mrs.evDalsahiloway
yerboyudar
darlynldan
etkilenmeden
gelsisaerekDalbilozway
e insan,y
kadn,
b
i
vb.
a
ulamaktad
r
.
Clari
kde
latMrs.
dostlar
yway'
la, kk
farklkilkislarli olarak
a, romann
giesirinisayfal
ayacak
rnda
dakadarkaryolayrldaantrkar
.yYazar
Dal
l
o
i
n
anlat
i
z
i
l
m
sal
a
ylksandaanlbiratdhazia daranuzungn,anlaltdea zeri
da beli) dilimine
rli bir yeryerl(Bond
Sokazen
) ve
zaman
e
ti
r
meye
tiilreri. Bunun
dndaikkalan
heray eyve kianlilaeritnnClariniscsaellDal
eridloirway'
. Roman
n ikincil
olgigstermi
abyi vebirkiortak
yilelevyknn
inci
l
ol
i
tanmlamak
erevesi
ndeus Smi
deerlendi
rkiilebin allitrlrg
er. Kukusuz
romandaki
alh)t
olbalay rgl
e
ri
(nceli
k
le
Septi
m
t
h'
e
i
l
i

ve
belki
de
Peter
Wal
s
ba
nbai anlromann
at birimleri
olkout
arak grl
ebiltirol. ayknn
ikdeincisonu
l, ncl
kiMrs.
i ve
olayl
a
r
gi
btn
ve
kar
y
rgl
e
ri
ol
a
rak
Dalloway'
ykyei betiaamlemeye
daki izyaramaktad
gisel ak edirm. leriyle ku bak bakabiliriz :
BirDalHazi
saat onbalbir,angBond
Soka, Westminister, Londra/
ClarissaJimmy
loDawes
way'raninsabah,
yrynn
c

(sayfa
ve Scrope Purvis'le karlama / arm, ocukluk gnleri
(sayfa ocukluk arkada
Hugh Whitbread'le karlama / nceki geceyi anm
say4.(sayfa
Donanma
Tak,
Bucki
n
gha
n
Saray
,
kral
ve
kral
i

e,
Ri
c
hard
Dal
l
o
way,
yemek /Pinceki
gece
(sayfa Jack, Shelley / arm (Hatchard'n kitap
c
cadi
l
y
,
Arlingron,
dkkan
na sap ve yeniden Bond Soka'na dn), Seymeour Parry / arm
(sayfa 4).Aeoli
aenciGaleri(yryn
si ve nehir,hedefi)
kraliie, Lady
Bexborough
/diar
emr, sat(sayfa
El
d
i
v
mekan
/
si
p
ari

,
el
v
enl
c kz, ka
dn? (ayrEldinvtenler,
) , saatikn vuruu
(
s
ayfa
parti / arar
m (sayfa
Eldivencide algiyanimk, Wiz, tatillialm, yazAmca,evi, akamki
Lady, Bexborough
m (sayfa
Patlama ve eldivencideki kadnn adn anmsama yknn sonu (sayfa
Bu akunsurl
roman
nairilkssaonDall
sayfasn
ninakyknn
na e grnmektedi
r. kisndaizgidaselbtn
akn
rten
a
r
Cl
o
way'
k
s

t
l

sayfa
say
lkl
bir ykdakiShakespeare,
isi olarak betiShelmlenmesi
ne yermektedi
re.nmesi
btnlyse
ykde
delayromanda
l
e
y
al

ntlarnn
yi
n
el
gi
b
i
bi

emsel
clar salamaktadr. Alntlarn "yinelenmesi", Londra'ya, Bond Soka'bana
1.

"8

1.

"9

( 1 923

1.

2.
3.

1).

1).

1).

2).

5.

6.
7.

5).

5).

8.

6) .

9.

6) .

O.

8) .

Y K

+ ALEV BULUT

iboyutta
likin gndermel
er ve dahaderipek
ok nbiemsel
ara Clr. arissa Dalloway'in dikey
da
canl
a
nmasn,
n
lemesi
i
sal
a
maktad
. 2. "Art
kekesiah etmek
bo,bulanca
ah etmek
bo - nasl geti? - krlaan salar. ..
Dnyann
a
r
l
sana
da
.
.
.
"
ar lahekesietmek
sanabocl,a ...bul" a(ss.nca61-62)
... Artk korkma gnein scandan...
ArtkR."Dnyann
ah2. etmek
bo,
kork artk
Ne'" Korkma
de"Neazgknzartk,
kgnngneten
hmndan"
arissa. Ne gnein kzgnlndan kork artk... "
(s. 15)Clarissa Dalloway'' indediksaClykde
-romanda
oldald
uu gisaptamas
bi-d veaa
i btnlk
boyutl
a
r
tamaml
a
nm

bir
anlat
ki

i
s
i
olarak
yer
daki r
nekl.erl3e .desteklenebi
l
i
r
:
"Yalnzbicar Mrs.
Dalloway
iin utamam
bunan,i hi' Mrs.
Dalltutamaz.
oway iinBiHazi
ran
taptaze.
Mutlu
ocukluk.
.
ocukl
un
yeri

bi
r
ey
r
nane
yapraR. 3 .onu"nsanl
geriagetirn rgzleri
ir : ya dande,mavibu kulplu
birdafincan
...e"rden
(s. 58)geen uan o ut
al
k
ant
.
.
tepel
kulu,rankuldaki
ak tkrmal
a"yan(s. gari10) p tiz homurtusundayd sevdii ey : hayat, Londra, bu
Hazi
as
.
.
"Big Ben onuncu vuruunu tamamlad. Kuruni daireler havada eridi. "
(s. 58)R..44.. "te!
ne vuruyor!
nce
tatl bir uyar sonra asl kanlmaz ses. Kur
undan. 5hal. "'kGalnayd
aYir havada
eri
d
i
...
"
(s.
10)
nlar olbisrun,hareketl
' dedi eHugh
Whink
thbreadocukl
zccaciukyarkada
e dkkann
n
yannda
apkas
n

abartl

k
ararak;
y
d
l
a
r.
'Nereye
byle?'da" yrmeye baylyorum,' dedi Mrs. Dalloway. ' Gerekten de
"'
L
ondra'
krlaR.rda5 .yrmekten
dahaarissa'gzelcm!
' . :"(s.' diy58)e haykrd Hugh duygularn gzilemeden;
"Gnayd
n
Cl
ocukluk
arkada
ydlar. 'Nbay
ereyelybyle?'
...dedi Mrs. Dalloway. 'Yazlkta yrye
'
"
Londra'
d
a
yrmeye
orum,'
kmaktan
ok dahabitiini
gzel aslnda'
...yan" (s.ve1Cl1)arissa Dalloway'i n eldivencideki ka
K
s
a
yknn
vurgul
a
dnn adn
birdensesi,anmsamasn
salayangerekl
(amaeiraslvesonubir okurun
dlemi
nanle ba
rakan)
patlama
romann
balarnda
arabadan
geldi

i
ln.ca 6da. "Sokaktan
gizemli bir yn
kalmaz.
mthi
bir Clparlama
duyul
du.oturduu
Dkkandayerdenalanbrkadkadnlnaar
tezgahlarn
al
t

n
a
gi
r
di
l
er.
Ama
a
ri
s
sa
di
m
di
k
glR.msedi
. .'ayyy!
Mrs Anstruther!
' tabanca
diye seslpatl
endiamheyecanl
a . " (s. 65)
6
.
"
.
d

ar
d
a
bir

t!
"
Mrs.
Dalparlloway'
i yeri
nden hoplatan,
Miss Pym'ikaldrma
pencereyeyanaan
kadar gtrp
zr
di
l
eten
a
ma,
Mulberry'
n
i
n
tam
karsndaki
... " (s. 19)n daha da artrlabileceini ve ksa yknn "anlbiartotoba
mobiSonu
lden olkamraktrnekleri
kiisinin geliimi" asndan, bilin ak anlan tekniinin yardmyla, uzun anla- +-

A D A M

Y K

MRS . DALLOWAY' N YARIM GN ... +

tleyndila rboymellereebildiini
sylderienyebilik lniirtizel. yky
ksa yasayfada uzun
gibiszcknicelsaydeer
alabi
l
sek
de
bir
sorundur,
ya
da
syla
llmesi olanakl deildir.
e

1 Leech, G. ve Shorr, M. Style in Fiction (Kurmacada Biem), Longman, 1 98 1 , ss. 257-287


(v. W. 'un Btn Ksa Yazn Yaptlar (yay. haz. Susan Dick),
Florida, HBJ Yaynevi, 1 989 (ilk bask 1 985), s. 1 52- 1 60
1 Woolf, J. Mrs. Dalloway, Londra, HBJ, 1 92 5
4Dick, a.g.y., nsz s. 3
5Ad geen brn ykler iin kaynak Susan Dick'in derlemesi.
.
6Urgan, Mina, Virginia Woo/f stanbul, YKY, 1 997 (ilk bask 1 995), s. 93
7Woolf, V., Mrs. Dalloway (ev. Tomris Uyar, nsz ss. 5-8), stanbul, letiim Yay., 1 996 (ilk
bask 1 989)
8"Mrs. Dalloway on Bond Street" adl ksa ykden yaplacak alntlarda "Adam yk" 13.
sayda yaymlanan "Mrs. Dalloway Bond Soka'nda" balkl eviri metin kullanlmtr (ev. Alev
Bulut).
9Mrs. Dalloway romanndan yaplan alntlarda yaptn Tomris Uyar tarafndan yaplm olan
evirisi kullanlmtr.
2 Complete Shorter Fiction ofV. W.

Y K

XIX.YY FRANSIZ YKSNDE


ANLATiM TEKNiKLERi

NEDRET TANYOLA ZTOKAT

RATIRMACILARA
gre
Frans
z
yaznnda
ksa
yknn
al
t
n
a
on
dokuzuncu
yzy
l
dr.
Her
ne
kadar
Avrupa
yaznnda
yknn
A o 'nun
Boccacci
(1340-1341)
doduu
konusunda
bi
r
gr
bi
r

liineanlvaratlmrnei
olsaolarak
da, J .grlmemesi
-P. Aubrit bunlarn
Fransz
ve Avrupa
yaznlGerekten
arnn ilk
ksa
gerekti

i
n
e
di
k
kati
m
i
z
i
eker.
de,inelzeleyicliikyale daOrtaa'
da amal
ksa anlatlar
bykanlbiatr lapopl
enrleikiirsel
kazanm,
reti
ci,
gl
m
ece

ksa,
iirsel
rl
a
,
yi
ak
ya
da
kah
ramanlk yklnnn
eri yazn Fransa'
evreleyarindeulamas
bykylabi(Frans
r ilgi uyandrmtr.
te
yandan
z
okurl
a
r
n

n
1414
' re l e )
i
l
k
evi
r
i
s
i
n
e
ul
a
t
k
l
a
r
beli
r
ri
l
i

)
2
bi
r
tr
ol
a
rak
"yk"
(Nouvel
yaz
n evreninde
kendine bir yer"Frans
edinmeye
balar. zeleriklikvele esteti
Margueri
tetemeli
de Nani
varre'
n
z
yksnn

inin
atanYzy
ana meti
n olarak tanmlanr":3
l
a
r
boyunca
toplumsal
ynel
iCervantes),
ler dorultusunda
Frans
z yks,
kimi

ldaeyiEzop
n spanyol
etki
s
i
n
e
gi
r
mi

(zel
l
i
k
le
ki
m
i
l
e
yi
n
peri
masal
l
a
r
n

ya
dVol
en elraie rale4)mbi r(Perraulr,
La Fonraine), kimi zaman da ak
tre!Ancak
ya dafablFransa'
fellerisefe!ni da(yeni
rn.modern
eksene
kaymtr.
yknn
temeliViniloluturan
ykler
onDaudet
dokuzuncu
yzy
l
d
a
veri
l
e
cekti
r
.
Mfomee,
Maupassant,
i
e
rs
de
l'
I
sl
e
-Adam,
gihbei
yazarl
a
r
on
dokuzuncu
yzy
l

n
bu
nemli
trnn
yetkin
ustal
a
r
ol
a
rak
tari
geecekti
r. tan bu yana belli bir gelenein ve dnya grnn iinde bireyi
Rnesans'
anlatane biyk
buimyzyl
da birneysellemeni
n yabanc
damgasnyaznltaamrayan dabalneml
ar. eri
isni
byl
r
dei
e
uramas
da
kukusuz
i
etki
vard
kle ngi
Alman
yaznGoethe
adamlaryknn
ruhun hem
deringerek,
liklerinehem
oktande ea
virrtmicr.birlezelli
rdiolraybak
lanlaatmas
rnliz. vetegerekti
yandan,
. iniOnbeldokuzuncu
irtir. te nl
Aldmaanbyk
yazaralde
gre yky
masal
d
an
ay
r
an
da
bu
zel
l
i
k
ti
r
yzyl
yanda
buld'Aaurevi
cak lbily'r ngrtr
bu.
Ei
n
e
az
rastlanr
ol
a
yl
a
r
bi
r
Maupassanr'

n,
bir
Barbey
ineml
n kalei miyazndennsal okurl
araanul"fantasti
aacak vek yk"nn
on dokuzuncu
yzy
larasnda
Fransz
yaznnn
en
tr
ol
bayap
t
l
a
r
yer alBununla
acaktr. birlikte on dokuzuncu yzyl, yk estetiinin dizgeletii dnem
dir aynnlamas
zamanda.
Anlbal
atclolaranrakoal
mtasclayrlan "anlat
irninnde"ve anlat
teknibiimininle
yayg
ve
buna
anl
a
varl

k
l
a
anl
a
tma
rinin ailkkatekniykye
arpan
k zelkatliktildr. te, hatta
yandanykkiiileinriden kibirmlkatman
iklerinin,oliuiturduu
nde devingze
dikDekameron'uyla

Dekameron'un
kameron'un

De

Heptamfron'u ( 1 5 5 9),

/\

CI

XIX. YY

FRANSIZ YKS NDE . . +


.

leri zamanenmeyecek
ve uzamginbienduran
yalnbirbidurum,
imiyle okura
aktar
lmasbal; yknn
bir sorun,
zml
bir
kri
z
anyla
a
mas
;
betiml
eme
lzelli
erdekiklerigrecel
i
ekonomi
ve
buna
bal

ol
a
rak
di
y
al
o
gl
a
r
n
nemi
gi
b
i
temel
bi
kaim
on
dokuzuncu
yzyl
yksnde
beli
r
gi
n
li
k
kazanarak
gnmze
dar varl
n srdrmtr.
Bu
zelli
yalandanilgibakmak
gerekinitelrseikyky
ykgrlyapan
eyinnsalaslnda
anlzeriatnsealyay
yapnykllalere
addorudan
l
i
,
biimsel
l
e
r
ol
d
uu

r.
Yaz
trler

arat
r
mada
J.
M.
Schaeff
e
r
trl
e
ri
tan
m
l
a
mada
en
nemli
ltn
"szcel
e"szcel
m biimi"
olduunu
belirtir.
5sylemleti
Her ne kadarrim,dilbilim
kkenli
biren
kavram
olsa
da,
e
m"
yaz
n
sal
metin
iin
sylemin
gcl
d
gereklmetnin,
etirimyanidzlszceni
eminengei(hiyerari
ini salk olayanarak)arastnde
katmand
r. Gstergebi
limolcialyeren
gre
yer
alr.
Bi
r
yandan
kurgul
ayerlymen,tirildimesiernyandan
daBirkianlilaetrinn,n sremsel
velmuzamsal
belnirileyii bircilenerin
metne
i
kapsar.
anl
a
t
say
as
n
da
meti
denlilik deil, yazarn seiminden kaynaklanan bir szcelem biimi sz konusu
dur.
Schaeff
er'e gre
"yk"
teriemeye"
mi vebiradlgnderme
andrmasvarsayar6;
da "zglbylbireszcel
em bii
mine,
bir
baka
deyi

l
e
ykl
bi
r
gnderme
dealacakyknn
rneimetnin
n "komedi
"den aka ayrldn gsterir. Yazar gz nne
ol
u
rsak,
ol
u
umunda
dei
etmenler
sztekkonusu
olmenee
akla
bibalrlikaken
tenandei

meyen
ey
gel
ya dan gnderen
zelokliklence
rdir.
Bunl
a
r
metni
yazmndan
olumun) ltl
(yine ekomedi
ygrnmler
i dnebilbiriz
rnei
r
ya
da
tndr.belliBylbiecer dzenee
Schaeffer, meti
n yar,
ratmak
uymakt
derken
kural
c

dei
l
de
sei
m
e
bal

,
dei
dntrme,szyknme
klgstialrme,
bir durumdan
eder. gibi
Her yaznsal tr gibi yknn
de yazara dayatt bir dzg
(kod) vardr. yk bir olay

roman gibi anlatmaz.

Ekonomik olmak zorundadr :

olay, kiiler, zaman-uzam

bildiren eler ve ykleme . . .

zl ve Yaln Br Anlatm

her ey ykde "zl " olmak

zorun dadr.

RoladandbirBarthes
anlatlarn
yapsalbelzmlemesi
ne ilianlkinamdenemesi
nldeandr"anl
lmat"nn
zgrl

ol
d
uunu
i
r
ti
r
,
ancak,
"tam
y
l
a
sn
r
birdayatt
zgrlk,"birdidzg
ye de ekl(kod)
er.8 Gerekten
de herbir yazolaynsalroman
tr gibgii byknn
de
yazara
vardr.
yk
i
anl
a
tmaz.
Ekonomik
olmeyak ykde
zorundad"zl"
r : ololay,makkizorundadr.
iler, zaman-uzam
bildiren
eler
ve y
kl
e
me
..
.
her
yk
gcn
bu
"zllk"
ve yalnlktan
aldahar. yknn banda "zllk" kendini duyurur. Anlatlacak
zel
l
i
k
l
e
olaynn tam
dmlKatili"
endiadli noktada
veri"Avukat
lmesine lgsknllklasavunmutu.
tank oluruz.Baka
Maupas
sanr'
"Bir
Baba

yks,
bu tuhaf cinayet nasl anlatlr?" diye balar ve hi zaman geirmeden okurutrlana
A

--

+ NEDRET TANYOLA ZTOKAT

a baarbaabir bra
klkonuyl
rang. Yaln,
ba

hemen
hemen
tmndeMaupassant
leriker.
dikkatimizyk
i e
bubalanl
ksanglvear ykcnn
zldorudan
yk
baki"Kral
iye iiliekiHortense"
ndir ou
kez.
adlil'de yk,
"Argenteu
onu
Kral
irerlHor
tense
di
y
e
a
ard.ni
Kibilmmezdi
se bunun
nedeni
. bBelki
birkonu
ko
mutan
gi
i
sert
tuu
iin?
Belki
uzun
boyl
u
,
kemi
k
li
,
muhte
em grnd
iin?
Belki
de
bir
y

n
evci
l
hayvan
ynetti

i
iin,
udiyal
kzlaarr,n pekkedisevler,
i
tavukl
kpekl
eanlatnn
r, kular. ?"kahra
diye
bal
a
r
ksack bal
alne
griman
yltae beli
enbu nemli
i
z
gi
: Evlenmeiri
miyar,, sert
yalnzrbirir yaayan,
kadsnk. Ma
upassant'

n
ok
ba
vurduu
szbi
linmzel
sel liklerin sralanmas (enumerarion) ise okurda bu kadna
(retori
k
)
tekni
k
ol
a
iliki"Canavar
n bir merakDouran
uyandKadn"
rmaya katkda
bulunur.
da
benzer
biri bal
aplngajda,la baki
iyki ,hemen
sahneye
beeni
karrle: n"Geen
gn,
zengi
n
leri
n
pek
sevdi
bir
gen,
zari
f
,
herkese
nl bir Pariykm
sli hanmn
geileireni dayan
izlerkenyor;o korkun
yky
vehiounutulmaz."
korkunve saylan
kadnHamianmsadm.
ok
eski
ama
byl
esieylz yaer
l
eyken
gi
y
di

i
darac
k
korsel
e
rl
e
ocukl
a
r
n

bi

i
m
ratklaanlatmaya
r haline getibalrerek
onlanlaratsicrkl"korkun
ere satan kadn"
ve geivemin"korkun
i salayanyk"
kadnnszlyk
sn
a
rken
eriyle
anlataca
yknn
en
genel
anl
a
m
y
l
a
bir
zetini
sunar.
tr baldangr : Hortense'
larn bir inlevikiiveliibakiinin
mliini"mini
mal" dzeyde
okuraBusunmas
, annenin kicanavarl
, olunun
katillii
: Yaln, ar bir balang hemen hemen rm Mau
passant yklerinde dikkatimizi eker.

Mapassant

A D A M

Y K

XIX. YY

FRANSIZ YKSNDE. . +
.

gibi. Bylece
okura
izle
yecei
yol
i
z
i
l
mi

olur.
kdm
sa Kibalminoktasn,
azaman
nglar buolakriytrnz
ann, ya geldaecek
akbilamas
sonradan
r gi
zemi
i

eri
r
.
"Mademoi
selle
ihastanesinin
lk satCocotte"un
rlarnda,bahesi
birdaha
akdel
n
deltatlimbirbenim,
adamn,gel tatlm
"Gel
benim,
" diye mranlldana
rak
kouturmas
at
lr.salayk
bu
del
i
r
meyi
ayn anlats
dr. Biyanr olbaka
deyiolayle
yk
bal
a
d

n
da
lar oktan
belli
birBunokda
taya
gelmi

ti
r
.
yknn
ekonomibirsibal
ne sonanggenel
derece
uygun

t
r
.
Fantas
tik yaznoktaya
nn bir ustas
ndan
rnek
vereli
m: ."LiCh.ndenberg
Nodier'natosunu
in "KanlbiRahi
be"esit skolayskn
doruk
ul
a
t

bi
r
anda
bal
a
r
r
hayal
yaret
ylordu,
sonunda
buras
oturul
maz atosunun
hale gelmikimlere
ti," derken,
anlatc
haol
yalziduu
etingiedinas
ortaya

k
t

ya
da
Li
n
denberg
ai
t
ve
nerede
beirsayrntlara
girmez.ise olaya hemen bir-iki satrda girmeyi yelemiyor gibi
Vi
l
i
de
I'
I
sle
Adam
grnse
de, ilmden
erikle ilgildaha
i ipucuglvermekten
holtiranSlr. enl
yks
"Vera"gizyl
ei
bal
a
r
:
"Ak

dr,
demi
yman
:
evet,
onun
eml
gcar.sonsuzdur.
" yknn
Villiers'ninepiykl
eri bu tr pularnadl ounl
uttankla epibirgraflar
nrda:
sakl
Yi
n
e
ayn
g
rafi

yap
al

n
t
d
"Bedenin biimi,
maddesi
nbyk
den dahbir zsel
dair.onun
" okvarln
sevdiduyumsamaya
i karsnn lmne
dayanamayan
Athol
Komu

s
rarl
alr
ve baar
r
.
iyknn
e Ysabeau"nun
baginbdaidiryer. Manethon'
alan epigrafdandaksabunabibenzer
bidar ikral
levigrr,
anlrokria"Kral
tsl'ainn erkek
bi
r
zeti
r
al

n
t
edavet
Ni
kardeinin
inti
k
am
n

al
m
ak
zere
dmanl
a
r
n

yemee
ederek,
bir lsre
sonra saraydan
uzakldeabipr davetli
leriyksdr.
Nil sularnBinraltnda
brakle
mas
aktar

r
.
Ysabeau'
n
un
yks

n
tikam
baka
deyi
alntyla yk birbirinin yansmas gibidir.

Vlliers de l'Isle Adam

olaya hemen bir-iki satrda girmeyi yele


miyor gibi grnse de, ierikle ilgili ipucu vermekten holanr.

Modern Fizyoloji

Y K

+ NEDRET TANYOLA ZTOKAT

Anla.t inde Anla.t

Onz ykc
dokuzuncu
yzy
l
Frans
ve
romanc
l
a
r

nn ilgii degsterdi
ktleiriinbirde anlanlaat
tekni
"anl
a
t"drAnl(laatmiiseinende abyme).
anlartir.biMau
rden
fazl
a
anl
a
t
c

gerekti
passant'n "Korku"
adl dzeyi
yk
sunun
birinci
("evreleyen"
ya'dedaseyreden
"kapsayan"bir
yk)
Akdeni
z
gemi
de, akam
yemeigelsonras
gvertede
bi
r
araya
enanlalat
yedi
kii
n
in
syl
e
mesini
tr. Yemek
sdeni
rasnzdaservenini
kaptan
korku
dolu
bi
r
, gvertede der.aynAncak
ko
nanlonuuyuatmdinlsrdrmektedi
eyen grupta
bir kii
gerek
korkuyu
as
l
kendisinin
yaad
n bal
sylerar. veBu yksn
anlk adzeyi
tmaya
ikinciya yda
("evrelenen"
yk)
Afrivekgeceni
a'da binr
lgi"kapsanan"
dzemle geen
geceyi
i sesiniyaznnn
anlatr. unutulFransz
maz yklikiedzeyde
rinden "Msy
Seguin'BiriinnciKeidzeyde
si" de Pari
bu teknikle
yazlmtr.
Ancakbir
anlatc
de
ayndr.
s
'
t
e
yaayan
arkadana
yk
anlatacan
syler,anlatr.
onunla syleir. kinci dzeyde de zgrlk peindeki
keinin
ba
n
a
gelenleri
Kukusuz
ne birMaupassam,
ne Daudet, Barbeyykld'Aer'urevi
l y kadaraltbuykanlatde
tekni

i
n
i
dzenli
biimde
kullanmaz.
i
oluturan
ikibu anlyapatta dzeyi
nden stnde
oluur vetaikikayd
farklrmaca
anlatcoyununa
nn sylyknyl
emine yere veri
r. eBarbey
ilki
n
deniz
"syl
ile kay
dnd
rmacalabal
r" ad ndei vermeyi
tasarl
a
mtr.
Sonra,
herhal
d
e
i

eri

i
n
etki
s
i
y
d

ti
r
mi

ti
r
.
Ta
n
suyun
yznde
sekmesi
gi
b
i
,
bi
r
ykden
tekine diskrarkat anlat
. Birinikinci
ci dzeyde
zaman
veanluzam
aadsnn dan
daraltlm
bir
ereve
ekerken,
dzeyde
(yani
a
t
y
a
veren
asl
ykde)
geni bir zaman ve uzama yaylm son derece ilgin bir olay anlatlr.
Barbey d'Aurevilly

eytans

'

XIX. YY FRANSIZ YKSNDE

...

Ksalk / Uzunluk

"Kkalsal arat
k / uzunl
uk"vebelirl
eyiacri birilgileendigibirir :grnse
de,a yknn
llebilyairlidak daha
ok
Ameri
r
mac
yazarl
K
s
a
k
s
k
s
a
yve
knn
belli
say
d
a
szckten
ol
u
mas
gerekti

i
konusu
(Ameri
k
al
kuramc
yazarl
ardar. Hatta
rastlayk
dmkuram
z bir tutum)
Frans
z yazar
naazlda, daaratdikrkatmacekisnaciddair. yaD.
banc
d
y
l
a
i
l
g
i
l
i
yap
t
say
s
nn
Groj
belirttigr
i gibi,sz"elikonusu
kili birolurken,
biimde,hiiiirr Frans
ve zelz yazar
likle roman
alykannnanlowski
da ahery'nntrin adekuramsal
kendiol
k
l
a
mam

t
r
.
Gerekten
de
tragedya
ol
s
un,
dram
sanat
sun,
romanOysaya daFransiir zolsun,
Franszykyazarl
arnnlanszl
eribikuramsal
nitelkariklemriyzlae
nl

dr.
yaz
n
nda
kuramsal
mam
r
tr
ol
a
rak
kar. Ancak
byl
e birtrlgzleriearas
m, kendi
ikyasalarnn
olmad
ya anlamna
gelmez.
Tersine
yk
dzyaz
n
da
bel
i
de
en
hassas
yap
sahi
p
ti
r
.
G. Brulotte "uzunluk"
ltnn
ekinsel
biryzy
kavram
olduunu
belin yazar
rtirkenMa
rnei
n
i
veri
r
.
On
yedi
n
ci
l

n
nemli
kad
dame
de Lafayette'
in o dnemde
tarihliromanbir yapt,
Brul
o
tte'
a
gre,
sayfaykoldoluuarakdnl
edirse,l
kmilarsalntirbinl
. Bugn
aesrcendandnce
kabul
bit ibimrleriroman
deimiol
olduundan,
ayn
yap
mutur.1
0 de Fransz yazar iin an
Gerekten
latnnbiuzunl
uuyoktur
ya da k(ensalaz nkonusunda
temel
r
lt
daneneiAme
riolkdanuuvegiAngl
o
sakson
yk
gel
nde
b
i
)
.
Ksal

k
ya
da
uzunl
u
ktan
ok
yky
yk
yapan
bi

i
m
ve
i

eri
k
dzeyl
erinin ebiyalnl,
imliliidiarl,
r (isomorphi
s
me).
Anlatlann
anl
a
r
m
biykl
imeiymeyi
le rtr.
Yazarlir ayr
nty sevdiya kdae
uzatabi
(Barbey)
arndrr
anlatsyel
n, ebir r (Violalyiers,birkaMaupas
sayfa
dasant).
anlKiatmay
msesl
i yazarenmekanlatster,c kikimmlii ideyleyaz
okurasdorudan
nn ardamann,
nda silinmekten
yanad
r. Ne oluabasnn
rsa olsunrndr.
anlattklarnk
, odaklonamann,
younl
duru
ve
ar
bir
kurmaca
doku
zuncu
yzy
l
ykcs
roman
yazmad

bilir.
Romann
uzunl
u
una,
ayrnt,
kii,
yer,r.zaman,
olaybu okluuna
bavurmaks
zhep
n btncl
bira kievren
kurmak zo
rundad
Belki
de
yzden
yknn
biemi
fazl
a
s
y
l

i
s
el
olmutur.
Yiinsie yklemedi
belki bu yzden
ykyazar
zerintekde albirolanayouanlatr;
aratounl
rmacyuaklgre,
yknn
baki
r
.
yk
a
okuru
cuna alacak arpclkta, nsan gereinin beklenmedik bir grnm, artcavu
bir
"9

La

Princesse de Cleves

1 678

Gerekten de tragedya olsun,

dram sanat olsun, roman ya da


iir olsun, Fransz yazarlarnn

nszleri kuramsal nitelikleriyle

nldr. Oysa Fransz

yaznn da yk

kuramsallamam bir tr

olarak karmza kar. Ancak


byle bir gzlem, kendi i

yasalarnn olmad anlamna

gelmez. Tersine yk dzyaz


trleri arasnda belki de en

hassas yapya sahiptir.

/\

/\

Y K

+ NEDRET TANYOLA ZTOKAT

biimde
sunacak
gtearttbirkolaayyklemenin
. yklemenigcn gcsnanksrtvelananbiemsel
konuylaba
a doru
orantl

d
r
.
Sn
r
lama
yoesi
unl
a

r
.
Sona
doru
artan
geri
l
i
m
ya
da
tersi
n
e,
gerilimin
sona
doru
zl
m
ancak ykde sanatlar, nk kurgu hassas bir eklemlenim gerektirir.
***

On dokuzuncu
yzyl Fransz
ykijsAriyaz
nsal evrel
deerierininndentesinde
Frans
z
toplumunun
bi
r
panoramas
n

da
sunar.
s
tokrat
gei
m
s
k
nt
sbiimi
yla akltm
a gelrenkl
mez iler
yapmak
zorundasayfal
kalanardayoksul
larankadar,
bir dnemin
yaamin
e
ri
y
l
e
o
unutulmaz
varl

srdrr.
Gnmz
san
k o inosanlsayfalarnardayaam
adan dnp bakmak zorunda deilse de,
adaartyazar
okneya hibir
bulmutur.
lil

1].-P. Aubrit, Le Corte et la Nouvelle, Paris, A. Colin, 1 997, s. 6


2A.g.y., s. 1 8
3A.g.y., s. 22
4Bkz. Ro. Dr. Jale Erlat, " 1 8. Yzyl Fransz Yaznnda Felsefi yk ve Volraire", Dlerykler, Say 1 , Haziran 1 998, ss. 1 1 8- 1 25
5J .-M. Schaeffer, Qu 'est-ce qu 'ur Genre Litteraire?, Paris, Seul, 1 989.
6A.g.y., s. 83
7A.g.y., s. 1 48
8Roland Barrhes, "lnrroduction a L'analyse Smcturale des Recits", "Communications", Say
8, Paris, SeuiJ, 1 98 1 , s. 32
9D. Grojnowski, "De Baudelaire a Poe : L'effet de Totalin?', La Nouvella hier et aujourd'hui,
Paris, L'Harmarran, 1 997, s. 29
10G.Brulotte, "De L'ecrirure de la Nouvelle", La Nouvelle hier er aujourd'hui, Paris, L'Har
marra, 1 997, s. 202

Bir vknn vks

.r

NECAT TOSUNER
Mary

SKDENblmnde,
sinemaymbir buemekli
kahve.ler topl
aramba
leden sonral
arn, merdi
kahvenivenin
balkon
u
l
u
u
oluuyor.
Bu
kat
dpE
tand
r. giGelen
kiki, labir,rdenbi
re kendi
nikbalkonda
bulurbirleti
. verbirirler.alkHepkopar!
Kade
d
an
her
r
eni
al
gelenler
oal
d
a,
masalar
elleri
n
kiButaplar,
gazeteler..
kuru
pastaarnfaldaanbayanl
. ever,ar antalar.
. ou retmen emeklisi.
erkekl
e
r
kahvesi
n
de,
aral
da
var.
Abdullah,
emeklileperhi
ri gzeti
r. Gelsir, birn otursunl
amezl
r. . an
an . kah kahde .adam
kih kihgib..i
olsun
i

te
...
ounun
z
i
vard
ey
de
i

e
r.
enlerden
bir ay"Benimki
ieni azdark. olsun
Hepsinin
ay farkl farkldr.
...
"
"Benimlakih dabirazderdaha
ak... "
Abdul
ki
:
"Tamamocakbeyiyamder, sizkie daml
alkla, damla ... "
Gider
:
"Be yap!nkii yanl
si aarkn, dabiritardaml
a! . " yanna bir limon daha isterler.
ekerleri
l
a
r.
Ihlamurun
Hepsi
der. kibardr,
bizr kaleymisayterken
sekr ama,
lrlar.sorul
Aralaacakrnda,sorultekartkda dehepolsa,olur.genler
de vard
Onlar
sessi
i
s
terl
alk seslkazanm
eri ykselisa,nuzakl
ce, altakattaki
herkes aiinrrpekd. Alseyrek
ld
Eski
den,albalkkondan
art
k
.
Hele
i
y
i
c
e
hararet
rda
oturduu
grnen
birinin
gelmi
olduuer. anlKahveni
alr. n tavan ok yksek olmasa, bu balkonda
Sigara
duman
n

sevmezl
da oturamazl
ar. Halaierlsiegraraysigaralbrakamam
olain almal
bir ikaisri, gereken
kp dariladlakiararalvardkta,r.
Adalar'
a
bakarak
a
rn.
Dzenl
SankiSanki
, sraylhiabianjiri ymr
o olurlboyunca
ar. hi yalan sylememi, hi kazk atmam . at
mayaakalcakmkmam,
hi ktlHer
k ermemi
ayn
gibideylirler.eriYorgundurl
ar stleri
ya da hemen
gi
b
i
grnrler.
zaman
gi
y
i
n
sel
e
r
de,
bal
arr
yorul

temi
z
pakr
r
.
Hemen
hepsinin
gzl

vard
r
.
Ki
m
i
s
i
n
i
n
iki
gzl

vard
r
.
Bi
bigelrelerin biri,
ne "Hocam
. . . " derler. Biraz
dan yl
olsa,e derarala: rnda bir yar da sezilir. Masaya
kap
y

gstererek,
rnei
"Ali Bey de dinlene dinlene geliyor. ..
"

/\ D /\ M

Y K

-+

+ N ECAT TOSUNER

Glrler.
Sankidemez
hepsi.. deyamur
yalnzdemez
lk eki...yordur.
Kar
ibadetegibigelolurlar,
ir gibidirler.
Haval
a
r
dzeli
n
ce
de,
biraz
comu
-yoksa,
tasayarlyerianrdeve ard
r.
Sonra
da,
-ou
zaman
bozukluk
olarak
-paralarn
masaya
gel
d
i
k
lerinAbdul
den delasessi
z, giadrerlcebe
er. arar, bolar roplar, masalar ayrr. Sanki yle de
h,
paral
dnr
: da geti .. . "
"Bu
aramba
Byle dnyorsa, sanki onlarn yerine de dnyordur.
***

mlarla yetiiyor Merref Hanm'a. Kulana eiliyor, diyor kiSami


:"EfendiBey,m, hbirzlkezaddaha
merhaba!
"Sonra, Sami Bey'i grnce, glmsyor.
BiSamir anBey'
duruyor
Merref
Hanm.
e sorarsan
z, en... Gerekte,
ok Merref
Hanm'Hanm'
n bu gl nasmseyi
ini beeniin-i
yor.
ll
bir
gl

mseyi
Merref
l
da
beendi
sakl
amak.gi" bSoni birzamanl
derdi yok
Sami
Bey'
inbunu
. "Pekikendine
, ya Merref
Hanm ne dnr,
efendim?
a
rda
Sami
Bey
sk
sk
soruyor.
SamidahaBey,oalkorkuttunuz
beni .. ." diyor Merref Hanm ve yzndeki
gl"Aman,
ck
bi
r
az

y
or.
"zryetidieyim!
lerim' dedim
efendim,kendiniymetiem. . "sizi korkutmak olabilir mi? . Sizi grnce,
'Aman,
birdahayalankiimtede... Merref
Hanm,
ylBiraze erken
erken
masadan
kalye kkimm
gibekldiyKck
orken,
az
ayakl
a
n
y
ordu?
.
gi
t
mi

gi
b
i
olsun
di
edi?.. Ard
Masaya
birseslenildi
selam yakp
kimduymad..
yle koturdu? Ha, gazetelerini de kim
unuttu?
n
dan
se,
ki
m
Merref
Hanm
duruyor
:z, ha? . " diyor.
'Bak
"Aman,
yeti

eyim!
'
dedi
n
i
lar, yaramazlk yapm bir ocuun baklar, bayla onaylyor Sami
Bey."nk?
..u"kradiyyl
e soruyor
Merref
Hanm.
Elini
bol
e
bir
dol
a
t
r

y
or
Samivar, BeyMerref
. kestirHanm
ip atyor. . sonra!
"nk
..
nk
si
z
e
syl
e
yecekl
e
ri
m
.. ah...ay" demeden
bakbiraz
yor Merref
Hanm.
"urdaki
bahesi
n
de
oturabi
l
i
r
"Bi"Aman
lmemefendim,
. . Serinlikne olserinlii?
mad m. ., Sami Bev?mi..y" iz, efendim? . "
"

"Ah

"

***

Merref
ktenlbiarledahonut.
E, aylardrHanm,
Sami Bey'serinlin ibak
bak deildi dorusu.. . Nasld yle, inA

Y K

BR YKNN YKS +

sann yrei
ne iliyordu
...e okHani,hafiadam
gzl
eriylegzlkonuuyordu
canm
...demiMasan
n
kars
n
da
oturmu,
yl
ft
en
k
s

y
ordu
e
ri
n
i
.
sanki
nel
e
r
y
ordu
ki... Bakal
ar grecek
diye, aklgibi yap
kyordu
Merref
Hanm'
n. Sami
AmanBey.neyseSankiki,
sonra
da
sanki
bakm
y
ormu
y
or,
ortaya
l
a
fa
kar

y
ordu
masadaki
l?e. rden
biril elgrrse
ne ikk, ard
? . .."Kadna
bak,
kendi
ntatle nas birl bakt
rgiynor?lik. ti"
mu
derdi
Dei
b
et
...
stel
derse
desindi.
.
Yi
n
e
de,
tedi
r
Merref
... "Benunutmu
bir dahaolmayacak
gitmem omkahveye
... " de demiyordu hi.
Dese,Ihlamurl
sankiHangelaremkar
cekiinhaftaya
y
d
?
.
trlyor.
Susul
u
yor.
ay
bahesinin
nndenaradagelbirip kendi
geenlneireszdn
bakyor Merref
Hanm.
Sami
Bey'
in
yle
yandan
yandan
de
bili
y
or.
Bu
da
i
y
dabakm
... " E bulunuyor.
canm, syleyiversin neyse syleyecei, aa. . . " Ve dnp Sami Bey'ei hobir
Sami
Bey, yl
e kalaylaarnrdrbidndm
r an kaldraraktan,
diyorvar.ki. ":
"Efendim,
benim
bir
konu
Yi. n.e" diokyorll
gle. msyor Merref Hanm. nk, "Syleyecek.. syleyecek"Bunu
kendi
n
sizHanm'
e sylemeka bakbenim
iin okBey.nemli, Merref Hanm. Umarm... "
Merref
y
or
Sami
Duraks
yor.e merakla bakyor Merref Hanm.
Sami
Bey'
"Umar
m...Hanm,
" diyorhafife
Sami Bey
yeni
den.onaylarm gibi ediyor.
Merref
ba
y
la
onu
Ve"Benim
. ipi gsl
yordSami
Beysi:zce de bir anlam vardr, umarm... " diyor.
i

i
n
ta
nemin
Sonra,
susuluyeni
yor. si geliyor.
Ihlamurlarn
BakBey,
lyorkalarn
sonra. kaldryor ve glmeye zorluyor kendini.
Sami
Hikoyacak
olacakoleyuyor.deil ya, az daha Merref Hanm, Sami Bey'in elinin stne
elini"Durun
size bakaHanm,
bir ey anl"Bartaym,
efendi
m. . . "eyi!diy"ormiSamidesiBey.
K"']zohnyorandMerref
ak
n
i
m
di
baka
n...
Mary'
,
o
f
k
ray
anl
a
taca
m
si
z
e
...
"
"Aman ibeni olurholanmam
yle Han
gen mii, eyl
erden
...gre" ...
"Gen
mu,
Merref
tam
bi
z
e
"E bariBey,, iinialzydeorkalsazacaelinne,a anlat
n bakalm
..yi. alarm gibilerden, ka kaldr
Sami
ben
bu
havay
i
mala"Efendim,
r, aptal aptalbu bakmal
ar,Mary,
bir anlyalatyior.ki .i.nsandr. Bir dknler yurdunda kal
John
i
l
e
yorlayana
r. O oturmu,
hafta sonu,gnei
yurdunn ginndeki
verandada
efendim, sallanr sandalyelerde
yan
d
i

i
n
e
bak
y
orl
a
r.
Evet,
iine' bakikiysorlinianr...de yaknlar gelmi .. . Bir heyecan.. bir amata. . .
nk,'gidgndz
"

"

A D A M

Y K

+-

- - -

+ NECAT TOSUNER

ocukl
nler,dedamatlar,
torunlar.
. falan, sonra hepsi gitmiler.
VeSonra,air,te,geliMary
gne
gi
d
i
y
or,
efendi
m
!
a dnm,
demi ki :
'yl
John,e bibirzbakm
de John'
evleneli
m
mi?
.
John...
Ne'Bizdemi

?
..
imle kim evlpatleniatr,yMary!
"' Bey.
VeSzde,kahkahay
or
Sami
kendi ekendi
nbyl
e syledienir zaten
yor Merref
Hanm :
"Hah,
erkekl
r
hep
..
.
"
Sonra
biraz
igenl
p diyeorrde,ki Sami
: Bey. . . "
"Si"Canm,
zin dade bunu
gznzeida lnerden
karyorsunuz,
Merref
Hanm?
."
"E,"lahizge'
n
in
elini
nasl
pyorsunuz
si
z
yl
e
...
Ha?
.
"
Merref
Hanm,elimbeni pnce
sizin dealnnza
elinizi gtryorsunuz
pyorum ya. . . " Sami Bey! .. "
"Aman
aman,
benim
Sami
Bey'zgede Hanm'
bir kahkaha
daha
.. . za gtrsenize.. a, ben anneniz miyim si"Siz
o

n
eli
n
i
alnn
zn ..Sami
. Bey, glmekten katlm :
"Amaan,
o lekzkibenim
torunum
saylr
. ..""diyor.
"Ya!
'Bi
z
i
m
m
evl
e
ni
r
,
Mary?
.
.
'
Ha?
"Canm,
Ameri
kal'ndan biri
uydurmu
i...te"...di" yor Merref Hanm.
"Aman
bu
hlamuru
sevmedi
m
zaten
Sami
Beyevlhafienelifemsokul
uyor, diyorHanm?
ki : . . '
"Bi
z
de
mi,
Merref
"Anlamadm?
.. " misiniz, Merref Hanm?.. "
"Benimle
evlenir
Derindabirduygulandn
suskunluk oluyor.
Nasl
gim,zleSami
meyeBey?
al.y"ordiyor.
Merref
Hanm.sonra.. "
"Bi"Nilymem
ki,
bi
z
e
yak

r
"Bu
yatan
ee yakmasnm!
.. "Bey, yle demeyin. . . Hadi bunu bir aka sayalm,
"yl
demeyi
n
Sami
ha?. "Niin
" aka olsun efendim, niin?.. "
Merref
Hanm bipr dieyyordemiki :yor.
Sonra
da
duramay
"OlumBey,necander,skkn,
Sami Bey?
. . "ni tutmaya alyormu gibi ...
Sami
kendi
"Sizinkimler, kinemder,e neymi
Sami,Bey?
.ederi
" diyme ...stel" iyor Merref Hanm.
"Efendi
rica
Susul
uyor.mi oldu, ha?. . ' diyor Merref Hanm.
"Serinlik
Sami
hi de ylHanm,
m deisizl bana
: kimliinizi verin, ben yarn ilemleri ba"BaknBey,Merref
'

"

Y K

BR YKNN YKS +

!hepsi
ataymkar. Sonra,
onlara
ne? ..koynunda
Eikte ol. anaa!yok,
beikte olan yok. . Deil mi ama,
s
nn
.
kocasnn
.
"yi
de,dnecei
byle hi dnmeden
.z. .i" beeniyor muyuz.. . beenmiyor muyuz? .
"Neyi
z
?
.
Birbi
r
i
m
i
yl
. Yoksa, beni uygun grmyor musunuz Merref Hanme"yle
.. .deilbirmieyyoksa?
sylemedi
mli, Sami
Bey.. "
"Hadi
,
veri
n
bakal

m
ki
m
i
n
i
z
i
...
"A,SamiylBeye ki...m" liksiz dolaamam ben ortalarda.. . Dnyann bin bir trl hali
var, "Baka
kim"liiniz yok mudur?.. "
"Var,
evde!
"E, tamam! Buyrun gidiyoruz, efendim... "
"

"

"

***

Sokan
banda duruluyor.
Susul
u
yor.
"BeniBey
de nerden
buldunuz, Sami Bey?.." diyor Merref Hanm.
Sami
gl

yor.
"SamisanBeybiir.. .Sami
BeySami
. buBeybir takl
mrek.a olmasn sakn... "
"Ni
"
di
y
or
gl
e
"
"Hadi
canm,
daha
yeni
geti
...
Merref Hanm
antas
ndanBeyvekarsoka
yor kimliini.
Teekkrl
e
r
edi
y
or
Sami
karmuyane?gei.. yor. Sonra da dnp
kimli"A,i salyinleyalnna
or uzaktan.
Yoksa,
sonra
da
pyor
gtrd!
.. " :diyor Merref Hanm.
Sonra
da
kendine
di
y
or
ki
"Hadi bakalm Mary, biz evimize gidelim...
o

"0

( Gne Giderken' den)

YK'NN YKS
NECAT TOSUNER

AZDIGIM
eri nasBiril yazmaya
baladm dnrsem, onlar genel
olMehmet
arak ikSeyda'
iye ayyklnrabilirim.
n
ci
s
i
.
.
n kar
bir yks
vard
r :konusudur.
"Dur Ben Bunu
Yazaymveda"kendi
.. . Fvet,ne,
beli
r
li
bir
ol
a
y
ve
ona
bi
r
tav
r
sz
Yaanlmtr
"Dur ben bunu yazaym da.. . " denilmitir. Birine anlatlmas gereklidir. Dahas,

V
I

---------

----

Y K

---- - - -

---- - - ----

----- - - -------------------- ----- ----

+ NECAT TOSUNER

zorunludur.
Ha,ykl
yazarser vardr,
n da n'okck
lur? . Enbirazduygulanmdan
ndan u olur : O. yk
yazlm
olur.
Bi
r
de
baz
bir
i
ft
szden
. bir
kazaman",
kaldrneredeyse
masndan "bir
yolaan"kaar,indirgenmi
alr seni grr.
Bir
ol
a
y
a
r
l

ta
m
az.
"yk
tir. Enseye
tokaterdiatr.pYikaar.
. - sanki
Beni
yazar
olmaya
ten,
daha
ok
birinci
tr
ykl
n
e
de,
ikinAma,
ci tr ykl
eri. yaznca
dahaolsa,mutl
u olurum.
yl
e
de
byle
de
y
l
lar
nce
yaan
lmyer, yatutar.
da hiOnuyaanlmam,
uydurul
m
u,
yakt
r

l
m

birok
"ey"
geli
r
,
ykde
"yk" k
lar. "Mary" adl ykmde de olduu gibi . . .
***

Niin
yknn
admel"Mary"?
. me.. hatta, onlarn kiilerine bir ad bul
nce
unu
syl
e
i
y
i
m
:
ykleri
makta,
bir benzerldeiole uyakal
anmaktan
korunma
tiyap
tiz
ltirmaktan
i gzelepeyce
de,da kihepzorlanrm.
miholanmmdr.
zaman eziTamam,
yete dnt
r.
Oysa,
baz
ar

mlar
Bu smerak
da ben?
ii yokua
srer.
Niin?
.
ngi
l
i
z
ce
kullanma
hevesli
i
mi
y
i
m
.
Dei
l.
yk,
Mary'
n
in
yks
de
dei
l
...
E,nk
niin? bu
lk syledii sz deibir
adince,taoyordu.
Son
yaz

ta,
yknn
bitiinde
kadnn
kendine
deideiikltiiriilmbulesiunca,
yknn
ad"Merref'
da "Mary"olmas
oldu.daha
Bu durumda,
kadnn
,
"kri
y
e"nin
uygundu.
Bu de
daiiadnn
k
l
i
k
l
e
rden
sonra,
yknn
yaz
l
masnn
artk
bi
t
ti

i
n
e
i
n
anmaya
baladm.
Neyse,imdiorayasorsan
gelecei
z. . yknn nceki ad, anmsamyorum. "Mary" gelmi,
z
,
neydi
tekinin stn rtm bile...
yl
e birbakalizlenimmyldoabilir
: Sanki
dz bir ak var yknn. Bu
ktDilkbiryokuyuta
ey
dei
l
,
ama
e
si
n
e
dz
m?
..
elio mda, dolayl
"Aylardan
nisand.reni. " diyoruz.
ye bal"Sami
amyBey,
or. Bunu,
yknn
bitmesi
ne
yak
n
,

ol
a
rako
gn
..
.
"
di
y
e
de
bal
a
m
Peki
,
"Bir
kahveni
n
anl
a
t
l
m
as
y
l
a
bal

y
or,
'
di
y
ebi
l
i
r
mi
y
i
z
?
lk
tmcesi
bi
z
i
yor..
yanltmasn!
Veri
len ayrvenlentlaraklbakarsak,
- eskiokdenyksek
sinemaolmas,
oluu,dbalardaki
kon bl
mne
d

tan
bir
merdi
m
as
,
tavann
ara
Adal
a
r'

n
grnmesi
hepsi
bu
ve
bunl
a
r
da
bi
r
bi
r
i
n
den
uzak,
lyeriktageldurul
u
nca
d"kahve"
ike. . byle mi anlatlr?
Bir
Kahve
byl
e sanki
de, ya,-invarlsanlar?
.. .. Kahvenin bir kesindekilere, - (Garson)
Onlar
da
a
r
m?
Abdul
n dalikyard
yla, -hangi
tutulsiankimin
belirlizelli
bir ki? . var"Kiyalm"ndizca.ye Nede bigryoruz?
Kiki..ilerilanh'zel
leri . . .mPeki
r ey yok
bu adn,

ykye yaktna inanyorum.

yazdmda, baka

BR YKNN YKS +

Genlii kahvelerde gemi bir yazara bu yakyor mu? .


Yoksa,anlayaplmak
istenenokbaka
bir ey mi var?. nk, yazarn derdinin
kahveyi
tmak
olmad
a
k
.
sonraSami
balyBeyor sanki
. Ve " Hanm'
yldz"aagelilidkiinimneizde,okkeney
direnmi
leriyk
nden ol"hiduk!yszldediz"danlmeden
ve Merref
Sonra dan veri
len birka
nemsi
z ayrnt.
.."SamiyldBey'
in kk
yalan. . Mer
serinlik
korkusu.
Ve
gel
s
i
n
bi
r

z
"
daha
...
ref Hanm'
Yoksa,
dahanasimldibalmianaca
balyor?n m bilmiyor?
Bu yazarykykye
aynebahesi
greceiz. Kahvenin zerinde yeterince durduk, ay bahesi
nin lkiBirleviyazd
peki
?
..
mda, ay bahesi
uzun uzun evredekileri
anlatlyordu.n Sami
Bey'i n "yenifalyaetn.
meli

i
"
,
MerrefHanm'

n
"masumluu",
"il
g
i
l
enmeleri",
reelHepsi
gibi yapyap
kan bir ey olmutu.
n
i
attm.
nkbunun
ay bahesi
, o anaolabideklionlarn
yaamlarna
birinsann
renk katm
deisyll. Beleyeki
gelceklecekte
bi
r
deeri
r
,
ama
o
anda,
i
k
i
birbirine
eeririnmi izsylemeleri
nkesalyarayan
- dei
yalnl,zcabizebiyanstyor
r mekan. Soyut
bil.leBuolabilir.
Yani,,
kigelielcekte
eonlarbir izelli

y
or
da
da
dei
ay
bahesi
in birbilmemi
ey olacak
mdry..orneda.olaTpk,
caktr, bueskidadenykmzn
dkah
nda.
onu
z
gerekmi
si
n
ema
olan
Vevenibugnden
n, yak-atn bilmr gel olmas
ecektegibi."et ve balk" lokantasna dnecei vurgusunun da
- hemen
ay
bahesi
blmn
yeni
d
en
i

l
e
rken,
bak
y
ordum
ki
,
olmuyordu.
Fazl
a

lklar atmtm.
Eksiiink, olSami
an neydi
?inNiin
geline pyara
gelipr birde teykanyapmas
yordu? gereki
Biliyordum,
yknn
a
l
m
as
Bey'
kendi
yordu.
Bilmek
de
bir
eydi
ama,
yetmi
y
ordu.
Genli
a.imdeki
kahvel
erdeEski. ayyazdbahel
emridande. "Buyruku'
dolatm. Beyaz
t'ta . Laleli"'nde
de..
Yeni
k
ap'
d
Kad
k
y'
d
e
...
k
lar
n
un
gnlkleri
dolatm.
O yzlmer,: Sami
- imBeydi bazne yapar?
lar yaamyor olan. burukluu veren o yaa
nlmEvet,
lk. bunda
Arad
r yanllk var. Yazdm Sami Bey u yata, ve ben genilimde
aryordum onun biyapacan.
de yle deildi. Hani, "Baz eyler, baz yalar bekler," denir ya,
yleBirOysa,
ymigece
.. .hi.. dertleri
mi geceyi
dnpanmsadm.
dururken,Birbirfkra
an "Marmara
KNuriraathanesi"nde
sabahl
a
d

z
bir
uzun
anl
a
tm

t
: "John and
Mary".Nasl da glmtk!.
gler miAmeri
ydikk, a'yoksa
... m yl ar sonra Necati Tosuner'in bir ykBuimfdikrann
da, efendi
A

+ NECAT TOSUNER

snde
yer alsn Hanm'
diye retia buldifkray
ini sylanlatt.
eyecek dei
ldeim.biraz
Amayonttum
sanki yleelbet.
gibiyYal
di. Sami
Bey,
Merref
Ben
i kabir
deyn,anlMary,
ni
k
ahtan

p
gel
m
i

geli
n
li
k
i

i
n
deki
torununa
zeni
y
ormu
gi
b
BenceBibur dehounudeiekledi
ldi, "yalm : nGnein
zlk" dahagidgenel
geerdi.. Byle bir
ka Aman
deiaikllyneiordu.
k yaptm.
i
y
or
olmas.
y. iKiyapmm!
yknn yerolaldauca
kitabn adn koymaya da
ok Peki
yard, myinettie ibataki
tabnkahveye
ad, Bu,dneli
.
.
.
mimi?ve Merref
yknnHanm'
bu dz akaklnaayanda...n'oldu? .
Bir ayr
n
t
daha
gel
s
i
n
mi,
Sami
Bey'
zge Hanm.
Niin
Merref
Hanm,
nce
"zge"
diyor
da,
sonra
"zge
Hanm"
di
y
e
anyor onu? .
adn "Mary" koyunca, - bitti ya - nasl da sevinmitim,
amaEvet,
.Belki
. . siyknn
mda bubenfkran
nyordum.
bir de "Temel
ileFadi
me"neoal
tmnam rast
lndm.
am olabiBakt
lzi,rsidolnmiza.da,Ama
bi
l
mi
rendi
i
m
de,
yapaca
d
Sami
Bey,
John
yeri
n
e
Temel'
i
anl
a
tm

ol
u
rsa,
anlatlan
daha
n ol.u"yor.dnyor.
Ama kt olan u : Glnln altndaki burukluk, "Te
mel Dei
bu,glyapar.
tirmedim.
Gne Giderken

***

te,
bir yk'onnnyl nce
yksyazsaydm,
... nasl bir ey olurdu, bilemiyorum.
BuOnyky
yl sonrasn hi kimse bilemiyor.
l@l

---------

- ---- - - --- - --- --- - - ---

A D A M

Y K
-

CELAL HAFFBLEK

Gndz Gzyle

'' LMAZ, dedi babam."


dedidalbaban.
"a, narlar, kavaklar rtm.
O "Olmaz,
Akam
sarkm

aa
l
a
r
n
Yryorlyrtyorl
ar konumasz,
yrmyorl
ar giaabi.aa.AdmHadi
lar neptdept
kk,yr,oyuncak
bebekleri
a
r
el
l
e
ri
y
l
e
bacakl
a
rn
aferin
sana.
Aal
a
r
n
dibinin
koyul
u
unda
yryorl
a
r,
evleri
n
koyul
u
unda
yryor
lar; iZakkuml
tleri de aar yiorleklari;biirbiekleri
rlerin,eyapraklar
yardmszzehi
. Ellerirli...ninBisr ctutam,
aklndan
rkyorlazalr.a
bi
r
tutam
rnaGece
atsalabas
r mv?erdiAcdr,admlarnn
ok acdr.kklne, uzun sokaklar nasl da bitti kasabanndi
n, iklei rgnllkm
boyl
ar.
k
y

n
a
deni
z
i
n
.
"Atlmavi
a! Benninhalat
zdm.
" d kayk. Krekler yrek olmu, yrekler mi
Bir
karanl

n
a
szl
krekErkenci
yoksa,yldz
ptr psuya
tr. ..dm,
Sular hrpnyor
r hr. : Ellerini uzatyor suya krekli el, bir
bak
suya,arkreksi
z kalyor,
yreksiakcz mi?
Suyakaybol
deiyuoryor.elleUfukta
r, erkencibiryildzzgikacik
yhznl
yoryoravul
n
dan,
yzl
e
rce
yuvarl
k
olup
eniyokyor.buKrekler
hrdyor yeniden.
"Ay
akam."
""kmaz,
kar." " demeyi yutuyor. "Olmaz dedi babam. "
"Olmaz,
dedi baban.
" maviye. Sessizlik inliyor. Krekler neeli hr hr.
Seri
n
li
k
kyor
kara
"Ay
"Y"Zakkum
ldyokzlarbuikakam.
t."ekleri "toplasaydk. "
acdrgml
." krekler hr hr.
Y"Ac
l"ller
ddzlra,rvarokn na
mdr denizde?"
"Yoktur."
"okkkiilar yer.lr" denizde. "
"Bal
"Bal
klarbalyer.klar" yiyince canlanr."
"Onlar,
!\ D !\ M

Y K'

+ CELAL HAFFBLEK

"Bi"apaz dedemi
canlanr
mi deri
yz?"ne eker, taa dibe otururuz, yorgan olur scak sular,
r
i
bi
z
daha"Bizim
abuk bahede
canlanreriz, kbalaacklarvar.yiyemez,
ruh oluruz. Baban... "
"
"Bizdeeebademler."
"i
durdulerader. Mis
kokarl
ar."
"Beyaz
sinekl
r.
"
"Kavakl
ar .rzgarda
trk syle..r.."Ayaz kt, dn m?"
"Syl
e
r
ya
.
.
Bi
z
i
m
trkmz
"Ayaz
m? Bilmem. Bak u ikiz yldz bizim yldzmz."
"Ne
bildin?"
"Bi"Yllddimzlaite.
ar." mu?"
rmzBakkaydbak,. Nikaydl
yet tuttun
Krekl
Hr
hrtredisuledurdu.
Yldzlar tek tek sklp gitti. Bir kara
bulut"Tuttum.
kayern durdu.
stne
indi.
Ti
r.
"
"Ne
tuttun?"
"Gndz
gzylbaban."
e apa demiri bizi dibe eksin. Gndz gzyle."
"Ol
m
az,
d
edi
"Gndz gzyle."
0

AYFER COKUN

Anlalmann Dayanlmazl

ADAM
hzlattvenkararl
admaydnlk
larla mutfa
geti.kamat
Kendirndi ayn
hzlaDuralad.
darack
bal
k
ona
da,
youn
gzl
e
rini
bi
r
an.
Elinin bi, a
rini yzne
doru
kaldrrken,
teki
yle demi
r parmaklklara
tutundu.
Bekledi
alnca,
plak
ayakl
a
rnn
zerinde
bir
sarka
di
z
emi
y
l
e
ilyap
eri gerit,
salbalanmaya
bal
a
d
.
Salland,
salland,
sonra
i
k
i
el
i
y
l
e
bi
r
den
parmakl

kl
a
ra
n ne yuzatarak
tm
gcylite!e bol
ukayaayamam
haykrd : ... Yaayamam ben. Arladnz
-Gidi
orum,
gi
d
i
y
orum
Art
m? Scak m scak, kprtsz bir austos gn yaanyordu Paris'te. alanlarn
ilerilnkdekaroldbinal
uklara,ratatiarple gip tyank
memilandinsanlarnsa
evleri
ne eki
ldikleria saatl
enen
rdi.
szl
.
Bel
i
r
gi
n
bi
r
Arap
vurgusuyl
syl
e
eri, nceveremedi
yan dairi eniszlnemutfa
nidaki
kadnn
dhep
ndaasansrde
kimse duymad
. Kadn
bitefekr anlam
ri
n
sahi
b
n
e
bak
n
d
O
grd
ufak
Arapt
.
Sarn
sevgi
l
i
s
i
olan
Arap.
Ne
ok
konuurl
a
rd
aral
a
r
n
da!
iyi
ama
da, byle"Giplak
ayakla veAncak,
atletle?"Yaayamam"
. Hem nereye algigdliaydordu?
Arlonun
aya
binenereye
ldiolmutu
i gitektmekszck,
d
i
y
orum"du.

nda,
istediinibikavrad
. Korkuyl
a geribaknd.
ye ekildi. Sersemlemiti. Soluu
nu tutup
ne
yapacan
l
e
meden
evresine
Adamsa
i parmaklksonardanszckl
ayrmadan,
biriyordu
ocuk: oyunu oynarcasna ne
arkaya-Yaayamam!
sallanelleri
yor, ndurmadan
e
ri
yi
n
el
artkgidyaayamam!
"Yaayamam"lar
daha hzlSonve daha
yksek
seslbirlikte
e sylayan
emeye kalbaldardp
parmakl
nda, herklabirrni bizerinden
r laerek
dnmt.
yi
n
el
e
yi

i
y
l
e
artnca, kadn, "Hayr!" diyebildi. O kadar. "Hayr!"
HemAdam
de Trke.
onu aa
duymamt.
Dnp
bakmad
.yksel
Baksayd
. . baksayd, belki de.. .
Ayn
anda
d
an
inceci
k
bi
r
kadn
sesi
d
i
:
-mdat!
Kendini ldrecek!

n
ardndan,
pencereliareterdekiederek,
merakl kadn ve ocuk balarn gren o
inceci- kmdat!
sesin .sahi
b
i
,
balkonu
. , . tfaiyeyi arayn ltfen! ldrecek kendini, diye bard. Adam gen. . mdat!
kadnneisesildiyballe ikrondan.
kildi, karars
z,geridurdu.
plak
ayakarparmakl
k
lcaml
arn azeri
n
de:
rkek,
Kad
n
y
e
eki
l
m
i

,
onu
binann
rndan izleyebiliyordu ancak. Korku dolu gzlerle . kprdamadan, cama
:

Y K

+ AYFER COKUN

anrahatlen akk
bir devidurduu
nimi kamasaya
rmamaya
alSessi
yordu.zceAya
ar arktindindari
liyans
koriiyledyorda
d
,
nnde
yasland.
mutfaktan
olununnsoran
gzlarna
eriylegtrerek,
karlat. Bar
maysoruduymu
olmnalengelledi
yd. Ka.
dn
i

aret
parma

dudakl
olunun
sormas
ElinOdensrtutup
mutfaa
srkl
e,rken
ksksesle
olay
anllamayan
att. insanlar, kar kal
ada
a
l
a
cak
bi
r
h
z
l
a
nereden
k
t

anl
a

drma
. Adam
elsiiynahi bana
gtrd,
deriparln dncel
erep snd.
dalm
giAa
bi kdavbiritam
rckkibirvsalermisessi
arlnezrdilikar

t
r
d
,
gzl
e
ri
n
de
al
a
yc
t
l
a
r
yan
k Arada
vard. Kal
ayandaki
balk kzcaddeden
gn gneigeen
n altnarabal
da eriayripn rengarenk
birde olkitlmeasa,ye dnmt.
bi
r
grlken
ts
yaam
durmu
denebi
l
i
r
di
.
Adam
bu
sessi
z
kal
a
bal

n
nnde
honut,: bir ba oyuncu edasyla yeniden aband parmaklklara, tkrr
gidibniden-imdi
bard
gelbirliirkseyredersi
nnaniz. kalabala, yeni gelenler eklenirken, aralksz son
Bu
szle
te
dal
g
al
a
szc. Daha
yinelaa
iyordudakikilerbinerdenoldeiuunu
ldi. Dorulduunda
elindefkesibir sardunya
saks
s
vard
anlayamadan,
tm
ve
gcyl
e
bo
lukaararak
frlatparal
verdi aonu.
nsanlar korkuyl
a saaSakssoldaankakurtul
rlarken,
saks kofkkyl
bir sese
nd
caddenin
ortas
n
da.
a
n
sardunya,
birliTehl
kte kar
kaldrma
uzan
verdi.
Yeni
den sessi
zlik. arak toplanmalar bir oldu.
i
k
eni
n
gemesi
y
l
e
,
i
n
sanl
a
r
n
daha
da
oal
Yalnz
bu kez, her adam,
olaslyaylanarak
dnerekkonumasn
uygun bir uzakl
a yerlei:yorlard. fkesini
hala-Seyredersiniz
yenememi
srdryordu
ya! nSeyredersi
niz.. . usulca sordu :
Yan
dai
r
edeki
kad
oluna
dnd,
--imdi
Ne diygelor?ir seyredersiniz diyor.
-Ne
yapm
lskkn,
ar ki? omuzlarn kaldrd :
ocuk
biraz
- Ne bileanszn
yim anne?elini parmakla vurarak, baka bir tonda barmaya balaAdamn
mas-Kaltak!
yla kalabal. Kaltak!
k yenid. enHerdaleyi
galamnd.i ald. Her eyimi. Kaltak!
Kad
n
duyduu
szckl
e
rden
bi
r
anl
a
m

k
aramadan,
eki
n
gen
mrldand
:
-ocuk
imdiolayn
ne diyetki
or? sBiraz
n anladm,amayar...uykulu
(Hep biraz
n anl: Annesi
yordu.ni)n sorula
i
y
l
e
sersemlemi
dnd
rndan- Kalbktak,mherbir eyi
ses mtonuyl
a, diyor. Tamam m? dedi.
i
ald,
Kadn
krdaha
gn, skntl
yere bakt.oluna.
Sormayacakt
ank.
"Nelerindidenyor,berineonunla
dedi?"
sorul
a
r
n

bir
yneltmeyecekti
u
l
k
eye
gel
d
i
k
yery, grd
deitirmibir gigazete
biydibal
ler. Onu
bktrdnedemi
bildiyordu.
i halde,Anlduyduu
biralkonuma

sormadan
a

l
m
az
bir
kt bu...
ya daAadan
anlalr.gelen
inibar
ekti.malarla ikisi birden balkona yneldiler. Adam elini
arka
cebine atm, bir ey karmaya alyordu. Kalabalk dalgalanrken bir ses onlar
A

() Y K

Lucian Freud, ki ocukla Dnrken, 1 965

durdurdu
: deilmi. Bakn, bakn! Czdann gsteriyor.
-Tabanca
ocuk: annesinin utanga, merakl, aresizlik akan baklarn grnce, o sorma
dan
-El
inde sildeaheskivar bisandl
ar. kOysa
czdann
vekardhaykr
, dediyordu
. :
Gerekten
r
plasti
czdan
sallyor
-Her
eyimiyumuakt
ad. Kaltak!ocuun. Deminki sertlikten iz yoktu. zr dilerce
Konumas
sine uzand
,kalkadnn
kolunu
okadi. inPekidnd.
, her eyi
nir,kisormayacakt
m almt? Ki. mdi bu s
zn
etti

i
t
ak?
Bunl
a
r
sormak
Hay
o sradanhtepesi
zla yaklndekiaanksirrmenzsesilamban
, herkesn giyanp
bi adam
da susturdu.
Durdu
bitanca
r anTambir: Araban
snn,
yznde
ey
gl

msemeyl
e
i
z
l
e
di
.
Sonra
sa
el
i
nin
i

aret
parma
n

kal
d

r
arak
Arapa
bir eyltelaear syldoymu
edi. Ayn
msemeyl
e arabas
kn,
deviglnimlerle
yaptekiltafair yhaz
rlklarandanbaktkannda,grevlilerin
kadn yaslalan-
A D A M

Y K

+ AYFER COKUN

d masadan
ayrld.
Buiai vurup
bu kadarda bauzatmaya
gelmezdi
.da,Snrbirazamt
artk.
Adam
czdann
parmakl
r
maya
bal
a
d

n
daha
rahat
lmetali
amtk. seslKare ircamdan
havada uuan kat paralar izlerken, aadan ykselen
ki
l
di
.
Muhammed!
.
Muhammed!
.
Saki
n
ol!
Seni
anlyorum.
Anladn
m?
Seni
anlyorum.
ocuk
annesinin
sorulsylaryor.
n beklSakinemeden,
alakistisesleyor.anl. . atyordu :
-Megafonl
Grevlartk
i aonubunlar
anladn
olmasn
sylennidenrken,drttekikilieayr
r evreye
dalyor,yneli
kalabalnce,adam
uzaklyea
tnirdmaya
al

y
orl
a
rd
.
leri
l

p
apartmana
en- Dinle
parmaklMuhammed!
klar amayaHepi
abalmaidz .senilanlklayr oruz.
arasnBeni
da ayndinlisesyyksel
di : Seni
or
musun?
anlyKad
oruz.n Neyi
n varsakendianlant!i olaya
Sorunlarn
anlat
bizegrnce,
Muhammed!
olunun
kapt
r
d

stelehak
mediveri
. Onuyorlanl
yordu.
Ni
y
e
kendi
n
i
ldrmek

s
tedi

i
n
i
bi
l
i
y
orlard.
Dahas
ard.
Yavaa
masann
k
y

n
a
i
l
i

ti
,
gzleri
n
i
kapatt
.
Her zamanya dayaptyalknlazrca,gi"Anl
bi. Hep
anlarlderler.
ar. "SizBii anllmediyorum
efendim",
"Seni
anlyorum"

y
orum,"

i
n
i
z
bir
dilin
i

inde
bouurken,
ne
dedi

i
n
i
z
bi
l
e
anl
a

l
m
azken,
yap

t
r

v
eri
r
l
e
r
:
"SZ
ANLIYO
RUM. ".. . "Saki"Ama"
nlemeni
zi beklgelerleenr asonra.
Beklsizei rlanlamalarnn
er ve en uygunbedeliandadir.eklHierledr :
dan
sonra
k
l
a
ma,
nmeden
dersiniz bunu.te Veimardndan
anlamasalMuhammed!
ard da durumun
deiadnmeye
cei
n
i
ANLARSINIZ.
di
hap
yuttun
Demek
Mu
hammed.
Seni
anl

y
orl
a
r
ya,
anl
a
t
art
k
.
Byk
bir
zen
ve
hogryl
e
dinleye
ceklnedardirolduunu
. Dinledik(Yoksa
lerine otuz
nanman
iyinl gzl
erinin
iine
bakacaklardalr.Otuz
beni
ya
mu?),
a
rd
r
bu
l
k
ede
yaadn,
p
vergi
dedikulinilasyl
eyeceksi
n kadar
onlara.ok"Sisyledi
z Fransn zkila, r.ben. " Bak!
istersen uAslkala tunutmam.
ak szc
n
nma
art
k
.
O
bi
l
e
rendim.
Geri
dazbyk
bir anlr'e agelymlaeseydi
karlanyacaklard
rbural
, amaasenra gelyinmeezdide brak
bence.
"suzl.. .SiuzkonuFrans
l
a
r
Cezayi
i
z
,
bir
de
k
ve
uyum
cezas yemezdi
ki ,konumaya
" diyeceksin.kulak verdiinde, adamn deminden beri sr
Olunun
evi
r
di

drd
itak!konumal
amrni naldhi...biBanka
rini sylhesabmz
emediinibilekavrad
., stedii kadar eki
Kal
Her
eyi
bi
r
di
yordu.
atun bluzlar alyordu. Mavi kartla... Eflatun, eflatun
bluzlAyann
ar alKendi
yordu.nbierihepyineeflparmakl
kldaarnolstnde,
gzdan, "te
verircesibunune anlduruyordu.
Arada
coup
Arapa
konutuu
u
yordu.
Kad
amazldenliar.
Yapma!
"
di
y
ordu
i

i
n
den.
Byl
e
bir
ol
a
yl
a
i
l
k
kez
kar
l
a

y
ordu,
ama
bu
dert
dkmenin sonunda, onun kendini aaya brakmasnn giderek zorlatn
dnyordu.
-HemBak,kendi
dedisolini,uhem
na, herde halonuderahatl
atlamayacak.
atmakayrmsadnda,
ister gibiydi. Asansrden
birilkt.
erinin
Balkondaki
ktn, birtak
m
haz
r
l

k
l
a
r
n
yapldn
sandal
y
esine
tek yanl konuma aralksz sryordu :
"AMA

-- +

ANLAILMANIN DAYANILMAZLIGI +

-ay...Ev kredi
sinbirii dektionun
zeri
ne yaptm.
Kaltak!zeriSevine...yordum.
SeviyFanktan,
ordum...
Her
Frank
r
di

i
m
i
z
hesab
da
onun
Her
ay
yFrank.
l sonunda
eder : sarFrank.
Frankti dabunu.bankadan,
sekiiimzdeyldaelimitamskar,biiyni
.
Bankadaki
n
bayan
nermi
Her
gi
d
gnl
er ndizlerdibiri.k"Bu
forml
size okiinuygun
efendim;
sekizl mi?"ylndedi.
sonunda,
bin
Frank
ecek.
ocuunuz
ne
kadar
iyi
dei
ocuumuz
yoktu.
"Ololursun
sun, araban
z"dei
tirirtadsiniztatl,' dedi
. Arabam
z kand
da yoktu.
KaltHer
ak! "A
km,
ne
yapalm!
di
y
erek

bakt
yzme,
r
d
beni.
eyi
ald Konumay
elimden. (Sesini
incel
t
erek)
"Nerede
tati
l
yapsak
akm?"
derdi
,
bir
de
...
adamadan, zenle eviren oluna gnl borcuyla
bakt- :Demek sevgiteklisszck
ikbrakm
, demek terketmi
onu.nnde
Hay Alhazlah!rlklar tamamla
Muhammed
kesi
kesi
k
konuurken,
kapnn
nikiyleordu.
Biriatsi kap
y hafife
tkladittleyerek
nda, anaksaca,oulkurtarma
ayn andasrasfrlnadadlabalkonu
r. Olu
tmeden
.
Grevl
i
l
e
r
zr
kullanmaldaarmerakl
gerektia kendi
ini anlamlar.
ocuk
onlara
gemel
eri iinsylenenleri
yer aarken,
birn
yandan
s
i
n
e
bakan
annesi
n
e
evi
r
i
y
ordu
.
Kad
onlarn kedi admlaryla balkon kapsna doru gidilerini, kula olunda, izli
yordu.
- Seni
yoruz
Muhammed.
Duyuyor musun beni? Seni anlyoruz, diyen
metaliAdam
k ses,nanltm
grl
t
y
bast
r

y
ordu.
grlkonuuyordu.
n, kararln yitirmi gibiydi. Daha ok
ala-maklBeni , salzdsesilaattnmali,sale,dgibiattdr erek
tonda
. Sonrasylene
da brak
p gitti.yiGitti,
giolmalyd.
tti! Megafondaki
"Kal
t
ak"
bi
t
mi

ti
.
Sylene
anlamn
t
i
r
mi

sesden,aralhayat
ksznveheryksek
perdeden,
herkesi
n
ba
n
a
bu
tr
ol
a
yl
a
r
n
gel
e
bi
l
e
cei
n

eye kar
n gzelki, Muhammed'
olduundan szin kapnn
ediyor vealn
onu anladn
yia
nelnaksiyordu.
Ses
o
kadar
yksekti
duymas
ol
zd. ne deiirdi? Kadn bunu birok kez dnecekti. Atlar myd aca
Duysayd
ba? Daha
ayan yine
ilk indiri
inde vazgememi
miydi? iki taraftan frlayan grev
Muhammed
al
a
makl
bi
r
eyl
e
r
anlatrken,
lanlilerce,
kargatulumba
indi
reirldisyledi
parmakl
kklradrdan.
Alktersi
laryarasnda,
hisilkidim. Atlsenietin
a
mad

Arapa
bir
eyl
,
h

,
elinin
l
e
burnunu
yasz gbei
ortayaur birkseslmet.: Ayaklar havada, ba sarkm bir
halsyrd-lemHala
ta, nesmer,
rsevikenyorum
dnd,
g
duyul
kalolunu
ta, kolundan
dedi. tutarak ekitiriyor, bir yandan da soru
Kadn
rahatl
a
m,
yordu- Kal: ta nasl seviyormu? Nasl seviyormu yani? .
200

200

2400

600

24
24

TARIK GNERSEL

Osmanl Ferdiyet Frkas


Kuruluyor

IRKANIN
F

murahhas azas Mustafa Tark ' n 24 Aralk 1996'da Meclis-i


Mebusan 'da DAGS Performans Gnleri mnasebetiyle yapt tarihi konu
mann tam metni

Muhterem
mebusl
ateyir, azimzkimatbuat
mensuplar
,davranmak ve ksa nutkumda
Evvel
a
hemen
beli
r
bir
nebze
cretkar
Gregoryen
takvivembiiznidekulbulatakvi
nmakmarzusundaym.
Zirnadeyiseyyaremi
zde yaygnlaan
takvi
m1999'budur
e
gre
996
senesi
z
.
a sadece
senedevrikalydesi. nResmi
tarietmeye
he grealOsmanl
Devl
eti'nzin,' demi
kurulyuo
unun
700'

nc
sene-i
i
i
d
rak

aca
z
.
'
E
decei
rum,yorum.
zira hem idrak hem de tarihin seyri hususunda ihtiyatl olmaya ehemmiyet
ver
Azi
zumebusl
anr,izmuhterem
matbuatmmensuplar
, ve inktalara ramen
Mal
m-u
ali
,
meruti
monari
i
z
baz
mdahale
demokrati
kgenci
lememiyolzinudaraac
nda mesafe
kaydetmi
kence
tir. Buveuurda
pekazabokndanmtefekki
r,
mel
l
i
f
ve
,
hapi
s
hane,
i

srgn
pay
al
m

mzn unutmayaca
ettiiruzm birmahivakyetinde
adr. Osmanl
Fer
didolymr.etasFocuklar
rkas demokrati
kleme davasnan mibir dtutam
kurulmakta
Meruti
monari
leByk
r arasnBritanya'
da arldan
k Rusyas'
nbulunduumuz
dan daha demokrati
k haki
olduu
muz
dorudur;
fakat
geri
d
e
da
bir
kat
tiBur. sahada
lkemisadece
zde kadsvinlarer reykarkulslnadanmaya
ancak
1968
senesi
n
de
bal
a
yabilmitir.
mahcup
deiliz.rlanaca
Memlzere,
eketim1969
izde ilkAmeri
amelkae
sendi
k
as
i
s
e
ancak
1969'
da
kurul
a
bi
l
mi

ti
r
.
Hat
Birl
k Devl esene
t!eri'idi.nin Apollo 11 isimli feza vastas sayesinde mehtaba farkl bir
manaeMiikatt
20' nci ciashransonatamermek
zere.korkun
Bu asharpleri
rda sadecen eiAvrupa
ile memle1914
keti
misenesiz deinldeadil, birbtn
i
k
i
kere

i
n
e
gelmitir.
Srp'devasan Avusturya
velariaht
na dyapt
suikastolacakvefadave binetiz deceloensebykidi,
haz
r
bekl
e
yen
barut
f
l
herhal
e
berhava
altstlirolveutanmemlhisesemi
ziizalbugn
acaktk.daha
Mbaldaakk
asz sylolabiyorum
ki bir cihmaniz harbi

kabi
keti
m
l
i
r
di
.
Baehri
stanbul
baka
erin glgdei
esinledegirmal
ebiliru,piolgalacaedimlebizlisyl
rdi. eOmekharbiisenmmkn.
felaketleriGerek
ni ta
hayyldevletl
zor; muzaffer
1

CJ

OSMANLI FERDYET FIRKASI KURULUYOR +

mukayesel
ikafiiktigelsatsgerekse
askerlsaikarm
ilmineha geri
grelmoezdi
devi. rde yeterince kuvvetli deil
dik. Biman
e
Hazret-i
r ciihhtianmalharbibazlakrsayd
nelhouna
er olmazd
kili!r;Rusya'
dabirarl
k yharbi
klabilirdi,
mebir
selbakaa. Busouk
m

n
gi
d
ebi
laki
n
souk
n
yeri
n
i
harbi
nhalmayaca
sylenebi
lir mi? hantallk lm demektir. Di
Seyyaremi
z
de
z
l
a
gel
i

en
teknol
o
ji
karsnda
iin iisole enabielzem
ey demokrasidir. Bu noktada beynelmilel sahaya temas
namizmisabetl
ermek
l
i
r
.
Amerika Birlr : Bieirkkere,Devlikei tldevleri eiltedeOsmanl
Devlinsandan
eti iki zavialmtr.
yeden(Malumunuz,
birbirine pek
benzemektedi

s
mi
n
i
bir
irmnzdearasismindaki
ni eskiikibincir imparator
olanmibenzerli
n'e borludur.
) ABDyapilelaOsmanl
dilykae
ve
daha
mhi
k
i
s
e
nfus
r
d

r
.
ki
farklABD
etniknikaynakl
ardan gelbiremttefikti
n insanlarnr; bibulutuu
birer
havuzdur.
Bui anlbak
m
dan
s
beren
makul
r
bi
r
i
m
i
z
i
n
l
i
s
an
n

daha
i
y
a
yabi
lriirnize. Trkl
te yandan,
tariansayd
hin seyri, kimfarklbiliolr, sbugn
ayd dabelmeml
eketilzumsuz
mizde Osmanl
lk ye

k
vurgul
k
i
de
bir
Trk-Krt
gerginli
i yaan
yor olurdu.
mdi,
bu
noktada,
alakan
zbeten
celbyeniedeceini
zannettive fotokopi
im gizliylbire yedihatrnsha
attan
bahsetmek
arzusundaym.
Ni
s
bulunmu
me talimanizzat-i
muhterem miladi
20'halinnPekcideasroal
nmnevver
baltlparsaklanm
nbidar paa
yaam ololaanoln Mustafa
abun khatymetlratKemal'
i kalbirezabi
di
r
.
den bahsedi
yorum.kanuni"
Yakndenen
tari
hibazmizteebbsl
i etd edenl
e
ri
n
hat
r
l
a
yaca
bi
r
i
s
i
m
bu.
Kendi
s
i
n
i
n
"gayri
erdeherhalde
bulunmasn
demokrasinin
o devirde klliyen namevcud ol
masHat
na balrat aMustafa
mak

s
abetli
olur.
Kemal'kefedi
in kabrilminitinr.bulunduu Selanik'te, doduu evin
bodrumundaki
bir
sandkta
Mustafa
Kemal'mahsuldr.
in Latin harfleriyle kaleme ald fikirler dahiyane bir muha
kemeBaknz
ve tahayyl
merhum
melli
f
kendi
s
i
n
e
nas
l
bi
r
sual
tevci
h
edi
y
or
:
"Mi
l
a
di
1914
senesi
nde Avustu
ya veliMesel
ahtnaa yap
lan birsuikast
vefatl
a netibir ccielense
idi tarikharin mseyriyok
farkl
ol
u
r
muydu?
byk
harp,
hatta
h
an
harbi
d Muhterem hanmefendiler, beyefendiler, evet, bu ksa nutkumun banda yer
alanMustafa
suali benKemal
ite o hat
rattan
aldm.aynen yledir : "Kanaatim odur ki tarihin
Paa'
n
n
cevab
seyri
ziydadesi
yle farkl
derece
olurdu.gergiOsmanl
Devleti'nlinel cephel
ayaktaemekalmas
fevkalede
son
mkl
.
Zaten
n
ol
a
n
beynelmi
i
d
detlenecek,
Osmanl
Saray
phesi
z Alf mbiranya'
nesin olmttefiki
olacakttabi. aMal
ugalbiyetedikilemcektiseyi.
a
r
tmazd
.
Harbin
messi
neti
c
a
rak
stanbul
ti
y
l
e
i
ZiraAziaszrlmebuslar,
ardr btnkyGarb
nmatbuat
gz ehr-ierbab,
yeganenin zerinde idi."
metl
i
evizyon,
tayyare,kudreti
sun'i peyk,
malayanumatsayar
veeserfezave seyahatl
ekari
ri devriarm.
nde
siMustafa
zleBur gibteliKemal'
ben
deintahayyl
m
i
zorl
pek
ok
vak'
a
i
l
e
bu hayali seyahati bende en derin tesirler brakan hazinelerden
1 .;"

+ TARIK GNERSEL

biri,Yurttal
hatta balarmcasdr.
Neredilmesi hepimize mhim ufuklar kazandrr.
,
Ne hakikatl
erdenmi korkal
m nesndedaicesur
htimallerden.
lVemgnmzde
karsnda haki
cesurkioler
maktan
daha
mhi
hayat
kar
olmaktr.
meydan
Krbukpdei
nar ldei
l"Yi, demokrasi
sahasdrol. Zaten
muasr medeni
yketie nolun!bize"
syl
e
di

i
de
mi
?

i
t
seni
z
demokrat
u
n!
Demokrati
k
bi
r
l
denmiEyycemi
or mu?yetitemizOsmanl
Ferdimmessi
yet Frkas
da byle diyor.
i
n
mmtaz
l
l
e
ri
,
Osmanl
FerdiyetedenFrkasbir mnazaran
olarak samin mmeml
i kanaati
mizizdee degrezaman
geengelsene
Avustral
y
a'
da
cereyan
e
keti
m
m
i

Cumhuri
yet.nEvet
: OsmanlyetDevl
eti artk meruti
monari
olmay
mazide
btirr.akmal

ve
yeri
e
bi
r
cumhuri
kurulmaldr
:
Osmanl
Cumhuri
y
eti
.
VeLaikbulikcumhuri
ynetilphesi
z ikilerilainkinvebidemokrati
kayrolmaldr.
sadece
di
e
devlet
r
bi
r
i
n
den
olmasndeigibildidayat
r. Eerrsabiro
devl
e
t
bir
ahs
n
fikri
y
at
n

t
aat
edi
l
mesi
art
olan
bir
doktri
devlMemleketi
et ne demokrati
ktitenki
r neddemessesesi
laik. maalesef az gelimitir. Zekadan, tenkid
m
i
z
de
den
vein mikamizahtan
korkank edibilmedi
r devlei rbirperidianyardaolmaya
mahkumdur.
Esasen,
demokde
rasi
n
l
en
tatbi
mi
l
e
t
de
yoktur.
Mi
l
e
r
ancak
mokrasi
ile vucd
bulcihaanda
bilir; geri
si"resmi
propagandadan
ibaretti
r. z. Millet harp
"Yurtta
harp,
harp!
di
y
en
zi
h
ni
y
eti
n
kar
s

n
day
malzemesi
oldairn. Her
bir gruh
deiherldirmeml
. Harpekette
malzuemesiiki sual
olabiherlen vibircdanda
gruhsesvarsabulma
o da
millet
dei
l
devi
r
de,
ldr.Hemen
Hakimbeli
iyetrkitelimmlerikindidemokrati
r? Kimleriknbirolmaldr?
yahlk
et davam
zdamesele
tekaparn
diliderlahnik makam
yerini okndapadidevam
ahnherhal
almasdedeiarzuldir.cumhuri
Padi

al

kanl

n
frkal
edilemez.bu gariFakatp vaziayetyetbiyirngn
memldee
keti
m
i
z
de
bir
okpadi

ahl

k
devri
geli
p
atarsa,
e
sadece
mokrati
k mekanizkelimalarl
anai lmaldrolarak
. Bu noktada
is
miahllk
ndekiancak
m
esi
da
okuyabi
l
i
r
si
n
i
z
.
Ever
:
okpadi
ahsisahiypetlerisahi, bi yurttalarca engellenebilir veya alabilir.
Azi
z
vi
c
dan
Demokrati
k biliyretidnya
cemi
yetinin doum
sanclarmahhas
nn yaandad mbulaasr atmak
r sona
ermeden
dar
mil
l
i

e
yz
vermeyen
bir
cesaretle
hem. kendimizle hem de btn cihan ile sulh demek olur ki bu da berekete yol
aar
Bu vesiKemal
leyle Paa'
dikkatnnekmek
isterii gimbkii Ankara
tarih farklolsayd
seyretseydi
derabaehri
mkaiz
Mustafa
hayal
etti
,
hem
o
k
arazi
l
i
sabam
mazdYurttal
. z geliarirmdi, hem de aziz stanbul'umuzun nfusu byle otuz milyon ol
Osmanl
Ferdiz biryetsulFrkas
bu olkmsaasnutukl
a kurulmu
bulunuyor.
Mavi
seyya
remi
z
i
n
tertemi
h
yuvas
temel
arzumuz,
nsan
Hakl
a
r
Beyanna
mesiCemi
rehberiyetimmizizdierve. btn nsanla hayrl olsun.
Osmanl Ferdiyet Frkas

Ferdiyet

ahsiyet

TAHR ABACI

Mavi Beik

Kirrazazlaac
mesciyok.t sokanda
kiKiraz
ingelekldeiriide.
Bahar
lk havadan anlalyor sadece.
Sabri
C. byle. ianlnaden
rda tap
bir iigelrinengeleriipyikap
y aldnbeceremezdi,
bilirdi /de/dioturup
ka
d
a
dkemezdi

i
anlatmay
li pel
tekl
e
i
r
di
.
i
i
r
miras
,
oda
oda
ki
r
aya
verdi

katl

eski
ahap
ev
gi
b
i
khne
miti.
O yzden oturup ierdi.
Yirmi be yldr, iki iir yazmann yerini tutuyordu.
"Usta, yukarda bir mavi beik var. Neyin nesi?"
durumda,
yayaByliiriielmez
yazlmi?r,
miti.O yamurlu gecede de ii titreyerek bu odaya dnm, bir iir yazmak iste
Alnn yamurlara veren adam. . .

Alnnnce
yamurl
ayakal
ra veren
adam,
oyor,byk
korkununnce oturup
ardndan,imeyi
benzeriseiyduor
rumlarda
i
i
r
i
a
maya
ura
beceremeyi
du.
da eskinydanor : ban
Ahapuzat
yapnn
cephesilmine kti r:mz boyayla slogan yazan
genlKorkul
ere kapar aral
p seslenebi
"Genler, siz bilmezsiniz, biz neler grdk, neler. . "
vardKorkul
r. ar da yenileniyor : htiyatszlkt bu yapt, mutlaka aralarnda polis
Gzlerini kst; nc kattaki odaya yeni yerlemi ii delikanlya esrik
A

Y K
-

--

+ TAH R ABACI

bakt :
"Niye sordun yavrum, o mavi beii?"
Genna ia
i, rkidr.aSoruya
alaca nasl
sz konusu
olduundadekatkestiolanremedi
sesin, kendi
byle yusorusuna
muak
cevap
kmas
cevap
vereceini
sadece, birdaduyarl
aarmbeklemi
adamntianlayaca
kukuludi...le getirmek zor geldi, bu salar ve by
annemldurmul
e babamar birstanbul'
bei"Bebekmi
im varmi...m,Kirac
evde." a gelmiler. almaya. . Bir mavi
"O beievlerii yseni
nyavrum.
ki sandn.Annen
Seninbaban
bebeklbural
iindeardaburalne aaras
r paazade,
beyzade,
profesr
mi

n
?
Hangi
semtte
oturmular?"
"Taltarla diyorlard. "
bura nere.
Bir kuakGidgeliyorlar.
ip gemi
. Deie...en ne? Asl bunu sor
sen. "Tal
Sesleritarlgeladnere
i nce.
Bulvardan.
Taksim'
Fabrikann n kurumu selvi.
Cruf,
piartslkik, .
Fabri
kter,vlckmann, ii cehennem
yangn.
i yarak kt Rstem.
Fabrikann ii cennet.
Gazoz,
koltuk,
camekan.
Bir ihanet gibi szld kapdan Hasip.
tekeri
kurumupatlselakvbirininaraba.
dibi,Hanif'
Yeil Memleket
ayevi.
kiaytopal, lemasa,
dokuzarnonda
tabure,
n
in
hilesiz
ve
demli
paydosl
bir nefes.
"Ne sylyordu o ylan?"
ninzamanl
kalarar,atld
. Ayn
otobsle
gelmi
lerdi memleketten,
aynbirlky
.Hlanif'
dendi
e
r.
l
k
bekar
odal
a
r
n
da
birli
k
te
barnml
a
rd.
Seyyara
iayakte
isekmikisliagir, rarka
arkaya

araba,
ayn
semtleri
sesl
e
ri
y
l
e

n
l
a
tm

l
a
rd
.
Fabri
k
di; Rstem
ve Hasip.
ka karKonyal
sndakilaYei
ayevi'ni devi
r ald. Sonra
hemeriHanilikflisdefabri
: Rstem
rla, lSMemleket
vasllarla,
az

"

Y K CJ

MAV BEK +

Zongulnddakl: elleri
larlnae, Antepli
lerle birdeeri
oldu. nHasi
pm, iona
sver
oldu. Rstem
Hanif ikisine
der
kzg
geen
nimetin
i
bi
l
y
orl
a
rd
.
imdi
gel
i
p
bi
ayn ise, Hasip yan geiyor, Hasip urasa Rstem oral deildi.
Hasip, kardei kardee dman eden gurbete svd.
"Nensyl
ne "de senin iyiliini stiyor. Yarn ok olay olacakm.
Gitmesi
, kareyecek.
masnYidedi.
"Ad" dedi
Kirazlmesi
raz aaac
n gel" diin i an
layasn,
Rstem,t ama
"Oysatvbe
bizimkioral
r silmyoke kikirazbakp
ieibahar
dir imdi.
"Sizin
oraloralaarrsilme
kibaraz. iTekeiaa
dir debulneamazsn.
demeyeikalekkpbereketti
buralarar. geldi
n nRs
tem?
Bi
z
i
m
da
n
En
az
dan
suyun
var
ol
d
uunu
gsteri
r
.
Orada
kal
s
ayd
n
da
doya
doya
ki
r
az
i

ei
grsey
din."
"Benima. Tutunamamz,
topramn ieio vaki
deitller zormu
Ben dahank.
bebeyken
babam
bizi alp gelbizmimi
stanbul'
Meml
e
kete
dnnce
!, ehreeri yar
yakncybirdkova
kynebuday,
yerleminohut.
iz buYardefa.s biizimek. Sonral
olur dear
da
de!ncel
ditarliamkyne
yer
ora.
.
Afyon,
pleri yariyi,yyla vermez
olydorsun.
ular. Yevmi
yelparai iigeialyortreline.
mak daha
hesapl
airlnika
gelylde idei
.sahiYarclk
kurtar
Topl
u
Yevmi
y
el
i
i

gn i varsa,
gnnyok.
bul'a dedil.kBi. . rBabam
barnamazs
z deyiOp zaman,
durduydu.biz" arkada, gidelim stan
"yleyse iek deyip durma, bacanak, varsn iek kokusu da eksik olsun."
k, Aliservi
S. ilesinbirli
ktegelp montaj
milerdiol, aNideli
, montaj
serviRstem'
sinin eni aeskirlte
riyordu.
nden, Gavur
montaj
de
al
y
n
a
svp
saymas
bizi montaj
a evimahkum
etmidayd, imi.o yzden,
Rstem"Buambalgeceajdasendesra kaliiasym,
i ol
duuna
yan
y
ordu.
Ali'
n
in
Avc
l
a
r'
yoksa
yar, inkiyetikzkarde
emem,"buldemi
evlti. eRstem,
"Olur
bacanak,
" dedi
, -r tane,
yle szl
e
mizatenlerdiyatak
u
p
necekl
e
rdi
"Yal
n
z
yata
m
bi
odada
serecekhepbaka
yer degecelyok.erde" / Hasi
pyerlve Hanif'
dyat
en ayr
ldkbacanak,
tan sonrabitekrer
ba
n
a
kal

y
ordu
/
"Baka
geni

e
rde
mi
y
oruz
ucuna uzanrz gider."
Rstem sustu, dayanma bunu gerektiriyordu.
Bir sredoldu,
kahvede
oturdular.a boald.
Nisan Kiakam
karard.
Gurbeti
hanldi, akir,miisitenel
gelenlerle
i

e
kanlarl
m
i
s
i
vardi
y
adan

p
gel
arabasn
isi tam yorgana
dinlenemeden
gece postasnn yolunu tuttu, ki
misi saznaiteleleattyerek., kimKiismi yamal
ban gmd.
m.Kahvede sylenti oktu. Geen ylkinden kt olacakm. ok kan akacakki.

+-

+ TAH R ABACI

Gelirken
bakkal
aisuram
lard, Rstem
yiyecekimbidir eyl
eer ialkdin.ciAlibarda
ise bakda
kaldan
bi
r
i

e
arap
tedi
.
Rstem
a
r
d
.
Oysa
s
tekl
iiyordu.
"Yarn bir eyler olur mu?" diye sordu.
"Korkuyor musun?"
"Korktuumdan deil. lk defa karlacam. Bilmek iin... "
Ali sessizleti. Geen yl da onun ilkiydi.
Krmzlar : yaz ve bayrak.
Siyahlar : insanlar.
kiyitrenk.
BirBinldeercealannazbal
angayntakiseslyei
lliki.mas
nsanlalapr dalgtrmt
ga dalga geldi
ke o
yei
l
mi

ti
.
dan
e
ri
n
korkuyu.
Sonra
alann yeil ii yeniden ortaya kmt. Patlayan mantarlar andran
o sesleribirden
n ardndan.
k ite, "hazrlkl.
dedi. "Bana
oldu."BirBuenli
yd herkes
. " sorarsan kalabalk o zaman hazr deildi, ondan
ci barda
ncy
koparRstem
p arasinkainrulum
peynibiri tyerlirdie, tirdi
. doldurdu. Taze ekmekten para
Kiraz
imrl
eklerinin
kokusunu
duydu.ar ktnden
Bir ara kalkpbaznc
karn iizleribe nodale baa
rnda
trk
d
anp
dol
a
t
,
tavanl
l
a
r
botu,
yamurlar yamt, odann birinde, koridordan gelen soluk kta mavi be
ihari grd.
banl"Bir
a.. ." mavi beik gtrdydk senin iin. Bir yl zor dayanabildik gurbete ba
ipucuErtesi
kar.gn binann sahibi olan o tuhaf adama sormaya karar verdi, belki bir
Yataa kvrldklarnda hep mavi beikten sz etti durdu.
0

-+ - -

RON MARGULES

Her ey Yolunda

DERSMZ
sosyoloji. Lizelse l3.iklKleriannli anlardanattkbaltanasonra
yp mparatorl
uklara: kadar

n
san
topluluklarnn
soruyor
Fero
-Eniarka
n mparatorl
ukemlesi
u ile Habe
mparatorl
uu aras
ndengel
daki farkl
ar nelerdi
r? ar
srada,
i
s
n
i
i
k
i
arka
aya
zeri
n
de
e
yerek
kafasn
kas
dakiMehmet
duvarazgn
yaslamyavaa
, belkielideni hikaldsnfta
deilmi gibi camdan dary sey
redenn-Evet

y
or.
Mehmet,
sylbirie.Afrika'da, hocam.
-ylBieribirAsya'
dad
r
,
tufanarkopuyor
kin, aesprikapylipanlglmeye
amayanlbal
ar biyleor.glMehmet
yor; komik
bulmyor,
mayanlfakatarkahkaha
bibilez kahkahal
n
ak
n
t
s
gl

hi durmayacak
gisnftan
biyiz. Haftal
aor.rdrHemen
zaten biardzdenndanbezmibizleroladen
Fero
al
a
mak
zere,
s
r
t
n

dnp

y
kyporuz.
Anderson
Hall'
unaylnndeki
merdi
venlBoaz'
erdena bakan
iniyor, bankl
futbolarasahas
n
gei
Hso'
n
un
kanti
n
i
n
den
a
r
m

al

y
oruz,
oturup
siaz'garaldanartakal
mz ayak
yoruz. gemi
Hulusileri,, avkar,
ben.kHafife
glor.msyoruz
hala.zdaki
Bo
r,
Sovyet
balk
kay
l
a
r
gei
y
Deni
z
le
aram
yemyei
l yamatagrnmese
aalarnde,arasbinrazdanilerde,
TevfikKaradeni
Fikret'izn'eevidoru,
grnyor.
Oturduin
umuz
yerden
Yahya
Kemal'
mezar var. Bizler de edebiyat olacaz. Her ey yolunda. Hayatmzdan mem
nunuz.
ARADAN
onyorum.
yl getiA.kDoktoramn
ilkbartl
yl. Beyaz
t Ktphanesi'
ntedide eskiim
dergi
l
e
ri
kar

t
r
mavi
nlkl,

,
yal
bir
memure
i
s
dergi
ciYzndeki
ltlerini tekiftekadeden,
getiriybuor,cibirini
bitirip gerie bana
veriyokorum,bykbir bakasn
veriyor,
bana.
l
t
l
e
ri
vermekl
bi
r
hatr
yapt
devletinkadna
dergilehakrinivermi
gereksiyorz yereda dei
eskiltitim;imgzeli
iin mbeniyazkgnleri
nad nanldeanelyiim
or. Birvaranu
lamda
ktphaneni
rurnbedi,
kflalphavasnda?
ktikarsattrmam
doktoruengel
olacaleyenm damevne
olzuatacak?hakkYinnedande,souk,
birka
ci
l
t
birden
rahat
rahat
homurdana
homurdana
ktphaneni
n arkasbirnerdakibirerkk
avluya
bakan
pencerel
e
rden
birinin
nnde
bi
r
masa
buluyor,
i
n
celemeye
bal
yrorum
ciltleri"Yurt
. Tarmvesektrnde
kk
aidele Feri
iletmel
eri zeri
ne ala940'
n aratlardar
mal
a
ar
y
orum.
Dnya"
dergi
l
e
ri
n
h
a
Berk

m
zal,
yazlm bir dizi yaz zellikle ilgimi ekiyor. Polatl kylerinde palamut retimi.
l

----------- -

A D A M

c;------ ---;-_-------------

_A

- ---- --------- - -- - ----------------

+ RON MARGULES

BesbelBirliyandan
bir doktora
almasnnbir yandan
rnleri.aklmn
ok parlak
yazu velar.unutulmu bir ke
not
tutarken,
uykul
sinlnde birbir profesrl
eyler kmldanmaya
balduymam
yor. Bizim
Fero,
Feriha Esenbel,
bir zamanl
arr
e
evl
i
y
di
di
y
e

m
y
d
k
?
Boratav'
l
a
rl
a
,
Boran'
l
a
rl
a
bi
lriklaten 1940'
laarrdn rsonlKanada'
arndannayaMcGill
kaydrlp
stanbul
versitesi'nprofesrn
den uzaklatad
.ndenibulunan
ve
y
l
ni
v
ersi
t
esi
'
NecatiAkam
Berkevedeidndm,
l mi? Bu telFeriefonha Berk
bizim Fero
olmasn?
rehberinden
Feriha
Esenbel'
inbinumarasn
bul
dum.
Uzun
uzun
dndkten
sonra,
ok
eki
n
i
y
or
olmakl
a
r
l
i
k
te
merakm
yenemedim,
numaray
evirrldim.
Hocam,
dedim,
hat
amyorsunuzdur
ama, ben Roni Margulies, 72 me
zunu.- Hat
Rahatsrlamaz
z ediyorum,
kusura
bakmayn.
mym, sormama
hatrlyorum,
dedi vegsterdi.
Margulies adl ka rencisi ol
mu-olabil
e
cei
sorusunu
inceliini
Doktoram
iinokudum.
"Yurt veUygun
Dnya"birdergilerini
okurken
Polgelaiptlsikyleri
hak
kndaki
yaz
l
a
r
n
z
zamannz
ol
u
rsa,
z
i
grebilir,
daha-ayrntl
sorular
sorabilir
miyim? sor, elimden geldiince cevaplarm. Ama
Roni,
tel
e
fonda
her
stediini
n'mioylurorum.o kadar
yla kalsn. O yllar hatrlamak, o yllar hakknda konumak ste
Ltfen.
kylemeta
ri hakkretindamideil,
o yfilan,
l ar hakknda
konumak
stisoru
yordum
asdum,l. Bense
Palvedal
amutPolatl
kyleri,
n
e
gei
batan
savma
bi
r
ka
sor
atk.
ARADAN
on yl daha bakt
geti.mNecati
Berk'
in anlar
yay
mland,
aldm.
Arka
sayfalar
n
daki
fotoraflara
nce.
"Necati
Berk
i
l
k
kar
s

Feri
h
a
Hanm
ile. " Yl ardan
1942.yaslBiram,vapurun
gvertesi
. fotorafl
Gen birarkadn,
dikadrseini
birgibicanbir
kunaran
simidine
o
y
l
a
r
n
tm
n
daki
n
l
a
r
ywooddikmi.
yldzHer
n and
yor. ParlHayat
ak bir ndoktora
rencisi, gzlerini parlak bir
gelHolecee
ey ryolunda.
dan memnun.
0

Y K

MEBUSE TEKAY

Frtna Vadisi
Karlama

ZAK
vei, ibirka
lgisiz oturul
arndanayrbirbirleri
ne yak
nlkaduymad
klarhayal
anlalan

ki

gn
sonra
l
m
akta
zorl
a
nacakl
r
n

o
anda
bile
U erdi. Yaamlarndaki tuhaf kesime noktalarn imdi bilebilseler buna
edemezl
pek aar,sessibirzbilikrlleerinatl
yle hemen
konuma
istei Deresi'
duyarlanrdin ,grl
ama igrl
mdi, odadaki
rse
ktc
a
an,
yal
n

z
ca
Frtna
aknn
siydiKadn,
. kucanda okunmak iin ak bekleyen kitabn unutmu, sanki biraz
sonra
kalArada
kp birrneiomuzni karacakm
asbkmesi
na dikkatl
e sehpa
rtsne
dikmucundan
iti gz
leri
n
i
.
si
l
ki
p
dudak
,
kendi
i

indeki
bir
rty
kaldErkekl
rdnerden
dndryordu
insana.ki elli yalarnda vard, pencereden dar bak
daha
gen
olan,
yordu
amas
zca.zAmas
zcaolsdia.yorum, nk bu ksz ve yldzsz gecede, bir ey
grmesi
i
m
kans
d
ne
de
uktan onlaralraambakarken
gzkapaklarn
onardiinelde.feneri
nden
glkarlklaer kalbile
dzl
ranYorgunl
yal

adam,
bi
r
s
z

duydu
Dal
a
rdaki
mduyamayacak
, oktan Frtna
Deresirlat'nirnansularna
kar
mt.i Onlar,
baharn
cokuil
sunu
kadar
sa
nedenl
e
ri
dehetl
merak
etti
.
Kendini
gilendirmeyen
konulara
saldruhlarna
ran, huzursuz
edici sbiteir merak
deizca.ldi onunki. Ka
dnla
erkei

t
mak,
onlarn
dokunma
y
di
yaln
"Souk
dei
l mianl? mineyi
yakaym
m?"
Kadnla
erkek
a
maz
gzl
e
rl
e
bakt
lar. Yal'C anadam
n ayn andademel
kaldridydi,
kal
a
r
y
l
a
omzuna
bakt
kadn.
El
i
n
i
de
savurup,
n

z
cehenneme'
yesonra,
dnpbtnglmsedi
. 'cml
nsanesesiyi bekl
nin semicakllercesi
' diynee yoruml
ad bubalgl
adam.
Vediminenin
gece
bu
bir
hareket
a
d
odada.
kenar
na gn yetecek
kadar
odun
ykda lsonra,
ar. Gazgetide,rmek,
ra
bulmak,
odunl
a
r
tututurmak
i

i
n
yar

t
l
a
r.
On
daki
mineye
mi, bilerrbikir,leriyanan
ne miodunlar
yakn nolmak
isnn
tediler bilinmez
ama,aynoturacakl
ar yerleri yle
seti
al
e
vi
,
yzne
de
anda
vuruyordu.
Sessi
zilyii ibiyirnarap
e yalikadam
bozdulirim: ama nce tanalm. Adm Zakar Duman,
"Si
z
e
ram
edebi
moteli"Benn sahiHande
biyim.Sosyal
" , eitimciyim."
"Ben dekadTuru!
Aslan,n bak
iletiilmarcinydaki
im."yumuamay fark ettii halde biliyordu
Zakar,
nla erkei
A D A M

Y K

- - - ---

-- -

+ MEBUSE TEKAY

ki,manikinsienni kolbrakp
giutnuse, at
onlaronlancak
sessiarab
zlii payl
arlaHande
rd; insanlile aTurul
r yaknpeyni
latrr
a
y
yol
a
ra.
O,
aarken,
tabaBirbirleri
ve meyveninhaz
rladnalakadeh
r zenlkale. drdktan sonra, Hande, Zakar'a dnd :
sal
"Burayailkbirkezmotelneyapmak
nereden
geldbii aklnza?"
"Bunu
zaman
dndm
lanl
miyaorum,
Amacm
raftieri, ntemiz
g ya birda
trekki
n
g
i

i
n
antasn
srtl
a
y
p
bural
a
rda
dol
a
ra
du
alabi
l
ecekl
araftabasiuyuyabi
ldnerek
ecekleri, sbaladm,
tediklerinana
i piibirizpimyinsanmz
yebileceklerahatna
ri bir yerfazlsunmakt.
ok
t
bi
r
yer
a dkn,
bu yzden
bi
r
az
amacndan
sapt
,
ne
ol
d
uu
pek
de
anl
a

l
a
mayan
bi
r
yer
oldu.ksa"
"Bi
z
im
iin
pek
allm
bir
tarz
dei
l
,
nce
ben
de
bi
r
az
yad
r
gadm,
ama
srede"Benim
allanyakalamak
bir scaklistedivar,iimnsande kendi
ni evinsann
nde hiyabanc
ssediyor.bir" yerde kendini
buydu.
evin"ok
de hissetmesi
kadar
gzel olmalsnz?"
ne olabilir?"
yabanc
l

k
ekmi
"Krk
dndakalkkalmalar
dmn. a,Kendi
topraklarndaseladei
lsenbiyabanc
sendkar.
Gidaryiayr
mleritarzlnydenlaryurt,oturup
mi
m
iklerinden
ml
a
ma

i
m
l
e
ri
n
ayr klart,rlsesierinioln standashepsi
nekendi
ayn yafta
aslrile :seniYabanc
! Yalnnara
zca
szl
e
ri
y
l
e
dei
l
,
bakl
,
ya
da
bedeni
n
bedeni
synel
na koyduu
mesafeyl
eduygu
onlardantamolmadn,
tekiar iolinduunu
hatoldrluunu
atrlar.hiSana
i
k
hi

bi
r
olumsuz
asal
a
r
da,
onl
yabanc
sse
dersin.' B unun
Ait oliduun
yere
dnme
i
s
tei
y
l
e
yaars
n
hep.
"
inmillekymle,
de yabancyenibirdenlbakedekurmak
yaamakistigerekmez
ki.de.Otuz
yl nce
kaarak
ayr
l
d

y
orum
ben
"
"nsanKar
kklyamata
erinden kaamaz,
hele
toprak
insanlaTekni
rnda daha
da glbidrtirinkkce,
duygusu.
kurulu
Pi

uva
kyndenim.
k
er
okulunu
iokudum,
i olarakiFransa'
yaiygii tyaptm.
tim. Byk
bir irkette
idiekbaladm.
ok
altm,
ok
i
m
i
ok
Dnyam
geni

l
e
e
ruhum
da
ona
yeti

meye
aldolutp. tatm,
Yeni yerlbunun
er grmek,
yenibirndisanlle ihtiar tan
mmak,oldu,yenirendi
eyler mkefetmek
isteiyle
i

i
n
yen
y
ac
.
irketi
n tadm.
alt Maki
tm lkelere
giherttimdi, ama
Frtna Vadi
si'binri,tepebu uuruml
ar
hep
i

i
m
de
n
el
e
rdeki
l
i
unutamad

m
ol
d
u,
gk
delkentlenleeriren bakarken
elli alFtrmtnametreye
uzanan
ladinAma
aalAvrupa,
arn yarbyk
trdmkentleri
onlarlan,
uul
t
usunda
Deresi
'
n
i
duydum.
lbulkuesitl.aYazarlar,
aiyazrlerida,yokressamlar
, Gzleri
felsefecinlerii yalnz
doaykendiunutmu
sanki.nAal
arr,i
r,
nehi
r
l
e
r
olmu.
i
benlikleri
e
evi
yorl
artyak,ygzel
ikler .deiOysl,.abunal
mheplarvard
nemlr, igkl
onlaerriniialn.tKstebekl
er gibni yers
altnde
tnadar yaan
orlr herar ley,
sanki
doa
n
da
ve
topra
ey.
bi
r
tek
onlardan
gi
z
l
e
nemez
hi

bi
r
Budnp
tepeledolrdeayaayanl
agelr, genl
ikGkyznn
lerinde bir anbinal
ncearlgiat,mek
istererlebural
ardan,
ama
p
yi
n
e
i
r
l
e
r.
di
r
ekl
,
uydul
arlka
blnmeyen
snrs
z
l

,
yal
a
nd
k
a
daha
gl

hat
r
l
a
n
r
.
Tepel
e
rdeki
si
s
,
art
ynca, gklerin arsn duyarsn, dnme vaktinin geldi
izihnnii Dndmde
anlne akmeye
rsn. balheraeyi
braktm gibi bulunca, hem sevindim hem zldm.
__A

_ ______________ _____ _______________

----------------------

A D A M

Y K

FIRTINA VADS +

Ne bulutlarlasabbezelrszi ldal
ar,derel
ne ormanl
ar,imnei bibek
beketmemi
aan papatyal
aar,rma
ne denigirenze
kavumakta
a
nan
e
r
gi
t
ti

l
e
fark
l
e
r,
ryal
halle"Kendi
riyle kalmmi nelazaman
r. Benimktyoklhiusum
yaaml
artarl
ndaabilarr dei
iekdilikmyaratmam."
setsem,
baak
n

zl
benedide,i"mdedide,
Hande.
"in
tuhaf
u
ki
,
baak
tarl
a
l
a
r
n

n
ortas
n
da
yatarken
dl
oral
ardanOrtaokul
kap uzakl
amaktn yan
. Geen
otobsl
ere bakz yatp, onlldaarnokudum.
iinde Snf
olmayfarkis
terdim.
u
teyzemi
n
da,
li
s
eyi
paras
lln,kznisanl
aefkat
rn baar
dan oktembel
gcedenem
verdininbiri, ihepadamnn
snf birincisi
olan
kyl

i
n
duyarken,
ol
s
a
zengi
kzma,
ben
den
esisilrmek,
gedikhayat
leri saygn iyingsterdi
kmlerie nbii rfarkyerettiamak
m. Kendi
mi amak,
kylararak
yanla
rm
de
kendi
i

i
n
ok
uratm.
grdm
ki,erkekte
benim hidahayadiyirygamad
e, dahakgzel
e ulalma
abam
, nhepi, bana
yanlyak
anltardamain
sanl
a
r.
Bir
l
a
r
baar

olma
i
s
tei
dlar. Ciarnsikad
yetenldayal
bu eiocukl
tsizliairsorgul
amak isitedi
imetmekle
de ise, nme
kan
ilk
duvarl
a
r
rd.
m

,
kocam
h
mal
sul
a
d
l
a
r
beni.
'okl, aklyermek
l, okiiniinislyorl
bilir,' adedi
kstedi
lerinde,imhayretl
e anlymordum
ki, beni vmek iin
dei
rd
.
yere
vard
da
"Yaz tatianllaerilmndeaz bile
giyorum.
tmediHep
im kymde
bideir kafesinayorum
imdia. r,Bazen
yaptmi
bul
u
bi
r
eyl
e
r
i
s
tedi
m
.
nsanl
dde
zeni
,
dnyay
dei

ti
r
mek
iin
di
d
i
n
i
p
durdum.
i
m
di
gi
t
mek
i
s
tedi

i
m
yer,
imezldeiiinmisiymor.gesiBalgiabdi duran
kym.
Oradaiininoksanlmuar, aal
aharcad
r, evlermyalan
ydor,
ama

m
yere
dnmek
aba
di
y
e
nyorum.
" nem verdiimiz eylerle, yalandka nem kazananlar farkl
"Belki
,
genken
uyor. dinginliinin
Ancak ya ilerltadedinkae,varabi
el dememi
doan
n vahi
liini yaa, dakentbaak
tarla
lolayak
arnn
l
i
y
or
nsan.
Belki
de
zamanl
yaamna
uydurmak
iinmgsterdi
imarn,iz abadan
yorulduygul
uyoruz.arnGenken
yalnzca
tutu
cuediyolarak
al
g

l
a
d

z
i
n
sanl
anlarn,

da
yaatt
k
larn
fark
or
ve
bunu
zl

yoruz.
Kye
k
r
k
y
l
sonra
dndnde,
seni
unutmam
oluyorl
r,r oocukl
ilikit no anlarn
tazeli
yorlar.zaman
Kentteilkzisilinenler,
hin o kadarinsanldolu,ar
iolhutiyor.
yalaaBurada
kadarheruuna
ok,ey olmas
vaki
kadar
dar
ki
,
ou
gerekti

i
gi
b
i
yaan
y
or.
Bi
r
hasta
varsa
onun
i

i
n
kayglanlr,arkadal
yo:-ulmasn
dibiylee,yemek
gtrlr.
Byk
kentlerdegider."
nsanlarn ou,
hastalanan
a
rna
gi
t
mel
e
ri
gerekti

i
n
i
dnerek
"Dorusu
banagarsonluk
hemen yap
kucakyor,atkyn
klarnyz
syledei
yemem.
Eskidiyekye
yeni
adet
geti
r
i
y
or,
k
z
l
a
r

ecek
k
z
d
l
a
r
nce.
Onl
arai, uymaya
aldei
madm.
Arakalsraknkyden
birka
kiiholtoplaanmasal
np gelairyda,orlafarkl
r, ne
mzi
ne
hi
z
meti

tirmeye

y
orum.
Mzi
k
ten
bir yerde
olmdeakyn
duygusundan
honut
kalgiyorlbisain.r.""
"imdi
dei

ti
r
mek
i
s
ter
"Bel
ki de. Sizni nasl
kar
ladlRiarzburada?"
"amlhemi
farkl

bir
yer,
e'ye balbir Trkemi
olduu izinvar, LazamaoldLaz
uumuz
sanlr,
dei
l
i
z
.
Hemi
n
ce
denen
deforme
olmu
i
v
esi
deil
dienr 'bu.denBural
a
rda
kkl

bi
r
Ermeni
ve
Grc
kl
t
r
var.
Hemi
n
'
i
n,
Hamame
geldii sylenir. Ermeni tarihiler Mool stilas srasnda Ermenisyalnzdm.

/\

Lucian Freud, Kpekli Kz, 1 9 5 1 /5 2

dan glesyler.
geldiimizi, Trk tarihiler, Orta Asya'dan gelen Ouz boyundan
oltan'duumuzu
Buraya
genl
ebirimini
r Kafkasldei
ar vetiRusya
ile ticareti srdrr.
1917
devri
miyle
birl
i
k
te
Rusya
para
r
i
n
ce,
kazandn
Rus
paras
ol
a
rak
saklayan
lar periparas
an olur.na dntn
Dedemin babasreni
, birnsabah
kalgeiktrirn. da,Sand
bir sandk
dolaa
usu parann
kat
ce
ok
tepeden
yuvar
lgnar. Maradar
karl
a
ra
kar

p,
kel
e
bekl
e
r
gibi
uuarak
Frtna
Deresi
'
ne
konar.
sorahikeveayeldndnde,
baBunyzden
da aarmam
tek saokkalnem
mamveritrr. izHer
evde
benzer
e
r
yaanm

t
r
.
bi
z
okumaya
.
K
z
, er
kek
demez
btn
ocuklar
m

okuturuz.
Burann
i
n
san
al

kan
ve
dayan
macTurul
dr. Yapmak
istedik'lediriyme idnd
anlamaya,: yardmc olmaya altlar. "
,
'
S
ra
bende,
"Ne
yaz
k
ki
benim
dnebi
l
e
cei
m
bir
yer
yok.
Babam
yargt
.
Hi

bir
yerde
iki yneldanocukl
fazlua kkalarkadam,
madk desem
yerianmdir.var.Ait olduumu hissedebileceim ne bir
yer,
ne
de
yalarndayereArtvin'
de okudum.
Dnyorum
dahihibir
izbeklkalmememe
am.
Sinoktasna
zi ait oldgetiuunuz
dndren
soruyl
a
,
beni
yaamdan
bi
r
ey
ren soru ayn belki de : Yaamn anlam ne? Mutluluk ne, mutsuz1 3- 1 4

A D A M

()

FIRTINA VADS +

luikn ne?doruBu olsorular


binl
erceolakez
sorulmu,
binlerceyanfarkltlar doru,
yant verilmi
tir. Herkes
ineml
a
n
bir
yant
maz
ki
?
Belki
btn
bel
k
i
hepsi
yanl.
i
ol
a
n
bu
sorunun
sorul
m
as
ve
herkesi
n
kendi
yantn
aramas
.
Yaamnancak
anlamhayalzerilerenesok
dndm.
Aklak, mant
a sokmayan,
absrd
bir
eyunuyaam,

abi
l
i
r
.
ok
karma
m
,
yoksa
basi
t
mi
oldu
bile anlayabihibir
lmi dei
lim. Belkm?"
i de kendi
sindenibaka
anl biramseslyok.e Hande.
"
"nandnz
ey
kalmad
di
y
e
sordu,
n
ci
n
mi
Tanr'yaebirkapatt
kez ihtiyacgece,m oldu,
sekizdekyaonamda.seslendi
Babamn
beniduymad
cezalandrmak
sabaha
m
,
hi
.yokSonraol
idiiknkat'kmrl
etti
m
,
ki
m
seyi
grmyor,
duymuyor.
Hem
kr
hem
sa
r
dei
l
se,
mal"Kutsal
diye dndm."
' da,dediaklTuru!
da reddetmemek
enarndorusu
belkiEnde,ok' dedi
, Zakar.en yoksul
"Hayr,
,
"bakn
yat
r
l
evresine.
inananlar,
olengel
anlalirdyor.r. Akl
ayalgeliarnartt
ce, oka,da snrl
arasyonel
r, llerolmak
getiriyzorunda
or yaama,kalykendi
n gisonunda,
bi olan
hti
daha
orsun,
en rasyonel
olani giararken,
sahicibal
lik duygusunu
karkkenl
yorsun.i dei
Olduun
gibibeni
deiml,
olmas
gerekti
b
i
yaamaya

y
orsun.
Krsal
l
i
m
,
ama
arad'Gelmecei
da, akln
dei
l duygunun,
ianltenliydimn .neBtnktgenli
bir yer.im, bu parlak gele
parl
a
k'
denen
bi
r
del
i
k
cei
nnardsaflarda
nda komakl
a.geti
. Sizyanyaam
baka
lgeikelevrde,
kentl
erdenzararken,
ben
hep
arad
m
Yaam
m
dan
ak
p
erdi.
Al
d

eyi
been
medi
iade edebive ldndm
irsiniz, ama: yaanan
nk imrmn
adesi yok. kalHerdan,nteksylveeselbenzersi
ze.
Bibyle
r gnnmiizsedurdum
Al
t

ayl

e
r,
yi
n
yaarm?
Nelyapterikyapmad
lgmisiaolmadn
piman olurum?
AsYaad
l istediklaimrmnne? ou
Yap
mak
i
s
tedi
k
l
e
rimin,
l
a
r
m
l
a
i
anladm.
benimokseigezmek
mim deiistilydiordum.
. SevdiNeysen
im kadnno ol,elidedi
ni daha
ok mtutmak,
dahasrlsklam
ok imek,bir
daha
m
kendi
e.
i
m
di
ak,Hande
alkol dkn
birbir merakl
gezgincia sordu
var kar: nzda."
kad
n
ca
"Sevdiiniherkes
z kadniinneredeparlakimbirdi?"gelecek dnde srarl. Ben, santral kurul
"Zeynep,
madan buralo, hiar grmedi
bir kez daha
grmeyi
, ocukl
uumdan
bimrasikni dikrnt
yakal
amay
seerken,

i
aml

h
emin'
i
n
doas
bozul
y
e
bin
kilometre
uzakta"Herimeyza toplamay
seti.
" siz hakl olurdunuz, ama hala anlamn koruyan
anlamn
yi
t
i
r
seydi
eyl
r var, ben.ce Zeynep bunlar biliyor ve siz, onu bunun iin ok seviyorsu
nuz.e"Bana
umut agerginlik
lad doru,yaratacan
ama bu nednerek,
ie yarar biskntyla
lmiyorum,bakt" dedionlara.
Turul.ki
Konumasnn
sinin"Elevi
baktl'aernkdaki
rtt nonu.hep birlikte Arrvin'e gidelim," dedi Zakar.
mayscaklk
erteleyin,ayar
A

+ M EBUSE TEKAY

Dler
de uyku tutmad. de birbirlerine anlatamadklarn dndler
uzunn
uzun.
Onayp,bir ya
nda kk
biner yap
kz ocuu,
bir ikinparadan
olde.uan"Beniamade gtr,
rlarn
bohal
teyzesinin
etei

v
erdi
Hande'
in
gzl
e
ri
n
ocukl
ara bakar
m, bulkk
a ykkzar,umars
ortalzca. temizlerim, her iini yaparm, buradan
gtrSzn
beni.
" tutmu,
diyordu
sorunzamannda
karmamkittaplarn
teyzesine.yutarDersleri
ni can kulaYlyalar
dinenabuk
lemi, gemi
ilerden, Hande
artahikalan
gi
b
i
okumutu.
neinceligzelp, kalbirkzalarnn
olmutu.
Sar sarbirkoanfarktylerini,
itiek...
aan
gsl
e
rini,
belinin
dol
d
uunu
etmemi
sitemi
yordu,salhepsi
gemiNete mmkn?
kalmt. Gzlerinin nnde be
lBunlar
irenimdi
anldnmek
ardekovmak
s
tercesine
l
a
d
elini.
hrkas
nknlakolyor,larno, baekintihirerek,kaldaya
nydaki
lastiklenreinbak
yor.krmLasz
timantosu,
kler giderek
bulan

r
m
or.
Teyzesi
kz,
bianlara
lekten kar
balysiyah
rugan ayakkab
lamantoyl
ryla aynan
nahnnde.
Anlar
or.
Elindeki
krmz
a
si
y
rugan
ayakkab
lar
hgidrslereka kolktua
frlatan
baka
bi
r
k
z
ocuu
beli
r
i
y
or
bu
kez,
'
A
nne!
'
di
y
or
ona
rykahlaanrugansesiayakkab
yle 'Anne!giyDaha
ka ykezorumsylartk.
emem' gerekiyor? Krmz
mantoZifiveri sikaranlk
mek
stemi
lgnca
koanfrlbiarmkztgrd
dnde.
Yumrukl
a
ddiyecei
kapnai billepmedi
ieribigiirnrgecede,
dideninmidebayl
herkesmt?ayaa
merakl
a
.
Korkudan
m,
ne
te aysanki
lyor, bana
hem seslendi
bir eyleler.r bul' Neyse
up syki
lemeli
:
'
Y
at
r

n
oradan
geerken
sesl
e
r
duydum,
herkes
inan: 'Dyahaor yatkk,
rdanyalnz
korktuuna.
Day
s onasana.
bir bardak
su'nveriankr'
p, teyzesine
dnyor
brakma
di
y
orum
'
T
eyzesi
der igite,bi
bak
y
or
ona
:
'Evde
eni

tesi
de
vard
.
Hem,
sen
de
gel,
demedi
m
mi?
nat
kendi
bilpdity
ini okuyor.
' Doru,
gelinidemesi
ne demi
ditiy, ebiamalirdisesinin
tnsndan,
evde
kal
bi
t
i
r
mesi
gerekti
anlamt.
Ne
Hande?
Sessi
zce
pencereni
n
nne
oturup,
sokaa
bakm

t
,
t
p
k
i
m
di
Frtna
Deresi'
n
e
bakt
gibi...Turul, raknn boazn yakan tadn duyunca rahatlad. arap sevmediin i,
rak
istedistemez,
ini sylhemen
eyemeyiine
kdz. dBazen
. Ayrntlbireyarda,yannn
kkyeteri
meselnceelerdegelisorun
ni
karmak
uzl
a

r
medi

i
dnr,
bazenkp,de doul
uuzan
yanmr giderbi geerdi
. yi insanlar, ve btn iyi insanlar
Balkona
sedi
r
e
oturdu.
ginebibenden?
, hemen Artvin'
burunlarn
beni
m, giitlmem,
erime soktul
ar, dicanlanr,
ye dnd.
Size neokha, simuze
e
gi
d
eri
m
anlarm
canl
a
nmaz,
derdi
n
i
z
e?
yi
i
n
sanlar
cann
skard
oldum
olas.
Kt
insanl
a
rdan
holand

anlamna
gelkmariyrordu
bu. yi'Yolaad
mayan,klarkt
demekyorsun.
deildi Syl
ki. Zeynep
olsa, esaslezi
bilenlr kavga
d
hemen.
n

reddedi
e
sene,
neden
erden
yana
oldun?
Nedeni, tamhaksdazlbuydu
klara kar
:kyitnleha,re muhta
neden?'olunmayacak
diye sorard
ona.
Oysa
Turul'
u
n

s
tedi
zaten
bir dzen.
--+--- - -

F I RTINA VADS +

Dereylhalie oynaan
ayyorlardnanne.
takld Ama
gzleriay. Bulutl
ar, ayaedipyolbulutardan
vermemeksyiriln
kmeler
n
de
di
z
i
l
i
ne
yapp
manayd
n yolnluatnuyor,bulkahuyorhuzmeler
ve hemenhalFrt
ndola'yaayolyordu
luyordu
nkda.larn;Frtna,
kah aybtn
de
reyi
i
n
de
sul
a
r
nn
daln
da,; yalan
knsyldaedin,umursamaks
zFrtna
n srdryordu
akn.
Batan
ayaa
kpk
kesmi

ti
di
y
ordu
kprerek,
yalan.
Daha
bana
bakar
bakmaz,
grdn
i
l
k
kpkl
sul
a
r
,
yrei
n
de
i
l
k
frt
n
ay
esti
r
en
kadn
d
ndn.
Artvin'
den
hi

i
z
kal
m
am

,
gl
e
yi
m
bari
.
inmsanlara,
komunun
beniFrtonna'ydrta. yamda nasl
batanNeNevaryani
kardki,, hiannltanmadm
mar biranlkezatacakt
?
Ge
bunl
a
r
,
dedi
canlbelianmaya
grsn,
istese de geemez
insan.ante
yeniya
yetme
Turul
,
merdi
v
enl
e
rde
r
di
bi
l
e
.
Zi
l
e
basmadan
nce,
kul

kap
yap
tryyaor;daFermude
Abliadea, etmek
ya radyoiindinler
ya arkisyl
er.Turul
Annesibirbisre
r eksiieriini
idenstetmek
al
d
n
her
gnderdi
n
de,
gelnde,en haber
seslerididinnlemek
ler. Annesi
hir.ark
sylimedimez.ieriRadyo
isesesyalgelnzmakam
yele
mei
i

i
n
al
Ama
d
en
hi
i
y
or.
Zi
sla basyor
tekrar
tekrar.
Neden
sinirleniiinyor?azarlBiranmay
bardakgzeyourtalsa,iinbu defa
ardaya
giho trgzel
mek
zorunda
kal
a
ca
n
a
m
?
Gi
t
memek
im revani, Turul
yi yiyemeyecei
ndie anlyor.
mi? Hibiri
deikil Fermude
tabii. SiziAbla
n hemen
buldu
unuz
nedeni
ancak
i
m
Neyse
akyor
ie
riden"Ki: m o?"
"Benim,
Turul
. Annem
biraz yourt
isaraltiyoryorda.: "
Fermude,
kendi
n
i
gstermeden
kap
y

"Gir
i?eriyi. olNedubakgeldyiin.
orsunBiak
n rakn?
Anan
hirt mbanyodan
kzarken
gr
medi
n
mi
r
ayd
kaptan
yok,
s

ov
da
temi
lendi

anlaTurul
yaym . "kuzu kuzu onu takip ediyor. i kpkl sularla dolu kveti gsteriiymori
Fermude
:
"Kaptan,
kveti
de,arnkp
de biecnebi
lkelerdenolmgetiadrdi. Albirafranga
i, lersenite,de
gavurun
dl
l
e
ri
a
z
l
n
tad
n
l
i
y
or.
Annenin
gn
gel
yat iine.
" hemen orackta, szd sedirde gryor Turul. Kvetteki kpkler
Dn,
FrtZakar,
na'ya, Fermude'
niinbiryzkezZeynep'
in yzneediykar
yand
yor. ..n grp rahatlyor.
el
feneri
n
daha
kontrol
or,
Artvin'
e giderken,gvenilmez,
yanlarnaKaradeni
almalarzgerekenl
eri pl'gaelnliyyorum'
or. Onldemez,
ar uyarmal
v, eribur,
rann
gneine
'
de
yamur
bast
r

kalrsn ialintndeer
da. Hazmiyrdilksozdayakalbelliandei
rlarsa,l. Andolaamazl
ar da.Hande
Aslnaolsbak
lrsa,
Turul
l
a
r
n

arayan
a
canna
minnet,
tuhafuadam,
hemgebekatruhunu
lmak, hemdinldendiarrdira. kalmak istiyor.
BelkBui detoprakl
iama
yi oldu,Tauru!
bu
yolcul
k,
onun
gebe'nsanlar
ruhlarge
iyi tanr.
Heptehcibiririleribilegelmi
; biriloldular,
eri gnderiamal
mitabi,abit unutmuyor,
rileri getirr,ilmi.
al

m,
konumaz
' derdider;
ninesiaal
. ' Gair,denlotlarer aklgidnenleri
a dtke,
grler,iinimbir
ekler akar, yldrmlar
n pei sragklyetiermek
A D A M

+ MEBUSE TEKAY

alboar yollara
yer brakmadan
fkni. rSonra
verir geltopraktan;
dereler,yatrmakl
ar;r kabar
re,ridenigelenzin
dalkar
g
atar
kendi
e
nl
e
ri
dnr,

r
l
a
gi
d
enl
lernedengndermedi
ki,adderler.
' 'Yaerikalanlar?'
disustu
ye sorard
Zakar
ninesi
nre,m'Ysena kalsyle,
anlar'
engel
ol
m
l
a
r
gi
t
mel
n
e,
onl
a
r
mu?'
'
S
usmak
say
l
derdi
nesina, gre
'onlarkalanlar
evlerinegndermemi
ekilip, gidenler
ienleri
in al; peki
adlar.yzl' Zakar
dnrd,
albirlikte
adkniaryaam
ti
gi
d
e
rce,
yzlerce yl

i
k
i
hal
k

n
ocukarn
ayran
kimdi?
ninesini
dnse,
dnde
onu grrd; yine yle olacak sand.
OysaNeByk
dzaman
bu,birkisalonu
m aklnahncahn
deni grr
ki
?
dolduran
kal'Baakal
balkdtanrantnsan'
kmyor.
HerkesZakar
kr
sdeki
adama
di
k
mi

gzl
e
rini.
te
sonunda
karsnda.
enOran'ndan,sradaocukluundan,
kulak kesilmiCezayi
dinlirylior.Frans
Nelerzlardan,
anlatFransa'
yor? Neldakier Cezayi
anlatmrliylorerdenki?
veedeninsandan,
insesisandan,
norsandan
... Zakar,
sz ediy'Lor.tfen,
Konumas
bitince,
kulaklaronasasorr
bir
al
k

yay
l

y
salona.
'
di
y
or,
'
l
tfen
susun,
malym
: diGiydeenler
iin evlerionanednyor
ekilip alCamus
ayanla:r,'Nsusmu
saylr
m?'arndan,
Duymasher
ieyimkans
z
,
dnrken
e

k
ar
al
a
mal
kabul ettikten sonra . .' diyor.
Sabah

Sabahn
ilk klaryladleri
tmeyeni bal
ayan yamurkuu
uyand
rd n
de.bir
Kahval
t

d
a
suskundular,
dndler.
Birbi
r
leri
n
i
al
d
atm
asna
duyguya kaprzgar,
ldlagnei
r. Ne zaman
ki yolayda nkoyul
dulleriar,niyamur
habercimavi
si bulutlar
sa
vuruverdi
n
prlts
l
a
tt
i
,
gkyznn
s
i
dindirdi
esintilerinonlara.
i. DeniOrmanlardan,
z, gz kara daligeklalarerden,
n ekitepelp, emutluluk
veren, dostbakabiyzn
gsterdi
rden
sz
ederken
gzlKakarl
erinin iairdaki
ne yenipdnen.arlardan, volkanik buzul gllerinden beslenen derelerlddeiler
nize ulaGei
rkent vermeyen
dar, derinaalvadiarllear kapl
ayor,dalyerar yerylecokun
akandi ki,elbulutlar
alelere dn
yordu.
si
n
e
gzel
bile bun
eki
c
i
l
i

e
dayanamay
p
,
doruklarna
i
n
i
v
eri
y
ordu.
Mola
verdi
k
l
e
ri
yerde
gnei
stmayakadar
balagelen
yan na
oturup,
aakakanl
ar.rRozeti
, blbl, akamsefas
leri dinledilner. beenmeyen
Ayaklarnn
dibine
serel
e
re
ekmek
i

i
verdi
l
e
mor
kumar
ieiler.nde kalakalna glmsediler. Baklaryla anlatlar,
'arnn,
Yaam
budur
i

te!
'
dedi
canlTekrar
anm giyolbiasevikntlkilyadirnleda,r. Turul'un ocukluk arkadalar bulunmu, anlar
0

Efksinos Ponros : M utluluk veren, dost deniz (Karadeniz'in eski ad)

ZCAN KARABULUT

Kont'un Kpekleri

H AVLAMIYOR,
dne-dol
aa-koa aralarnda fsldayor, karanln gz
l
e
ri
y
l
e
bak
y
orl
a
rd
.
Deniziglarkan
za alp, yukar
ya doru,
bauyordunuz.
evlerine uzanan
dar kadn
asfalt olgun
yolda
yrrken,
e
-oynaya-kokl
a
a
brtl
e
n
topl
Yan
n
daki
brtl
enleham
ri azbrtlenleri
na veriyor, az
dudaklna, aparmakl
rn dudaklarna
gtryordu.Bir evin
Sensennde
onun
hol
a
nd
a
r
n

parmaklarna.
ocukl
r oyunde, oynuyorl
acirdverte
, pallakanayakl
arylaarp
, sankiyordu
oynam
yor dagemiduruyorl
ardip
ylgeti
ece.i.aGeri
uzakta,
l
a
bir
mavi
gzne,
l
eri
n
gel
Biri resiarkan
mdezabaalmevi,, uzaktaki
iinde olmay
dleriendie doru
in. Sizyryordunuz.
kuzeyin iki yabanc
sm,
Karadeniz'
ba
evl
Kas
aynn tmeyen
souunda,
irmresienlmerde.yeiResil, nasmlelsrdea yeil.
Bir fresienerimde,: Boaz'
hafifen
salnan
aal
a
r,
nas
l
s
a
salnan,
bi
:
Rumeli
giinrsaniindelekelbalerik. Resitek1el
eri, arabal
aderylyrrken,
a piknikilkorkul
er, kaleanin
ysevgi
kntnlainr aras
arasnndada
m
l
e
rden
bi
r
i
n
r
n
l
a
paral
anp duruyordun.
Biolmal.
r resmiSonra
n iinbie rgitane,
riyordubiruyuz
bidaha,
r kpek,
oradakpeklolduer,
una
kendi
s
i
de
arm
tane
naslsa
'oluyordu da, havlamyor, dne-dolaa-koa aralarnda fsldayor, bula
ama
ne
mdenngei
p igikede
diyor,hissedi
slakyordun.
bir aza,Biriiparkn
ni rperten
bir akama
taynaor
lsnkalrdsabibolukta
senir resi. Kendi
i
tehl
bankndan
dyor,
dyordun.
Yangzucuyl
ndaki kad
nn savrul
an salsessiarnzdan
hareket
ha
lindekiNereden
kpeklere
bakyordun,
a
,
usulca
si
l
i
k
leen,
ce
uzakl
a
an.
kaynakl
afslda
nyorduyor,bu bulank
resim, nebir olresiuyordu
da phavlgidaimyorlyor,arddne
doldenaa-koa
aralar
n
da
m
den
gei
? Ne
bu
resi
m
l
e
r,
bu
sal

n
an
aal
a
r,
bu
ba
evleri
,
bu
Rumelifeneri
?
Bir
kabus
gibi, nedenyorduyinkpekler?
elenip duruyor,
odalardanberiyolbyl
lara,eyoldellairdan
parkleylara,erlpeie ura
ni neden
brakm
Ne
zamandan
samas
ynore,
ocukl
u
undan
kal
m
a
bi
r
korku
muydu,
bi
r
tak
n
t
m
y
d
yoksa
kendi
dun?
iliruhunda,
kinize bigvdende,
tiiniz acherkesin,
kl bir sonhermuydu,
aresine zbiradmlarla
yakl, byl
ayeordun?
Oysa
eyi
n
tersi
ak

vard
dal
g

n
bak
bi
r
korkuya,
bi
r
tutkuya
tesl
i
m
olmazdn.
Kpekl
e
ri
n
menzi
l
i
n
e
gi
r
meden,
maz,
odal
ardan, yollardan,
parklhibirardaneyokyoktu.nce,Nesenibirbyle
saplantl,
hareketli
resim
lkalp
ere ekecek
hi

ki
m
se,
kad
n
,
ne
bir
kent.
Bi
r
kadnn
rylarduyurmazd
ehierer. kayglanp
Byle gz ksarho
rpmazdolmazdn.
bir ak,
iKendi
mkansatnizlabrakmaz,
dedi
tmezdiyatt. Birntrlvarlyatakl
gelnamrayedieyenbitepeli
haberl
tkin gvdeni atmazdn. Aptalca gezinA

+ ZCAN KARABULUT

mezdi
n telimeviolzyon
kanal
larznteslda,imkimolmazdn.
i arklaraSevi
elikmeledieprealkialmazdn.
A-laBy
-maz
dn!
Tesl
m
az,
savas
itl
e
nmezdin.
lenmez, alIsltstak biolrmazaz, yan
nda zlmremez,
l mrsonunda
l konuanpesbiretmez,
kadnnbirgzelli
ine kapdkl
mazdn.
aramaz,
s
r
r
ortaya
mezdin.
Otobseedika
racanSevmi
za aldrtimn ybuor, oyunu,
gle-oynaya-kokl
aa senbrtl
enadam,
toplamabu
yaoyunu
devam
y
ordunuz.
ci
d
di
adam,
ci
d
di
sevmitin. Sana
Resimkallere,sa, doaya
karr gemi
mann,i unutur,
unutmann,
unutulmann
yo
levlunuerinin
bulmutun.
btn
bi
nnden
getiiniz
ba
birinyan
de herndakieyekad
yenind enppbalkokl
ardn.ar, Hersaatleyerce,hergnleyeolrcemazd
geri
,. ama
sana
kal
s
ayd
sevi

i
r
di
n
Hi. O
bkmazd
n
,
hi

bitmeyecek
sanrdn.
Kendi
n
i
kandrrdn.
Bu
sana
i
y
i
gel
i
r
di
brtl
enleregl
uzan
r
ken
yordu.glOyordu,birazo
sana
eye biraz
gO
lbiheryordu
zaten.
ydidi..
OOrazbiraz
birazgereki
zali
m
yaln ancgzy
dkrd.
. AkOnu
nasl
grmek

s
ti
y
orsan
yle gryordun.
"Canm
benim,"
dilim,yordu,
sevgi

"
k
v
am
n
da,
kararnda.
Alordu,
tn
dauzanyuzan
y
ordun
al
tnda.
Odalarda,
parklarda,
bidun.r azaDerinpatlunu
ysorlak
tulara.. .acYetmi

yordu,
eki
yordun.
Bi
r
i
h
ti

mal, acBaektievlrei
yordun.
rnnkadanarasngei
daki
pati
yorl
ardordun,yine, ama
his
sedi
y
ne oluyordu da,
A

KONTUN KPEKLER +

havlam
a-koa
rkafanda,
nda fslduzakl
ayor,ara,bulank
birdalresip gimddeniyordun.
geip
giBirdiybanktan
orlayrd.or, dne-dol
Birdyordun.
resimacanl
aYatakl
nyaral
orduaardan,
parkl
a
ra
kolyznde
tuklardan,donuyordu.
uaklardan.GlAcnylayzn
d
yordun.
Brtl
e
n
topl
a
rken
mutl
u
l
u
un
de. Gzl
erindeeyen
korkuyl
a ?byyen
neydi
? Neydi
yolpatilarda,kadanodalkpekl
arda eyermeyen,
parkl
a
ra
srkl
neydi
Ba
evl
e
ri
n
i
n
aras
n
daki
r geiskl
yor
du,yordu.srlIslaker hali
n
de.
Bir
anl
a
m
veremi
y
ordun.
Rahat
n
ka
y
ordu.
Cann
kamann
hayvans
arzusuyl
a yanzorlpatutuuyordun.
Sanabir kalaklasa
busevgilinin
ba evlkuca
eribirndenazandabirine
yerl
e
i
r
din.
A
k
l
a
makta
naca
n
toplam
uyur,toplam
uyurdun.
Evet,sevitamyorum.
da byl" Peki
e di,yordun
:n"Seni
haya
tmn,
deneyimlerimin
bi
r
akla
dl
e
ri
de
bu
top
lmakla
ama dahi
l
mi
y
di
?
Bunu
sen
dnmedi
n
,
o
sormad,
bir
ey
sylemedi,
i
n
an
i
n
anmamak
aras
n
da
bocal
a
yan
gzl
e
rl
e
bakt
yal
n

z
ca,
i

i
n
e
bir
ate
dt.
Byl
esikeliyeireolurdu
:uBa
evlyapar,
erindenkendistanbul
'a, kavgaladnyayl
rdan sevia bar
melrdn.
ere, kentlSonraer
den
l
yol
c
ul
kl
a
r
n
den
uzaklar,
yikulnaern,dlersaplantlarn
balard, yaknnda,
uzanda.
Dleri
nnnereye
taevlrderi, narzularn,
kor
nereye?
'
T
opl
a
m
ak'
dedi

i
ey
ba
e
dei
l
,
park
lara, Kont'Dndn
un Kpekleri'
ndleri
e tardnle,seni.dGiktrtiklklarnla
in deil, ldn
yaadnkent.
kent olurdu s
tanbul.
dei
l
,
nnde
kaplar
alyordu,
Alan
birdan,kapdan
Konstanti
nopoli
s'e giriydoor
dun,
yi
r
mi
bi
r
i
n
ci
yzy
l
Fati
h
'
i
,
bir
kap
ard
n
da
toz
bulutu
b
r
akarak,
lnudin,zbirgin.kere,
Yanbirndakikerekadnn
ellerip olmann
ne, salarbinta,mekyzne,
slakarzusuyl
azna asahiodalp aolma
daha
sahi
bilmeyen
ra s
nyordun.
Ak
di
l
enci
s
i
,

s
l
a
k
a
z
lar
n
di
l
enci
s
i
gi
b
i
y
din.
Hibir
ey
bu
tutkuyu
siliparatam
ynordu.
Herydefas
ndakendiaynni.coku
vearlheyecan
duyarak
buerlkente,
duor,
varl
aras
a
hapsedi
ordun
Uakl
a
,
otobsl
e
rl
e
,
trenl
e
gel
i
y
sevi
melerlda,e tazeleni
yor,yor,dokunul
arlaaa-koa
dinginaral
leiyaor,rndadizfsginleni
yyordun.
Ama biner
olresiuyordu
havl
a
m
dne-dol
l
d
a
or,
bulank
mhayan
den geizinpdanagidievi
yorlrairdyorl. Nas
lNasl
oluyoroluda,yorduodalda,ar,dyordun,
parklar, patibikalr dte
ar darder
edi
yor.
a
rd
.
giNana
bi, yatakl
ardan, nbankl
ardan. inden,
bedenin eskindentadbirkalmyordu.
eyler kopupAnadoluka
gidiyordu.
Mouskouri'
in
paralarn
di
n
lemeni
va
'ndaHisyeni
lenyaplan
midye uzun
tavalayryleri
rn, Bykada'
datap
glgesilar nMeydan'
de oturulnadan am
aal
aa
rnn,
ar'
da
n
...
Ki
bul
u
mal
rn, Magnum'
untadGzyl
e 68'yordu.
liler sergi
sinitadgezmenin,
renci
kahveleri
nydeordu,
ko
numal
a
r
n
eski
kal
m
Eski
,
zlemi
n
.
Elleri
n
i

e
yaram
bedenin,
kfrlerinbouuyor,
, yazgnn byl
esiunyor,e isyangcnediyetmi
in... anl
ar sizin
iingelaleniyordu.
Banktan
dyor,
yorul
y
ordu.
Hayat,
naka,gi
deni
,
yanl

l
a
r
n
dorul
a
r
nemsi
z
l
e
ti
r
mesi
,
ak
n
korkuya,
korkunun
tutkulyaordu.
rn herBieye
galidyordun.
p gelmesiydi.BirTutkul
ar da cesaret
istikendi
yordu,n ama
cesaret
yetmi
r
tuzaa
uurumdan
bi
r
daha
olamayacak
iparka
mde dyor,
parala, nsrkleni
yordun.pHayat
biarnmakt
az da buydu
: Hayat
yava
adfethedi
mlarla
birlbiemezdi.
srkl
e
nmekti
paral
.
Bi
r
kent
her
zaman
ba evleUzaktan
rine kmazd
r. Gzlerin, "Ka!
yebildiinHerkadzaman
n aryordu.
lyoln laduyuyordun.
Adn Uzakla!
kulaklar"ndida
f\

f\

+ ZCAN KARABULUT

yank
lansessi
yordu.zce Hareket
halindeki kpeklere bakyordun, gz ucuyla, usulca si
likleen,
uzakl
a
an.
Parka
girdihinzilzade,geiaal
aranrnaltkoyu
ndakiglkaral
tdelarkayboldu.
fark ettiGeri
niz. ynnzden
beyaz
bir
kpek
p
aal
g
esi
n
eodas
dnpna birs
pastaneni
n
gvenl
i
kol
t
ukl
a
r
n
a
oturmak,
dn
ertel
e
yi
p
bir
otel
nnnmak
vard, ama
kar
koyul
maz bir kuyru
gcn,kede
uslanmaz
bir arzunun
ekim11.55
ala
da,
patikay
and
r
an
yol
d
a
yryp
bi
r
banka
oturdunuz.
ua
naer,dahauaklikai r.saatEllivard
, normal
, biryerlyoleikvardbir ,hayata
dnmek iikurtulmak
n taksiler,
otobsl
metrel
i
k

s
s
z
bi
r
karabasandan
iin. tstanbul
kanatl
arHavl
nznamdeiyor,l, ayakl
arnzaa-koa
n altndayd
, ayakl
asrlndaznyorlaltanrdda,
karal

l
a
r
dol
a

y
ordu.
dne-dol
aral
a
r
n
da
f
anmanmnsadplnanl, buarsefer
gerekti
ler,, bal
"feriartahndakin siokti"orospu
klerim' ocuu",
, fsldamiyiorndensizebusaldkr
n

yap
y
orl
a
rd
frl
eri gei"buras
riyordun,
o akunsalorta, o yerigaridpirkpek
klndaki
adam,
"yiiin akaml
ar"
dimekandr",
yordu,
stanbul'
,
d
kurmak
ve
sevi

mek
en
uygun
memeleri
ne st eyryen
kad
nbirsanainsan,bakbiryordu,bekisen, birdne-dol
aa-koa
aral
a
r
n
da
f
s

l
d
aan
kpekl
re.
Gzl
e
ri
n
poli
s
ar
yordu,
sen,
evet,
bi
r
beki
!
Ama
nerde,
gnl
e
rden
Kas
m
'
d,
mafya
i
l
i

ki
l
eri
ve
faili
mehul
ci
n
ayetlerden
dol
a
y
yneti
m
i
protestonun
y
l
d
nmyd.
Sanki
btn
beki
ler, duyabi
polisielrirBeyol
u, 'gsteri
nda dzenl
ennendnizdainsiherkese,
z gsteriherdeydieyeler.saHangi
cehen
nemden
l
e
rdi
ki
c
i
l
e
ri
r
d
l
a
r.
Kah
rol"Yianse adam,
gzl
e
ri
n
de
kpeksi
bi
r
par
l
t

,
sesi
n
de
tehdi
t
kar
bi
r
ton,
konuuyor,
derngvenl
i biduyul
r yerusayyordu,
lmaz,uzaktan.
dikkatliBirbi
olun"rindiizyee bak
uyarpysusuyordunuz.
ordu. Darda araKpek
sra
arabal
a
sesl
e
ri
mordu.yd, "All
neydiahs, "yle
dei
lzmilar",Kont?"
diygerekti
e soruyordu
tekieledei
re, bell mili
kimiKont?"
dalydig, aadam
gei
y
z
l
a
r
ki
t
aps
bu
sefer
l
e
r,
"yl
dilayre myinyeldeyine,p, yard
sinsimglnzla ekoacak
rle etrafbinrztek kuat
yorlnakulrd.u Tasmal
arnorta
dan
boanm
Allah'
da
yoktu
lremi
kta.yor,Uzunelledirinl eizriayakl
yle peiarnnizzdea dolmiaydiyordu.
ler ne,Kont'
kaacakun kpekleri
doru drst
birz atyeryorldeagrd
k
r
m
penel
e
ri
n
i
,
k
p
k
r
m
z

at
y
or,
kopar
y
or,
kanat
y
or,
si
v
ri
di

l
e
ri
y
l
e
erkekl
i
k
orga
nn paral
yorlgeriardgel. Birmemek
ba evizere
nde,lsdlaryorl
k azlaardrda,. sonsuza kadar patlama arzu
sunu
bi
r
daha
yle bakyordu,
aalarn arasnda kaybolurken bir
kadKaranl
n, Boaz'k kpekleri
n serin suln agzlrnaeridyordu
dolunay.
3

10

GUZHAN AKAY

Hesab Alr msnz Ltfen?

DIfedecek
SES gc
: Heparam
yufkayyrekl
ibilikle.tenBirikaybetti
mda. gzne
ses : ho
Bir igrnr,
nsan dahayre
ke
orsun

k
ar
ni: tikitretincir,biriinivarlsktrolamaz
diye dn
kopuyor.
Dses ses: Bazen
: Korkaklk
me desence
bu?
sesiedemi
senin
iin.
D
kendi
m
tahamml
yorum.gibi seskonuuyorsun.
: Duvarlar rmsn
kalbi
ne,dyzne,
szl:eriline.kilDerinsesba:
Shakespeare
Yzl
e
ecek
ne
kal

ki
?

ses
larkensava
bitiyoroktan
daha.bitmi.
lerliyorsa
srkl: Yeni
eniyor.birAteyaama
hattadndamtamatacaksipergcm
alyorsun.
Oysa
D
ses
yok.
Szck
kurdu
:
Ksa
szckl
e
ri
daha
ok
sevi
y
orum.
Bitirmenin
hazz
ad
n
a.
Dra
seskyorum
: Anidonlar,
en kayboluyorum
ortadan.
Hi

bi
r
a
k
l
a
ma
yapmadan.
Bolukta
b
ilibal
kiyyi. orlBunalma
giriyyaz
orlayr.orlGnde
beyolluyorl
kez aramaya,
teleakn
fona
mesaj
brakmaya
a
r.
Mektup
a
r,
i
i
r
a
r.
Sanki
iinde srkl
einen
kendi
lyeriorlyamir. stergibigen,
. sesister: Hibiri
de olsunlar.
nefret etmilkleri
yor .senden.
nk
sende
l
kleri
tad
orta
yal
lkalvekez
birirleerkek,
destek
oluyor.
Cesaret
a
l

y
or.
Dinli
y
or.
Anl

y
or.
Bi
r
l
i
k
te
uzun
re kazyor,msama.
vitrinSzck
dolaykurdu
or. Sz:lainmekyor.mi Dgzel ses, i:ekSabaha
kadarkemisarrlmek
arak
uyumay
szcn
mi?
: Aklna ilksesgelen
nesneyiaksylyaamn.
e bana.kiDncisessi i:.kmak.
sessarm.
: Bir Ama
eya.
Darada sesbirses: Kalem.
:
Birincisi
Ate
bacay
ak
yorsun. rikipeks.ncisSii zaten
okyoruz,akyaz. Szck
kurdunun
bodyguard'
lar :
Birimiz
si
l
gi
,
birimiz
l
ip
at
y
a
dams
z
gi
r
mek
i
s
teyen
szck
lekri.rengi
Eskinsevgi
li hayal.i Seni
: Seninboyadglgenim yerde
yapyorum.
Seni
daha. Rengi
sonram boyayaca
m.
lkamera:
kahverengi
ben
ol
a
ca
m
sar
.
Konuan
Yorgun
birardastanbul
evilburas.
Tavanl
ar yksek.
Salonun ortasnda
kare
biYerlr masa.
Duvarl
tabl
o
l
a
r.
m

bi
r
ablann
ruhu.
Combi'nin
gaz
bitmi.
eer souk,
kediBenazgn,
kadn
yumuak.
Benmusun
gzeligzelim.
m, diyor,Szck
elleriylkurdu
e salar: nE
geri
y
atarken.
gzel
i
m,
beni
sevi
y
or
: En hison gr
kt
harfl
yor kadn. Yemesi
koloaday olsun
diorduk,
ye. Dbisesr daha
meyeceimi
mda,erineli asalzklia. mbKarlraktapencereden.
Ben
de,
bi
l
mi
y
rairbata
azkakulkomutum
caddeye.
sesya: nKaragzc
kbirz
anmsattn
bana.
Sevi
ken,
l
a
n
l
m

s
n
demi

ti
n
.
dayd
,
ama
gen
kzBrn
tazeliTrk
indeydierkekleri
. Sesini, hepi
karmam
te.siSabahl
eyidemi
n ilktii. iEnazenrel
na smak
ol
mutu.
n
i
z
byl
n
i
z
ite
e
ktel
i
ni
zin hammaddesi maganda. D ses : ok utanmtm.
35

+ OGUZHAN AKAY

Sarhom kafayl
auzundu
ne syleutan.
diiminDfark
na: Banyoda
varmamtm.
Szck
kurduvard: Yi.ye
meyecei
kadar

ses
kal
o
ri
f
er
bcekeri
sesm,: Apartman
nHaciMardin'
inde yabeklyordu.
Hemen
yukar
s. Nisesanta: Ka
. Son ogrd
Karagz,
v
at
olmay
e
yen
deri
paral
a
r
y
d
ka
.
D
ses
:
Bi
r
i
tabl
o
gnderdi,
bi
r
i
ask
l
k,
br
iirler,
bi
r
bakas
kum
saati
.
Son
gelen oydu.
Kumaasaatiaknyinordu.bir deiftiTzimrnakgi
i vardl eri:iZaman
nde. Kumun
olmdiasbe kt
gereken
yerde,
szckler
n
oktan
kum
saati
n
i
n
i
n
ce
beli
n
den
tek
sani
y
e
bi
l
e
szl
m
yor.
Ne
kendi
s
i
,
ne
bi
r
ba
kas
o akrebi
kum saatini
terslir, evine yelrmikyovan
or. nk
yeni
den bal: aanneme
yacak birhedihayatye aln akorka
o.ParaNe, veri
koabi
uabi
l
i
r
.
ocuk
cam.
r
misin?
Anne
:
Yar
n
para
haval
e
eder
mi
s
in?
Baba
:
Kendi
m
i
n
de
babas
oldum
hep.
D

ses
:
Bebei
m
,
sen
o
kad
n
l
a
r
da
bytr,
y
l
k

y
a
b
r
ak
r
snn .hi
sesgstermi
: Kralyorsun!
n korkusunu
mu
seersin,
korkunun
kral

m
?
D
ses
:
Ya
ses : Hangi
yam?
Amu?k olanFilologu
m? Aktan
kaan m? Szck
azg
nn
m?
e
yaramayan
m
?
Fi
l
ozofu
mu?
Hangisini?
kurdu
: Bir. Aram
oyunzdabu.diDejenere
Scrabbl
er. eyDyoktu.
ses : Hani
biri dan
de sevgi
liler, dnyor
gnnde
aram

t
l
e
geti
r
i
l
m
i

hi

bi
Ankara'
gelmi
mu.sesAkam,
grmek
stiyordu.
ses.aslSrada
hakiki, sevgi
latmad
i varken, gizaman
demezdianlna.
D
:
Bu
seni
n
mazeretin.
Bir
daha
a
aramad
kart
dmabeni
sevdi
ini. nce
ses :kat
Sylemeden
katAk
iinn zl
syorsun.
Kaakl
atarihi,
r, ka
anl
r
anl
a
r.
Senden
i

i
n
deerli.
abl
a
.
En
son
tari
fi
,
talardihni dabilinmeyen
biranladenklemi
mben.
DKendisesni: soy,
Korkak,
kaak,
konaya.
rgn bir adam,
yaral

ceyl
r
b
r
akt
.
ses
:
ben

k
ar
m
Beni
mstnde.
de artk kibir duvar
saatinmykselti
var. Odam
nyanliinaderndei
l. Kar biapartman
ni
at
s
nn
apartman
s
i
n
e

dayayan,
r
di

gi
b
doldsaat,
urulmbiur saatzaman
bu.AyarHeryok.gnSaatlbozuler geri
uyor,ye heralndgnnyap
lyor.ecekMasamdaki
k
k
ileri.
da
dzel
sadece.
Kum
isesdrt
dakikalSeni
k. Ayarm,
moralim,
kararm
bozuk.
"Korukenr'
e bowli
nge
gelsaati
i
r
mi
i
n
bebeim?
son
bir
kez
olsun
gremez
mi
y
im?"
di
y
e
mesaj
brakm
biri,
cep erevesinin
telefonuma. iYan
fotoraf
indenmdakiel sal, ba
lyor.n omuzuma dayyor. br, kitaplktaki,

i\ D A M

Feridun Anda ile Dnden Bugne


"Bir dil yaratmakta, yaam
kltrn yanstmakta yk
1
teme tur . . . ''
. .

'T]
o

o
(

-------

Y K

A.

_____

+ FERDUN ANDA LE DNDEN BUGNE

Konuan : Semih Gm

yk stne en ok yazan eletir


menlerden birisin. Bunun nedenlerinden
sz eder misin? Batan yaplm bilinli bir
seim mi bu, yoksa rastlantlar m neden
oldu?

- Buna rastlantlar demek pek doru


olmaz. ykye bilinli yneldiimi sy
leyebilirim. ocukluum masallarn,
halk hikayelerinin anlatld bir ortam
da geti. Yazn evrem, aile ortamm
beni hikaye etme, anlatma geleneiyle
yzletirmiti. Binbir Gece Masallar h,
ak ve cenk hikayelerini, Krolu kol
destanlarn halamdan, babamdan ve
evremizdeki anlatclardan dinlemi ol
mam, sonrasnda, yazlanlara ilgimi ar
trmt. Leyla ile Mecnun'u, Ak Ga
rip'i, Muhammed Hanefi Cenkleri'ni,
Eba Mslimi Horasani'nin serven dolu
hikayesini okumaya balamtm bile . . .
Bunlar, ocukluk yurdunda sredurur
ken, birdenbire, Gogol diye, adn sann
hi duymadm bir yazarn Mays Gecesi
adl bir kitabn okumaya balyorum.
1 963-64 '!er, ilkokul nc snftaym.
retmeni m Leyla Hanm'n "okudu
unu iyi anlatma" armaan. Hasan Ali
Ediz ve Vasf Onat'n bu evirisi ( 1 938,
Remzi Kitabevi yayn) beni 'yk'yle
buluturmutu. Bu kitap (Hasan Ali
Ediz'in Gogol ve Eserleri adl o uzun in
celemesi), baka kitaplara, yazarlara
ulamadan da bir basamak olmutu as
lnda. Sonra, ortaokulda, modern yk
sanatyla yzletim. D inlediklerim, oku
duklarm daha bir anlam kazanmt
bende.
Resim retmenim Fuat debe
li' nin, "Baarl resimlerin ans iin,"
diyerek imzalayp verdii Amerikan
Edebiyat Hikayeleri Antolojisi (Naciye
ncl, 1 963) elimden dmeyen bir ki-

tap olmutu. Birok yazar erken yata


kefetmeye balamtm . Okul kitapl
na, kent ktphanesine gidip o ocuk
halimle, bildik bir edayla, "Gogol'n,
Pukin'in, Dostoyevski'nin, ehov'un,
Edgar Allan Poe'nun, Mark Twain'in,
Faulkner'n,
Hemingway'in,
Stein
beck'in eserleri var m?" diye sormaya
balamtm . Sanrm bunlar rastlant
deildi. Naciye ncl'n hazrlad bu
antoloji , diyebilirim ki, yknn, yk
sanatnn ne olduunu kavratmt bana.
u an, o izlerden yrdm gnleri
anmsyorum. Uzun sre bu tr antolo
j iler okumu, yeni yazarlar I ykler
kefetmitim : Kamuran ipal'in ada
Alman Hikayesi geliyor usuma imdi.
Burhan
Arpad'n,
yine
Alman
Avusturya yk antolojileri . . . Elbetteki
Varlk Yaynevi'nin ekoslovak, Ro
men, skandinav, Yugoslav, Macar,
ada Rus h ikayeleri antolojileri . . .
yk, nce hayatn iinden gelip
beni sarmalamt, sonra da kitaplarda . . .
Tm bunlar, bana, ykyle bulumann
gen bir mr iin ne anlama geldiini
retmiti. Bunu da, 1 5- 1 6 yalarnda,
yaz tatillerinde, yl ard ardna, er
aylna almaya gittiim Sarka
m'taki ller Bankas'nn Su leri an
tiyesi'nde ve bu kasabann corafyasnda
tank olduklarm, yaadklarm ve oku
duklarmdan karabiliyorum u an.
Her sabah, kanal kazarak kasabaya
su getirmeye uraan iilerin puantaj n
yapmak iin, tepeleri ap onlarn yanna
giderdim. Elimde mutlaka bir kitap
olurdu. Bu da ounlukla bir qyk ya da
romand. Van Gogh'un Theo'ya Mek
tuplar' n ( 1 969, Azra Erhat evirisi,
Yank Yaynlar) edinip iiler alrken,
bir aacn glgesinde oturup okumaya
balamt m . . . Kitab bitirdiimde bu
alan insanlara, okuduklarma, hayata
baka bakyordum. Van Gogh'un, bel
leimde
ezberimde yer eden birok
sznden birinin ardna taklarak, ya-

Y K

Resim retmenimiz Fuar debeli ile; 1 968, Erzurum. Feridun Anda, Hseyin Haydar, smail
zrrk, Mehmet Katmer. " Resim, edebiyat d dnyamz sarmalyordu."

z'nn, yk'nn, roman'n, iir'in haya

dum. Masallar, halk hikayeleri beni y

t iindeki anlamn sorgulamaya bala


mtm.

kde bulururmutu. yk de iirle ro


mann kapsn aralamt.
yk, yaznn zdr. Bu ynelie
dnp bakarken, benim grdklerim
bunlar. Sonralar yk zerine dnp
yazmalarmn kaynanda bunlar var.
Yaz' nn okuma eyleminin beni u
landrd yer, hayat tanmak, ren
mek. yk de, bu okuma yazma eyle
mimde beni zenginletiren bir kanal;
hayatla, yaadklarmla kendimi tanm
layabildiim (ayn zamanda tanyabildi
im) , ait olduum yeri en iyi gzlemle
yebildiim bir an yk.

". . . nesnelere zgr ve gvenli bir ba


kla da baktk m, geri dnp srt evire
meyiz onlara. "

Bu ok basit gibi geliyor, belki! Van


Gogh'un dnceleri
beni 'her ey'e
yneltmiti. Bakyordum . . . Evet, yalnz
ca bakyordum. Yaadklarmzn her bir
ayrntsnda yk'y gr yordum. y
k, hayatn iindeydi. Ayrntlarda sakl
kalan, dilsizleenin dile geliiydi, susuz
luun yeertiiydi, iimizdeki sszln
sesiydi . . . zemeyip gremediklerimizi
tanmlyor; yer yer betimleyip anlatyor
du bize.
Btn bu yaadklarma, tanklkla
rma, hayatn en ince ayrntlarna birer
ykym gibi bakardm. nk bura
daki hayatlar tpk ehov'un, Gorki'nin
yklerindeki hayatlard. Okudukla
rmla yaadklarm yaknlayordu. y
kden hayata, hayattan ykye bakyor-- -----

,----

--..

O Y K U
.

---.

yknn edebiyatmzdakiyeri nedir


sence? Bunu biraz da romanla, iirle kar
latrarak yantlaman istersem, ksa bir
deerlendirme yapar msn?
- Bunu, iki koldan giderek, ksaca
aklamaya alaym. ncesi, bir anla
tm yaz geleneine bal olmamz. Ma
sallar, halk hikayeleri, destanlar, fkralar
dzyaz
yk geleneimizi dorudan

------

-------------- ------------------- - - -

+ FERDUN ANDA LE DNDEN BUGNE


etkilemitir. Yeni anlatm biimleri
bunlarla zenginlemitir. En Dou'nun
Bat'snda kalan biz, Anadolu'da bu ge
lenein taycs konumundayz. Gele
neksel szl anlatlar yknn bizdeki
kaynadr, hatta romann . . .
Romann bizdeki tarihesi ok yeni.
ki yz yl bulmayan bir tarih. Ama y
k yle deil. Bu anlamda edebiyattaki
(balang) yeri, etkinlii, belirleyicilii
daha fazladr, bence.
iirin snr yazld dildir. O dille
ulaabildii gelenektir. Gelenei zm
seyen I bilen air, dnsel olarak da
kendisini donanml klabilmise, edebi
yatla bir iz brakr, bir yer aar kendine.
Bu anlamda, "Fransz iiri Trk iirini
etkiledi," szn komik bulurum. Ama,
"ehov, Maupassant, Hemingway y
ks ykclmz etkiledi," szn
anlarm. Roman iin de yle. Demek ki,
yk temel biim.
imdi buradan, yknn edebiyat

biimlenedurmu. iirde, geleneksel ya


py krma abas (ki, bu salt dilde /
syleyite deil, biimde de) yine kay
nan dnya / Bat iirine almakta
bulmutur! "Be Hececiler"in, "Yedi
Mealeciler"in, "Garip"in, " kinci Ye
ni"nin, " 1 940 Kua"nn k kaynak
larn dnrsek. . .
Tm bunlar oluadururken "reddi
miras" a gitmeyen tek tr ykyd. Yeni
bir dil, yeni bir edebiyat yaratma aba
snda da geleneksel olana srt dnlmedi
hibir zaman. mer Seyfettin'in yk
lerinde bunun izlerini grmekle birlikte,
bunun en tipik rneini F. Celilenin' in,
Osman Cemal Kaygl'nn yklerinde
buluruz.
Bir dil yaratmakta, yaam kltr
n yanstmakta yk temel tr, anlat.
Kim ne derse, desin! mer Seyfettin,
Memduh evket Esendal, Sair Faik, Sa
bahattin Ali, Orhan Kemal, Oktay Ak
bal, B ilge Karasu . . . bu yaratmn en et

mzdaki yerine gelince : yk, bence,


yaznmzn her dneminde gndemde
olmu yaznsal oluumumuzu etkilemi
bir tr. Romanda ilk 'clz' / 'adapte' r
nekler verilirken (Namk Kemal' i, Re
caizade Mahmut Ekrem'i anmsayalm) ,
Emin Nihat Msameretname'yi ( 1 872 ) ,
Samipaazade Sezai ise Kk eyler'i
yazyordu ( 1 892).
Bu srecin uzanmnda gelinen
noktada, uluslama bilincinin etkisiyle
yeni bir dil yaratmak, yeni bir edebiyat
oluturmak dncesi edebiyat orta
mnda etkindir. B urada yk iirden
daha baskndr. Belki dneminde etkile
yici olan iirdir, ama sreklilii / etkin
lii genileterek g.rren yk olmutur
hep. mer Seyfettin bugn okunuyor,
ya Mehmet Emin Yurdakul, Mehmet
Aki f .. .
Yaznmzda, bu balang noktala
rndan baktmzda, roman - yapsal
zellikleri bakm ndan - hep Bat'ya ak
olmu. Etkilemi, bu etkiler dzleminde

kileyici rneklerini sunm ulardr.


Romanda hep kilometre talarndan
sz edilir. iirde de bu daha ok d
nemlerle adlandrlr. ykde, bence,
bu tr kilometre talar yoktur. Balayan
ve birbirine ulanan, amlanan gelitiri
len birok izgi vardr. Sen de biliyor
sun. ykde, yazn tarihi / sosyolojisi
asndan bu tr (dnemsel) ayr mlar
yaplagelse de, yk srekliliini, izgi
sini hep yeniletirip zenginletirmitir.
rnek olarak " 1 9 50 Kua" yklerini
ele alalm. Nezihe Meri'i, B ilge Kara
su'yu, Tahsin Ycel'i tek tek kum ta
olarak alrsak, dierlerini, Orhan Du
ru'yu, Ferit Edg'y, Adnan zyal
ner'i, Demir zl'y, Erdal z' , Tark
Dursun K.'y, Muzaffer B uyruku'yu,
Leyla Erbil'i, Zeyyat Selimolu'nu . . .
nasl adlandracaz.
yk, bence, var olan bu biriki
miyle edebiyatmzdaki yerini belirleyip
aklyor. Bilinen bir szle noktalaya
ym: kendi iinde en 'istikrarl' gelien
A

Oktay Akbal ile.


bir tr.

ram koyabilirsek, bylece, ksa yky


iire yaknlatrmann sultasndan da
kurtarabiliriz sanrm!

yknn, elbette ksa yknn, dz


)'az tr olmasna karn romandan ok
iire yakn durduu konusundaki diijiin
celere katlyor musun? Bunun nedenleri
nedir?
,

- Buna katlmyorum. iir daha ok


sylenmek iindir. Biem ve sylem far
k vardr. Ama "iirsellik" dersen, bunu
anlarm. Bu da yknn kaldramaya
ca bir eydir. .. mlediim yanyla ro
mana daha yakndr. Birok nemli ro
mancmz ykden deil, iirden gel
mitir. Sabahattin Ali, Orhan Kemal,
Yaar Kemal, Fakir Baykurt, Vedat
Trkali . . . u an ilk hatrladklarm.
iirde szcklerin ritmi nemli, y
kde yaps. Kurulurkenki syleyii, an
lamsal yaps. Temel ayrm bu bir kez.
kisinin arasna konulan "dzyaz" iir . . .
B u da ne lde doru, tartlr. Yakup
Kadri'nin Erenlerin Bandan' yle ad
landrlsa da, bence, denemeye daha ya
kndr. Ksalndan dolay bile benzeti
lemez, yakn durduu sylenemez.
"iirsellik"in yerin e bir baka kav-

...

Y K

Ben yk deyince "ksa yk "y anl


yorum; "uzun yk "y baka bir tr ola
rak grmek gerektii kansndaym. Ele
tirmenlerle yaptm syleilerde benim bu
saptamama herkesin katlmadn gr
dm. Senin de dncelerini renebilir
miyim?

- yky kendi arasnda ayrmla


mak ne lde doru? Ya da "yk=ksa
yk" demek yeterli mi? Peki, hepimi
zin bildii u tanmlara ne diyeceiz :
Ksa ksa yk (shorr short story)
Ksa yk (short srory)
Uzun yk (nouvelle) .
Bir de "minimal yk" var. "Anla
r"y ne romana, ne de ykye dahil
edebildiimize gre, bunu nasl tanm
layacaz! Bu adan, senin yk
ksa
yk snrlamana / tanmna katlmam
g. Belki, uradan yola karak bu er
eveyi belirliyorsun : yk ne anlatr /
anlatmaldr, nasl kurulur / kurulmal
dr. Buna grelii belirlidir, snrldr.

-+

Erhan Bener ve Vs'at O. Bener ile.

Bu alnca, baka ey olur.


yk, ounlukta, an'lar I du
rum'lar / kesit'leri / olay ve olgular
yanstmaya dnk bir tr olduuna g
re; az szle mi anlarmal bunlar? yk
nn bu yapsn belirleyen, biraz da
metnin akl veya kapalldr. te
yanna gelince : O ktay Akbal'n, bir ko
numamzda sylediklerini hatrlyorum
imdi : " yk, bir anda oturulup yazl
mal, bir anda da okunmal." Ama sy
lediklerinin daha ilginci uydu : "Tez
canl bir insanmdr. Canm sklr. yle
uzun uzun eyler yazamam. yklerim
de, romanlarm da bunun iin ksadr . . . "
O konumamzda, Sait Faik'in de byle
birisi olduunu anlatmt.
imdi, trlerin kna bir de bu
yanyla bakarsak; peki neyi nasl adlan
dracaz. Ya da snrlandracaz. Yaar
Kemal'in, Ortadirek'te, ukurova'ya
inii bir roman boyunca bu kadar uzatp
anlatr iin kzanlara yant olsa gerek,

sonraki romanlarndan birinde bir yap


ran aatan dn on sayfada an
latm olmas!
yky szck saylaryla tanmla
yamayz. Anlarna, kurma biimleridir
esas olan. Bilge Karasu'nun Uzun Sr
m Bir Gnn Akam ndaki "Ada",
"Tepe'', " Durlar" yklerini ele alalm .
Uzayan sz/ler deil, anlatlan gerekli
in boyutlardr yklerde belirleyici
olan.
Ben, yaz'y hayatla aklamaktan
yanaym. nk yaz, yaammzn bir
izdmdr. Her corafya, her iklim
kendi yazsnn biimini, rengini, yara
tyor, adlandryor sonra da. Biz, bunla
r, yenilerde adlandrma cesaretini bu
lup tartyoruz. mlediini yabana ar
madan, bu konularda dnp yazmak,
tartmak, yaratma cesareti kadar nemli
geliyor bana.
'

Romann gereklii kapsayp onun


derinliini vermekte ykden daha byk

FERDUN ANDA LE DNDEN BUGNE +


ti.iri.in di.izyaz geleneimizdeki etkinlii
bu dzeyin yaygnlyla orantldr
bence. Yazmak, yazarlar aras da bir et
kileim olduuna gre, dilin olanaklar
n kullanabilme, her iki trde de, yaz'ya
yeni olanaklar salar, diye dnyo
rum.

olanaklara sahip olduunu dnyor


musun? Bu arada roman ile yk arasn
da, gereklii okura szen yollar olarak bir
karlatrma yapar msn?
- Roman hem karma 'dr, hem de

kank. Btn trleri, yerine gre, ie

rir. Aktr her birine. Yaylmacdr bi


raz. En "obur" anlatdr. yk tek'tir,
maestro gibidir adeta.
Elbette ki her yaz kendi iinde bir
derinlik, younluk tar. zgn / zgl
yanlar da burada belirir.
Romann kapsaycl, derinlii
kendi gerekliiyle snrldr, bence.
Yanstt, anlatt eyleri en nce ayrn
tsna kadar verebilmedeki olanaklarar
zaten tr var eden. B u adan, ykyle
romann karlatrlmasnn, hatta y
knn roman gei tr gibi grlmesi
nin gsterilmesinin karsndaymdr.
yle eyler vardr ki, bunu yalnzca
ykde anlatabilirsiniz. yky var
eden, gerekli klan da budur. Okurken
de ylesi seimler yapmaz myz? yk

an'lara, roman geni zamanlara yaylr.


Yazarken de, oku.rken de bunlar gzetirz.
yk daha ok hayatn, bellein ar
ka planlarn anlatr bize; roman gste
rendir. yk duyumsatan, sezdiren.
Geilere deil, daha ok durulara ba
karz. Roman geiler zerine kurulur;
yk durular. ykde duru yerimize
bakarz; anlamaya, kavramaya alrz.
Romanda geilerin deiim I dnm
noktalarn grrz. Roman dnsel,
yk duygusal geliimimizi etkiler.
Bunlar daha da uzatabiliriz. Sonu
ta, her ikisi de nsana dnktr. u ta
nm benzetmeyi bilirsin : roman orma
n, yk de ormandaki aac anlatr.
Gerekliin okura yanstlmasnda her
iki ti.iri.in de farkl ilevleri vardr. Yan
stma boyutunda yazarn donanmn
hayata bakn gz ard etmemek gere
kiyor. mlediin olanaklarn nn aan
da dildir; yazarn dil bilincidir. Her iki
A

--

- D n ve bugn . . . Dn'n yk
clerine ylesine balym ki; onlarla
bydm. Bugnn ykclerini ya
kndan izleme nedenim de bu duygusal
ban sorumluluk yklemesinden olsa
gerek!
Benden stediin karlatrmay
yapmam hem ok kolay, hem de ok
zor. Kendimi geni bir aile iinde hisse
diyorum. S iz, bir sre sonra, aileden
kopar gidersiniz; baka kylarda, baka
kiilerle buluur, hatta balanrsnz on
lara. Dnp anmsadklarnz, unuta
madklarnz, yaanmlklarn antr
dklar olur. . . u an, ylesi bir dne
mete olduumu hissettirdin bana.
Bir yaz gn, temmuz akamnda,
Adamo'nun romantik arklarn dinle
diimiz bahemizdeki servilerin hrt
snn altnda soluumu tutarcasna oku
duum O rhan Kemal'i zlyorum.
Bir celep pazarna bakan kahvede,
Krt obanlarn barmalarna aldr
madan, Yeni Dnya nn sayfalar arasn
da gezinirken, henz ldrldn
bilmediim Sabahattin Ali'nin scakl
n zlyorum .
Okul sralarna adn kazdm,
" Karanfiller ve Domates Suyu"nun a
kr gzl yazarn zlyorum.
Aklar Kahvesi'nde Murat oba
nolu'dan dinlediim hikayelerin yazya
geirilmi en gzel rneklerini, yine bir

Y K

ykclmzn hem geen d


nemlerini, hem de gen kuaklardan y
kcleri yakndan izliyorsun. "Adam y
k "de teki eletirmenlerden istediim de
erlendinneyi senden de isteyebilir miyim?
Geen dnemlerin ykc/eriyle bugn
yazlan yky karlatrabilir misin?

'

+ FERDUN ANDA LE DNDEN BUGNE

kahvede, Baryank mer ile Gzel


Zeynep kitabndan okuduum Tark

Dursun K.'nn yklerini dnp oku


mak istivorum veniden
Bu u sayu'akla biti mem.
Mu'taym. Bir ocukluk an. Tey
zemin balara kar duran evinin bahc
sindeyim . Elimden drmediim, M e
met uat'n Trk Edebiyat Yll. De
.
mir Ozl'nn "Cbranl Halit Bev'in
lm"n okuyorum.
Halit Be 'in
yksn, o corafyaya ai t birisi oldu-

unu bilmiyorum bi
le. . . Ama bu ykyle
Mu bende iz brak
mt,
Demir
z
l' nnde zne d
mtm . . .
B unlar
duygusal
izlenimler gibi de gelse,
deil. Dn'n ykleri
hayatn birok kanalla
rna
yneltiyorlard,
bizi. Balanp gidiyor
duk her birinin ardn
dan. Bununla, "Nere
de o eski zamanlar"
demek
stemiyorum.
Ama bugnn yk
csnn zor bir dne
mete / zamanda oldu
unu biliyorum.
Glderen
Bilgi! i' nin, Mahir zta'n,
Inci Aral'n, Feride i
ekolu'nun,
Cemil
Kavuku'nun ykle
rinde de benzer duy
gular yaamtm.
Bugn, Neden y
le yk/ler yazlmyor?
diye soruyorum. Top
lum olarak farkl bir
yerdeyiz. Ama yazan
nsanlarn dn', te'yi
grmesi, hayata/insana
nasl bakmas gerektiini bilmesi gerek.
Bugnn yksnde insan ve ya
am bulamyorum. nsana, yaama clair
duygular da yok; iklimler, corafvalarn,
mekanlar da. . .

Gen ykclerden geen dnemlerin


ust ykiciileri ayarnda grdklerini ya
da lgn eken, gzden kacmamas
uerek
'
tiini dndn adlar sylqebilfr mi
sin?
- Bu ayar' imdiden belirlemek ok
g gibime geliyor. lk kitabn 1 979'da
yaymlayan Inci Aral, Leyla Erbil dzeA

FERDUN ANDA LE DN DEN BUGNE +


yinde bir ykc. Ama bu kua, bugn
"gen"ler arasnda sayamayacamza
gre. . . Sonraki dnemden Mahir zra,
Feride iekolu ,
Cemil
Kavuku
Mehmer Zaman Salolu geliyor usu
ma hemen. Ayfer Tun, soluklu bir ka
lem. Suzan Samanc, renkli bir coraf
yadan geliyor. Jale Sancak, zcan Kara
bulm, n ak ykcler. . .
Dediydim ya, o 'ayar' imdiden
koymak zor.

En gen ykclerin en belirgin


olumlu ve olumsuz zelliklerini dnd
n sanyomm. Anlatabilir misin?
- Genellemeler dorular ne lde
ierir? Ad vererek anmam genleri ze
cei gibi, sevindirebilir de! En azndan
anlmak adna. Gz dolduran, inanla,
sevgiyle yazanlar var. Bir ey olmak ad
na deil, bir ey yapmak adna. Ardnda
var olmak soluu elberte . . .
Faruk Duman, Asl Erdoan, Sema
Kaygusuz, Semra Topal, Niyazi Zorlu
genlerden ilgiyle okuduklarm .
Yine, kanlmaz olarak, genelleme
lere gideceim : Olumlu yanlar yk ile
neyin anlatlabileceini bilmeleri; olum
suz yanlar ise nasl anlatlacana pek
kafa yormamalar . . . Ayn lde dil bi
lincini nemsememe. Hayata ok uzak,
flu bakmalar; harta dna dp fante
ziler kurarak, ben 'in benliini yorarak
anlatmalar. D ve fantezi ykde bir
eydir. Her ey deildir. Baka 'ey'lerle
bir arada olunca anlamlanr. . . nsani
boyut yok. Bu da kimliksiz, renksiz kl
yor onlar. Ait olduklar yeri gremiyor
sunuz . . . Arnn hnerini biliriz . . .
Bukowski'den, Borges'ten balaya
rak yk yazlmaz! Onlara bir yerlerden
gelinir. rnein, ehov' dan, Hening
way'den . . . Bu da bir eksiklik.
Yukarda andm ykcler bu iz
ginin dnda elber . . .

Bugn ykde nicelik olarak gzle


grlr bir patlama olduu syleniyor.

Sanrm doru da. Bunun olumlu olup


olmadn soracam, ilkin. Sonra da,
nitelik olarak da bir patlamadan sz ede
bilir miyiz, bunun stnde durur mu
sun?
- "Parlama"nn tesinde bir ey. Bir
sosyoloj ik olgu demeliyim. Yaznmzn
hibir dneminde grlmeyen hem de.
B unu olumsuzlamamal. Ardndan iyi
eylerin skn edebileceine inanyo
rum. Biliyorsun, nicelik kolayca edinil
miyor. Bugnn gen yazarnn / yk
csnn en byk ansszl edebiyat
ortamndan yoksun oluu. Edebiyat
dergilerinin yetersiz kal. Bunlar olsay
d bu niceliksel grnm olur muydu?
Bu da ayr bir ey. Ortam ve dergilerdir
dzeyi nitelii yaratacak olan . . . Bunlar
edebiyat iin birer laboratuvardr adera.
Dil, dncenin aynasdr denilir.
Edebiyatta dille beslenir, dille geliir.
Ana malzemesidir nk. Dil bilincini
yeterin-:e veremiyoruz gen insanlara.
Bu olmaynca, yazmak ok kolay geli
yor. nk o bilin, disiplin (yazma /
okuma / alma disiplini) , sorumluluk
getirir. Nirelikse bylesi younlama
sonras ortaya kabilir.
B unda salt eitimimizin pay yok.
Sanat eitimi, edebiyat eitimi yetersiz
deyip. kurmlmakla olmuyor. D nen,
yazp eyleyen insanlarn da b u bilinci
(hayatn her alan na) tamas gereki
yor.

"Adam Jk ''de kendileriyle konu


tuum eletirmenlere sorduum son soruyu
sana da sormak istiyorum : En beendiin
1 O ykcmzn adn verir misin?

- Bu, Karacaolan'n gzellemesini


armyor bana. Bu I O'a hangi birini
yazaym! En iyisi yaayanlardan ilk on.
Dierlerini de baka yerde anarm :
Vs'at O. Bener, Tark Dursun K., F
ruzan, Leyla Erbil, Tomris Uyar, Erdal
z, Osman ahin, Adalet Aaolu,
Tahsin Ycel, Hulki Aktun.

MAGDA SZABO

Rol
D OL ona verdiklerinde hi sevinmedi. htiyar kiilii houna gitmedi
inden deil. Aktr mesleini sever ve ciddiye alrd, bol teknik yapt vard

kidinitaplaknr daakver yaan


Stanisyamurun
lavski'yi kefetti
atm
i gn veylOrman'
e bir heyecana
kap
lmt kivahi
keny
al
t

n
a
a
kadar
yrmt;
sars
c olmutu,
mutlekiaknagengevemesi
, kendini
yormas
gerekiyordu.
Ama
tiyatro
sz
konusu
ol
d
u
mu
ve
gevekti
,
baar
s

nerdeyse
kayg
l

kl
m
t
onu.
Daha
nce
bir meslyaam
ei vard
, sahneye
getisiinndeinkiartdeik okl, seyigenrcildei
lkidi deve
hersankirolbtnyl
ne baka
geleecekteki
,
hem
yalnz
kendi
e
ri
n
onun
yorumuna
bal

y
m

gi
b
i
hazrl
a
nrd.
Daha
hibigrevi
r ihtiynarondaroluyand
oynamamt.
Her
yeni
rds ikukuya
kaplmhemen
t : Belkrkki yade baarama
bykt.
yacakt
bu
i

i
.
Oynayaca
ki

i
kendi
n
den
hemen
Sahneye

n
ca
gerekten
bir
i
h
ti
y
ar
ol
m
as
gereki
r
di
,
sadece
yl
e
grnmesi
deiYz
l. nsan
iten iesorununu
nasl ihtiytramvay
arlayabilir?
grnm
beklbineer,rkenancak
abucak
zd.
Aktrn
arabas
yoktu,
genelli
k
l
e
otobs
ya
da
tramvaya
acel
e
si
varsa
taksi
a
rrd.
Butmtsporl
klmatrknlcahi
m aral
a
r
severdi
;
konfor
eksi
kl
i

i
skmazd
onu.
Ayr
c
a,
hemen
li oleremaskatlr
na karn,
kihim iltan
eyinmbiadr maa
gilerittinicenaze
de olurdutrenleri
ve eerni
vakit
bulursa
dnl
ya
da

ki

i
isun,
zlerdigzl; taver rvelaraklna
ve yzlyazard
eri incel. er, ster bir omuz silkme, ister bir ses tnlamas ol
Yz grnm
konusunda
zm
okseksen
doal biyandayd
r biimde vebeliirnmianltim: azBaba'
nn
tak
n
acakt.
Baba
hemen
hemen
l

de
yzn
rlerine benzerlerdi; bu yaa varrsa o da yle bol ak sal kuru bir ihtiyar
olbiurbirdu.
Evldomutu.
eri yeni kurul
anyeni
bir mahal
lerdeydi
, yoldiuzundu.
Bu blgeyicanliyai ndbilirrdi,yordu.
bu
rada
imdi
yap
l
a
n
yksel

i
al
a
n
gznde
Eski
ay
r; acnlzminesi
otlar arasnda
tavukl
ar yemleniyalrndiayak
, urdadolburda
eskihobirolmazd
tencereni; yern
mavi
y
e
al
prl
d
ard
ve
burada
a
mak
cam
kbirrklkei
arylaipinidolueki
ydu.riAkasyal
aar ndan vard
, kimileyitoprak
n bunlasetirnngvdesine
babir
ltren
ananhzl
r
i
r
di
.
Al
bi
r
ucundaki
zeri
n
den
a geti.inde ban kaldrr, gzleriyle katar izl e rdi. Sar baklar kzgn
ve dmancayd
Sabah. Annesi
vardinyiasn lmnden
sona erince,berihendei
n kenargidnidayordu,
dikilcenaze
en babasn
yoklgnamaya
gireiderdi
hep
oraya
treni
ne bir kayg yerlemiti : nsanlar evlerinden yitip gidebilirler ve bir daha yhi
A

ROL +

dnmezl
egrnce
nli. Babasii darahatlyitiaprgiverseydi
hali negerioludnerdi
rdu? Onun
fabri
kmannlar kaps
nyan
dan
getii
n
i
son
hzla
;
bi
l
d
i
k
ad
ei
k
te
korbas
lanr yank
llaanmaz
tencereyi
abucakeyebifrldnidan
karrd.
Fasulyukar
ye ya daeczanenin
patates
haz
r
m

t
.
Babasn
gzetl

i
yer
i
m
di
aa
buluSonnduualtyerdi
.inde Baba'y ok az grmt. Sabahlar roln prova ediyor ya
ay
i

dakadar
metniileinrlcelemiiyordu,
leyikin onu
evdenrahats
kyor,z ermek
sonraisevetemigeriyordu.dndnde
ise vaki
t
ovaktinin
ol
u
yordu
u
son
haftal
a
rda
en byk
blmnolabistdyoda
geiUzun
rmitizamand
. Artk daha
sakibunkadar
bir dnemi
oldnmemi
acak, daha
ok
birlikte
l
e
cekl
e
rdi.
r
eve
erken

ti
.
Eer
yal
n

z
sa
hemen
gi
d
i
p
yan
n
a
oturacakt
.
Baba'
n
n
ok
zi
y
aret
isi olKapuyor,y uzun
her hafta
fabri
k
adan
bi
r
i
onu
grmeye
gel
i
y
ordu.
uzun
alyavamakyryordu.
zorunda kald. Baba anahtar kilitte unutmutu ve
her zamanki
n
den
daha
l ar varOmuzunun
ki onu buhatlkadararndidakvekatlzaye gzlf boynunun
ememiri.deviniminde
Baba yalanrken
biraztaklkide
lalmYmak
t.
bi
r
eyi
hemen
hemenun kesi
olanakskeski
z ginbiveydineredeyse
. Ona sarlbak
rkengibkoliydiunu. "Kendime
okad : Ke
mikl
e
ri
si
v
ri
,
omuzun
ok
bolzayflam.
bir elbisBunun
e diktirfarkna
eceim,bilededivarmamm.
aktr iinden," bu daha kuru gsterir beni. Baba
Mektupl
arnama
gzden
geirdi,usonra
sigaraayamimeye
balocukl
kona arkaa
t. Kendi
ni
kayg
l

gryor,
bu
huzursuzl
u
tanml
y
ordu.
d
a
ba
rladp; sessi
duruyorl
abu.rd; Eviaktrn sessikendizlisii.nBui rahats
z genel
eden leyi
nhemen
bu olmad
n hemen
ann
z
l
i
k
ti
saatte
i
k
l
e
her
zaman
Baba'
n
eki
sesi
duyul
ui vurgul
rdu. Geen
yl, o br
Othelodada
lo rolne
aleurat
rken eki
sesleyeyapmak
ri gelip
metni
n
di
z
el
e
ri
n
a
rd
.
Onun
bi
r
eyl

,
bi
r
yagvenlik
da onarmak
iingibi,aletbikurusunu
rkcard oluyordu.
ve dzene
soktuu
dncesi
, bikir
duygusu
r
tr
yar

t
Duvarl
a
r
o
kadar
inceydi
trpsn
yalerdaonakerpeteni
iunu
i atthat
ndarlatalyeordu
tlerinvearp
butalduyul
abikk
liyordu.grlBu
ufak
tefek
i

ocukl
u
tm

l
m

tler oli moldaksuunda


zn Baba'
y oktand
dlemekr onun
iinoturuyorl
hemen hemen
olanakszd.alabi
Yallmieki
emekl
onlar
bu
evde
a
rd;
o
keyfince
iin Ama
odasndaki
masay
deiduruyordu.
tirmiti.
eki

art
k
suskun
n brakt
tti. Babandesoban
-bu
ras Sigaras
onun gzde
yeriveydionun
, ancakyanfrnna gievresi
snlnanyaneskindaevloturmutu
erinde almt
Magda Szabo

( 1 9 1 7) hem air hem romancdr. Kuzu ( 1 947) , nsana Dn ( 1 949) gibi iir ki
taplar savan korkun anlaryla savaan parampara bir ruhu dile geririr. Romanlar (Fresk, Sop
hie'ye Syleyin, Karaca) on iki yabanc dilde yaymlanmtr.

i\

MAGDA SZABO

bunaama- gzlhibireri kapal


, elleri. dizlerinin stndeydi. Kap sesini duyunca gzlerini
at
ey
demedi
PrlBaba'
prlnbirn eyll
ikindiyalnz
siydigml
, balkonun
kapsndan
daligyelek
a dalggia yscakl
kAtei
giri
yordu.
stnde
e
k
vard
ve
bi
r
tr
mi

ti
.
oluyelp olekmokadkorkutmutu
n iinden geionu,rerekamahemen
elini
yoklscaakd. dei
nk
bu ok
heptensouktu,
tuhaf
idz
Baba'
n
n
eli
l
,
daha
temivez vetebei
beyaz.r giBoum
boum
damarl
arnn stndeki
deri
de,
oesmerceydi
datrnakl
narin,arvepekisseince
b
i
beyazd
.
Baba'
n
n
kocaman
parmakl
a
r
hep
kboyamam
sk krlagerek,
n trnakl
arnn
evresibeyazl
yalanmt.
Aktr
iinden,
"Elleri
m
i
beyaza
"
dedi
.
"Yzn

yetmez.
Derimin
derive
dei
l
,
kemi
k
l
e
rimin
stne
konul
m
u
bi
r
tr

n
ceci
k
ka
t
ol
d
uu
i
z
lenimini
ren ok
zelsinbie rbakldn
renk gereksezen
bana.Baba
" gzlerini kaldrd ve yznde bir glmse
Kendi
me belirvedi. ySklkal
ardile. sark
kbneygariarasnda
bidnyordu
r titreme oldu,aktr,
daha sonra
kaslnear
gevedi

p
kal
"Bak
p
,
di
y
e
eski
d
en
kadar
kararl
, ne kadar
parlkar
akt.Gzl
ebriyidei
mi; daha
kk
ve daha ksk."
Baba'
n
n
grn
bir
tr
k

gi
d
i
.
"Sana
hibir
ey
sylemeyeceim,"
der giene
biydialbak,
"boadyerelar,bana
soru
sorma.dahaBeniokkendi
halsiyidim.eBaba
brak.dinli
" yor ve
m
aya
bal
ama
konuan
kendi
ona aranda;srburada
a cevapherveritrlyordu.vr Hep
keyi, ortalfli bira da
dzensi
zlteneke
ik hali paral
hkmarnn,srerdibir
odas
z
v

n
l
m

demir
lnevhann,
okni yapan,
saydayemei
aletin nkarmakar
k durduu
grlrd.
Masa
artk,
Baba'
n
ev
i

leri
i
pi

i
r
en
Bayari
Charl
o
tte'
u
n

s
tedi

i
gibi
ter
temi
z
di
:
Bir
rtyle
kapl

y
d
,
rtnn
zeri
n
de
i
s
e
kusursuz
bi
r
bi

i
m
de
bak
ml iki kl tablas
ile evridoru
li birbivazo
vard
.veOnaimdialeart
t kutusunun
nerdeyapmadn
olduunu
sorduunda
Baba
yataa
r
gz
att
k
pek
bir
ey
sylOna
edi. Usanmt.
akn
akn
bakt.
Buyd"usanmak"
deyivei alikeitncikutusunu
yata
nbialtr ey,na
brakmas
kadar
Baba'
ya
yabanc
.
Ona
bakyor
perdede
eli
n
de
herhangi
bioyunuyl
r nesneaolaca
n ve vakti- buylenesneye
bu nesneye
ok balanm,
onusevmi

olhavaduunu
duyuracan
bir
younluk,
bi
r
gemi
ve
bir
verecekti
o -ama
imdi
ondanYiusandn,
art
k onunla
ilgilartenmediini,
onubir
ieystemedi

i
n
i
gei
r
i
y
ordu
iinden.
n
e
yannda
olacakt
o,
ama
k
kopulan
Nas
l birBulnesneacaktsemeli
? Oyun kiisinin yapsna ve uralarna uygun bir
ey gibi.
gereki
y
ordu.
bunu.
Birlikte
yemek
yedi
l
er.
Yemekleri
n
i
evde
yedi

i
zaman
sofray
hep
Baba
kurar
veoturup
yemeikalmdaanntrd.da alBabamakbu demek
meslekteolduunu
okumanniyi yabilirdadi.sadece
aynakezkarsnda
Ama
bu
mutfaa
oodasgittin;dank
Baba'
n
n
sofray
kurma
bi

i
m
i
korkuttu
onu
:
Bal
a
ng

ta
sofray
kurmak
da

s
temi
y
or,
yemei
n
i
genelli
k
le
mutfakta
yedi

ini
ve
her
eyi
tadiimnianngrnce,
gereksirty
z olduunu
syl

yordu.
Sonra,
bunun
olunun
houna
gi
t
me
serdi
vebardakl
gerekenlar eiriintabirmbakasna,
ak iin gidtabakl
ip gelmareyeiinbalde abidr.
Testi
i

i
n
bir
yol
c
ulua

k
t,
bakasnbia.r Aktr
ve gereksi
byk
tepside buna
topladdayanamad
. Buzdolabn; mutfaa
n kapskotu
n kapay
nca Baba'ndikln nerieiherkteeyidi/\

ROL +

kildiini,sarsldn
dolu tepsiduyumsad;
si ile geebibabasnn
lmesi iingzleri
yavanyava
kenara
ekiprldiltisni yakal
grd.a
Aktr
de
bir
k
z
g
n
lk
mkyordu
t nk.
En ruhaf
bykbirtitiakamd
zlikle saklbuadbyle!
srrn kefedecek bir dman gibi ba
ona.
Ne
Yemek
yerken ionaki elPaul
Amca'danve ocukl
haberasordu.
Yediyuduml
inden okarlaiboalt
iyordu
Baba,
su
bardan
i
y
l
e
tutuyor
r
gi
b
i
kk
yordu
Paul Amca
ankerigelmi
yormu,
kk
Franoi
s datyle,
bunu
kendisi
innde,
stemionu.onlardan,
zi
y
aretl
sevmi
y
ormu.
Kar
gi
b
i
beyaz
r
nakl
a
r
yznn
barda
n erilkeyi
ii zeri
nde prldyorBitirdi
ve olkluerinandebakBaba
yordu.herAktr
itahs
z
yemek
yi
y
or,
kendini
f
si
z
buluyordu.
yemei
n
so
nunda
sylekoldiilagelrneaneksel
szdorul
tekrarldau,dykseldi
ve kalkt., sonraDahadiddorusu,
ikheri eleyi
iyle
kolyeritnuunun
dayanarak
i
n
e
di
d
i
n
e
devisilkini
ne sarld.
Aktrn
aznda daha bir para armut vard, ona
yardOrtal
me gtrme
etmek
iin
p
kal
k
t
.
toparl
adktan buldu,
sonra Baba'
y, gzlSamayd
eri kapal,bu!elleSaat
ri dizsekilerizniingeistnde,
sobann
yan
n
da
oturmu
uyuyordu.
yordu,
yorul
m
usa,
yatsa
daha
i
y
i
y
di
,
daha
rahat
ederdi
yatanda.
Omuzuna
dokundu,
Baba hemendiuyand,
bir eylaktr
er gevelieindiden.
, sonra,Kapdan,
ok mahup
banyoya
gitti.iin"Neden
utanyor?"
y
e
soruyordu
kendi
s
i
n
e
bakmak
gerine,
dndn
grd
ve
daha
kk
olmalarna
kar
n
gzl
e
ri
eskisi
gi
b
i
y
di
;
yi
nnolduu
kendisisansna
ne kzd,kapld.
sanki aklamak istemedii bir srr varm gibi, sinsi
birBaba'tavr
yenidenteki
okuyarak
geceincelyariysordu;
na kadar
alt.
Sonuna
ge
libuydu
nceOyunu
yeni: Kendi
denokuyarak,
baa
dnyor,
rol
l
e
ri
onun
alma
yntemi
roln
iyinici edaha
kutmak
iinhemen
btnhemen
brlerikeyiniftam
olarak tanOyun
may
gereksini
y
ordu.
Kendi
s
sakin,
l
i
buluyordu.
kii
si yava
yava
biimleni
yor vealsomutl
amayayaklbalatyordu;
gece
yarsdnu.a doru
iveskeml
e
sini
her
zaman
nnde

aynaya
r
d
ve
i

e
koyul
Tavnr
hareketl
e
r
deni
y
or,
ihti
y
arl
a
r
gi
b
i
oturup
kal
k

y
ordu,
sonra
babas
n

n
yapt
gzlemi olduuindirmeye
gibi, bir veklgzltablearinin
sn ikkisaelkiyslea tuttu.
Aynaya
dorualilerltedi. Bave
gzkapaklarn
bak

k
s

t
l
a
maya
aram
yslk
ordualbunu.
Biraz yapBaba'
trcnnsorunu
zerdi
.sDaha
sonra,
kendi
si tepsi
elo iok
nde,zel
a
rak
geerken
mutfa
n
kap
n
daki
anl
a

l
m
az
bak
n,k
bak

takl
i
t
etmeyi
denedi
;
o
zaman
el
i
y
l
e
gzl
e
ri
n
i
kapad
ve
h
rklarlabilisarsyordu
ld. Bikir Baba
ocukyakgibnidakendi
ni tutmadan,
yordu,
lecekti
. hibir utan duymadan al

F ranszcadan eviren : Kerem Kurtgz

. --+-

ILSE TILSCH

Blbller ve Baka Kular

OTOYOLLARIN
kenarl
arndaki
aalar yazn dkerek
n ortasnkuruyunca,
da renklerinbii dei

tirmeye
bal
a
yp,
ard
n
dan
da
yapraklar
r
are
bulmmiakktarda
gerektiam. Uzunaaczamandan
berirlanan
plastikk
k Noelbeton
aalyuvalar
ar retenn ibiinr eidirketten
ok
al

p
haz
kildin.,
evrenin
grnm
bir
lde
dei

ti
,
ne
de
ol
s
a
daha
nce
byl
e
si
n
e
bi
r
ladi
kknar, sardebundan
am ve ardrahats
bolluu
yoktu;ardarabal
arytazela uzak
yolikllearlrae gievrelendi
tmekte olan
srcler
z
olmuyorl
,
yolun
yei
l

i
n
i
grmekten
memnundul
ar; evre
koruma
ve hava
kirlilii tartmalar sona erdi,
basAma
n da daha
veri
m
li
baka
konulara
yneldi
.
yerlplak,
eim yerlmelankoli
erindekikaaldallaarrdaylahastal
anmaya baldmdz
aynca durum
yenidnenin
ktleti
.
apartmanlarn
cepheleri
nnde
i karart
c bir biz grnmleri
imde yksel,ezel
n kestanel
erin, kuvezl
erininaverdajapo
nayval
a
rnn
bu
yapraks
l
i
kl
e
modern
roplu
konutl
otus
ranl
a
r
n
oynak
ruh
durumlar
zeri
n
de
ykc
bi
r
etki
yaratt.
nti
h
arl
a
r
n
say
gilerttiboal
ke arttyordu.
; hastanel
erin psie ehri
kiyatrin ilblmleri
dolup
tamimyor,arlkkocaslkoca
mahal
le
Bu
nedenl
eri
gel
e
nl
e
ri
eski
u
pl
a
r
n

yeni
den
canlandrmaya
karar verdimleyap
r. Ama
yenikonusunda
toplu konutlarn
rokoko
slubunda
m,madan,
yoksa
tudor
slubunda
l
a
ca
henz
bi
r
uzl
a
maya
varl
park
ve
bahel
e
r
mdrl

nde
alan
gen
bi
r
adam
kurtarc
zm
buldBuu. zm gen adamn aklna lokantada, yapay trlarn, ak merdivenlerinin
verinden
aelybak
alarpn ilarasnda
le yemeiparnlityerken
gelmi
olmalyd.
Tabann ze
e
rde
o
rengarenk
l

ve
hi

solmayan
i

ek
arajmanlarndan
birinfi rgrd
anni, buluunun
verdi
i heyecanl
abgenl
erei yeri
zgnebikotuu,
r biimdehararetl
yerini
l
a
d

,
eti
salatasn
ve
tatlsn
masada
r
ak
p
den
bir biliimr. deAmamektupl
aimr yazmaya,
telefonbikonumal
ar nk
yapmayagerekte
baladyled
nlebi
dedi

gi
b
i
,
bu
sadece
r
varsaym,
olup
olmad
n

bil
e
mi
y
oruz.
Sonuta
szn
di
n
letmi

ti
,
nk
o
gnden
bu
yana
park
ve zelolarak
bahe gerekl
dzenlemeleri
nde yaplan kkl deiiklikler, onun nerileri
nin Yapay
sonucu
e
i
y
ordu.
am
aal
arneitsalli alayanlar idarketretmeye
artk yapay
hlamur,Hernarzaman
ve kzlyemyei
kaynl
aal
a
r
,
al
p
gl
l
e
ri
ve
balamt.
vesinirleri
her trlne ve hava
koulgzleri
larnnae dayan
kilgelbudi.bitki
ler byk
ehir halknn
gergi
n
yorgun
i
l
a

gi
b
Kurakl
k
,
asi
t
yamurl
a
r
,
ki
r
l
i
hava
yapay bitkilere zarar veremiyordu. Ksa bir srede parklar, caddelerin kenarlar ve
-

."-

Y K CJ

BLBLLER VE BAKA KULAR +

ocukl
n oyun alnainldayan
ar yapay
rle donand;balzel
sahipale
rirtmad.
nin dearbaheleri
kl plyeiastillikkbivetkiilerlekle esslemeye
amasmlkkimseyi
Bugnbu iartsterkbiryenibahel
yntem
iysiterce yerlemi
durumda.
Biokulr inaata
balyapanaca
zaman,
i
ev,
bir
apartman,
i
s
terse
olsun,
alatn
drlynor.da Sonra,
kalan arsan
n
topra
kaz
l

p
kal
d

y
or,
zemi
n
zel
vi
b
ratrl
e
rl
e
s
k
ncedeni birbelibirilenmi
yerlyeor.re aal
araverakaldalyerar dibetonlanp
kiliyor. Ardstne,
ndan
ak
l
dkl

p
dzenl
m
de
yayl
Son
ol
rulolarhalii zaman
nde gerek
grnml,
ezibetonlmeyedelmedayankl
yapay
imndeyaptrlyor.
stendi
el
matkaplar
ya
da
al
e
tl
e
ri
y
l
e
zemi
deletiiklreilriyaor.
lp,ieklilerier, noke farkl

trden
i

ekl
e
ri
n
di
k
i
l
ebi
l
ecei
kk
borular
yerl
ve solmaya
karstel
garantiik isliteezelvebimevsime
r malzemeden
yapltiyror,ilebibali
kyor.mlPahal
ar ok trlkolesnek
aerinin
y, mrl
e
ri
sonsuz,
gre
dei
iindekokubir deverikoku
borucuu bulunuyor; daha ucuz olanlara
ise sprey
sk
l
a
rak
i
s
tenen
l
i
y
or.
Yeni
bahesaldzeninin
olumlu
yanlaerrisaymakl
a bitecek
gibierdeikalmad.
l. imdiSolu
daha
basi
t
ve
daha

k
l

ya
y
oruz.
Bahel
m
i
z
de
zararl

bcekl
canlralerir, kenel
er, gbre
sineklebirlyok
oldu.z Zararl
bidti.kiBiilerelecek
kar ikulm,lasprl
nlan ilaelcekar, yaprak
haere
zehi
,
hatta
e
gereksi
hal
e
gel
yok;
eri yerlyazeriiniden
kyard
mz zaman bile her taraf yemyeil kal
yor, Benim
ikn,
ekleriibirdeeklzamand
br
n
sakl
oruz.
r rahatsufazlkveduyduum
ey,larykul
arnedibiziimterkiz biretmesi
oldu.bir
Yaz
boyunca
her
gn
ekmek
kek
kr
n
t
l
a
besl
sereyi
gn
imtaklerilnmzeri
nnk
de hareketsi
z buldum.
Ot minik,
gri yabanc
renkli tyden
top gzme
hemen

t
,
bulunduu
yere
ai
ol
m
ayan,
bir
nesne
giblimiydi.,
Baheye
indim
ve
onu
yerden
aldm.
Eli
m
i
n
i

i
n
de
haffeci
k
ti
,
ayakl
a
r
geri
gagasEvet,akt.dediPaul,
dedinceden
m zntyl
en, lm.
Paul,
tahmi
etmivetikekm. Tek
ynlsyla beslenmedn
olmal.ki
Hiblblmz
bir ku uzun
sre
sadece
ekmek
ufa
krnt
yaayamaz.
Neyse
henz
yaizdenyor.ok uzakta olmayan, evredeki tek canl aata ya
Bu
blbl
evi
m
yordu.
yaldikmemekte
bir bahedisahi
byiordu.
ne aitBahesi
ti. Adam, heraacyandankesmemekte
vesnan
yerine
plbcek
astikvebirAa
aa
r
eni
ka
p
oraya
solucanlarla
doluydu.alkanlk
Blbl dehalibunlarla
besleni
yveordu.sabaha kar kuun
Pencere
akken
uyumay
n
e
geti
r
mi

ti
k
sesi
y
l
e
uyan
y
orduk.
Sonra
Paul
'
l
e
birl
i
k
te
sessi
z
ce
pencereni
n
kenar
n
a
yasl
a
n

yor, Blhavablaydnlanp
da msusana
kadar onunbiryalnzlk
arkdu. sAma
n dinlisonrayorduk.
bir
sre
beni
iin
gerekten
avuntu
ol
bisonrdentoprak
o da
kayboldu,
ard
n
dan
yal

adam
ld,
aac
kesi
l
d
i
ve
evremi
z
deki
parasArtdak herbetonla
kapl
andtt
. saatte uyanyordum. Yatamn iinde huzur
gece
kuun
suzca
bir o yana,bir bigecer buyiyana
dnp
duruyordum.
Bazen, sanrm, aladm bile
oldu.Kendi
Derken
n
e
bi
r
blbl
sesi
y
l
e
uyandm.
m ve pencereye
kotum.
Havaleyllkt,
ncekin kokul
akamar
konuklarmmizyataktan
iin stneattkoku
pskmmi.
iz yapay
aktanbirbayg
A

-+

r
FERRUH DOGAN

irif1

r/ [

yay
lyhiordu.bu kadar
Plastikgzelini
aalarduymamtm.
n birinden bir blbl sesi geliyordu, sanrm daha
ncePaul
uyanm,
arkama
gelkm, ioti.durmadan
Ona yaslandm,
uzunsankisrebiryldahaece hikal sus
dk.
kuun
tn
di
n
ledi
akyordu,
Kk
mayacakt. Sonunda, hala bylenmi gibi, hala dteymi gibi kolumu uzattm :
A

/\.

BLBLLER VE BAKA KULAR +

Oradan,
nar
aacndan
geliyDn
or, sanyorum.
Evet,
dedi
Paul
,
doru.
lkablosunu
eden sonra,altndan
sen kuafrdeyken
onu taban
oraya
monte
etti
m
.
Kol
a
y
ol
m
ad,
el
e
ktri
k
gei
r
mek
iin
im
kesmek
zorunda
kaleki
dmp. duvarda kk bir alter gsterdi. Burada, dedi, blb
Perdeyi
kenara
lnUzan
zledipalintzaman
aman
yeter.
Duymak
isblbln
temediinseside deyarkapatabilirsin.
eri
yukar
kald
r
d.
Dem
eken
da kesildi. Bahe
kapkara,
deri
n
bi
r
sessi
z
l
i

e
gml
d
.
Bunun
enbilyi sesitarafdinleyebil
, diye Pauleceisessiz, yazzlini , bozdu,
artk her isyatedidaiimlkibaharda,
z zaman
doya
doya
bl
k

n,
sonbaharda
her gece.
HayalGerek
krklna
urad
l,mpenceremi
saklamzyiorum.
Ama lsonra
bubaygduygusall
mdan
utandm.
ya
da
dei
n
al
t
ndaki
e
yl
a
k
n
baygn
koku
yordu.
Neyi
n
zl
e
mi
n
i
eki
y
ordum
ki?
Kar
d
aki
narda
ten
bir
blbln
ger
ek
olmas
bu
kadar
nemli
mi
y
di
?
Zaten
ona
ne
dokunabi
l
i
r
,
ne
de
yak
n
danda
grebi
l
i
r
di
m
.
_
B
unun
sesi
i
s
e
gerek
bir
blbl

nki
kadar,
hatta
ondan
daha
l miydi? Yalmuyduk?
adamn Bubakkumsizsebahesi
nzideki
blabcakt
ln. Vebanagnnbir eybi
gelrigzel
inder disesideiye kesi
korkmuyor
hep
bi
m
l
e
kal
lecekbandolunrsa,n bitevi
bir yeniye sbirini makaradan
alp deitirbrne
ebilirdik.sarl
Plastipkdurmasnn
ten olmasnn,ne
izarar
indevard
bir teyp
? o gnlerde kendimi abuk avuttum. Her gece, yine ayn saate kalkp
Asl

n
da
blbl

mn
al
t
eri
n
i
indiri
y
ordum.
ok
deri
n
uyuduum
gecel
e
r
i
s
e
al
t
eri
be
nim iin Paul indiriyordu, ben de eski gnlerde olduu gibi blbl sesiyle uya
nyordum.
Amasti bununl
a ikalmeye
mad.gelPaul
'nBaymdrl
erinblbl
den BayPaul'
Fischer'
leduymu
kars birve
z
e
ay
d
i
l
e
r.
Fi
s
cher
den
akam
bi
sesi
ni merak
etmi
gnn
ti. Paulortas
hemen
yukar
ybalyatak
odas
nu;a koup
altcerii, amaindirdi.
Bahe
birden
bire
n
da
bir
bl
sesi
y
l
e
dol
d
tad,
eki
de alButfark
mbelzdanki bikomul
raz farklarm birznsestikk
. oullarnn alamaya balamasndan,yineya
dademdsesiardanicaddeden
otomobi
lleriankagemesi
ndenyorduk.
ileri gelArada
iyordu.bir yl
e yakuldaakbyl
el,
her
zamanki
kadar
duyam
i
y
i
c
e
kesi
memiz gerekiyordu,
yoksa biro zariamplf aky
, bal
ay afincanl
arnn
tdaha
ngrtiysi olarasnda
kayboluyordu.
Kua
kk
i
f
ikatr
nrsa
bel
k
i
de
acan
syl
e
yen
Bay
Fi
s
cher'
i
n
pek
de
haks
z
say
l
a
mayaca
n

kabul
etmek
zorunda
kaldarnn
k; bugn
artna ksaklbuatrden
aletlbierr tane
yle oktu
ki, gzebulunurdu.
batmayacakO zaman
biimdekk
aa
dall
aras
nabi
l
e
cek
muhakkak
blbilirbdilmzden
dahagerekfazlabirzevkblballabisadece
lirdik, gecel
sesinei riistedi
im, ibunu
z gibiisoal
npkimsaiz
k
.
Sonuta,
terdi
e
i
s
tedi
zaman
dinl. Oysa
eyebilbiirdizimk. . Ayr
ca derioturanl
n ve asalr gerek
kl birblbln
uykudanyeridahane neml
i birbir kuey
olamazd
sokakta
yapay
koyduumuzu
rllierrse,lerdignn
bibirrinblde bgecel
eri rahats
zr eyolduklyaparlanmazd
ne sre
rekku
iyapay
kayetteolubulncareni
unabi
'
Canl

l
e
kar
hi

bi
ama,
i deiirdi.

/\ D A M

+ ILSE TILSCH

Bay Fischer'
in tahminleri
gereklemedi.
Paul'
nbiraldirkete
blbl
yapan
adamde
buluunun
patentini,
pl
a
sti
k
eya
reten
daha
byk
satt
,
bu
i
r
ket
hemen
retimer ku
getisesi. Plnadenstik mahrum
blbllerkalpiymasada
en. imdi
ok satherlannne
mal olgeldu.eninsanl
ar
uzun
zamand

l
a
rd
n
bah
esi
n
de
bir
bl
b
l

vard
.
Sabaha
kar
bl
b
l
l
e
ri
al

t
r

p
sesl
e
ri
n
i
dinlemek
modaercehaline
geldi. ttn
Sabah saatduyuyorduk,
e doru pencereye
ktmilzedatmeyebir tane
deil,
yzl
blbln
kendimizinkini
bile
gerekve
yoktu.
Sesl
e
r
her
yerden,
her
ynden,
btn
bahel
e
rden,
hatta
daml
a
rdan
mutfak
balkonlarndan
biesilenegelveiyfiordu,
tizgre
den yadeidapesten,
hafiftenyals,
melodik,by
baz
baz
c
r
tl
a
k,
mal

n
kal
i
t
y
atna
erek.
.
Genci,
k,
herarygece
kulGnein
arn akdouundan
malarnn, nceki
cvldarnalarnn,
demlere ekmelerinin
tad
n

k
ordu.
saatler
blbl
aitti. Blbl
sesi buDerken
sezonuni amar
moda ark
s

olmutu.
maazal
ar, tblbl
grisi
korselerle
pilajnamal
aarrdsatmaya
bave
ladlar.
Kadnlar
blbl
rengi
far,
r
nak
ci
l
a
s
,
orap
kul
y
orl
.
Banyo
tuvaletleblre griblfayans
deni
yordu.
amar
tozu reten
birtiyatrol
firmaar mal
larn n rekin
lamna,
gri
s
i
gi
y
mi

bir
dev

k
ard
;
btn
byk
Shakespeare'
'yr.la. " ve "Ku repertuvarl
ararnyay
a alldrl...ar." gibi
Diksjokeyl
err aldurmadan
"Ku
uar,
yavrul
a
sesl
e
ri
oval
a
paral
a

y
orlard
.
Ama
kelseni
meni
n
tam
anl
a
m
y
l
a
"kuu
gznden"
vuran,
"Ey
bl
b
l
,
gzel
ku,
i
m
di
nerdesiGecen . .rahats
. " kanonunun
kayd
iiinkayettenlbulunann
yldzla anlkiamanolduunu
bir plak ibugn
rketi oldu.
z
olduu
iin
ilk
kimsenn
annedeninin,
msamyor.uzunPlastisrek kulkullaanrlnnpiyasada
her
geen
gn
biraz
daha
ucuzl
a
mas
ca iyiicnesanl
eskiayripn seslartekriyininnegisakittiknesakidahan uyumak
tatsz, dahais
ktemel
sk ehalri emigelolmdesiuumi,da belli
yoksadeisadece
ldi. ylliylee ya"bldablbyle,
sonunda,yasakland.
akam sekizle sabah
alt aras
n
da,
resmi
makaml
a
r
n
ttrmek"
Bunun
zerineamar
bir sreasarken
ku seslkul
eri bahel
eyrdeorlasadece
gndzl
ealri duyuldu.
Ev
kad
n
l
a
r
bahede
a
r
a
rd
;
blbl
sesi
a
yan
bebek
leri Artk
susturmakta
da ok ietki
liyydiordu.
. AmaByk
sonramarketl
blblleerr son
tmden
"aut" oldu.
ki
m
se
blbl
s
temi
blblleri
mevsimtenso
nukulucuzl
u
una
katt
l
a
r.
Bu
arada
reti
m
,
k
z

l
g
erdan
ya
da
i
k
ete
gibi
gndz
ynelmiti.ardYukarda
anlan
ark
okulda lok
ardasathalalyok
seviEpeyce
lerek sylzamand
endiri
ibanl
in,aiyrakaratavuk,

s
pi
n
oz
ve
s

r
c
k
ordu.
lerianrda,bahelhuzurevl
erinde,eritoplninuavlul
konutlaranrdan parkl
akul
rnda,arnocuklar
n oyun
alkadar
anla
rbenzeti
yla yuval
canl
sesi
n
e
a
l
a
cak
lmapartmanlarn
i ku cvltlarpencerelerinden,
duyuluyordu. Amaarkaehrin
ortaskularn
ndaki evlcvlda
erin balkon
avl
u
l
a
rdan
p a
larndan,
duymak
da
az
keyi
f
veri
c
i
deildi.
kdBirnsre
sonra
saat
ayarl
kul
ar reti
l.mByl
eye ebalad;
bunl
aarrayarl
andklaralazan
gel
i
n
ce
kendi
l
i
k
l
e
ri
n
den
tyorl
a
rd
ce
yapay
kul
n
kullanm
man
llaerrindade oal
du: saat
rneiyerinnyumurta
hal
amak
iiolnamutfak
saati
,re,eleklktriakson
kli evolalaraket
e
kul
l
a
n
l

y
or,
korna
rak
bi
s
i
k
l
e
tl
e
kurgul
olarakkaratavuk
evlere de yatakdalyorlispinoz
otomobillere,
ard. sesi
Telyefonl
l sesiyzilile deil,
le alaryartordu;k kulbirakalartr
malayc bir zikap
Romeo

juliet'ini

CI

BLBLLER VE BAKA KULAR +

saati
n nsann
beyni
nkeyi
i oyanfli olduunu
ngrak dasesikiyerine,
biredemezdi
ayrkuunun
cvltsyla
uyanman
n
ok
daha
m
se
i
n
kar
.
Gsteri
sikulz yerlar isrme
rc gikulriiamrinbaar
yerinsezpilykasaya
papaan nsanl
trnden,
dahaeri pek
b
yk
egzoti
k
l
a
sonuland.
a
r,
sesl
eki
crdi olmayan
nestorinae'
leriretmeye
, alcidae1eri
, amazonlar,
kakadul
ar olalmak
stemi
yorl
a
.
Ama
yapay
mart
gi
r
i

en
bi
r
irketi
n
danman
a
rak
bavur
duuamaikioldu.
kubiKubi
limci laras
nerdasranda:r
geen rbimart
r tartsesimadan
sonra piaralyasada
byk
bir
parl
i
m
ci
l
konusunda
a
r
n
da
bir
trl
anlanamam
sonunda
sabrlar
taan
irketsnnyetkibandn
lileri tan
maya yol aan bant
yeri
eMart"Miongne
ilkar,mart
evi
n
e
u
ank
.
.
.
"
ark
kullanmlard.
kadar
olan
brn
sar
rekorlarn
krd.
Bundan
sonra
artk
eski
modelleri
ni fantastik
yan sra,kulen airyidatasar
mlmcleyear tarafndan
tasarlanm,
canllksrenklerde,
gl

sesl
reti
bal
a
d
.
Bunlar
bugn
her
buriklerer
bulunuyor.
Uzaktan
kumandann
tuuna
dokunmak
yeri
y
or,
en
dei

i
k
melodi
alrnm, ayaortabalyalyor.lar Genler
sevdi
kparal
leri popar mzi
kaark
cabilalrnn.
sr;esleriNoelnilerde,karanlama
lmeyen
eski
al
a
nl
r
al
i
y
orl
a
rna taku lkuzu
mak zere
alntinkaybetmi
ya da gm
pordu
rltl... model
leilrahedi
yehatta
edi
laacnn
i"Jiyor,nglebunlbellsdallar. .a."Bak
annesi

al

y
"
gi
b
i
hi
l
e
r,
"ngitekbi arklar
bileuamamal
alabiliyor.ar. Geri bir ara piyasaya pille alan
Bu
kul
a
r
kt
yan
uan
lolerudeturdukl
srlmaredigerekesi
deil, ama
gzlarkkkulsalabinanl
arlasonra
g yryen
yalslar
iteliniktehlmodel
i
k
e
y
l
e
bunl
r
sre
yasakl
a
nd.
arabal
arn n frlamalarna
camlarna arpneden
p srcl
eriardkz. dBuryor,aradaarkalarndan
koan
ocukl
a
r
n
caddeye
ol
u
yorl
tats
z
bi
r
ol
aysrada
basnda
geni

yank
uyandrd.
Zengi
n
bir
sanayi
c
i
evi
n
de
verdi

i
bi
r
parti
snda,
dahan ennceden
geriileritttindeni yzlolueanrce konuklar
yapay sinhiekkuunu
uuruyor.
Yksek
sosyeteni
nemli
ki

bekl
e
medi
k
l
e
ri
bu
srpri
z
karsnda
korkuyl
a
el
l
eri
n
deki
i

ki
kadehl
e
ri
n
i
ve
sandvi

tabakl
a
rn
frlatp
oraya
koumaya
balm..y.orlKular, amobil
yalara,dekoliekltesienredentosliaeriyanlgiarrenmnlistersibir
niopera
z, baburaya
rarkpcal

k
atanlar
rdan
biri
s lklar
atarak
giykyor.
sisini paral
aynca,
vcudunun
sakl kalmasna,
daha
i
y
i
olacak
baz
yerl
e
ri
onaya
Zavall
kul
a
r
erkekleri
n
perukalar
kadnlarn
postiierilerisnzemtak bilrppaparazzi
kalyorlar,hemen
bir panicikpslki,erinbenzeri
grlmemi
! Gar
son
kl

n
da
al
t
na
saklad

fotoraf
makinaesisonradan
ne davranyor.
Sylendisatinnealm.
gre orada ektii fotoraflardan kazand
parayl
bi
r
apartman
Paul brn
bunlarn,
acelegnmzde
yle ve yeteriteknolojinin
nce dnlmeden
idzeyde,
e giriildiuarken
i iin
olindsanlara,
uunu
syl

yor.
Ona
gre,
ul
a
t

ra arpmayacak
minyor.
. Ama hayvanl
o zamanaradayabeldakieyal
okapahal
ya kar, kikulmsearkuretmek
satn albimr sorun
az, diydei
e dl
AyrcaparaPaul'yate kalrmak
rsa,dahidoru
kullanlmayacak
bir eyeki?
bu kadar
deil. Kulaver, bidirykazan
or Paul,salneamayacak
iimize yarar

()

-+ --

- -

--

ULUSAL KARAKTERiN
BELRLENMES ZERNE
YKLER : CEML KAVUKU
TARASI
SEVN ZER

EML
Kavuku
yks
ocukl
uunocukl
yalnuzk,ca hele
yaananterrivezegeiediplmigiden
birdi
dnem
ol
m
ad

anl
a
t
y
or
bize.

,
ei
Cmlerde saldrya uram, hrpalanm, suistimal edilmi bir ocukluk, biyo
bii
lojietmeyi
k anlsrdryor,
amda yetikinuyumuyor
lik dneminin
bir alt katmankaolarak
yaam
mza mdahal
e
ve
huzurumuzu
r

y
or
yaammzn
sonuna
dek.
Bu
ocukl
u
k
terr
pek
ok
yazar
n
da
yarat
c

enerji
s
inin
i
t
i
c
i
gc
hali
n
e
geliyAklor doal
olarak.Conroy'un

m
a
Frank
adlsm) Batad' daveriKurgusuz
Roman
ya
dave kendi
Gazeteciyaamyksn
lik Roman (nonficti
o
n
new
journali
l
en
tekni
k
l
e
yazd
anl aokttkorkutan
roman gelbiriybaba,
or hubenci
balal mda.
Sk sbirk akannel hasile
tanesi
n
e
kapat
l
a
n
ve
Frank'
duygusuz
onun duyars
zraAmeri
, nerede
olursa
bul. uocuun
nan ilerdeninangellmenazkazanl
aoradan
oraya
srkl
e
nen
bi
k
an
i

i
ai
l
esi
yal
n

z
l

,
aresi
zlii,
deri
n
korkul
a
rl
a
geen
ocukl
u
u
anl
a
t
l

y
or
da.
Conroy
romannda
yaam
yoyo oyuncann
denetimsikendi
z sramal
ar ileortayasimgelkeantirbiriyorresivemocukl
u
unu
"Stop-Time'
'
,
yani
sanatnda
l
i

i
n
den
,
ocuk
luk yaamnn
sonsuza dek bir kare iinde donup girmesi gibi alglyor ve aktar
yor
biCemi
ze. l Kavuku
isonun
e ykdayazkafasnda
yor ve buocukluunun
da onun hareket
alann geniyani
letiyor.izi
Ama
btn
ykleri
,
bi
r
"Stop-Time",
kaybolmayacak
bir bitravma
olndnnde
uunu gsteri
ymak,
or. Gerekten
demakCemigibli Kavuk
uhiOresiyksn
okumak
r
resmi
arp
l
durup
kal
bir ey.
m
insan
n
kafasn
duygu
ve
dncel
e
rl
e
dolduruyor
:
resi
m
deki
hznl
ocuu korumak,
ruhundaki
yaralbiraryaam
onarmak,alanyanl
iklimdeisteive toprakta
boyii
gsteren
nadi
d
e
bir
i

ei
,
doru
n
a
aktarma
uyan
y
or
nizde.nk bunu yapmadnz takdirde ne tip bir yetikin yaratacanz da yazar
bolbolrkenrnekl
iyor eken,
bize : cin,anayabira,snma
isteiylnee yanan;
korkul
arn gizlehap,
meye
alesrarke,
sululuk
rak
,
kanyak
bul
u
rsa
iki
bamls,
intihyozl
ara.aeian,limli,gereklmkadduygusu
yakas
nntibrakmad
iin durduu
yerbir
deihtirasl
ryen,
n
l
a
rdan
ti
k
si
duyarak
kaarken
byk
kadnlaraarkoan;
intikaammadfantezi
yen; ocukl
unun aiddsel
eal kahramanl
nn etkicisniayet
ndenvekurtul
iilneriibesl
zgi eromanl
ar oku-u
Stop - Time ( 1 967)
I

Stop- Time'

CEML KAVUKU TARASI +

her konuda
s, gveni
k sk fantezi
lduygusal
ere snancmertl
bir snr
izmgiamsi (borderl
ine)n eierkei
...
Skalyupkbntl,
sevi
m
si
z
l
m
ez,
i

i
kal

,
yal

i
n
de,
r taral ahlak,
kafasndabiiszee.bir sanat kuralszln tayan blnm
bir kiYiindenileikdebisunuyor
Cemi
l
Kavuku
bumsuzl
kahramana
sempati
duymamak
g.
nk
bu adambilkimedi
ilikindeki
btn
bu
ol
u
u
klar
,
bi
l
di
k
leri
n
i
okuyucul
a
r
n
a
itiraf
ederek,
leribinri
fkeyl
e
srrndan
atmaya
al

arak,
gemi

i
y
l
e
ve
gnyl
e
hesapl
a
ma
i

i
n
de
sanat
portresiisteiniiziyiletmeyi
or bize vebaarheryeyden
nce bir sanat, bir yazar olarak ta
nmlAmeri
anmak
or.
an edebiyat bir "erkek ocuk"
edebiyatAmeri
olarakkanbaluluasalr vedeerl
MarkeriTwa
in'rumlinar : kDoa
romannda
ku
sevgi
s
i
,
pragmati
z
m,
zay
f
l
a
r
koruma
ol
a
rak
tan
m
l
a
nan
erkeksi
deerl
e,r sal(masculi
niry), vb.eitgilikbi Ameri
nanc, kaluygarl
inn kigetimlridik duygusunun
i yozlamadankritka
,
genl
i
k

k
,
umut,

l
a
r
i
erl
e
ri
Twain'
in kiAmeri
tabndakanuledebi
usal deerl
er olarakn bubiimlenir
veur.Hemingway'
in dedii
gibi,
btn
y
at
kayna
ki
t
apta
bul
Twain'
i
n
romannn
bu denlni vurgul
aanmasnn
nedeni
hiyatkukusuz
edebi
yiatmlsanat
ilekisellgilicorafya
nemli biiler
gerei
vurgul
nmas
d

r
:
Edebi
bi
z
e
ei
t
l
i
bi

e
rde
fzi
bireyin psigsteri
kolojri.si ve hatta fizyolojisi arasnda nemli
bir akp
korelgiasyonun
bulun
duunu
ar
ar
d
en
nehir
zeka
riabindekilen; salrk,da,genl
topliuk-yall
msal deerl
e
r
ve
kuruml
a
rdan,
i
d
eol
o
ji
k
a
/
a
nmal
a
rdan
k, kadn-erkek
snrldoaamalmanzaral
arn aabi
leinndeergenl
ik abn
daki
bi
r
erkek
ocuun
durmadan
dei

en
a
r
i
trensel
ymesi20. ve olbalgunlaramas
dr. yat (1904' te psikolog G. Stanley Hall\n
n
da
edebi
adl kiitabe hangi
yla birkoul
likte)la"Ergenli
kkDnemi"ni
kefederek
erkekyolocuklarn
yetiedikkilen
erkekl
rda
gi
r
di
l
e
ri
n
i
ve
nas
l
i
n
sanl
a
r
olma
u
nda
i
l
e
rl
rini gstermeyi
amalaulmusaltr.kimBulinedenle
"erkek
ocuk
edebibiryatharc" gnmzde
antropoloji
k
dzeyde
i
n
i
n
a
edi
l
mesi
n
de
nasl
n kullanl
dnemin"doal
gzler inne
sermektedi
r
.
"Boyol
o
ji"
ya
da
erkek
ocuk
iin
ergenli
ksana
d
n
sann"
teknol
o
ji
kent-maki
n
e
kltrnn
bi

i
m
l
e
ndi
r
di

i
i
n
bir alternati
fgen-erkek-ergenin
olarak yeniden yaratulusal
lmaskimli
, dolayinsiykazanmasdr.
la doaya en yakn
bulunduu
duruml
a
rda
(s.
142)
Bilindi
i girbvei buherkidefasnda
mlik kazanma
sreci
deidnemin
ik zamanlkriardazlerifarkl
ritellerle
kendi
n
i
gsteri
i

i
n
de
yaanan
n
i
yanst
r. Nipo
teki
m
Mark
Twain'
i
n
kahraman
Huckl
e
berr
y
Finn'
i
n
yks
(1884)
ul
u
sal
lkahraman
itikann kleliGeorge
k kriWizinil avurgul
arken;
1920'Ohio
lerdeykl
yazaneriSherwood
Anderson'
un
rd
(Wi
n
esburg,
,
1919)
ve
Ernest
He
mingway'1924)
in kahraman
NickklAdams'
n ykl
eri nn insann ruhBizim
Zaman
mzda,
kent
ve
tara
t
rl
e
ri
kar
l
a
mas
saln
bozan
etki
l
e
ri
n
i
fi
z
i
k
sel
ve
duygusal
dzl
e
ml
e
rde
dramati
z
e
ermektedi
r
.
Fakat
bu
ldr.erin henz kendileri iin salkl seimler yapabilecek gleri ve umutlargen
var
yzylnyisonl
trzeri
nde yarat
lan ede
biyat,20.vcudu
yip abirtniraendoru
eyiniseyalerkek-ocuk
nzca ruhsalklhastal
k olmad
n anmsatHucklebeny Finn 'in Servenleri

Hucklebeny Finn 'in Servenleri

yy.

Adolescence

(In Our Time;

/\ D /\ M

- --+ -

+ SEVN ZER

maktad
r bize. Tketi
me topl
umlritaelleri
rnda nda
lanerkekli
aile, zl
en deerl
er sonucu
ern
genli
k
ann
erkekli
gi
r
i

den,

i
n
sakatl
a
nmas
ve
genci
kurban edilmesi ritellerine doru hzla yolromannn
alnmtr.kahraman
]. SaliHolden
nger'in Caulf
eld'
19SO' lerde sonu akl hastanesine girip kmak olmutur. Ro
bertinPikaderi
rsig'in daha
197Conroy'genun kahraman daChri(1967)
s bir anlsokakattetesi
tarafndan
lbyk
drl
mtr.
Frank

kendi
ocukl
u
u
acrabilalrmiiitinrde. gemi ve Frank bu aclarn sanata dkerek, yazarak kendini kurta
Bukangenler
ve daha birokl
ari klkronol
ojidei
k birimsralleriamayl
ayaad
yan yana
getizleririnlselbirer
Ameri
toplumunun
gei
r
di
t
rel
n
ve

kri
"indexKukusuz
rerum"unu
vereceklerdi
r bize. kahraman kltrel konularda belli bilgiler
kad
n
erkek
her
roman
sal
ayabi, lncel
ir. Ancak
ergen-erkek
ocuklar
nevreyaamlve kiarnilikkonu
edenkonusunda
edebiyat
rnleri
i
k
l
e
roman
ve
ykl
e
r,
doal
gel
i

mesi
nemli
ir.pular
verdiergen-erkek
inden uluocuk,
sal kiimoral
liin hangi
deerl
eernekzerivendetoplyksel
dibas
ini
anlklaartnrlasnrl
nk
deerl
e
r,
gel
u
msal
ad ergen-k
z ockul
arn aksim kazanma
ne her yereansna
girip sahi
kabip olabi
lirler;lirdoa
ve
kent
i

i
n
de
snrsz
bir
hareket
ve
deneyi
ler.
Er
gen-kz
kurumlocuklar
ar tarafndan
ncedendnaplanlanm,
yapay
bikr mal
evrearocuklar
idaindetoplum
biaiimletarafndan
lenive eirken,timerkek
bu
erevenin
kabi
l
i
r
;
hatta
zendi
r
i
l
i
r
.
Erkek
olma
ri
r
el
l
e
ri
li
d
erli
k
,
cesare
tin snanmas,
inisleiyriatiaiflkullanlmas,
cin,sellidourganl
e giri gibi
konulgsterme
arda odakla
rken,
kad
n
olma
ri
t
el
e
ni
n
yaat
l
m
as
k
,
uyum
ve
boyun
emeCemil
gibi konul
arda younl
urikTrk
kazanr.edebiyatnn nemli boluklarndan birini
Kavuku
ykl
e
kapatacakanmas
ve zerinde
fazltart
a dnmedi
imiveri
z ocukl
uk uvedur.ergenlik
klik dnemi
trnn
yoruml
konusunu

maya
aacak
l
e
rl
e
dol
Ergenl
nin
bilin
dzeyi
dramati
k
forml
a
syonl
a
ra
yeti

kinleri
n
bilin
dzeyinden
daha
fazl
kkat eetmezsek
basigzden
t deneyikamlerirabin lgeri
sinBideki
psikbinme,
olojik,
igldeoldaeodijikyrenkanma,
yagsteri
da aaca
cinr selve didrtl
ri
kol
a
yca
i
r
i
z
.
s
i
kl
ete
kt ma,ergenlmeyve
alma,mleyalri yalan nsylzcaeme,deneyikumvurma,
hayvan
besl
e
me,
vs.
vs.
gi
b
i
basi
i
k
deneyi
i
yaayan
bireyda
anemli
sndanipuldeiarl, iayn
zamanda
bu
deneyi
m
l
e
ri
biiml
e
ndi
r
en
evre
asndan
leedoludur.
Bust edebi
adanyatbakn ikldiesini,
nda Cemi
l Kavuku've n"fantezi
un ergen"yi
erkek
ocuk
ykl
ri
moderni
"grotesque"
kulmatilaznarak,
bir trlr. Trki
adal
aamayanaamaz,
Trkink
ye'ninnnde
iinde kbata
vrandbanazl
aclakrvedrafa
e
etmektedi
y
e
adal
izm olmak
zere,setlefaki
rlik, cehalyarat
et, dinic beyi
fanatinlezrm,krelarltailtanl
k gelbask
ecek alkuakl
arn
nne
a
l
m
az
r
ekmekte,
m
ekte,
t

n
a
aln
maktayvee'nsululuk
duygul
aryla tarafndan
trplenmektedi
rlekr.selYazar
n ruhsal
ykleriynde
ne baksakat
nca
Trki
in,
bata
anne-babas
hem
fizi
,
hem
lanmrme
, rktlve lme
m, alkakolizlamekarakteri
zorlanmze eden
ocuklbiragroteskl
rnn geleercekte
ma,
toplumukendihalini nyozl
e nasal
D.

avdar

Tarlasnda ocuklar ( Catcher in the Rye)

Zen ve Motosiklet Bakm Sanat'nn (Zen and the Art ofMotorcycfe

Maintenance,

4)

Stop- Time'

CEM L KAVUKU TARASI +

gelErcdi/inCeza)
i anlayabi
liyl oruz.
(Aslyks
angz / biFareze, "Ne
ocuktip/ birAmcatoplum
hsangel/ eBurt
/olmayan
Kuzu /
Cemi
Kavuku
cei
adolaemaktad
sanlar yaratabi
lir?" sorusunu yneltmekte, bizi bu sorunun yantn aramaya
zorl
r
.
Cemiinsann
l Kavukuinsanlktan
"grotesk"2kkavramn
ou
kezrnaenterseskiden
biimibirylbiimde
e, baskchay
bir
ortamda
arak
doa
yasal
a
vans birnigrnt
kullanmaktad
ykleri
n en belikazanmas
rgin zelliklbieriinmdenindebiridir
: r ve grotesk e yazarn
Amabir San
Ahmet'
e busal.ana kibenzer.
m taktFra
ysa tamgibiondiikmiddienk vurmu.
Olmaz
ylare,
ey;
i
n
san
bu
kadar
k
s
ac
k
si
y
ah
sal
kk
n kmr
karas
gzl
eri, .siAma
vri uzun
bumu
ver ene
sikadar
yle kadbikafas,
nle allaurllbirbirine
deilk ldi.lyak
(...a )ka
r
tacak
i
r
i
bi
r
s

and
ne
yaz
k
ki
bi
sz,buan
Scak
bi
r
yaz
gn
dereye
yzmeye
gi
d
ecei
dagrmemi
peimiztiektakld.
San
ksmn srr
suyugisever
mi? Sevmez.
Onun
kadar
pisini
.
Ensesi
bir
sazan
b
i
pulluydu,
elleri
atl
a
k
ve
kapkara,
trnaklarnn ii kir ss.dolu.15-16)
("O Gzel Gnler, [Dere Zaman] ",
Grotesk
biresini
toplumdezml
emesi
yaparken Cemil
Kavuku
yksdoluher oza
man
bir
mi
z
ah
i

i
n
de
barndrmaktad
r
.
Bu
anl
a
mda
hzn
cukl
uk dnemi
ykl
eri glokuyucunun
n abartlarahatl
rla veakomedi
el
eriyletersidengeleni
r. Fakatbir
Kavuku
hi

bi
r
zaman
masn
i
s
temez,
n
e
absrd
dnyan
n acmduygusu
asz gerekluyand
eri verandeformasyona
uram
,r ou
kezi tavrn
okuyucuda
miirdkie nbulants
ki

i
l
i
k
leri
i
l
e
radi
k
al
bi
el
e
ti
r
korur.bir
,
orant
s

z
,
esteti
k
ten
uzak,
cokusuz,
doal
olmayan
ve
normal
tesi
yaam, insann hayvani doasn ve fiziksel rmesini ortaya karmaktadr.
Tan
d

m
btn
dedel
e
r
ksrrd,
ama
beni
m
dedemi
n
ki
hibirine
benzemezdi
; nk
o. ksrmez
yandazcaksremez,
"hhaa,
"yebidiyelmgekrtliaiktan,
gari
p
bir
ses
k
ar
r
d
Asl

n
da
yal
"haa"
derdi
,
onu
di
n deay
""den
g
al

r
d
.
'

'
i
l
e
'
h
'
arasn
abuk
geer,
ancak
'
h
'
d
en
'
a
'
y
a
kol
kolcaaybiarlr biayamazd
. O nederdi
zaman; zel"hhaa"y
parlara,tsa,bre
babaannem,
duymaya

i
m
de
"geber"
l
i
k
l
e
sabahl
bre
evi
n iindeda
dolhalaakorkarl
rken. p
gibi
bir
adamd.
ok
aksi
y
di
.
Babam
da,
kk
amcam
ard ondan.neAsldeangz
Amcam,farkbinrdayd
ok eyi. Aynn oldevde
uu yaamam
gibi, ne deza
demi
n
ksrnn,
varlnn
kargetin birdirbiklreleririnndei grmezl
erdi bile.kaybolurdu;
Aslangz Amcam
geceni
n ksrn
bir saatinde
eve
dedem
ortadan
sabahl
a
r
,
dedem
pei sranedenler
srkleyeararken,
srklamcam
eye evinuyurdu.
iinde ikindi
dolayrken
ve babaanneme
svpda
sayacak
e
doru
uyan
r
,
o
zaman
dedem evden km olurdu. ("Aslangz",
s.
"Aslangz" yks ayn ar altnda hala birlikte yaayan ya da yaamaya a-

Bilinen Bir

Sokakta Kaybolmak,

Bilinen Bir Sokakta Kaybolmak,

9)

+ SEVN ZER

lanadede,
baba
(ve amcalmiar)duygul
ile (erkek)
torunu
sergislermekl
e yzeye
kalmyor,kararak
ayrca
bunl
r
aras
n
da
oluagel
a
r
(ve
bi
r
byk
r
da)
lkeni
naslsalbir fiyor.zikselBuveduygusal
potansiarasyelndae sahiherpeyden
olduununcedabyk
yorumlama
mve znefret
a olnanak
kuak
erkek
birkorkukin
duvar
vard
r
ve
i
l
i

ki
l
eri
n
i
(hi
y
erari
d
e
geri
y
e
doru)
a
l
m
az
bir
duygusu
biimlendi
rynel
mektediik ir.dKorku
duygusunun
elle birtutulcinuselr birkaama
nedenindeda
vard
r
:
Ai
l
e
i

i
sua
det.
Dede
denetlenemez
ykilmaseye
r ncehesapoluvermemi
nun (Asla,ngz
Amca)
biolduu
r gznn
kr olmasnsorgulanamam,
a neden olmu,
ol
a
y
n
nas
l
ai
l
e
tarafndan
anne
(babaanne)
erkek
basks kocasna
karsndaynel
ocuunu
koruyamam
, kanal
hattaizsuu
payl
a
m

ol
m
ann
zntsn
t
ti

i
sessi
z
bi
r
fkeye
emietn
miyattitrr. Ayn
sessi
z
protestonun
sonucu
oul
(
A
sl
a
ngz
Amca)
kendi
n
i
alkoli
z
teslim etmiyktir. nc
yle ki kuak
altna -baltorunun
anan bezl- gzl
erle eamca
bebek
lilandinebincdan
r kollarna
dn
yapmtr.
ri
y
l
e
kurgu
bildiii dsrrdetiocuk
Yine der. ba
baerkil dzeniokuyucunun
n korkuya dayal
ncbilmez
kuaktagrnmektedi
da srdrlrm. ektedi
Dedemi
n durmazd.
pijamasnnBulastinedenle
i bolddeu yapijdaamasdorun srekli
drstekibir ktirirolmadn
dan
stnde
dird. Ama
ne
eki

ti
r
mek;
hemen
dmesi
n
di
y
e
bel
l
a
sti

i
n
i
gsne
dek

k
ar
.
O
za
mangldadirlkierdi.yeri O,kna
kaar," derdi
nden. Bider keresinde
takm takldeavatsigaray
belli olurdu.
Ablzlalnaa
rm
"hhaa,
aa
a
yerl
rirkenatbiraz
oyalanm,
sonra
dae duman
dudaklaekirnp iyakay
leri uzatm derken
p avurtl(ben
arn
r
arak
"pof
pof'
di
y
e
di
y
izinli
yiceetiukurl
erine(ss.dek9-1inivermiti pijama.
Rahatakma
glebilmekda aziiinzliikl yapm
yavrusut)giayak
bi dalbilmeklrk.
l dzendeerianneler
ocukluyararak
arn ikideyalnbirzcayal"souktan"
nayak dolakoruyabi
mamalalirrler.ya
daKocalpalBabaerki
taosuz
gezmemel
konusunda
r panay
rinad
r"geberesi
larnda dans
ederek
soyunur
gir. bTepki
i yapanleriinikoyalkadnlarn
arar,
kas
n
dan
gi
t
ti

de
c
e"
di
y
erek
al
a
n
r
/
a

a
sakl
gelinlkeriortaml
n ve torunl
arlen birkarkorku,
snda biotori
terrgigzkmeye
alrlayerr. Enalr.mutlu
doda
mesti
a
rda
bi
r
tedi
n
l
i
k
,
bi
r
rknt
Baba
ya
ndannamazl
kaanarnaocuklgtrlen
ar, stemeye
istemeye
mezarlyar
k ziy,aretl
erinearazorlynelti
anan,
bayram
genl
e
r,
kurban
kesme
hayvanl
lkorkul
en eziayret,veparanoya,
orta
yahazrlbunalmlar,
delidnleri
ren aabeyl
etr,eigeltesululuk
cekteki ciduy
nsel
baar
s

z
l

k
l
a
r
a
yan
snnet
,
ei
gusu
enjeboucu,
kte edilhatta
erek canavarl
ara herdntrl
en cbireyl
er. . . leAnadol
u tarasnn
tekdze,
i

di

eden,
ei
t
yarat
l

engel
yen
yaam
tarzmm
veocukl
insanlarnn
beti
m
lenmeleri
d
i
r
Cemi
l
Kavuku
ykl
e
ri
.
Bu
yaamda
erkekar,
a
r
ya
kendi
l
eri
n
i
kan
t
l
a
mak
i

i
n
mahalleni
n
"haydur
takm"na
uyarl
geleceinalkoldzene
kar
kanbymeyi
terristlerireddederek
olurlar; yakafalda abaar
svezlkkallarnpleriindeleritane
gmp
i
z
me
snrlar,
r
n
da
rler. Hemen
her yknn
sknlakalan
yerletiocukluk
rilmi birkorkul
korkuar veile iyaamay
ddet esireni
, travmari
k bir deneyim,
ocuklorta
ua
O)

i\

{) Y

CJ

CEML KAVUKU TARASI +

dnler
yapmann
hznn
yaarmakrad
r okuyucuya.
Ancak
i
l
gi
n

olan,
Cemi
l
Kavuku'
n
un
hibir yks
"Bidzeyi
linlenme"
ya da
"Yaama
Uyan

"
ad
verebi
l
e
cei
m
i
z
(lnitiation)
yks
n
e
ul
a
maz.
nk yaam
Bilinlenme
yksnde
gen-masum-kahraman
travmati
k abirsdeneyi
mr.
sonucu
konusunda
farkl

bi
r
gr
kazanr
ve
ol
a
yl
a
ra
bak
dei

i
Oysa
Cemi
l olmakta,
kavuku'nhiunbikahramanl
ar her ykbisonunda
birazf kazanamamakta
daha gdkle
mekte,
yok
r
zaman
kahramans
r
perspekti
drlar. nk
yazar eleti
rtaklisiniitnidozunu
azaltma
niyetinlidei, dei
ldasir zbulykl
erde.ve
Tekdzel
i

i
,
tutucul
u
u,
l
i

i
,
kendi
n
i
beenmi
ac
m

,
kente
kentlili"bireysel
e yknmesi
ilee"taragidenkltr,
yazar
n yaamda
enna,fazldenemek
a nem iverdi
ii
amaca
zgrl
yol
d
a,
bunl
a
r
bulmak
ad
s
redi
iki yntemi
n "deiboigrotesque'
m" ve "devinim"in
nneer) reten
kan enbirbyk
engelr vedir"Byk
. Tara
ei
t
ei
t
,
boy
l
er
(gudubetl
ortamd
Taral
tr. " ya da "Kasabal" Anadolu kltrn asrlar boyu biimlendiren bir g
...Taral
elar,r iin
ne byk
aclarla dolar uedibyk
kentler.
Bigiziyhiinirbisek,r zaman
sindi
r
emezl
gerek
kentl
i
arkadal
n
emeyi
z
.
Nas
l
konuursak, nasl davranrsak davranalm biz hep byk taralyz. nasss.l
(Dn,

72-73)

Yazar
n ilkndaroman
terrikendi
zmesbulam
kahraman
Vedat
sonunda
kendi
s
i
hakk
bu
yarg
y
a
vararak,
i
y
l
e
yzl
e
ebi
l
m
ektedi
r
.
ocukl
uu
nun
ve
i
l
k
genli

i
n
i
n
geti

i
mekanl
a
ra
dndnde,
zgr
bi
r
ruhun
kendi
ruhunun
-e, gereksi
nasl bask
aleretntabia altutul
ndmnu tekrar
tekrarayaarken
buliinur dnd
kendini.
Gemi

i
y
l
z
testl
ocukluuyl
yzl
e
mek
bul 'nnmekanl
ardain-i gei
rdii onca
deneyi
mBara
e ve acZabta
ya karlhami
n - i,iAynde Nedi
Bykm Tara
lmedi
de
dehetl
e
fark
eder.
olmak
zere,
Mzeyyen
Teyze,
Terzi
Seydi
,
tek
ocukl
u
dul
Serap,
Kal
fa
rfan,
Mte
ahhi
tirMefai
lonuve gemi
teackalVedat"
dn hali
dnd
btn
hayal
etlynden
er hemenbasketrafn
evi
r
l
e
r
ve
"Tabel
n
e
geti
r
mek
i

i
n
her
yapbir
maya
bal
a
rl
a
r.
(Anakuzusu)
S
n
t
r
Vedat'

n
el
i
nde
bu
baskl
a
ra
kar
yalnz
ei
tarrirhamam
el halintabel
e getiarsdin i yaparken
bisiklete bidktrd
nerek bunlaresirdanm kamak
umudu
ile,Fakatka
dnl
sanan
kal
m
tr.
gemi
kamak sazan,
o denlidaha
kolayiydaisi dei
ldil,rsi. nk
deredeimbalri, ksk
k avlarbalkl
, Ahmer
abignnikavuurken
nielindenyle tuttuu
b
y

k
y
ah
benekli
ar,e
yaklan
ateler,
k
z
art
l
a
n
bal

k
l
a
r,
i

i
l
en
arapl
a
r
Vedar'

kkl
rinin bulartuknduu
ere doru
ekmektedi
sonra
kendisbuiylyerl
e savat
n farkeder
ac irayn
inde .zamanda. Vedat bu nokradan
... Bizi sormayn,
bivez byl
bu kasabada
kaladimay
zr. iBigmlemeyecei
sikletim ve ben,mgnl
ekarar
rce
dndk
tand
k
e
bir
yerde
r
i
di
i
z
e
verdi
bulabikl. irGen
sin. ve gzel bir kadnsn, senin gibi, buralarda yaayabilecek birini
Dn'n

(Dn,

'\

/'\

()

s.

1 42)

+ SEVN ZER

maz. Fakat kalmann ne demek olduunu bildii halde Vedat kolay kolay kaaember daralyor. Burada biraz daha kalrsam onlar gibi olacam. (s. 146)
"Onlar
gitbni aolmak";
kisalmlikilni cikaybetmek,
inhersancaeireti
m vecltketi
m stana
dartl
a
rn
n
al
dmek,
n
sel
l
i
k
ten
ve
t
yarat
k
tan
uzakl
mak,
ve iletinefret
im yeteneini
kaybetmek,
fizikselrcve biruhsal
ynden
sakat
lkazanmak,
anmak,konuma
rktc,
uyand
r

ve
mi
d
e
buland
r
fi
z
i
k
sel
grnm
glhareketsi
n, komizlikevekaraptalhareket,
ca ilertekdzel
yapmaki. e. kar
ksacadeigroteskl
emek dea
mekti
r
.
Vedat

im,
standartl
maya vedurumunda
tiplemeye kar
bireyl
eme,
ve bask
ya karsanat
zgrly ldrmekl
k arasndae yaatmak
bir seim
yapma
kal
m

t
r
an
k
.
Yani
i

i
n
deki
arasnkadnlar
da yapaca
bir seitabelmadisrnabu.kuyruu
Gnlkehvetl
yaamda
kent vebirkasaba
aras
nkon
daki
fark,
hamam
e
bklm
deni
z
k
z

durmakl
ve mantolu bir kadn resmi kondurmak arasndaki farktr yal
nzca.Cemial, earpl
Kavuku'byk
nun roman
buaynas
balnamdatutmaktad
son yl ar rdahepiyaad
yzne.
mz kltrel
kriumuzun
zler ve kn
boy
bir
m
i
z
i
n
o
ocukluktan
bal
a
yarak
boyun
eme
ve
aynlatrlma
konusunda
tave
radan-kente
i

i
n
den
geti

i
m
i
z
sreci
yans
t
an
bu
aynada
boyun
emeyenleri
n
deidoru
imi steyenleri
n yaparak
nasl yokykl
edildeiriknlerini
unutmamam
z ibistemektedi
r yazar.ni
Veyapmaya
bi
r
sei
m
de
tara
kltrnn
r
zmlemesi
giriirTrk
. nkkentAnadolu
tarashangi
gnmz
sirdeyasaltaradan
yaamfarkl
n beli rbileyen
tek
gtr.
Geri
kltrnn
l

l
e
r
kltr
yaratabi
lduimsal
i de birdenetibakaminbyk
soruda yaamak
iaretidirve, amakendiyinehalidenbyk
kentte
yaa
mak,
topl
uza
n
e
brak
l
m
ak,
yete
nekleriCemini geli

ti
r
ebi
l
mek
demekti
r
.
l
Kavuku'
n
un
ykleri
n
de
tara
kltrn
zml
e
mekteki
baar
s

,
grotesk
bir karakteri
vela eleti
fantastirisiknieokuyucusunun
yardmyla politik
bir antimit
dzeyine

karabi
l
mesi
,
dol
a
y
s

y
kafasnda
somurl
a
r
r
abi
l
mesi
Bubyl,
anlamdaalegori
Kavuku'
nunbirkul"Baka
landDnya"
fantastibetik e,
rneindeiJ.l, fakat yazar
Tolkin
en'dir.
i
n
k
anlaml
m
lemesi
anlamtmak
stedibilinli,
i distopyay
-cyani
yaratedebic beyni
tehdit eden
tara
kltrn
tan
l
a
yan
denetl
e
yi
i
,
anlk
y
at
bulular
n
dan
bi
r
i
d
i
r
.
Yazar
bu
dnyada
dndmz
anlamda
yaamad
kmsnrlarnn
z, deneyimokleritesi
mizinndeolabiseyretti
lirlik,
edi
l
ebi
l
i
r
li
k
,
bireysel
huzur
ve
mutl
u
l
u
kabul
ini gstermek
iisztemektedi
ranlbiazrda,
e:' AyrzelclaikKavuku
fantezi
lelarnn
ri kendibask
mizliayazarl
a
zdel
e
ti
r
di

i
m
kurgusal
le
ilk
genli
k
y
l
r,
yok
sunlukl
arvemzkarlanmam
cinselmgereksinmel
erleenceyl
evrielidengel
kstllkeyengnleri
miezri
anmsad
anlarda,
hznleri
i
z
i
nee
ve
el
dl
e
ml
olgenl
arakikortaya
kmaktad
rlar. Ancak elendirici yn olsa da Kavuku dnyas bir
di
s
rnpyas
d

r
.
srecidilimi,
ni yledanl dnya
atmaktad
k yaamdaie
geenYazar
her trkendiolasy,i yk
ksacyazma
k bir zaman
ile ilrgi:li"Gndeli
ve d dnyann
R. R.

CEML KAVUKU TARASI +

yans
mr, asherbieyiimnibindeki
ayrntlar,
gemidnemi
i ve gelaneceilarkapsayan
fantastikdn
eler,
dl
e

imlendi
i
ocukluk
zamanl
a
ykye
yor."4- Yazar
buukszlanlarnn
eriyle bizbie raslernmidatlheretiryknn
- yk
sanatsyl
nn edoas
ger.
rei
ocukl
me
abas
ol
d
uunu
mektedi
Mitletii taraya
rme bugndermel
anlamda belli
bir klyazan
trel gruba;
a)ocukl
ukarven klb) ocukl
uun
geti
e
r
yaparak
yazar
n
bu
grupl
t
rel
btn
itavrd
indekir. toplumsal ve siyasal varlklarn ve nemini sorgulamay amalayan bir
Ancak
Cemi
l Kavuku
yklnedeni
erinin ybale biraktrgroteskoubulunduu
kez bir groteskti
r birve
uyand
r
d

olumsuz
armlar
ortam
diGeorge
stopyayaWoodcock'
evirirken,un kendi
demit"politanmn
tik bir antimit
halinme :dnmektedi
r. nce
"poli
t
i
k
anr.
1
sayal
"Politik
mit,
bir
grupya
idansann
tal
e
pl
e
ri
remel
al

n
arak,
onl
a
r
bel
l
i
bi
r
parti
i

i
n
de
eyl
e
me
zendi
r
mek
belli bir ou
partinkezin programn
benimtsetmek
iindte
bir dn,
bienleri
r hayalin,
onlarn
gemiine,
gel
e
cei
n
e
yans
l
m
as
,
bu
vadedi
l
n
gerekl
ee
biimlekans
ceinzemitlerdi
onlarnr,nfakat
andrlmas
d
r.
"
5
Poli
t
i
k
mi
t
ler
ou
kez
gerekleti
r
i
l
mesi
ilniksanlarda
uyand
rdklanrdeumut
ve gveninanr.nedeni
yle pek
ok
ki

i
toplumsal
dei

i
k
l
e
ri
n
bu
mi
t
ler
sayesi
olduuna
An
timi
derR.
iR.se Tolki
tam tersien, n"Kendi
e umutsuzl
u
k,
terr,
heyecan
ve
ka

duygul
a
rn
krkl
e
rl
e
r.].
nsorarak
i bir hapibushanede
bulan
ve kamak
isbeni
teyenmsedi
bir insan
niritn
knansn
ki
?
"6
di
y
e
fantezi
l
e
re
kama
i
s
tei
n
i

i
n
i
beli
mektedi
r. ve ilkel bir dnyada gerekd olaylar, hayvani dzeyde kalm
rktc
iokuyucuda,
nsanlarla karCemilaanl Kavuku
ve olaanyklinsanerinindeneyi
mlerininhinas
l umut
arptveldzdel
n gren
kahraman

de
e
me
duygusu yaratmamaktad
r. Groteskidoad
n kiiliveindeilkelokuyucu
ok zel
biirnterr
andi
yaamaktad
r
:
Grotesk
rktc,
d
i
r
ve
onun
ki

i
l
i
de
bi
l
imiz dnya
mediimianti
z vemyleideriolmasndan
bir dnyaya dn
mektedi
r. tebilKavuku
bu noktadakorktuumuz
ortaya kmaktadr.
kazasn
habergereklalri nalminaz,celedaha
jandarmaar. Artve kpolio gnk
s olay kyerismetne
gelne Birmise;edenaltrafik
onlar
ul
a

r
ve
meyi
yaparl
tn dideri, koln ceplsaatii pal, bitloleziakr, czdan
...FLO
toplasslr gelendiirler.miBu, biitlerli biiinr kaza
olduuol
sanlan
ok
vard
r
.
mutur. ("Erc",
ss.
Filo,de gen
kkyanda
kasabanlnpsuagideneilimli,
zamanSalizaman
hapse
girigenli
p kank etesi
(nzivda),ir.
bazen
(Koyuncu
h
,
eli
k
Oran)
yk
kahraman
sanat
drts
denilebibulecek
bir nmerakla,
Raci'
nin sepetli
mo
tosi
k
leti
n
e
aday
p
da
bay
r
demeden
dnyan
pei
n
de
kouyor,
bata
Erc
olmak
zereni (queer)
Filo'nunkefetmek
iki ve esrariinritaktrn
ellerinetpatp
katlmakbenzeri
iin canBunatLancaster'
yor, kasaban, fn
acayipleri
rncnn
sorulde aarad
rna (mee)
diayadlerek dsel
onu oka
sokann olkuzu
adlad adam
aramaya
k
yor.
Bazen

Nol
y
bi
r
kad
u
yor;
tersi
n
den
okunduu
biimde bir birahaneye verilen (Aylon), Samiabiyle paylalamayan, ama uruna
Uzak Noktalara Doru,

/\

1 7- 1 8)

+ SEVN ZER

grl
t par
rt abik,arbenabi
lmayan,, labi
erkek-kulbnn
kurallearrdayan
bozulmayan
bir kadDEn .
akalabi
,
Sami
,
Ari
fa
bi
n
i
n
erkekl

mas
ortam
AD
BAR'f garsondu
da insanveyaamlarnn
birbirini
izleyenbolhalckaalziaftrle:nen" .. . akal
abi patron
ken
Ari
ben
cam
kenar
n
da
oturup
bir
demirbatm;
Arif patron ...oldu,("Nolya'
ben garson,
Samiabi cam kenar demirba.ss. imdi
de benBu patron
oluyordum
'
,
143-144)
hi orde
teki
n
olmayan
yk
mekan
Cemi
l
Kavuku'
n
un
grotesk
ykl
e
rinin
doal
tam
or; ocukluk
kayglarnn
ve ilkelortam
evreyeCemilduyulKavuku'
an tepkinnunin bibir
bilinralt
leihalimnidanoleahergelrakiyanortaya

k
an
bu
rktc
yk
onaya
baka
kmayabirhazr,
rerri
ze edibunu
lmikendi
bir ocukl
uafk edive yiorlk
genl
i

i
n
yans
t

l
m
as
n
dan
ey
dei
l
.
Yazar
de
i
t
i
r
bir kahramannn azndan :
"Biliybr
or musun,
" dedi, "bendebiikriserven
kutup var.tutkunu.
" .. . "Biri" .. .saknml,
benci
l ve
korkak;
i
s
e
badndrc
"Ben
bu
i
k
i
kutup
aras
nor.da Bugidnedenl
ip geliyeorum.
Ama eherrimzaman
saknanmylorlvearkorkak
yanmgee
ar
bas
y
de
servenl
yok.
Tasarl
ama
yaama
miy"Ben",
orlar. "dedi
("Yanl, "mumu
Adam",iki yandan yakanlardanm. Tek kuus.147)
tan
dym,a. Evlkarga!
Yaam
m
boyu
o
k
l
a
vuzl
u
k
etti
bana.
Bir
kad
n
a
tutuldum;
Nol
i orve
birdum.ocuu
var.
"
(s.148)
.
.
.
ou
gecel
e
r
onu
(Nol
y
a'
y

)
dl
e
yerek
yat
y
o, dleri
mYar
e girmemekte
direndinndeydi
. Yalnz, bimr .gece
tats
zeydibir. ibi
konuum
oldu.
ak
bir
kapnn
O
i

eri
d
ikarnl
mdeAma
bir Cibcek
gibi masann
zeri
ne yatyordu.evresinde
ncecik ikcilbacak
tkkmtyltkocaman
karnndan.
n
sel
organ
i
z
gi
gi
b
i
grnyordu;
z, tek
e
r
vard
.
Gzl
e
ri
korkun
boyalyd.
Duygusuzca
tavana
bakyordu.
Kap
aralgrdm.
nda diMermer
kiliyordum,
amanda,o farknda
deil,ldisr. tSonra
giplbaikburu
bir erkek
bedeni
beyazl
sark
k
k
araf
bu
rudndrd.
bir erkekYzbedeni.
El
i
n
de
i
n
ce
uzun
bi
r
sopa
tutuyordu.
A
r
a
r
ban
yze
gel
i
n
ce
bi
r

k
attm.
O
beni
m
yallmd
.
Elindeki
sopay kaldrp hzla yzme indirdi ... (s.149)
lm
korkusundan
okrkenyaamkolakorkusunu
yanseletantirbuisinykl
er bireyselve dna
zeyde
kal
m
amak
iin
di
r
eni
yc
bir
dzen
i
de
reddeder
tral
trlaris: t anlamda insan yalnzlnn, aresizliinin, zavalllnn fkesini yans
st gittikeree takalnaballarakklayapt
yor.rGnl
erceardnlp
model
beeni
lenzavall.
giysi
lYaln
er,Pikuafrl
l
a
n
sal
sergi
l
e
ni
y
or.
Erkekl
e
r
ok
zcagzdnl
erdezaten
ve bayraml
arda giydiklkelrieribubuiiresmi
gianamaz
ysiler ihatal
indearlvea
bunca
altnda,
pek
beceremedi
ba

l
yap
yorlgrnme
ar. Her abal
iftinaryznde
asmah bilkiiylior,t birhibirini
glck,n dansfsletmeyi
fsl konuma.
Rahat
hepsi
,
Sali
bilkmedi

ivenonlarn
i de biliat
yor.kYakalciniselmansapanalklararginbai nebirbirine
sar
l

p
dans
eden
gen
z
l
a
ra
demeli!?.. ("An, Hepsi An",
Bilinen Bir Sokakta Kaybolmak,

Bilinen Bir Sokakta Kaybolmak,

Yalnz

()

CEML KAVUKU TARASI +

s. 4)
Doallyaamlarn
n yitirmi,yalnenizin,ca netakliliet eletme,enecei
ni, gineyebi grnme
sevinip neyeile kurtarmaya
zleceini
biallemeyen,
yapar
an, men ginemli
sididnme
vebiryaratma
yetenekleri
ni rafaan kalinsandrtopluluu.
p, "Benim giBbi
ol,ykbeni
b
i
ol!
"
y
erek
bi
r
leri
n
i
denetl
e
meye
al
Tara.l Kavuku bu tarann, onun rktc deerlerinin, orada yaayan in
Cemi
sanl
arn kaderl
erinin
birzerizml
emesinin yyapmaktad
r btn
ykll Kavuku
erinde. Sanat
vebilinci
birey
ol
a
rak
insan
n
de
taran
k

etki
l
eri
n
i
n
7
Cemi
kadar
n
de
ol
a
n
bir
baka
yazar
da
zor
bulunur.
Tara
bi
r

n
san
maki
n
esi
d
i
r, birilk
karakter
fabri
k
asdr,
bir
reti
m
si
s
temi
d
i
r
ve
bu
si
s
tem
daha
ocuklukta,
genli
kte antropoloji
ki.iliinizi,k ortam
vcudunuzu
retmeye,
kendiiinneabal
greamaya
ayarlbal
amayaasanbalar,
farkl

bir
yaratr,
si
z
kurtulmak
z bile
herartkzerreni
z
l
e
oraya
ait
olduunuzu
bi
l
i
r
si
n
i
z
.
Geri
y
e
fantezi
l
eri
n
i
z
kalr.
nk
z bir grotesksini
z. Aklzamand
d, hayvans
ve mekani
k; gln
bir hbiselimsrete"
de tak
liilitiki, lsierktc
bir
biimde

;
gerek
ve
dolay
s

y
l
a
"tari
ni dehetengi
z llerde, ahlkoparm
, bu nedenl
ensani
de zalisorumluluklarn
mlemi, glmeyave
alamamandanridengel
e
ri
n
i
kaybetmi
a
ki
normlarn
ve
i
nk
karmkafan
bir toplumun
karihonlkatrl
ermiyla dolbirdbiurulmu
reyisinizve. Korkak
vei gbir
lnsnz
z
gemi

i
n
a
kl
a
o
gemi
kez
daha yaamaktan lesiye korkuyor, bu nedenle de srekli halsinasyonlar
gryorsunuz.
Arabay
al

t
r
d
m
.
Annem,
yz
grnecek
kadar
aral
a
m

t
sokak
kap

sn.
DudaklO daar elksallpr akd.pAl
rd. aBeni
m iiininduasigaraediyakt
yordu.mH, radyoyu
areket ediatncem.elBoimi
salladm.
mamak
azArama sokakl
bir eyardan
dmlenmi
ti. nmden frlayp kaan sansarlar gryo
gei
y
orum.
rum. Kimbulunduu
ileri de yolalboyu
salkncasoldalu bidirzokilmisansar
bana grdm.
bakyorlaKenti
r. Hkmet
ko
nann
a
na

(hal
a
kent
mi diadyorum,
ama bakakuytulne adirnyaebiekilirilmecek,ki) sabaha
ele geikar
rmienler.emiGnlk
yaam
bal

n
da
karanlk
n
saatte
yine
onaya

k
acakl
a
r.
sylenemeyiolurdnmyorum.
SiBunu
z dekimseye
sylemeyin,
s. 93) aramzda kalsn. ("Sansarlar",
Ulugzel
sal billiikncimizin
paral
anmgibilkonulardaki
, blnml;
daha
dorusu,
muduluk,
huzur,
,
onur
ve
cesaret
duyarl

k
l
a
rdan
ne
denli
uzak
llaatanlmbirolbaka
duunuykCemidahal Kavuku'
n
un
"Sansarl
a
r"
adl

yksnden
daha
i
y
i an
bel
k
i
de
yazl
a
maz.
Byk
kentte
oturan
yk
kahra
man annesi
ni zgrmek
iin unutul
bir iki mgnlak isne
kk
kasabaya
gelsizr. Bubir gelyenii dheren
ynyl
e

s
teksi
bi
r
zi
y
aret,
tenen
bi
r
gemi

l
e
gnl
karlamadr. Ana-oul gemi yllardan, ekilen aclardan, lmlerden, baheUyuyanlar in,

Bilinen Bir So

kakta Kaybolmak,

,,

1>

"-

+ SEVN ZER

nin bakmszlndan
konuurl
arken aydolu
iip kurabi
ye yerler.dramasna
yknntersbtn
atmosferi
popler
edebi
y
atn
mutluluk
"eve
dn"
d
mektedi
r
.
Kurabi
y
el
e
r
bayat,
i
n
ce
belli
ay
barda
anl
a
ms
z
d
r
.
evrenin
zevk
sirazzliunuttursa
ini, eski, kdalkgen
sz, pejmrdeli
ini hanmelleri
nannesi
ba dndrc
kokusu
az bi
adam
huzursuzdur.
Sonra
bi
r
denbi
r
e
evde
sansar
olduunu
syler. Kendir. Adam,
grmemi"Hep
tir,yalama veMeserret
Hanm,aHamdi
ye Abla kendi
evleri
n
de
grmlerdi
yalnz
yaayanl
ra
m
grnyormu
bunlkanar?"yaldiy eintsanlarn
iraz eder.buAnnesi
bu alarlaayckarlamasnn
tepkiden alnarakdoalonaolduunu
erkenden namaza
kalYazar
hayvanl
anlatr.
ocukken
evi
n
temeli
n
de,
tal
a
r
arasnda
yaad

n
a
"inandrld"
"k
sa ve
kt"
y
l
a
n
an
m
sar.
Bu
ev
onun
i

i
n
hi

i
r
zaman
emni
y
etli
ve
huzur
dol
u
bi
r
yuva
ollamas
mamtn dir. nDaha
sonra zyatarl
ar. dolUzunu bisre
uyuyamaz.
Annesisabahninerkenden
btn evicami
do
ler.
Rahats
,
kabus
r
gece
gei
r
i
r
.
Ertesi
hoparl
rnden
veri
lenndagluyan
bikr ezan
sesiyle syarayarak
uyanr.
Yorgun
vefsfkel
ia
dir.
Annesi
n
i
n
odas
ol
d
uunu,
sokaa
bakt

n,
ya
da
lt
y
l
Kuran okuduunu
dnr.kocaTuval
ete gitmeka kendi
iinsiavlne ubakan
ya kothayvan
nda sigrr.
ncaba
benzeyen,
kedi
d
en
byk,
bi
r
kuyruuyl
Annesin-geri
e bunudnmek
sylemez.zereAnayolaoulkar.kahval
t ederlalervetrdacelnedayleigerek
yuvas
na
-kente
Arabasn
i
n
i
bi
r
sululuk
duygususansarl
kemiardan
rmekte,kurtulmak
ama yoluniin iannesi
ki tarafna
dizil-engerisansarl
abrak
rdan, pyolkamaktan
a frlayp
kaan
n
i
orada
d
e
bakaCemi
aresil Kavuku
de yoktur."Sansarlar" adl yksnde ocukluunu ve ilk genliini
bidr.imykye
lendirenegemen
tara kltr
konusunda
youn
bir
fke
ve
sevgi
s
i
z
l
i
k
le
yazmakta
olanYazar
iki duygu
:A)indeTravma
(yaralaysalc bikrszgemi
) duru
ve B)
Gvensi
z
l
i
k
duygusudur.
genl
i
iine
dt
ruhsal
bu ikibinedenden
kaynakland
n kasabaya
dnmektedi
r. yle kide ayn
duygulayaar
ymun
lbilmarektesonra
r
yeti

ki
n
ol
a
rak
doduu
dndnde
onu
yakal
ve alonaan gemi
iayrntl
n iineartekrar
dt
rkntsn
yaatabi
lmektedi
r.
ykde
yer
btn
bir
kabusl
a
r
dnyasn,
bir
di
s
topyay
beti
m
le
mektedir. Yazar
Bu kabuslar
dnyasndan
yazar
kurtaran
tek g yazma
yetenei, yani
sanatdr.
kendi
kendi
n
i
tedavi
etmek
i

i
n
yazmaktad
r
.
yazaryapolalsraka dazaman
zaman
narsibaka
stik iinsanlar
e dnlefarketme
r ya da radiyollarn
kal birkefet
solip
simeye
zmBiradna
Cemi
l
Kavuku
alaraktketiyazmaktad
ri.cArcak
nearyazk
ki bugroteskl
bakaeirindsanlar
usuz,
bucaks
z
biTrk
r tarann
c
i
,
kemi
r
i
sansarl
,
gdk
i
r
ve
yi
n
e
ne
yaz
k
ki
tarasnn
kentegtr.
de yaynk
lma gc
snrszdr.
Edebi
yatvemtoplznumsal
bununla
baa
gelkemas
da
ol
d
uka
Trk
tarasnn
si
y
asal
anl
a
mda
Kavukuz kadar
radikceial birmizbii nasl
imdeyokeletiettireninazi Cemi
saydal yazarm
vardr.ak bir biimde gren ve

1 Bl<Z. Mark Seltzer, "The Love Mas.ter", Egenderig Men, eds. Joseph A Boone and Michael
Cadden, New York, Roudedge. 1 990, ss. 1 40- 1 60
2Grotesque terimi 1 8. yzyldan beri edebiyana yaamn elikilerini ve nrarszlklarn ser
gileyen komedi ve hicivin bir paras olarak kullanlmtr. 1 8 . yy.'dc "grotesquc" szc doaya

/\.

CEML KAVUKU TARASI +


uygun ya da doal olmann gsrergeleri olan ahenk, brnlk ve denge gibi isrendik srandarrlardan
sapknlk gsreren ya da bunlarn gerisinde kalan kii ve olaylarn gln, garip, rkrc, ruhaf,
ar, doad (hilkar garibesi) olarak adlandrlabilecek zelliklerini belirrmek iin kullanlmrr.
Fakar bu rerim 1 9. ve 20. Yzyllarda yeni kuak yazarlar ve akmlarla yeni boyurlar da kazanarak
kullanlagelmirir. rnein 1 9.yy.de komedinin burlesque'e yakn kaba bir alrbal olarak d
nlm, 20.yy.de ise deher ve irkinlii ima eden ynleri ar basmrr. Dahas 20. yy.de "ahlak
d" olarak alglanmas da sona ermi, insanlar groresk orramlarda, groresklerle yaam paylamaya
almlardr. Fakar bu rerim remelde hala akla ve doaya aykr davranan, hayvans, oran duygu
sundan, yoksun; ahlaki sorumluluklarndan syrlm, cinsel sapknlklara eilimli, roplumsal ya
amdan kopuk, alabildiine yalnz kiiler iin kullanlmakradr. Salkl yaamla groreskin yaam
arasndaki almaz uurum yazarlar iin bulunmaz bir esin kayna olmurur. Trk edebiyarnn
unurulmaz groreskleri arasnda Rear Nuri Gnrekin'in roman Bir Kadn Dmam'n ( 1 927)
sevgisiz irkin adam Homongolos ile Yusuf Arlgan'n Anayurt Ote!i' nin ( 1 973) sessiz ve ie dnk
karili Zebercer bulun makradr.
Groresk yazar yalnzca roman ya da yksnn kahramannn kafasndaki ruhaflklar, g
lnlkler, oranrszlklar, fanreziler ve korkulan yazmakla kalmaz, fakar ayn zamanda yzeyin ge
risinde bu bozukluk.lan yarara1 roplumsal balamn da bir zmlemesini yapar. Groresk yazan
zellikle insann hayvani yanlar ve fiziksel rmesiyle ilgilenir. Bu nedenle fiziksel deformasyon
lar; insan karakterinin u nokralar ile cinsel anomalileri ve bunlarn sonucu onaya kan ou kez
zalim ve barbarca ravrlar mizah kararak yumuarmaya alarak sergiler. Bu nedenle groresk sanar
hem ekici, hem irici olabilir ve ncelikle anormal durumlar ve zellikleri dikkarimizin ram mer
kezine yerletirmeye alr.
William Faulkner Deimde lrken ( 1 930) adl romannda bir cenazeyi romann brn ak
siyonunun ve karakrerlerinin brn yaamsal faaliyerlerinin ve isreklerinin merkezi haline gerirerek
groresk bir durum ve kiiler yaram. Cenaze yklan kprlerden, raan nehirlerden, yanan ahrlar
dan "kurrularak" bir kyden bir kasabaya ranmakra ve orada gmlmekredir. Carson McCullers
Kskn Kahvenin Trks ( 1 943) adl ksa romannda ok uzun boylu, gl kuvverli, erkeksi bir
kadnla kambur bir cce arasnda gelien akl almaz bir sevgi ilikisini sergilemekre, kadn evden
am yakkl kocasn dnyle, ccenin birlik.re kurduklar kafeyi de ralan ederek kadn rerk
edip kocann peine raklmasn anlatmakradr.
Brn bu rnekler groresk sanarn rrajedi ve komediyi usraca birlerirerek karakrerlerinde in
sanlk zekasnn, onurunun, harra insan grnrsnn gerisine den, kimlik ve aidiyer duygularn
kaybeden mahluklar sergilediini gsrermekredir. Groresk yk, ilkel bir dnyann ilikilerini ve
duygularn gnmze, dnyamza rayan karakrerlerin korku ve deher dolu ykleridir. Groresk
sanarn geleri; hayvanslk, sihir ve keramer, fanreziler bize yaadmz dnyann elikilerini
gsrermekre ve varoluun anlamszln somutlarrmakra, evrensel anlamda insann ne denli ac
nas, saplanrl, gln, aklc olmakran aciz, iddere yarkn ve gereklere krelmi bir biimde ya
adn bir kez daha anmsarmakradr. Bu ise son zmlemede "ahlaki bir evren" konusundaki
inan ve umurlarmzn zlmesinden baka bir ey deildir.
Bu konuda daha derayl bir bilgi iin bkz. William Jan O'Conner, The Grotesque, Carbondale,
Sourhern I llinois University Press, 1 962 ve Bernard McElroy, Fiction ofthe Modern Grotesque, New
York, Sr. Marrin's Press, 1 989.
Dilimizde groresk szcnn olmamas bizi ok nemli bir rarrmadan alkoymakta, klr
rmzn groresklemesini ve her gn eir eir groresl<ler pazarlayarak bu srede inanlmaz karklar
yapan medyamzn da bu klrrel erozyondaki payn konuabilmemizi engellemekredir. Ben daha
ok Ege blgesinde duyduum, "rktc ve gln" malar olan "GUDUBET" szcnn bu
rnrrrnada yererli olup olmayacan okuyucunun dikkarine sunmak isterim.
3Edrnund Fuller, ''A Nore On The Fanrasric", Books with Men Behind Them, New York,
Random House, 1 962, ss. 1 35- 1 42
Cemil Kavuku, "yk zerine Konumak'', Her Pazartesi Edebva Kopnalar, ed. zcan
Karabulur, Ankara, Ekin Yaynlar, 1 966, s. 247

+ SEVN ZER
5George Woodcock, The Writer and Politics, Landon, The Porcupine Press, 1 970, s. 28
6]. R. R. Tolkien'den akraran : Gunnar Urang, Shadows of Heaven, Philadelphia, A Pilgrim
Press Book, 1 97 1 , s. 1 3 8
7Bu konuda zellikle sanatnn lm remasn ileyen v e "Aslangz" yksnn devam olan
"Cezam Biriyor Ceza" yks ile sanarnn bunalmlarn yanstan "Kovan" adl ykler dikkar
ekici ipular vermektedir.
KAYNAKA
1) Gndermeler
Pazar Gnei, Ankara, Yaba Yaynlar, 1 983
Patika, stanbul, Varlk Yaynlar, 1 987
Temmuz Sulu, Ankara, Yaz n , 1 990
Uzak Noktalara Dof;m, stanbul, Can Yaynlar, 1 995
Yalnz Uyuyanlar lin, stanbul, Can Yaynlar, 1 996
Bilinen Bir Sokakta Kaybolmak, stanbul, Can Yaynlar, 1 997
Dn, stanbul, Can Yaynlar, 1 998

il) Yararlanlan Eserler :


Fiedler, Leslie, "Adolescence and Maruriry in rhe American Novel", The Collecred Essays of
Leslie Fiedler, New York : Stein and Day, 1 97 1 , ss. 1 9 1 - 2 1 0
Fuller, Edmund, " A Note o n rhe Fantastic'', Books wirh Men Behind Them, New York,
Random House, 1 962, ss. 1 35- 1 42
Kavuku, Cemil, "yk zerine Konumak", Her Pazartesi Edebiyat Konumalar, ed. zcan
Karabulut, Ankara, Ekin Yaynlar, 1 966, ss. 247-248
McElroy, Bemard, Fiction ofthe Modern Grotesque, New York, St. Marrin's Press, 1 989
O'Connor, William Van, The Grotesque, Carbondale, Sourhem Illinois Universiry Press,
1 962
Seltzer, Mark, "The Love-Master", Engendering Men. eds. Joseph A Boone and Michael
Cadden, New York, Rourledge, 1 990, ss. 1 40- 1 60
Urang, Gunnar, Shadows of Heaven, Philadelphia, A Pilgrim Press Book, 1 9 7 1 , s. 1 38
Woodcock, George, The Writer and Politics, Landon, The Porcupine Press, 1 97 1 , s. 28.

Okur / Yazar

KEYOLU
ORHAN BARLAS

NCE
Baar
Baar
rraokunacak,
sonradn,
DoanbelkiDemianlra, ma,sonrayorum
yenidenkolaylBaar
Baar
r
.
Dergi
d
e
s
byl
e
,
geri
salaDoan
r diye benDeminerir biryorum.
karabasan
yks
yazm.
Bylebiykleri
n nasl
anlyorsunuz.
atld
konusunda
az
ok
grg-bi
l
g
i
m
i
z
var;
ac,
sert,
kara
r
anl
a
t
m
bekl
i
Oysa
grglama birolmuyor,
"dil"dengeneuzaklkrakam
Sonlabeyefendi
ra doru
bidirli ...sertDoan
dnemeDemirbeklisaygl,
yorsunuz,
yllkyor.emekli
yle iBaar
se sorur i:seNedilanlin tm
atlydeerleri
or? Bu nasne "cepheden"
l anlatlmal?saldryor. Onun yksne
Baar
"ne ltrden
bigre
r yk"en yakdenebi
lir? Dselbiem,ykus-tesi
m? Bi, anlam-tesi
limkurgu mu, dzen-d
mu? . Bence
dei
.
.
.
Bana
n
durduu
kadi
yebi
l
e
cei
m
i
z
,
Frenkleri
n
,
zorl
a
ya
zorl
a
ya
"absurde"
dedi
k
l
e
ri
anlat.
.
Bana
ldirlsae geti
ilkinrirunu
saptamak
gerek.
.. Bu bide,emtitm
iledaanlngrlen,
amsz, samatameyltersier nmie,
?
El
b
ette
dei
l
,
bel
k
i
ykde
y
atroda
"gereiAmadahabu.iyimdi
i, dahabiyakr baka
ndanalkavramak
iin" usun, anlamn snrlarn zorla
mak.
a
na
geelim.
dn
kurantrdenhertre
yazardein dilini
gnlnceyazar
kullabaka,
nma yetki
si s
nbaka,
rszgn
zdozan
r. Neolma
var
ki
bu
yetki

i
r
.
.
Deneme
romanc
.. . Baar. Szlkbi
Baarrlialn,nt nelicebilim,
ne balyozu,
dillinintm
deerleri
ne
olmuanca. . . Benzetme,
gc ibaka
le vuruyor..
anlambi
vb.
yerl
e
bir
ol
eretilbrakp
eme, deibrne
mece, l,
uyak,. Bosimazgen... skp
binekcann
denetialmmdenak
km,
kural
d
an
birini
gei
y
or.
. yazar Baar Baarr
Buncas yeter.r? imdi biraz amaya alalm... Oyk
inerde
in . . durmaktad
Budelvar..deyk
dildeyazanl
oynamaar buhakk
ozanl
arae gitannmtr
..an. Diinarda
rnei
ok,r'a
bibuzdeyetki
kadar
i
l
e
ri
y
d
emez.
Bi
r
,
Baar
Baar
yanlam-resi
i tansak bileykye
, gene yazar
zararl . bukyor.iki nk,
bana
gre,
bunedilzararbir
us-tesi
,
yakmyor.
ol
u
msuzl
u
k
bi
r
bi
r
leri
vermeye
baloyunlyorlaraar.yak
.. Enrti. .riHem
z, en dzenli
, enierikural
a uygun
dilkasnak
nceliktersine
le us-tesi
ykl
e
re,
di
l
,
hem
k
ayk
r

ol
u
rsa
ner. ..Baar
BylBaarr
e yaplkrsayynea kadar
olur? gelmi, karya gemek "seimine" bal. . glmdece
yks m, us-tesi anlat m? .

21

'Baar Baarr, "Sabalar Akelim luisas Kirapl"; Doan Demir, "zler", "Adamyk", S :

Y K

HALDUN TANER'IN "AYIIGINDA


ALIKUR" YKSNDE
OKUYUCU-YAPIT-YAZAR
DYALOGU
.

ZEHRA PROGLU
Taner'in bu yks okuyucuyu almlama s reci zerine ok ynl
bir dnce s recinin iine eker. Yazar okuyucunun elinden
tutarak adm adm gerek-kurgusal gerek-almlama zerine
dnmeye ynlendirir okuyucuyu.

ALDUN
Taner'
i
n
"Ay

n
da
al

kur"
yksnn
ana
i
z
l
e
i
dorudan
yazar-meti
n
-okuyucu
i
l
i

ki
s
i
zeri
n
de
odakl
a

r
.
Bu
ykde
H nda oturan varlkl bir burjuva kesiminin yozlam ilikilerindealgelikur
apartman
en
olilkayleiar tilkeimesi
ayrndebakdei aisknsosyal
dan anlatlr.
yknn
i
n
ce
bi
r
al
a
yl
a
mayl
a
anlatlan
kesiyalmana,lerdendolana,
ve kuakl
ardan
gelen indayanan
sanlarn iyaki
aml
a
r
n
dan
k
s
a
anlar
sunul
a
rak

k
ara
ve
rvete
yzl
biyazar
r dnyayky
gzleryeninne
serie allairrak. Kurmaca
okuyuculaarrdan
gelenleritepkidoler
zeri
n
e
d
en
el
bu
kez
okuyucul
n
beklenti
rultusunda yapay
birokuyucu
dnya yarat
r. yknn
ilk eiiklitklleemesi
yle ikcmle
incisi yankaryana
baslmtr,
yl
e
ki
ykde
yap
l
a
n
dei
ri
cmle
ller,a
tilirarak
okuyabilir.
Bu
dei

i
k
l
i
k
l
e
r
tersine
dnm
bi
r
dnyay
di
l
e
geti
r
i
r
,
ti
p
kiler, biyadaem;samal
her eyadeivaranerekbirikartlk
lk eitlemeyl
e. iBukinkezci eikurgusal
tleme arasnda
yerardanyer
groteske
i
z
i
l
i
r
okuyucul
geldnya
en mektupl
artrolumludur,
nk yazar onlarn beklentilerine uygun den bir
yaratm
.
Elvelili sanat
yl ardaanlyazayla nsergi
bu anlatnn
okuyucu
mektupl
ar dablmnde
ogetiyl rairlirn.
yaz
n
l
endi

i
gi
b
i
toplumsal
bak
gndeme
Yaz
ndasoyut
gerekci
lie kar
k, Disavunulmas,
van yazn gelyazenei
ngnl
e dayanan
gerekl
erden
kopuk
bi
r
sanat
anl
a
ynn
n
da

k
di
l
i
n
kullanmna
kar
klmas
vb. sorunlar
gerekleri
grmezden
gelme, rtbasBu etme
gibiestetibugn
detoplgeerl
i

i
n
i
srdren
sansrc
bir
yakl
a
mn
uzantlardr.
adan
kaver
u
msal
dzl
e
mde
bi
r
bi
r
i
n
den
ayr
ya.
kl
a
m
l
a
r
sergi
l
e
yen
okuyucu
mektupl
kendi
uturur.bakEsteti
kndzl
emde gerekl
esemeci
kurmacanokuma
n karvb.
tsorunl
rlmasairi,noanldednemi
abirtlanlbtn
anrgenel
saltolkendi

a
s
dan
deerl
e
ndi
r
en
havasn yanstan otoriter ve sansrc bir yaklamla
bire yknn
bir rtr.ikinci blmnde
yer alan kurgusal okuyucuyla okuyucuPun ili1

.Y

('

HALDUN TANER'N "AYIIGINDA ALIKUR"

...

kirinsie anlatnn
enve cantepkiallecri noktas
n oluturur.
Kurgusal
okuyucul
arn anlgrl
at zeer
grl
e
ri
okuyucuyu
hem
anlat,
hem
de
ne
srlen
zerinadernokboyutl
uarbirhangi
almldnya
ama eyleminin
iineve ideker
nk.
Kurgusal
okur?
yucul
al

m
l
a
mal
grn
eoloji
y
i
di
l
e
geti
r
mektedi
Sanat nedenl
anlayelarirnedinasrl?dKurgusal
r? Topluokuyucuyl
msal sorunla agerek
ra naslokuyucul
yaklaralrar?n grl
Bu yakleriamn
temel
hangi
noktada
kesi

mekte
ya
da
tersine
el
i

mektedi
r
?
Bu
vb.
sorul
a
r
okuyucuyu
bi
rincir
blm
yeni
d
en,
bu
kez
i
l
k
okuduundan
daha
dei

i
k
bir
adan
gzden
gei
meye a
rr. Bylokuyucul
ece yknn
bir parodi
biimini
alan ncmetniblmne
gei
lir.
Yazar
kurgusal
a
rdan
gelen
tepki
l
e
r
dorultusunda
ters
yz
ederek
metinde ryapt
abartl deiikliklerle, her iki metni de karlatrarak okumaya
ynlendi
i
r
okuyucuyu.
Taner'
innbuin iyks
okuyucuyu
almlama sreci
zeritutarak
ne okadynlm adm
bir ger
d
nce
sreci

i
n
e
eker.
Yazar
okuyucunun
eli
n
den
ek-kurgusal
larman toplzeriumsal
ne dnmeye
ynlendi
rir okuyucuyu.
Alm
lyucuyu
ama engelbir ltrerigerek-al
nzhesapl
i ve bunlmaamaya
kkenl
e
rini
gzler
nne
sererken,
oku
a
r

r
.
Bu
noktada
okuma
edi
m
i
el
e
ti
r
el
dn
me veYazar-meti
bilinlenmeye
dnr.
n
-okuyucu
diyalounun
en"Aynda
belirgin zelallii kur"undaki
tarihsel srekurmaca
iinde
dei

i
m
e
uramasdr.
Haldun
Taner'
i
n
okuyucul
ar ellril.i Taner
yl ardaaynegemen
ol"Ay
an sanat
anlamata"
ayn veadidaleoloji
k yetmi
yaklalimylarl
sergi
l
e
mektedi
yap
t

n
da
t

n
da
lntrerek,
arda oyunlayetmi
rrdlinyda,l arabudamgas
kez kurmaca
okuyucul
ayratrokurmaca
iznleveyiciidleeoloji
re dk
n

vuran
sanat
ve
ti
anl
a
y

yakla
m laalr kgzl
elrar,nne
serer.
2veAradan
geen
sreer tiipindeizidemokrati
kuu
lemenin
yaratt

ant
sars
n
t
l
a
r
geri
y
e
tepmel
m
i
n
de
ol
d
giyolbi,
oyunun
i
k
i
n
ci
blmndeki
al

m
l
a
ma
i
z
l
e
i
n
de
de
dei

i
k
l
i
k
ler
yapmas
n
a
aar. Byl
emice dalir, yoksa
kur apartman
saki
nyleriatronun
nin yaaml
arneldanetiryola
killeavirakolsanat
sanat
i

i
n
dei
l
mi
d
i
r
,
ti
sosyal
el
bir
mal
mdr,ykolmyaamaldadoyunda
r mdrdivb.le getisorunl
a
r
tart

maya
a
l

r
.
rilen almlamar? Bunu
ile bugnn
okuyucusu
yan yk
da iz
ldeneyiciyolsinina alkarak
mlamas
ne
denl
i
rtmektedi
somutl
a
t
r
mak
i

i
yle biyazacak
r deneyolsak,
yapalacaba
m : yknn
ilkk?blmnden
hemen
sonra
bi
z
yazara
mektup
neler
yazard
ykde
neyi
yadr
gat
c

ya
da
a
r
t
c

bulurduk?
Bugnn
a
s

n
dan
okuyarak
yapaca
m
z
olumlu
ve olumsuz
saptamal
ar,leriykye
eletimrelbyl
bir eabidrandeneyde,
bakmamkimi,
za yolyazar
aacakt
r.kur
ni
v
ersi
t
e
renci
y
l
e
yapt
n
al
apartman
sakinlerinin
yaamn
anlatrkenoldauur olbuumsuz
birbiraz
tablotekizdiyanlini, bulsalt
paran
n
ve
yozl
a
m

i
l
i

ki
l
eri
n
egemen
ortam
n dile getiTrki
riyorlyae'rdsin. deBunaTaner'
karlkl
ou renci
, mafyakalbabal
a rnn
cirtit.
attKiduklmiardegnmz
i
n
tiplerinin
ok
hafif
d

n
yazm
yknn
gncelikleitincirilblebilmmne
esi ikurmaca
in yazara okuyucu
yeni tiplermektupl
neriyordu.
Sonradan
yknn
amektupl
rna getiar
ikmyaslizdeamarenci
l
e
r
kendi
mektupl
a
r
i
l
e
el
l
i
l
i
y
l
a
rda
yazlm
ol
a
n
olanan bulmulard. Kyaslama srasnda birok renci kendi alm\

+ ZEHRA PRO(;LU

lkdeki
ama sreci
zerinmeknpl
e dnrken
kendi
lerierinini oken aokrtanekenbir okuyucul
deney yaadlar.
y
okuyucu
a
r
n
da
di
k
katl
a
r
n
anl
anta
lbianlleavarmamas
r gerekmiol mgiutu.
bi almlamas,
yazar
n
yaratt

kurmaca
dnyann
ay
r
d
dan kendilerinNein ykdeki
okuyuculkurmaca
ardan beliokur
giyucul
n biarrbigerek
imde okuyucu
ayrldklasandklarndan
rBunadnyorlard.
var
ki
ykdeki
kendi
leribirdediayn
yanl
addvermi
lgeer
di.irdiOkuyucu
mektupl
a
r
n

bu
kez
daha
byk
k
katl
e
yeni
en
gzden
klerirdinde,ini,mektupl
arbun tm
glanlrla okuyucuyl
ve samal
kycalaalkurmaca
bii rgrdl
dnyayer.
diYazar
le geti
yazar
n
mektupl
a
a
a
y
etti

i
n
kurmaca
bir dnya yatarak
(kurmaca
okuyucu)
gerek
ve onu
kurmacay
birbitu
rizaane kar

t
r
an
okuyucuyu
el
e
ti
r
mekl
e
kal
m

y
or,
ayn
zamanda
dpedz
dryordu.
Byl
ece, onuriliyalordu.
mlamaSonuta
sreciyazzerinsalndebiryanlma-deneme
yn
temi
y
le
dnmeye
ynlendi
metni
n
almlanma
snda
tarihiselle gerei
sre ininkarde ok
eymasdei. Bunu
mi bile
olsaalenkanl
temelnnolguyeteri
ayn nkalmt
:
Kurmaca

t
r

l
okuma
ce
gel
i

memi olduun tm okuma biimlerinde grdmz syleyebiliriz.

Okuvucu Mektuvlarndan rnekler

1
Yazm bulunduunuz bu hikayede toplumda bulunan elikileri insanlar tip
leyerek gstermenizi olumlu buldum. Hikayeyi yazarken heryazarn olduu gibi sizin
de amacnz olmal. Bu hikayeyi yazarken amacnzn olmadn sylemek istemi
yorum. Amacnza, )'ani bir eylerin deimesini, toplumdaki yozlamann, arpkl
n deimesini istiyorsanz, amacnz dorultusunda taktikler bulup uygulamanz
gerekiyor. Amacnza ulamak iin eletirinin dozunu iyi semeniz gerekiyor. Eletiri
krc olmas yerine yapc olmas gerekiyor. Bu kesimin krc eletirilerle yerden yere
vurulmas sizin eletirmek istediklerinizi ciddiye almamasna, sizi kendilerine sald
ran rakip olarak grlmesine sebep olur. Bu nedenle eletiride yapc olmanz dile
rm.
Yasemin Gndz

2
Sayn Haldun Taner,
yknz okuduumda ilk nce ggr yani Karelutiir degisinin bir yazs ol
duunu sandm, nedenine gelince insanlar arasndaki ilikilerde selesi n plana
karmanz. )knz srkleyici, okuduka sonucun ne olacan merale ettiriyorsuA

HALDUN TANER'N "AYIIGINDA ALIKUR" .

..

nuz. Yazdnz ngilizce cmlelerden ya vazgein ya da parantez iinde ne demek


istediinizi yaznz, ki ngilizce bilmeyenler ne demek istediinizi anlasn. Alt kat
mandan ve st katmandan olan kiileri konuturarak yaptnz anlatmnz yani
Beki ve kapc arasndaki ve st katmandaki kiilerin konuma ekillerini ok be
lirgin bir ekilde anlatmsnz, bu ykye daha da ilginlik katm.
Sayglarmla
Aysel elik

3
Haldun Taner
"alkur apartman "
Okur mektubu
Sayn Haldun Bey,
"Aynda alkur " adl ykde st ve alt katmanlar arasndaki fark gster
mek iin tiplemelerle altnz ilgimi ekti. Tiplemelerle arpklklar daha iyi gz
nne getirebiliyoruz. (rnein : Zlfikar beki olduu halde drstl yanstm
yor; niformal insanlar genelde gvenlii salyorlar ve btn insanlara kar eit
davranyorlar.) Ayrca st katmanlarn verdii deerlerin maddiyete dayal olduu
ve ii kesiminden olan Nuri ile Melahat daha deiik eylere deer veriyorlar, yani
onlar iin geerli olan yarg deerler manevi ynde.
Radyo Denetim Kurulunun nerisi zerine yky deitirmeniz bana gre ilk
yazdklarnza sadk kalmadnz gsteriyor.
Sayglarmla
Ali Uar
1 Haldun Taner, ihane'ye Yamur Yayordu, Bilgi Yaynevi, Ankara
2Haldun Taner, Aynda amata, Bilgi Yaynevi, Ankara
niversite rencileriyle yaptm almadan setiim rneklerde rencilerin gerek adlar
kullanlmamtr.

BiR YAPIT, BiR ELETiRi


HSEYN PEKER

YAP
Ki
t
ap
Fuar'
n
n
sonuncusunda
"ada
Trk
Edebi
y
at
n
da
Eleti
r
i
"
konulu
bir
panel
i
z
ledi
m
.
Kasm
gn,
Doan
Hzlan,
Muzaf
f
er
T ve Tahsin Ycel'in konumac olarak katld, "Yaasn Edebiyat" der
Uyguner
gisinncedidzenl
enenar, gerek
bu panelbizeizillegyenleri
i ok dei
ldi nearlayazbtnl
k ki.eGerek
konumac
layarn
dei
i
konul
n
sorul
ti
r
di

i
konular
ve
ntlarSonanlmadan
ediDoan
lecek ciHzlan'
nsten dei
ldi dorusu. hatrlyorum ncelikle :
sz
ol
a
rak

n
yaknmalarn
h Gm'n dnda, son yl arda eletirmen de yetimedi ki lkemizde. , "Semi
inrmek
doruiinyanhangibir yay
tarafa,n kurul
bununuu,suunu
kidergimdebiaramak
gereki
r?tiElr, eakltirmmeye
zendi
hangi
r
atakl
a
gel
m
i
zka?.
BuBu zendi
r
mel
e
ri
n
el
e
ti
r
me
yar

mal
a
r
y
l
a
olmayacan
hepi
m
i
z
rendi
k
art
sorularburada
usumudayalaarken,
konumann isonuna
katlarak, orada tanmladm
konular,
k
l

a
kavuturmak
s
ti
y
orum:
"Dergi
lekatarak
r, rneisyln 'Adam
yk'
, 'Yeaas
n Edebiayyat'orlbata
olmakyazarl
zere,arndiirierli
dergi
l
e
ri
de
yorum
:
Genl
re
kucak
a
r.
Gen
ufaklaanoualyap
tagn
yznetrne
kyor.yakBunlnlkaredecekl
arasndaer soneletiderece
rme saz.fat"na yakan,
yakl

mal
r,
deneme
e bal
yazd
m dnceleri
daki ekilde devam ediyorum. Bunlar,
aaBirByl
ya ekl"Adam
eyerekadyk"
dergi
m gibsiinleri ma: e,yaa
orum,er" genleri
ne benzer
bir arayabirdolumu,
arka
arkaya
di
z
i
l
m
i

ykl
e
ri
.
"Sei
l
mi

ykl
dergi
s
i
n
grnm
geti
riaynsa,or, yherl arykc
sonra kar
mza. Bubirkaykleleerti"Bir
yapt,
birgnderme
eletiri" koul
uyla yayn
ltasa,
yaptlarn
r
i
y
l
e
birlikte
zorunluluunu
deneme-eleti
roi yazmaya
koul
lanacak,
almal
arnn
bie yl
r dilimini
bulanabiyneloturup
ta
r
acakt
r
.
Bunun
ykcye
(ya
da
ai
r
e)
sal
a
yacakl
a
r
i
s
e sra
i1) ada
r : edebiyatmz, ykmz yeniden okuyup incelemekle, taramakl
a;
birikimini,
ei
t
l
e
nmesi
n
i
art
r
acak,
gr
ufkunda
bir
geni

l
e
me,
soluklanma
kazanacak,
giogsuz
derek"kuru
bu, alben"e
malarna
da yans
ylaacakt
rk. iEsitoplumsal,
n, etki alanlar
oalivmea
cak,
o
di
y
al
dnen
yap
t
r,
bel
bireysel
arkndaAraldahaarnhdazlbirka
ve dei, giikderek
yerleykden
re, zenginelgr
ufuklar
na dnecekti
r.etiri
e
tiri
y
e
bir
kayma
yaparak,
el
dnyam
za abircak,eletieirtmen
kazand
racaktdkl
r. Bylecek,eceeleletietiriryi eyazzendi
larnrdaki
eihztlkaen
mel
e
r
oal
l
i
grl
e
r
ortaya
meler
zanacaktr'l.i yl arda Hseyin Cntrk'n "Yordam" dergisi etrafnda byle bir
uygul
amaebal
att TTuran
alsin giYcel
,rok
DoaneletiHzlan
tarafndan
da onaylandhatayn
gn.
Byl
ce
Gven
b
i
bi
r
i
yazan
yazar
n
doduunu
dlar. Ayn gn Doan Hzlan'n da uygun karlayarak, gazetesinde ve dergisinridea
7

1 998

2)

1 96 5

BR YAPIT, RR ELETR +

binenlr kampanyaya
dntrmeyi dnd bu konuda gen yazarlardan bekle
eYaranlarn,
r, yle : birka
kiedebi
tap yyazatnsda (sonve gnmzdeki
kan kitaplar yeri
haklnui ndabelirdeerlendirme
lmaler, abur, beeni
yaptlalrenn yaTrkda kar
leyicfazli nacaalbe
durul
a
n
yanl
a
r
,
si
z
e
eksi
k
gel
e
n,
baran,
eni
nuizsorular
i kazanankarn
yanlarnn
duyurul
masi)leriile nbieryarayacakt
likte dergilerre: Hangi
yollamaltraryap. By
lsiezcei daha
z
da
gr
bel
i
r
tme
tlar
ok
ekmektedi
r
?
Bi
r
yap
t
ta
nce
nel
e
r
arars
n

z
?
Bi
r
yap
t
nerde
dur
maldr?ar kefetti
Okuduunuz
yap
ttaykhangiya duyu
organbinrzyap
a yaklt yazmaya
aan, yakkaln duran
dubu
yuml
n
i
z
?
Yeni
d
en
da
bakaca
k
san
z
,
okudukladairnrzesnek
dan nefikiderece
etkiler alm sayarsnz kendinizi? Evet bunlar kitap
yazsna
r
ler.
dSeyfettin'
nda adadenTrk
edebi
y'eatdaha
yla ilyeni
gili incel
emelereerbirok
(tm yap
tlaryazarba
zsizndenda)Bunun
mer
Leyl
a
Erbi
l
bi
r
yerl
yapt,
geniokumakl
kapsaml
ziincel
emelufkunuzda
er beklemektedi
rl.mBua, deerlendirme
yaptlar yenidenkapn
incelzedamecibir
gzyl
e
a
,
si
n
gr
bir
a
aykclnn
klk, saydamliinde
k doacakt
r.izKe biyaslr yerarnbulmanz
z lasriklekolayl
necek,aacaktr.
dnem dnem Trk
kendi
n
Sei
cialrer,ndansizinvehangi
yapszgeci
tlar okuyup,
hangiinizyazarl
ardanbiltredi
inancak
izi, hangide
etki
al
a
nl
okuma
n
den
geti
i
nerden
sin?
Bu
neme-el
etirKemal
i almal
arrnFaizlakonaya
mkBurak'
acaktra. bir de sizin gzlklerinizle bakn.
Orhan
'
e,
Sai
'
e,
Sevi
Yeni
endirmeler, yeni grler izleyelim sizden. Biz okuyann da utku al
sn. Birdeerl
deemetin
incel
emeleri irdelenmesi
var anlacak., yazarn
Oturup,o yap
Trkttayaznn
tek tek, yap
t,
yap
t
incel
meye
al

n.
Yaptn
nereye
varmak,
neyi
nasl,a nianlianmak.
anlatmak
isat,tedikelini,imelhangi
yntemlerle
yaptu r.geliKelitirmdieleri
ininagizkilnae
makl
Edebi
y
e
rl
e
ve
cml
e
l
e
rl
e
kurul
bir denburda
kavuun.bu olMeti
nlerida olurdu,
karlat" rdicyebilin.
oul "Buincelblm,
emelere,burada
aratrokmalyaara
yneli
.
"Bu
arada,
m
asa
lmeti
uan,n iyaral
ayc birsalgrnm
yaratyor," demesini, yapt yerine oturtmasn
n
celemeleri
a
yacaktr.
ncelSeviemembeklBurak'
eyennnecumbal
ok yazar
meriz, veSelyap
tleri'
mznvar.in Bodrum eitlemeleri daha

evl
i
m
anlatiylor.madOkuyup
. M. .gemeyin,
Esendal, notFruzan,
Nezihe Meri vb. yaptlar anlatlmay
bekl
aln.
' ada TrkstediEdebi
ymatiznindaaEleti
rri"blm.
konulu panelde
sayn eletihemrmenle
riyazarlardan,
mite
zle konumak
k
leri
k
bi
Hem
okurdan,
yeni
hem
de
dergi
yneti
c
i
l
e
ri
n
den
destek
bekleyen
bi
r
gr
:
Yap
t
labur
narz gnderi
r
ken,
eleti
r
me,
deneme
al

mal
a
r
n

z
l
a
bi
r
li
k
te
yol
l
a
mak.
Ben
m hepihepnibizirnlikhuzurunda
buradazenditekrarladm.
Hadi
te eletirmeye
rmeye.
INl

y K

JALE SANCAK

Bir Sokak Bazen

B kalntlarna
R UCUNDAkok
eski
bir deni
z durur
dalartagkaln yzyl
e. Hernz,sabah
tekne
ars
n

z
gemi

seferl
e
rden
a
n,
duyars
onlar
hala
gemi
r.
g
arlarn
uultusunu
barnd
r
rlar
bi
t
mi
gvdel
e
ri
n
de.
Karaya
vurmu
denizciler
byle
avunurlar
geceleri, o uultuyu dinleyerek glge sokana
dalgaBendalgaglbyle
yay
l
a
n
sessi
z
l
i
k
te.
gedenize
sokakmak
dedim iadna,
dilerseni
z bir baka
ad verintekne
siz. Askalnt
l nemlisi
sonunda
hep
s
teyenlerin
sokadr,
bir
ucunda
lareyyela
bekl
e
yen,
bi
r
kal

n
ac
n

l
a
s
art

ol
s
a
da
i
s
kel
e
,
avunursunuz,
her
sabah
i
s
kel
karsHernzsabah
, deniizsikeln eieyeine,karsnz
glgeleyrei
rin iinden
geerek.mahzunlukla, burkulmu y
n
i
z
e
sinmi
reinizl
e.rGene
debtn
.. . Belkitekibugn
olasrdan
un avunacaksn
zddenir. zin szcsdr kendi
a
r
si
z
i
,
sokakl
apayr
.
Eski
liinuden;frtnalar,
arramans
, klmz al kbtn
yolkaranlkta
culuklarndalhigalkayel
erigaldklr
nnze;
Zorl
antlar,
a
r
dal
a
r
ve
sonra
muci
zeviTal
bir fener!
Bir
gzel
k!
a
rda
gel
m
i

gemi
tm
ayak
i
z
l
e
ri
,
kap
nlerindeyse
ayak
sesl
e
ri
birik
mitir.
zlernedendir
ve seslesir zai dersarr sizpi kuatan
baka yolculuklara
elik etmeye, anlayamazsnz
nedendir,
bu
ar
.
nk
baka sokan insan, o sokakta yaanan hibir eyi
paylYabancsnzdr,
amamyabancsnzdr;
biri. sorarsnzbir gene
de,k... niniyyeedir?
hep Sonra
ssz bahel
erigeti? Pencereler
niye
yzlerini
yi
t
i
r
mi

l
e
rdi
r
?
Bu
durukl
u
gelip
k
e
alr
giz.
KarDeni
tkazdensokaa,umanlkatarldnksoka
a. dr daha ilk gnden beri. Dnenler iin sevin,
dnmeyenl
er iin
lm
entikkendi
leri aal
arnmda. brakp balangta adlandramad
ok
geti
m
o
sokaktan,
soka
m bir.. stekle. Bir sokaa sevdalanmak myd bu? Akp gidenin hznl bir k
ysna?
Dapdarac
kdoru
, upuzun,
glgeldurur,
erle kuat
llmdda
birlasokakt
r. Birbi
rini tastnze
yan ah
apgelirevleri
yana
kayklm
da
cak.
Kagir
stnze
yorgunl
uuyl
aev, kah
rl bisuskunl
uruyl
a. ucuna
Bir grnr
bir yokl
kaybolur
kadknlalarr
kap
l
a
rda.
Onl
a
ra
i

l
e
ri

i
l
m
i

ti
;
ucu
geti
r
mek
u
u,
darl
eksiltmek,arsaeksidarlklketari gibardermek.
ocuklara sessiz oyunlar tembih edilir bu yzden.
Cokul
n
amaz.
Sessizlik biilmitir glge sokana. Uyur uyanr hep ayn aka. yleyken o
A

CJ

BR SOKAK BAZEN +

grmeregeiyakn,
rmi uzakl
eski adenizin,
ogidisaallmcesean degkselhep suyun
kumudu
l eiidtair, rsevi. Gindtiilsre;
Gitmel
ra
yakn,
bi
r
varma
dnmesi
ayrn birkendinde
keyif. saklad dlere, kendine saklad dlere bir o, yalnzca
Herkesi
o d orta nicedir. en
mahkum
tayfann
snzncaakendine
te yanda.akan - btn hayatlara alan, btn hayatlar
ok
geti
m
yal
kucakl
Yl arca.ok Yaral
dingioln dglu glgelgeerinsoka
e, bir. k
ysndanayanda -olosasokaktan.
ondurdu beni
zaman.armSessi srdm
z bir sevin

Belki de bu yzd dir kar durulamaz arsna. Bu yzden olsa gerek kyya

+-

HASAN TFEK

Kelebekler ve Bebekler

KULAGIMDA
kaeteik vepayetl
zil seslerleerii,kahkahal
akalr var.abalGzleri
minelinden
nndegelkdri
m
z

kadi
f
eden
l
i
bi
r
k
z

k
i

i
n
de
Tepsi. Bamda
ler gelip gihafidiyfor,sinbirsi birde ar
az,ndorul
da trkdum: 'isaate
ki goncabaktm,
rev:.
inicer, yarivelgeli oynuyor.
geldaha
i
r
reha
gelir'
sabahKn .
Gel deolmuyual. imdi.
Bitiik
apatmandan
gellavaboya
en sesleregittim.
iyice kulDahaak
kabarttm.
n
a
gecesi
Terl
e
mi

i
m
.
El
yordam
i
l
e
alamadm.
Sa soldolu kap
lafare
rla dolgibui uzun
koridoruRenksi
var, zda
nerde,
lanet
olbubisrun.evefare.Kendi
m
i
l
a
birentte
a
an
gryorum.
n
k
suratl
i iyicPencereyi
e oyun havalaaprnabirazdktl
elr,emek
iimidenstediyamgi. 'dSiuyap oynamak
ya da,du.'biriniNe
vurmak
geldi.
seri
n
dt
durul
dtyse
suya
bana daBugnl
dse ederdedurul
sduyduum
am. Otur bibirr daha
yzlzgrsn.
e demiti Herkes
Yusuf,
neyl
e
yzl
e
eceksem?
s
k
l
a
f,
ok
kendi
ar ilke ama,
benimsfzamans
zlamam bizgrl
rletir.ip bilYusuf
ekenisbirtiyorzgrl
k yaram
tsunaym
yor. Neimkanl
zgrl
rdan
bal
ki
,
hayat
iltemeyihayat
m bu!kendiBak,mesorgul
a yargl
a, oyna.
stemez
miyimasna
lnkdaarmay
bunuona.isyapabi
,
daha
bi
l
e
syl
e
yemedi

i
m
szl
e
ri
gn
temez
miyimhi.
Bana
gzl
ekalrinmi dialksipn, eltmini omuzuma
koyuyor.
Se
vecen
bi
r
sesl
e
,
soyunmal
sn,

p
l
a
k
kal
e
l
e
ri
n
i
y
k
,
kabukla
rnnanl daarmt di yeni
yor.dBen
ancak geio zaman
ben
ol.aSen
bilirmiim.
Hern eyim? Tabii,
ykmaldi tm
iben
en
gzden
r
mel
i
y
mi

i
m
bunu
yapt
yzor,
gn
sorgul
a
madan

sndrmem.
Bili
y
or
musun
kendi
m
i
ne
zaman
m?anlnsan
insan olbabam,
arak alhatta
glamaya
baladHi
mdabiriyaniile ba
sreklm iyok.gittiBen
im
al
a
r,
annem
kardeim.
ligronkalsanhidsekiisetri
seversemgerekti
yanrnmez.
da olOnlurum.ara ayr
Ailecmden
olmmalamaraslilindakileriomildei
onlkidaerakendi
ayrnsanmcaleolkayraraktanmam
al

k
tan
calkbaltanar imh tiamdr.
Herzornegnlkadarer siaiglorras
e balaolrdnuundan
dlyormu
gimbii
grnse
de,
asl

nda
y
arl

k
ve
kendi
sigortasoruml
kapsamuluum
dndadomuyor,
tutuyorum.bu Byl
ece nezgronlakrlnybana
ne deimbeniinsanl
m onlar adara
kar
da
beni
or.
Sevdi
vartesitabii,
onlara kar sorumluluum da kendime olan sorumluluumun
nSenin
de deiama
l
.
giboi adaml
olabilmeyi
ok
iyaamaya
sterdim, senbalbylamasayd
e konuunca
rahatlyorum, Baz
ama
annem
eer
a
bi
r
l
i
k
te
onu
brakamazdm.
eyleri bilmekle kar karya gelmek farkl. Bize okulda fizikte balonlarn, uakAl

- - -- - + --

/\

('

KELEBEKLER VE BEBEKLER +

!kndan
arn naslgrdmde
uruunu uzun
uzun anlattmetal
lar, anladk
da. nas
Amal olilkupdefada biruabiualdiyaine
bu
koskocaman
y

nnn
ink
nananamtm.
Eerdedi
annem
kalmbenim
am birihkeztiyacdaham varsylaslnda.
eseydi kalAmardmbunuherhalde,
senin
si
g
orta

i
n
eye
hibir
zaman
bilmeyecek.
Yani
k
s
acas
,
ben
kal
e
mden
honuttum.
Herkesi
n
kendini
gvende
duyumsad
bir bireylyererivard
r.mama
Benigerek
scak vartutuyor.
Dahas kalyeterieyinykmak
ne
demek?
Hem
benim
y
k
m?
nsanlar
ce
y
k
ma
dlarnlar msayesiinanlar
m? kere
Sevginin
biortas
le teknda,kidurduk
ilik olduuna
ialnanmadk
m bu ysouk
km
n
de?
Ka
evi
n
yerde
a
maf
a
r
yaand
terlflekbiten.
sabah
bahedeki
ceviveriz yaac
seyredildi,
yalnaz.r. Ona
Yusufgrea kalherkes
sa za
ykabuundan
. O herKaeyikmal
n cevabn
kol
a
y
or.
Zay
f
l

k
,
kabukl
ymm,i.Gzmn
nne
bivenlerce
atlgitatik. yumurta
gelkendi
iyor. me,
Cam
kapatmal

y
eri
s
i
i
y
i
c
e
seri
n
ledi
uyku
Hep
kendi
'imdi,
' diyorum.gib i.'Oys-la
imdi.asl' Sanki
neArtyapaca
meybilibiyorum
da, zamann
tesbit
ediverdi
yormuum

yok.
k
hibir
l
mi
y
orum.
Yrmek
iin

i
m
mcadel
e
den
nereye
gi
d
eceimi
unuttum.
Her
yere
gi
d
ebi
l
e
cek
olmak
nemkadar
kt. Bibildir ayimol..tekyorey,dahaburada
olmak
isntemi
yorum.
Bu meve. imdi
hi alYusuf
ama
dolsa,
. Neredeyse

k
l
a
r
n
yeri
i
ezberl
e
yemedi
Beni
mhibir
semedieyin, zmedi
derdi. Herini soruna
tek kelBeni
imelineden
k tespiterketti
tler. Bu? Yrmyor,
kadar kolay
tespi
t
leri
n
renmitim.
herdipeyyzm
tek kelimyke,adm.
Yrmyor,
dediarcasadece.
Hibiryzme,
ey sylsalemedim.
Lavaboya
gioluncaya
Suyu
defal
vurdum
a
r
m
srl
skduy
lam
kadar
kabuklar
m
kabars
n
dkl
s
n
di
y
e.
Kapnn
kapand

n
dum. Hibir eydedisylm ekendi
medim.me, Ayak
sesleriniidite.nlediKotum
m usulpencereden
ca, gittikebakt
uzaklmaan.
Dnmeyecek
dnmeyecek
, ne
abuk
gzden
kaybolmutu.
Ben
de

k
sam
kal
a
bal

a
kar

r
kaybolur
muydum?
Hani
gazetel
e
r
yazar;
zeri
n
de
mavi
h
r
ka
bulunan
fi
l
a
n
yanda
bi
l
mem
ki
m
i

e
deyi
p
bi
r
daha
haber
alnamamtr.
Gren
kabuklularn,
vesai
r
e
ve
gisaidrie.yorum
imdi
Yusuf'u
gazetel
erestemedi
versem,im.zeriGren
nde gemi
limularn
, yrmyor
diyike tengi
den,
bi
r
daha
haber
almak
kabuk
grmemezl
gelHelemelbierir vesai
re vesai
re.buteyaryinme zgrm,
yani
yierden
ne sfrdan
balyaanmlklardan
yorum demek.
sabah
ol
s
un,
yamal
a
k
gecel
ve
de
usandm.
Gzleri
alkoli. kyeri
ler ginbdei kanlrmamlz, makyajm
hertarafa
dalm.
Nasdelutopar
ldnmese.
ayaca
m Ucuz
bumsurat
anl
a
ms
z
bak
l
a
rl
a
ura
dur,
bir
etek
mal
i

te,
ne
olacak.
Ne
demi

ti
Yusuf:
'
D
irenli
olmal.
'
Dorusu
dolmu
kuyruunda
okbilegereki
yor.bir Elitonmsezide ndeiliyorum.
l asabSabah
m bozuluyor.
'Siz buyurun
hanmefendi,
'
lafnda
al
a
yc
hanmefendi
olmaya
nas
l
abal
a
d

m,
gzl
e
rimin
euafindaki
morl
u
kl
a
r
rtmeye
al

m,
sutyepa
nimin
y
r
t
k
olduunu
ve
karanl

k
tan
korktuumu
bi
l
i
y
or
gibi.
ster

s
temez
uzatt
ormdaiimden,
srtarak,SonNeresi
, didiyeysoruyor
sapsar
dili ocuk
bir olanlan.ams
Uzaklz anara
derlram
n
ek
gel
i
y
durak,
orum.
Ba
r
mm,
mandm.
Birdenfazliaimgecidekikmebu vesaldiyri ganl
n Sonradan
sebebini hatpirmanl
ladm.klNeara
amsztibakt,
demi
doktor
:
Bi
r
aydan
dn.
zm yok. Ben ve anne olmak. Ne gzel bakardm aslnda, onunla arkada
A D A M

+ HASAN TFEK

olurdum,
onu tencere,
dinlerdimbirheraydanlk.
eyden nce
vehiher orba
eydenpisonra.

kk
Daha
medi
burdevde.
Buzdola
bnn
yan
tozl
a
nm

bira
i

eleri
y
le
dolu.
yl
e
duruyorl
a
r
ayl
a
r
.
Bakkal
a ver
sem
ne
dnr?
Kap
m
a
bi
l
e
dayanr.
Bi
r
tel
e
vi
z
yonum
olsayd.
ay
demlemek
veHavadan
Yusuflasudan
sohbetbiylr ikeisisz,
ne zdeti
leryaama
ki. Pekkarsohbetdirendenemezdi
bupanele
konumal
ara..
sonra
konulu
dnerdi
Karmda
kol'tuun
zerine
kp,
'tebasbyle
dimdedidikayakta
duracaksn,
ayaklar
n
yere
basacak,
derdi
.
Yusuf,
koltua
y
orsun
i
m
de
bir
ocuk
gi
b
i
azarl
a
r,
'Yaam
iindenyaamreneceksi
n, yaamksakvesa,karma
bu kaosdan
abuk
syrlmal
sn,
'Kelderdieyaam
.bekler
Oysanaltbana
hi

bi
r
zaman
k
gel
m
edi
.
saatlya
yaor.r. lmleri
Onlarda net.douyor, byyor, karnlarn doyuru
yor, Sabah
seks yapdolymoruve bekl
yorl
erkenhiAysel'
le sormuyordum.
karlatm. OnunBu araumursamaz
sra Yusufltavra gr
tn
bil
i
y
ordum,
ama
bi
r
ey
mdan.
dedi
k
odu

km
ad

iin
rahats
z
ol
d
uunu
bi
l
i
y
ordum.
Sonunda
dayanamad
'Biliaydorum
artyznden
k seni ilgievden
lendiratmilymor,. ama
Yusuf
Sirkeci
'donun?
e bir otelSrekli
de kalalmkolayal
bal
.
Ki
r
a
i
i
y
i
dei
l
mi
y
di
gikitmtisei ionain geen
ay itenBir attde, lyani
ar, iou
aryorum
diydei
or, ama
yalolan.anlOastl
e balakalzatenk
i

vermez.
zaman
l
,
ama
rl
a
dp
yormu.
Nasbirl yani
? Can
m musunuz?
anla ite, homolar
dnmeler
falan.r' yayor? Kaldr
Msait
yerde
durur
Bu
yamur
ne
zamand
mn
ndan evet
pislikiakyor,
biryapaca
Maltepem paketi
gri renkl
i amurl
a dibouarak
iilerlmiydekenar
or.korku
imdi,
m
di
ne
bi
l
i
y
orum.
Doktor
bey
ylecei
mi.
ya
da
utantan
te
bi
r
final
kayg
s

var,
yl
e
sradan
dei
,
ri
t
el
olsun
istir ysr
orum.ocukokettenkalnbiraal
ardan
yap
lm birvemasa,
zeri batarken
begonvilayn
erle
kapl.
Bi
duvar
rmel
i
etrafmda
tam
gne
kzl kta gereklemeli.
0

/\

MGE PLK

Ara

EYLERiya da varlklar ayran uzam, boluktur ara.

iye'den
bir trennn
geti. Yvel dolarcaaynceydi
, geceni
n dipanlk
sizliveindeglbir
beklemi
ti
;
arabann
s

y
l
a
yatm

dallar
araaydnlyaMauk.
ttnefesini
nderin
. O araba
bigeir trlrmesi gelylemkoyverdi.
emiti; kaderin deimemesi iin iinde
tuttuu
bir
i

Sonbahar
Sapanca'
da eskiertesi
lerdengnbir ssz
esintibirnineveaddnl
oluvermi
ti; buras cmbr
cemaat
bir
geceli

i
n
e
kalnan,
e
cek-dnecek
bir d
sunmutu,
daha
i
y
i
ve
cesur
bi

i
m
de
katl
a
n
l
a
cak.
zengi
n veahalartisi ksabah-l
etanmlanacak
-akam monotonl
ul unda
bu dipsiz yalelbnettez
luzakt
, Burann
onu. yibekl
e
yen
onunla
teki
i

i
anlamaktan
ki bylunutturan
eydi. Glbiercesaretl
bir suratle sara buradaki
ini neredeyse
lvermitigei
. ci konukluuna, gebeli
yeni
bitmiti.
Geliydibsanki.
olu'yu hi yaadnz m? Kaln ciltli bir kitapta si
pereSava
yatan
bir
asker
silueti
Gnlkheryaamgnhayatl
airlm
arasnda
dokunan
tuhafibirkilem,mekibuktinet. Hertercignh
yaayabilir,
lebi
l
di
n
i
z
.
Ari
f
i
n
i
z
gi
s
i
bu
tuhaf
teydi. Yiormison-bahara
iki yandabirgenceci
k, ebbakacak
kn bir kadar
delikanldaumurl
ydnzaver heba
nnzde
uzayan
bahara,
i
l
k
gzyl
etmemi
tiniz
daha.Kar cephe, yani ngilizler iin de durum farkl deildi, ancak gs gse
mcadel
edibuzeayrgetimriy-ior nvesankendi
olmann
ortak
paydasnn,
savasarfdurumunda
yaratt

ayr
m

n
i
z
i
n
kar
s

n
daki
tekine
edeceiniz
"lsn,
lsn kibylbeneydiayakta
kalayolmasn.
m" bedduasn hakllarryordu. Hakl bir dua. Sava
tayken
.
Neden
ArifarvebuStewarr'
n birbirini
tan
mayan, :biGenli
rbirinki ,tanumutlmlaayanr, gelyz,
benzerl
ik
vebu farkl
yndeydi
.
Bi
l
inen
bir
nakarat
e
cek.
Geli
b
olu
kavram yerle bir eden yerdi.
Birsabah
kimsenibirnmektup
bir kimyazm
seyle, bitrArieylf,eFeriilikihasiHanm'
, ona kara veilgFeriisi, hsevgi
sidir ara.alaka
O
a
Hanm
lem yazlyorgun
m bu bimektubu
f in ocuu,
yznde
r tn, Aribifrinzaman
i ne oksonra
ama alnedokndasevdikarninni daanlaAriyacakt
bir kez
Zaman fark, iki an ayran zaman dilimidir ara.

daha.O sabah Srewarr' siperden zor bela kardlar. Tifo her yann sarmt ve iki
arkadann
kolelanirynordu.
a girmesi
yolounuyla batm
az ilerdet, abarsak
lm bidir metrel
ikeyukura
dorut
givcudunda
diyor, srkl
Pantol
y
e
bi
r
kal
m
am
veenirken
mikropclbtn
karn
n seskemikrmeye
yemi
n ermiti sanki. O ukura
doruVesrkl

z
m
cl

z
bir
arm

t
sadece.
Arif:

Canm, bir tanem Feriha.


Sava bu, dner miyim bilmiyorum. Gzm arkada, seni braktm gn ve da
kikada. Sen ylece dondun kaldn yreimde. Senden ayrldm o gn, o ok sevdi
im, zayfboyun kemiklerini ortaya karan, o glkurusu, sana ok yakan empinne
elbiseni giymitin. Btn gece alam gzlerin benden hep kamt o saatte. Birbi
rimizi ne ok, ne uzun sevmitik Feriha.
Seni bir daha grebilir miyim, bilmem. Bu amansz hastalk, bu amansz ate
hi bitmeyecekmi gibi. Kimi stma, diyor, kimi veba, tifs, tifo, kolera. Ben sana olan
zlemim, di)orum. Sana olan sevgim klhanbeyliime laf syletmeyiim ve derken
dtm kara sevda. Hala sigara iiyor musun gizli gizli? Hala gm tabakanda
";! " hmfi yazl m? Hala bembeyaz yasta dmeden nce san buklelerin, benim,
bizim iin dua edi)or musun usulca? Bu rhtmdan seni bir sonbahmda uurluyo
rum, bir sonbaharda bulacam, diyor musun ortak hatralarmza?
Bekle, dyen sesimi duyuyor musun reriha, ok ok bekle, sabrla bekle ama. O
rhtma yeniden yanaacak gemyi, seni o pek seven erkei. seni ilk grdnde ne
gzel kz diye iinden geildii, meleim dedii, Feriha 's iin her eyi yapabilecek o
\

l\

Y f<

()

ARA +

garip Arifi bekle, n 'olur bekle Feriha.


Sava ok hzl, zaman ok yava akyor Gelibolu 'da. zlemim tarifiiz, iimdeki
hastalkla tarihi belirsiz kk bir pusula oluyor zamansz anlarmza. Beni kal
binde ara. Ara, ara. Hi usanmadan beni ara Feriha.

Sapanca'
dahayan
ikindiyenivaktiden. Eylmasaya
ln yatilk rvakitleri
. Birananceki
akamterkbyk
birgi
karar
verdim;
aca
m
ve
baba
evini
edi
p
decei
. Bu terk'a edidndmde
byk protestol
arla deievilm, kendi
liyiorndenolacam.
gelen birSabahl
dileklare
olbyk
acak.mbistanbul
arr
k
kendi
de
ya
r gvenl
e,sapmadan
geceleri kayg
lbabaannemi
bir bekleyinleburuuk
karlayacam.
Ancak
bugn,
yani
dn
yol
u
na
nce
gsne
kapanp
alkura
yacam.
O
beni
okuyacak
gene,
k
z

m
yol
u
n
a
k
olsun,
di
y
ecek.
Bi
r
yuva
mam,anlatacak
oluk ocua
karaynn
mamyanna.
dileyecekYanigizlhiice. tan
Bir mdeadFeri hbabas
a ile Ari, ikfinyayk
sn
i
k
i
n
di
nda
kaybetti

i
annesinin
yksn.
seviimgiizdbiriimtesadf
deil; kalyoltsalayrmlarndan
rkmz,
ama
iunu
natlSonbahar
a farkedi
yol ayrmlarna
i
z
de.
Bunun
bir
hastal

k
,
bir
gel
e
nek
ol
du

i
m
.
Bamklarn,
buruuk
gsnde
babaannemin,
bu geninni
zamansinininni
siini,i
indeFeriya
anml
ini

l
a
r
n
ol
d
uu
bu
sonbahar
dinl
y
orum.
ndabiver yalnzl
nsevi
da, Geli
bbiolu'rindaki
Arif ve Stewart'
ta bulkduum
ortak
sesha'tannne?dnak
Hayat
sava
gi
b
i
,
bi
r
e
kavuamay

,
en
olmad
zamanl
arda

z
i
n
sani
duygul
a
r
m?
Ferihasonra,
ok bekl
edi bibabam,
diyor babaannem.
Her
gnmemurl
rhtmaarnn
indi,dildou
mumdan
kk
r
k
z
ocuuyl
a
rhtmdaki
ambar
indesi
ocukl
u
krpe
taze,
boynu
bkk
fidan,
bahts
z
geli
n
,
diye
seil
d
i
gemil
e
rin
luetleriszlarasndan.
kigelylecekyazo kmutl demeden,
gittidikyee.clzlaan bedeniyle, gzlerin
den
e
n
yal
a
r,
a
ka
gel
e
cek,
AriFerifhgela Arifi
medi.grmeye gitti. Bir sonbahar gnyd gene. lm haberi ve bir
mektuplatta gel gnen sonu
kendinyace yeni
birkzbaln akaynval
ngla sonsuzl
ue abrdavet
etti.veKendi
ni.
sulara
i
k
i
buuk
n
daki
i
d
esi
n
akmt
bir
gl
kurusu
elbibir sngi
e vardliz subay
zerinyde.la yanMezar
ngmdkl
hi bulamad
k, amarmbiaynlebilhastaneye,
diimiz tekayney
babam
yana
e
ri
.
San
koua. dm
yollar
, ayn
hastaldualktanarlalbeklemi
mler.ler.Savan bitmesine ok az zaman
varm
Sava
n
bi
t
mesi
n
i
i

ten
Ben de dn
akam bitanr araba
bekledi
myerl
, dediere,m sorumlul
babaanneme.
Benin olstasyona
gtrecek,
s
tasyondan
m
ad

m
bir
u
kl
a
rm
mad
yepyeni yerlere.
Oysa ehre dner dnmez..
Bir gei belirtisidir ara.

Y K

'@

SEMRA TOPAL
Yz

rm annem
ben: daha kck bir ocukken, yzme
AH! ..ok" diydae ba
e
daha
popoma
bakarak
"Buuyla emahkum
akld olbirmyz
ve. popo ki, zavall yavrum sakn hayat boyunca
mutsuzl
as
n
!
Buramad
korkutucu
kehaneti
nikt
n arkas
natarak
dan hemen
bietmi
r koltua
kerek, heyecann
bast"Ahh

bir
sesl
e
,
kalbi
kt
devam
:
... geti
evet,rmekl
btne iysuu
hiey kyapmad
vrmadanm stme
alyAllahm
orum, uhem
uursuz
dntayaya
ocuk
i
bir
ben,
aman
de

ne. . .Annemin de pimanlkla belirttii gibi arka arkaya dnyaya getirdii o


cuundan
en
by
bendi
m
ve
nedense
o
hep
benim
i

i
n
kayg
l
an
y
ordu,
nk
yzmdeki
popomdaki
ilahik dibulliymleacay
krsem
skanyzm
lacak birveyetenekl
e zmt,
imimditi.leriGalin bpekvea annem
sevilenyapgndeli
syl
e
popomu
deivefbunu
re et
s
al
c

l
a
rda
bi
l
e
az
bulunan
bi
r
yetenee
sahi
p
ti
da doru
yerl, okerdegzelkullan
yordu.m m yazmaya kalktm imdi de, hani ancak bir an
Gzel
!
.
Anlar
kitabnagiyak
krvbirereceim,
balango zaman
yaptyzm
m ortada,
yleysebir anyz,larpopom
mn iinden
bir
hortlak
b
i

de
hortlak
da
hortlak
bir popo
olacak arkadalar
deil mi? m beni, dilerini gcrdatarak aynen u tip cmlelerle
Bu
konuda
sk"Bak,
trrlarher: eyi unutmadan kada geir unlar, yalandn zaman kim bilir
her biDikri neye
dnr,
di!k. kafal
eytan
... biri olduum iin kendi parlak fikir
kafal
eytanm
El
i
kal
e
m
tutan
leribir nkement
i stmeyapbocap boynuma
ederler, evetararlfikirl
erini tpkboynumdaki
kovboylarnbuyaptip de, giarkadal
bi kocamann
a
r,
sonunda
fikir ipi olur, yal
fikifikirripi,ipinhah,
hah,
hah! . Onlar
n suratliin
arnabenim
kar glbulmdek,uumbu
karranlanm
yal
i
n
s
k
dokumas
n

rtmek
r. Neanyazdak kiyazacam.
, ben arkadal
n onlfikiarripdaiylekaraca
oraya buraya
ekiecelenhepbi
ribibiyrrilimyntemdi
ve
sonunda
l
e
ri
n
e
m
ve
byl
kte havalyalannaca
z, amyanilagkyznn
ildiahiyerek
kadarbisnikaletitrmanaca
z.m gibi slak
"Biraz

z
kal
m
z
m
benim
.
.
.
"
m
e
atl
a
d
bibirr takentr dei
orman
n? ategiryldime.saatl
Nasercel, bissilkalkettoprakta
ok deerpedalverdieviimrdipopoma
da uygun
l
mi
m
ve
mahvoldum.
Bu slak kent ormannda anlarm kovalayacaktm, yle hepsini bir gzel snf'' "'VYV
..I:::tv

"

"

"

YZ +

lfmda
ayabilku,
irimbcek
diyordum
kendi
me.yA
k havaya
ihtiyapalyacm.m Bisivarkbenim,
aslnda
etra
fal
a
n
da
i
s
temi
ordum
ya,
ne
letten
atl
a
yarak
slak
bihayat
r ktn
stne
oturdum
ve
etrafma
baknmaya
bal
a
dm.
Gezmek,
grmek
nsaa
bir paras
diriyyordum
kendi
me.antamdan
Yar slanmdefter
deriveceketi
mmini stnden
kafam
sola
evi
ordum.
Bi
s
i
k
let
kal
e
mi
kararak
anbunularlagzm
ilgili birtak
m
karal
a
mal
a
r
yapmam
n
i
y
i
ol
a
ca
n

ben
de
bi
l
i
y
orum.
Ama
yemi
y
or.
Gali
b
a
art
k
defter
ve
kal
e
m
de
grmek
stemi
y
ordum,
byle
slak
stnde
sallanmas
iyburada
i deil mioturay
? Belkim
erdenbirbianilktn
dgesiennibirbekleyeyim.
orman bielleri
lCeketimin
gesimbiinleaa
kcebi
ar.ya yl
e
yse
ben
birda uyerlorman
nholanmam
den bir sigaraben,kylararak
az
maazyerleti
r
di
m
,
oysa
a
k
havada
si
g
ara
i

mekten
e
si
g
aray
mdanSrcs
dndryordum
ki,arkasbisnikdanletiminbanayandikbanda
kocaman
bir motosidedikletm
durdu.
kasknn
dik
bak
y
ordu,
tamam
belmaye, dnya
buldum,okdemek
orman
bioklgelhzl.
eri dePekideianlar?
ime uramlar.
Bak dediKimm ken
dika
hzl
dei

i
y
or,
Onl
a
r
ne
alemde?
bilir
d"Nea naslyapsapyorsun
r sapburada?"
r dkldedi
rler. motosikletli.
nmemi,biriykask
ngi bdai birkhavas
armamdatvard
, sanki. Bacakl
beni anarnyazmaya
k
kmirtantiMotorundan
arkadalarmdan
mi

yere
indir
kletinin n ksmn cinsel organym gibi hafife yukar
kald"nmeyecek
r, ykocaman
ordu. motosi
misin
oradan?"birdedibisimkletlona.i bir motosikletliyle hi umulmadk bir
Islak
ve

s
s
z
bir
ormanda
biimde
karlagrnyordu,
rsa nezaket kuralhadilarhin bidnmyor
demekbirka
ki. Buyamotosi
kletli
beni
m
yamda
l
emedi
m
benden
byktr,
tabii
bahse
gikirlecek
de deilim.
imdi ikafas
nda kask
ylbia ryanma
gelm
migstermem
ti,butamkonuda
kar
m
da
di
i
y
ordu.
Ona
oturmas

i
n
baka

s
l
a
k
ktk
gerekiyordu.
"yl
e
oturarak
trsn,
hi mi kendini dnmyorsun?" dedi.
"Dnyorum,
"
dedi
m
.
sonra
motosi
kletiayaklar
ne gidmerek
bir srtktantasn
zerek
geldi. antay
deri Srtt,
kay

l
a
r
n
dan
tutarak
n
dibine
di
y
e
att
.
"Ne yap
yorsun?"sanyorsun?"
diye sordum.dedi ve bir rpda kocaman kahverengi bir
"Ne
yapacam
battaniyatma
eyi kucakl
ayarak
antadan
bka.ararak
att.miMotosi
kdenletlinin
heryordum,
eyi oraya
buraya
gi
b
i
bir
huyu
vard
gali
Gzleri
el
l
e
ri
n
al
a
m
kr
say
l
a
bi
l
e
cek
parmaklarnn
her
bi
r
i
n
de
bi
r
,
harta
baz
s

n
da
birden
de
fazl
a
yzk
kei
ayaklolmutu.
kr tanrs Pan'myd? Eer Pan ise epey deiiklie
vard
. Bu adam
urayarak,
metali
k
Pan
Motosi
kle.tlBrakt
i beni kucakl
ayarak,
topraa
yaydndeolur,
kocaman
kll attbattani
ysonra,
esinin
b
r
akt
m?
Att
desem
daha
yeri
evet
beni
k
tan
stne
arka
arkaya birka
kezmigeri
ldiboyluve kendi
ni deparlatt.partel parlbylayanece deri
kr tablosu
damitazle
mamlanm
oldu.
ki
z
de
boyunca
ceketl
e
ri
battanimdayedetuttuum
yaryorduk.
yla rahat edebi
or muydu
lmem,paras
benimn
az
sigaraAma
oktano kask
yere dmt.
Azlmiydaki
bir ikibittn
A

Y K,

Lucian Freud, Uyuyan plak 1 950

havayanadoru
tkrdm
ve yanAynenbamtandaduzanan
motosiklettlkilyaetrdoru
eizliemrek,ki
kask
tk
t
k
di
y
e
vurdum.
k
bi
r
pencereyi
gibi,
bi
gzleri"Bunizfalrhtaseniginbiorgani
at, k bir paran m Allah akna?" dedim.
"Yok, bubyl
kalkeanyatarken
beni rzgardan,
souktan
veceikazal
ardan
koruyor," dedi.
"Burada
bana
bir
kaza
gel
e
n
den
mi
korkuyorsun?"
Yatt
olyerden
bane eylsaaer hisola belevili olmaz,
rerek, " dedi.
"Belli
m
az,
byl
"Hastas
sen, " zdedi
mBufkeyl
e, "hastas
n deil mi!daAynbellizamanda
btn er
keklMetamorfoza
er gibi den kafas
sn.
kafanda
kaskl
a
dolaman
zaten
.
.
.
urame ormann
Pan hmla
ayaa
kale gnderdi
kt ve kaskki,nbamn
zd, stnden
sonra bu
zmbrt
y

yl
e
kuvvetl
deri
n
li
k
leri
n
havay
yararakmbirbifze
gibvei utu.
te o zaman
bienir uran
kaplaayaklarm
d beni, altndan
kalkoyacam
kamayaca
r
utan
pi

manlk.
Battani
y
n
stnde
nereye
bi
l
emeden
oturdum.
Tepemde
bir
ku

k
att.
Sanki

s
l
a
k
aa
ltanr
ardan, yarbir hayvan
kahkahauzunykselbacakl
di. Mutl
a
ka
bir
yerl
e
rde,
daha
kuytu
kel
e
rde
yar
orman
yarat
k
l
a
r
uar
gi
b
i
kouyorl
a
rd.
te
on
larn mahrem alanna bu uursuz kask aynen bir gkta gibi dm ve oyna"

YZ +

rynd yar
ti, evet bu hafif yaranklarn oynamalar yarda kesilmi
olmalmaal"Yzm
. dya kkesmi
ayacam! ....Ki" dedi
.lir ne zamandr adamakl ykanmamtr diye
Yzn
y
k
ayacakm
m
bi
dnmeye
edibirlimiki avu
kasksuyln a gei
karnticarecekri
birden. Gzel
ykanmak
aklgzel.
na Yan
gelmnidabalti anlsuaddaamlm,asuranna
n,vard
ama yoksa,
bumonte
ii dekocaman
,suyu
ok
bi
r
battani
y
esi
ol
d
uktan
sonra
haydi
haydin olurdu.
Beno onu
yzne
arpaca
suyu
almakie iynel
in morosi
l<letiyne
yolznlanmas
bekl
e
rken,
karman
orman
duran
bi
r
meel
d
i
.
Belki
y,kylamadan
nceve meel
erin stne
iini
yapacakt
,dakimbilebimeden
lir. Sesioturuyor
mi kar
mad
m
e
utan
pi

manlk
i

i
n
de
ne
yapaca
m

dum.
Oevimeel
ikullanyor,
klerin arasnbudaokgzden
kaybolkdlu,erinvaytesidedidembanyo
kendiolmal.
me buBtn
adam
orman
gi
b
i
a
k
,
meeli
bir orman evibirydiiki haku... daha
Bu durumda
kask
daokkidaha
m biliralakhangiumul
odayaar vefrlok
atlmdahat.
stmden
geti
,
bu
sefer
korkutucu
lBik satml
ard.e atlPeki
ben srat
niye yabanc
bir ibattani
yazenimyd?
n stnde
oturuyordum?
i
k
l
e
ti
m
a
y
p
son
uzakl
a
sam
y
i
ol
m
Te
pemde
dnp
duran
kul
a
r
gi
t
ti
k
e
korkutucu
oluyorl
a
rd
.
Kocaman
kuruni
kanatl
Bubir gagal
ku aa
ydaa inmi
, motosibirkgagal
letlinainmabattani
ymiesiyndiin? Ayam
bir ucunuyeregagalvur
yordu.
a
ma
dmanca
dei
l
dum,
ku battani
yeniyalnnziplikalmak
klerininvesarkt
azgzden
n aarakgeikorkun
biinr gelmemi
lk att.
Ben
buraya
bi
r
az
anlarm
r
mek
i
mirnypei
dimn?denDefteri
mi ve kalemi
mianbyk
bir saflartm
kla yklenerek
kahrolas
anla
komutum,
sanki
yazmam
gi
b
i
,
a
k
havada
onlar
daha
ikafama
yi tarayabisokanlirmibeniimmgiok
bi, bubilmiyaplmas
ok
aci
l
bir
i

mi

gibi.
Ahh,
an
yazmay
arkadalarm!
. AnNaslfalbyl
an yazmak
isdrst
temiyorum
ben,
beni
m
ki
i

te
dodum
i

te
lyorum
hesab.
e
si
daha
deininl
milull? Pasl
a
nm

bi
r
an
bohasn,
yar

s
l
a
nm

bi
r
topraa
tpk
motosi
k
letli
yesinkmad.
i serdii imdi
gibi seremem
ben.kalLanet
olaisklmotosi
klemtliyani.
hala imdi
mee
lonaikleriseslbattani
n iensem
inden
ben
de
mi
k

p
meel
e
re
gi
r
eyi
adn
da
bi
l
m
i
y
orum,
sadece
di
y
e
ba
r
sam
gceni
r
miBu acaba?
Beliknini debiokri, beni
hassaskenarl
biri,airyni dekularn
ok hassas
biriadnin birmeelbattani
iklerdeyeniini ne?s
adam
del
gagal
rakpi, imeeli
kleriknleiine
su aramaya
giteti, .birO gram
da neden,
yzn
ylzaten
e bir
dtnde
slaartabiblkmek
n
.
Motosi
te
o
kadar
eyi
ykl
su
al
m
a.
Benim
arken
yanma su almAmaa gibnei bikamp
r huyumymyoktur.
Oysa
motosi
kletli butanadabir
kamp
gi
b
i
grnyordu.

,
meel
i
k
l
e
r
yedi
yuttu
m. Sonunda ti.im gcm toplayarak meeliklere yneldim. Kararsz bir ekilde
ufak
admlgzlarlaeyebil
ilerleerken
birden, gelbu dadam
n meeli
knas
lerinl enskntrahatylayerioturduumu
ne kurula
rakkeyifbeni
cei
aklma
i
,
battani
y
ede
seyretmi olbunu
abilirdiokumutum,
, gerekten bunu
yapabi
lencekarkasndan
birine de benzi
yor
du,okunabilirse
asllenerek
nda yznden
yani
kask
n
ne
kadar
okumutum.
er vehafif
popolatlaretiknemloyunlara
idir. Onun
ak birapopoydu, motosi
kletindenYzl
atlarken
yatknpoposu
biri gibali hopl
u

Motosikletli!

.'\

SEMRA TOPAL +

mt. imdi
gzme
budneyi
atlaym geti
riyordum,deevetmeelbuikatllerdeaytanhibiroyuncul
uk akbe
yordu.
yl
e
yse
geri
mi
?
Gerekten
i

i
m
yok
nim.neKocaman
adamve inmbana
ne gelecek?stelAmaik adn
onunlada bibilrmiikyiorum.
laf ettiOlur
m, battani

yesi
de
uzandm
di
o
kayboldu,
ya,
bir
gn
anburaya
da yazmaya
kalyazaca
karm vembu, meel
adamdan
dageribahsedecei
m tutar,
o azaman
her
eyi
kadar
m
i
k
l
e
ri
n
s
i
sr
ol
a
rak
m
kal
cak.
Yok,
gnlm
buna. Btn o al rp arasnda ellerimle kendime yol amaya
al"Kamp
rken;elvermez
! . y" ediseslye ebardm.
di
nmek,
diAmaye seslenmeye
gre
daha yoktu,
m arkada
ayd,
yl
e
olduuna
i
n
anm
olmal

y
m.
ondan
hal
a
ses
soluk
bana
karlk
vermi
y
ordu.
"Tadm!
.. " diyabanc
ye bardm.
te
sonunda
bir adama
tatllmhardaldikaryordum.
Buveorman
ans, utan
ans
ol
m
a
yol
u
ndayd
,
meel
i
k
leri
har

t
r
yor
hi

tanmadm,
adnnn kask
bile bikar
lmedimaimkbirt, parampara
adam aryordum.
ylsanki
e bara
atalra gia vura
derkenvurakamp
olmutu,
stne
ezil
mibulabi
ti. lKalirdibmim. Bunu
kt ktyreiatarakm gtrecek
durdum, mibirazydi?tede de kafas ezilmi bir kamp
"Eyvah!
. " yzn
diye bayrkdm,
kamp
kck
biylr ocukmu
gibyz
i. ve poposu
"O
sadece
amaya
gi
t
mi

ti
.
Onun
e
ak
l
d

bir
vardYereki ...ei" lmi kaskn paralarn birletirmeye alyordum, yzm ter iin
deydi.., bu kask bir an nce eski haline sokmalsn diyordum kendime, bir an
nce
Kamp!

motosikletli!

tl

()

ULviYE AlPAY

Mavi Bir Merhaba

birarad
sayfa.m,Bunuarzulbekledi
ibirimi ayr
msmyorum
.bir yabanc deil,
AAMIMDA
zun
zamandr,
a
d

m
o.
Beni
iin
yaamYolmboyu,
boyualokaczelk sesieyler
payl
at... Austos
m biri gibi.sca bir mutluluk doldu iime.
kul
a

m
da
Ne gzel
sin,birdianda
yorumbir...eylSenerneder
gzelinsann
sin. yreine. Suskun, ruruksundur. Bir
Hani,
trl
tarif
edemezsin;
eletegelylemez,birdileey,geldersi
meznsylya...evKamaca
yreininkurtul
bir kesi
nebirsinszen
rkek
bir
ku
gi
b
i
d
i
r
.
m
aca
dilinBirdekidaha
. onu hi grmesem de, ince bedenini saran kot pantolonunun ma
vibalini ilhafife
e uyumlyanau, gml
einin"Hadiizgigel,leri" aklderkenki
mda kalilkayazcak.glSonra
kap aralndan
eerek,

msemesini,
belki de
hi unutmayacam.
O
umduum
gi
b
i
,
sade
biri.
KarsndaTediotururken,
yaprak
gibi oltimtrialyorum.
Ksamksa
sorul
ar soruyor.
Yap,
ntlyorum.
r
gi
n
li

i
m
i
anl
a
m
ki
,
kar
daki
kanepeyi
gsteri
"Byl
e geiekinn,"gendiybior.r seslsteni
leni" yap
yorum.) Brn
"Scaksabunlarklimay
aaym,
"e syl
diyor.
(rkek,
e
,
"yi,
di
y
orum.
al

ac
k
sesi
y
l
yor.
OnunOsesikonuuyor,
ni duymaklbena kaldinmliyyorum.
orum.HiRuhuml
a, yrei
mle yudum
yudum
iiyorum.

susmasn,
di
y
orum,
hi

susmasn.
okakirnbaarbakyorum.
biri. Gzel stten
yznseyrelmeye
aydnlatanbalam.
sevecen bak
layan
r var.hiKsgster
a, kr
lmiamyor.O sal
Ama
ndeki gamze
glscaklen bik ryanakl
ocuun
sdacaklyaylnm doygunca
vermi biki
iparmann
mli, erlienesi
dudaklarna.
Ayn
a
rna

eksi
l
ti
olmadan.
yava yava
eviderdiayrm
i sigarasn
azna gtrmekte ikircikle
niyor.Oradan
Yakmarasnda
yhiorayrsigarasn,
gzn
y
or
ama.
lmakhzlistemedi
im halaldace, kelsesiini skp
ayrlle gelyorum.
Tal

k
yol
d
a
hzl
yrrken,
beni
m
iyor. Dinliyorum
onu,Tarlsanki bihir esriayrlmamm
yan
n
dan.
klikleonuuyanbirygn
orumyeniherdensabah.
Usumda
o var. Gizlice ettiim
dualUzun,
armn okarduzun,
ndan,
grecei
m
i
umuyorum.
gemek
bilmeyen ummak,
gnler varacnmde.
BeniDorusu
hibir zaman
aramayacan
bi
l
di

i
m
hal
d
e
aramasn
l

bir
durum.
byle
bir bekl
e
nti
y
e
neden
kap
l
d

da
bi
l
mi
y
orum.
Onun beni aramayacan bildiim iin, ben aramak stiyorum. Aramadan
'7
.1. U

A D A M

+ ULVYE ALPAY

nce
saatlgznde
erce dnyorum.
Asknt
olan biri durumuna dmek stemiyorum.
OnunAma
kl
m
ek

s
temi
y
orum.
birden, sesi. nVei duyunca
korkul
arm unutuyorum. Bil ur sesi iimi dol
durdu.Bugn,
Yumuack.
yle
nazi
k
tariuhyum
te nemli
birdgn.
Benim
iinsesindei dinl
yleeyecei
: Onumyeni
denglmseyen
greceim
igzel
in ylgzle mutl
ki.
Yeni
en
o
al

ac
k
,
hep
eBurinibenim,
greceim.
Byk
bir honutluk
iinudelukkendi
me iinsandm
iin gldm
syorum.
asl
a
eri

emeyecei
m
bir
mutl
olduunu
md.
Birmutleyeuluok
ibinanrm
: Gnl
den stenia, onalen eyl
eyrorum.
gerekYololuyor.
imdeki
cokul
u
kl
a
,
r
o
kadar
da
heyecanl
gi
d
i
l
a
r
bi
t
bil
myor.Karsnda otururken, yitirmek stemediim bir yldza bakar gibiyimek
mokuyor.
. Bek
ledi

i
m
den
de
mkemmel
bi
r
i
o.
Ne
gzel
de
ykler
anlatp
iirler
Doyamam
bu syleyihale.demeden
esrieikleti
"Kendini
imi duyumsuyorum.
Ona
ne dedi" dii
miyor.anmsamadm
kulama
l
i
p
,
bana
o
kadar
kaptrma,
Utanyorum.
O hersrkl
eyin ayrmnda.
Ama ben, sonunun nereye kavutuunu
bilmedi

i
m
bu
rmakta
e
nmekten
honutum.
ara yzme
bakp,Dnyor,
"Bana gzel
bir aleyacsyle,
"ydiyor.
Heyecandan
donupis
kaltedin,yBirorum.
Suskunum.
gl
e
rek
k
sesi
l
e
:
"Canm
m
demek
gzel
yznde
istieklyorum.
er ayor. te o anda, onu sevdiimi haykr
makYalis,ti"nyderken
orum.
Sarlp
pmek
i
lzdaca, zlemi
"Gzeliarkadam,
" diseslyeeibirligeikte,riyorum.
YreiMasann
m kabarzeri
yor.ne ap
s
c
ak
teni.
Nas
m
,
s
c
ak
bir
koyduu
elininsevizeribu,n"edieliyorum.
mi koymam
stibakp
yor. Koyuyorum.
"Gzel,"
diyor.
imHep
den, grmek
"te
O
yzme
bilmeden
gl

msyor.
istediiimm busokakl
aerrden
... Darac
kl.anili
kl, bkml
onun
yollar.eliGn
ortas
n
da
bi
l
e
gemedi
yerl
y
l
d

z
rl
a
yryorum.
Eli
m
nde.
Beli
m
e
sar
l

y
or.
Alac
k
sesi
y
l
e
ne
gzel
konuuyor.
O
hep
konusun.
Bir
mr
boyuKar
dinlesem
onu,zkulbinesi. mr
boyu
daha dinilemek
iin
yakar
rm Tanr
'ya.aydn
m
da
K
Gei
c
i
bir
aydnlk
i
n
de.
Ona
bakarken
benim
lmndegeisrekl
ci oli moluramasaydnlatma,
iin yakar" diyyorum.
Oiyiiiolur,
mden" digeenl
eri anlam gibi,
"Belki
or.
"Ne
y
orum.
BedeneOnakonan
pler. . pek
yumua
teniszni okuyorum.
Ona skca
sarl
yorum.
a
k
olduumu
syl

yorum.
Bu
sevmi
y
or.
Hatta,
ak
olmak
ktdr
bandan geen bir olay anlatyor. Onu nasl dinliyorum... Sanki
birazOdaanlay
kdeyirlpylorum.
biri. Beni hibiszn
r ey iveri
in zorlyorum
amykendi
or. Benme de,oracbikr ta.dahaunuonuiyizorabi
sokacak
szl
e
r
etmeyeceimin
litanyorum
: Onugerekseydi
yitirmektense,
duygulardm
arm: yrei
me kgmmeyi
yelerim.
Onuii
.
.
Bir
ak
m
l
a
mam
nas
l
tanml
Yumuac
bir
ezgi
y
l
e
nde...birHerdamlhecede
yaanrlk
olan. . birya dasevdaengiyksnde
...deni
Yapra
nders
ritnde
nin dizlesidayan
a
yamur
suyunda
n
masmavi
z
mi
dim;
belki Belde kokyanusun
laciVivertvaldi'giznininde anlarrken, rzgar
n zgrlanlatrd.
nde vur
gulaAyr
rdm.
i
de
en
gzel
konertosu
lrken yzme bakp, "Hznlendin," diyor. Sessizim. Konuamyoki.

Drt Mevsim

+-

MAV BR M ERHABA +

rum.Eve dndmde onu imdiden zlediimi anlyorum. zgrln snrsz


lno, duygunun
younluunu yaatan sevgiliye sarlp en gzel uykumu uyuyo
rum
gece.
Yiyorum.
ne buluuyoruz
: Trafionu
in sof1atmak
kk olmasistemiiimiyorum.
skyor.Ruhunu
Ona geskmak
kalmyeriak nise
temi
Onu
bekletmek,
heyecan
nedeniimolmak
ikpr.
stiyorum.
imdi
denbomak,
onu okhazda
seveceimi,
okak pece
iona
m
i
bi
l
i
y
orum.
kpr
.
Onu
hazza
boul
m
stiyo
rum.
Gsn
kuatan
tyl
e
ri
n
aras
n
da
parmakl
a
r
m
m
dol
a
t

dndke
heyecanl
Saknmadan, ekinmeden pyorum her tarafn. yle tatl
ki. Kalabalanyorum.
ngeldim,
iinde" dibuluyoruz
bianda
rbirimiiizmi. de"ok
bekl
edirahatl
n mia,ma" diduyuyo
yorum.
"Hay
r
i
m
di
y
or.
te
o
tari
f
si
z
bir
rum.Yemek yiyoruz. iyoruz. Konuuyoruz. Pek ok dostu var. Selamlap ko
nuuyor.
Gzleri
mi aleyiamnygzl
orumeriondan.
Beni
byl
e
yen
sevi te
nda
liyorumkorkuartk.
Eer o k snerse benim sevim dendekibitecek.
bunuolduunu
dnmekbitp

Lcian Freud, Kk plak Portre, 1 973/74

+ ULVYE ALPAY

tuyor
Kahverengi
naskll gzleri
ni ndaha
dabilianlaml
knliandeuzun
upuzun
kior.r
piHayat
kleribeni.
var.
O
gzl
e
ri
y
l
e
bakaca

i
y
i
y
or.
Sesi
etki
l
i
kul
l
a
n
y
ntersi
a ginreni dnmekten
kalabalk kadalanmlardan
vnsz
szVeedero, grnse
de, nedense
bunun
y
orum
kendimi.
kadn.
Ayr
apayr
.
Bugn
ayr
yerl
e
rde
ayr
ki

i
l
e
rl
e
ya
y
or
ol
s
al
a
r
da,
yrei
n
i
yl
e
ac
m
as
z
ca
b
lmler
kiiolyeasyerdeiyok.l. OBanabir yerbilgyok.
Yrei
mgeenl
i buka
gibiayam
skan
oyorum.
kadnlaSaklrkikadrdnc
smak
kanmamak
e.
i
m
den
e
ri
sakl
dasaknyorum.
stemiyorum. Ak bir kitap gibi duran yreimi kapat
maktan
kendi
m
bile
Eviknanmak
e gidiyoruz.
Sevgi
liyizyor.
biz. Karma temiz kmak istediini sylyor.
Y
i
s
tedi

i
n
i
syl
ZatenTayapraklarn
yle temiz ki..am
. Sarl,parpyorum
onun ..k. krtc salgsyla kokusuyla batan
l

bir
i

ei
slkaank yolbiar sapan
arnndispteidiryi lorgan
e yaklabirpzgrl
ekinbik rarkat gisbiiizeri
me kymor.i kam
nce, lauzun,
n
de
drtleri
rkenr
onu
i

i
m
e
al

y
orum.
Sevi

i
r
ken
al

ac
k
sesi
n
deki
coku
damarl
a
r
m
a
tatl

bi
r
zehi
gibzii dolsaranutu.birOnasszilykictae sokul
ddium.k. Ustealomzaman
dnyann,
herzdeleyientidk orac
nda kikta.i
miHer
gi
b
i
y
az
derecede
i

e
ey mthi
veonunkusursuzdu.
nanlmazd.
AtelTek
e incelbirikbeden
le ptolmaktan
beni yeniylden.e
ptke
eri
y
or,
eti
n
e
iliine
kar

y
ordum.
eedihonuttuk
ki. Birmusun?"
ara yindedi.
e beniBugsne
gmp
zorisduyul
uimr bibirr seslsz.e, "Seni
zlsiinnanmas
imdai biliyor
benim
duymak
tedi

Ama
yl
e
sine
.
Seviiokyanusuna
yoruz... Uzunoktan
uzun sapm
seviiyoruz.
Arzu
z biln eyapt
. imeryoraldyaramaz
m ateocua.
tenimiAte
kavuruyor.
Kaygan

s
l
a
kl

n
i

i
n
de
en
gzel
dans
gibiblgii sli;
cak
ol
d
uumu
sylyor,
sanki
kendi
s
i
yle
dei
l
.
O
ok
deneyi
m
li
,
nas
l
bisinliiy. orArzunun
mutlu etmeyi
vetreni
olmay.variimimdeki
erkek ocuk,
vakum
gibi emioluyor.
yor diAki
bi
r
leme
de.
Anszn
o
mthi

patlama
lm bamokumas
dayken bu.bir anda
ldrdei
yorum.
stbiste
sarsbu. la"Seni
n iki sevicanynorum,
depreml
ere
meydan
lnecek
n
gzel
r
ey
"
sz
dinlenceye kyor seviken ocuklar. Devingen bedenler din
gmmn.."Daha
. ardndan
okpyoruz.
sevieceiz," diyor, gzel dostum. "Sen de benim gibi sevimeyi
seviyBiorsun.
"
zi,n buizleriduygul
ar iinalpde byyecek
iki sevgiligelyize.ceeBedene
konan
plerle"
gemi

n
i
arkama
bu
gz
mevsiminde
"mavi
bi
r
merhaba,
demek ne gzel. . . Sen ne gzelsin...
0

/\

MURAT SOHTORK

Aklayabilirim

GN,
dalgn dalbulunuyormu,
gn uzaklardafark
gz gezdi
rirken,
gzl
eri baktm,
gezinti rotamn
arada
i
s
tasyonunda
etmemi

ti
m
.
Ona
daha
Oonu szdm, artk biraz abartarak da olsa, ondan etkilendiimi sezmi.
tesi
Biraz sonra ona
tanrastl
tmamasnn
zda, demisadece
nki bak
larmn
herhangi
birgidemeyeceini
nesneye yneliank
olmadn,
bir
rastl
a
nt
d
an
i
l
e
ri
y
e
ltnde
atmayayakalanmlmdan
altm. Tabii bunlar
anlanrkenki
tutumumun
onu
diktahmin
izlerkenbata
su sna
kurtulma
abas
y
m

gibi
bir
yanl
sapl
anarak baar
ssyl
z kalediaca
nde, daudnmedi
mdedeil
.mem
Bu ikaninciolmutu
dncemi: "Doal
de hi
ekinmeden
ona

i
m
ncy
ekl
e
lktan tahminine
uzak bir invesanbudeitahmilimndizeri
r, eerndebeendi
ytisem
duygulyargsna
arm saklbalamam.
"
Yanl
yksel
t

i
bataki

kal
devamiinediyapldn
yorsa eer,dnecei
bu ncni azlklaemamn
danikettiinciiamikdelamam
haklbe
limaya
krttiarmak
rek
tahmi
a
k
a
m.kimizin sonraki dnemlerinde, tabii ki birok baka konudan konutuk,
li
bianlalm
rok bakaolmaolayldurumlarm,
a karlatk, ama
duygul
a
r
n

belli
etmeyen
bir

n
sanmm
gi
b
i
heronundefasnda
- tpktepkiilkisigitamamen
bi - ona gsterme
geti :
reini
sk
sk
duydum.
A
k
as
bu
konudaki
tepki
s
i
z
li
k
berisonra
ok sevdi
ienim ven tamzamanl
a iindekiakdozu
ok iygli ayarlanm
siBeni,
nile sicevapl
liilikfarkagnden
etti
k
ten
keli
m
anlamyla
olduum
amsemesi
nd
r
m

,
a
k
as
cevaps
z
brakm

t.
ou
kez
beni
m
kan
t
l
rstne
kantlar
koyarak
ona
anl
a
tmaya
altm
yanl

anl
a

l
m
a
korkumu
yanl
anla
masndan
korkmamn,
ona
alay
edi
l
ecek
bi
r
eymi

gi
b
i
gel
m
esi
n
den
korkmu
umdur. Her
defasnda
ona dahabir iyoruma
yi aklakurban
malar sunma
abal
armn,
"Yaras
oltaan
gocunur.
.
"
tarz
umursamaz
gi
t
ti

i
endi
esi
n
i
aral

k
s
z
dm.
rimizoi okbelirsidahazlikteniyi tanmaya
bal
adgelmziengnleri
n, aylderinden
arn sonunda
bisetmeme
le, iBirbi
lk gnk
doan
ve
gi
d
erek
endiemi
his
engel
olamadm.
Onun
ne
dndn
tam
ol
a
rak
bi
l
emememden
doan
bukendi
belirmsizi lirahatl
i heradefas
naltm.
da kendi Ama
yararyimnaeyorup
banaykalpten
nandn
umarak
tmaya
de,
artk
l
a
r
ncesi
nin onabir
ans
ol
a
rak
kalm
o
olayn,
i
l
k
tan

z
gnk
gz
gezdi
r
mel
e
rimin
rastlamkadar
olmasnn,
ansz olmadn akladm u son birka
gnki
kendimiaslrahatndahihissetmide pl deildim.

/\.

/\.

--------- _A.
y K
T

NAN ETN

Kk Hesaplamalar

'' oK TUHAF, " dedi Gizem. Sinirlenmiti, baklar sertti. Yine de sesi
yumuak,pekhznl
, sanki
yakarkprye
r gibi vekmktl.araPencereden
Halariyklkpe
rsne
bakarken,
farknda
ol
m
adan
yeni
anl
a
ml
miriytiordu
. Ama,kimkafas
o kadarBir doluydu
ki, gerekl
e eyi
d aras
nldaki
ayrm
gzden
y
tigeceni
i
zaman.
yandan
dl
e
ri
her
gzel
e
ti
r
i
r
ken,
te
yandan
n sarnpi kucakl
ad grntl
er sklarradanliten,ayordu.
Nedeni
bilmiyordu,
ama
yapt
zorl
amaserizkveskdoal
d. Bir ku
sre
ylkulearkalndad,hakl
elleri myd,
enesiyoksa
nde, gnee
bakyormu
gi
b
i
gzl
.
Gerekten
Murathanduran
laf olsun
dimendi
ye milekonumutu?
idudakl
ni ektiar,
kk
kahverengi
sehpann
stnde
kat
uzand
ald,
na bastanlradtacan
. "Ne istedi
yiordu,
mi bilmeme
gelinaninceyordu
... " dedidemek
fslddaha
ar gibdoru.
i. Her eyiYalnbatan
sona
san
hay
r
,
z bir.
bal
a
ng

noktas
gereki
y
ordu.
Bulabi
l
se
buzda
kayan
sabun
gibi
ak
p
gi
d
ecekti
Elbettea dadiyyeti
ordu,nmiolanakl
arDlelveerdiri vard;
i lde
yaamdan
beklenti
leriniolimstediutu.i, Buki
kadarl
y
ordu.
kimi
zaman
gerekl
e
mesi
minin zaman
gerekleebi
lecei
ni dnp korktuu
dlbileinr.cindeydi
Yaamdan: Yaneyaamay
stedii
en
gzel
kan
t

te!
ki
seeneinin
ol
d
uunun
beceriHafif
rsin birya dasesgerekl
i koul
lar hazBan
rlaypevirdi,
yaamdan
ekilirsin.n emin deildi, ama
duyar
gi
b
i
oldu.
bir
gverci
gverci
n
ol
d
uunu
kabul
l
e
ndi
-kanad
n

cama
arpmt;
kanatl
a
rn

r
pt,
uup
gitti.Bir ku mu olmak istiyorum? ocuka. . . Tpk lmden sonra cennete gi
decei
m demekkoydu.gibi. Dnceleri
Kestane rengini saltoparlamaya
arn dzelalni,gzl
klerini kbeceremi
arp sehpa
nm
stne
t
.
Yaamay
ytaor
muydu?
Bi
r
an
yl
e
dnd
:
"ki
n
ci
seenei
mi
haz
r
l

y
orum?
Sanki
anl
a
mamakl
a becerememe
arasmda dolkaraylt dnce
bir ba vargelgidibi.: ""Ciddi, nemli dedikleri
nce
kabullendi,
ardmdan
yaamm,dnmekten
sradan, basisersemlemi
t bir yaamdan
nei dolat
fark var?
Hi!Dorusu,
" Uar gibyl
bi dnyordu.
Kalkt,

gi
b
odada.
etacakt
bir sol?uSokta
yaam
anl
a
tmak

s
temesi
cann
s
k

y
ordu.
Hem
hayatm
neyi
n
i
anl
a
luk
sevimek, ak, sevgi, ihanet, sava, salk, ktrm ..
Off!al"Her
Nemak,caneyyemek,
sbirkcrastl
. imek,
gibi, "!di. y" e dnd, "ne nemi kalyor
o halde! Beklenrilermiantneyastedida biinr italbiilhmekmi
.

Y K

KK H ESAPLAMALAR +

"HiGzleri
bir eyndebeklMurathan'
emiyorum kmsemeni
hayattan," dedin ,verdi
yreinin
hzlbak
a arpt
vard.
n duyu
yordu.

i
al
a
yc

l
a
r
Sen
yaamdan
ne
i
s
tedi

i
n
i
bil
i
y
orsun
da
ne
oluyor
der
gi
b
i.
Murathan
ona bakm
ytordu.
Kk,p iinuykusuz
gzleri bol" diuyktae dnd.
gibiydi.
"nemli
olan
gereksi
z
ayr
n
l
a
r
brak
zn
konumak,
YzBtn
bir srtla
oynad
, nsonra
eskiybie tutul
imindeuudnd.
bunl
a
r
o
kad
a,
yk'
iinu,olmutu.
"Ne
ol
m
u?"
yk,
Murathan'
a
i
y
i
c
e
sokul
m
onun
omuzunun
stnden
bak
y
ordu.
Grmesi
ol
a
naks
z
d
,
ama
bunca
kal
a
bal

n
nemsi
z
bi
r
olay iin
toplanmayacan
bi
l
ecek
kadar
ak
l

y
d
.
Sonra
sal. evresi
arn ngezideyuul
e attpulaglmsedi
, "Se
vinumal
ndi"Bilmi
ricair,birybiorum,
eyr yksel
ol"mdedi
adiyor, Murathan.
kesi
n
,
"
di
y
e
ekl
e
di
ra
dnen
ko
bi
r
al

al

y
ordu.
Her
kafadan
baka
ses

y
ordu.
r
neinndan
, yaneklemi
nda duran
krska zboylocuuna
u adamtecavz
nseziledilmi
erinin gl
olduunu sylemi,
ard

ti
:
"Bi
.
"
Ne akorkun!
Biranlnn
dakikkayassonraya kavga
sylediettiklklerierindenni, sylkukuya
dtn,
byk
olaslkl
,
i
k
i
deli
k
e
mi

ti
.
yk
donakalmt.
Yz
bembeyazama
kabut giuna
biydi,benzi
gazetelyordu
erden: Atei
bu nsezi
leri
gl

adam
n
syl
e
di
k
l
e
ri
n
i
okumutu,
bi
l
mek,
ama"Kt
grmemek;
ya da atei" dedi
grmek,kendibilmek,
ama
dokunmamak.
bir
benzetme,
kendi
n
e.
u
kk,acaba?
surat Belki
insandan
okten
maymuna
benzeyen
adam
dndkl
e
ri
n
i
sezi
y
or
muydu
de
i

ie onunln ban
a alay dndrecek
ediyordu. Etsilde
n, ne ekikarcbundan!
Kendi
si salbukadam?
lyd, gzel
di, herbir
erkei
i
y
di
stel
i
k
.
Oysa
ren
yarat
k! Kusmak
mbiraz
stiyabartl
ordu? Yoo,dnmt.
nsezileri gl adama kar biraz -belki hak
etti ama
-yi
n
e
de
Murathan
kalabalteo aarak
ilerlemeyistnden
baarmt.bakmaya
Grdkleri
neknanam
yor
du.
Ne
nsezi
ama!
an
omuzunun
al

an
z

anmsad.
Ayn
otel
d
e
kal

y
orl
a
rd.
Ama
an
m
sad
k
l
a
r
bul
a
n
k
lam

gerekl
i

i
n
den
s
y
r
l

mtOsanki
. Belyiknieylgrd
edir. onu.
Belki Gzl
yanlerinin
anmisiynordu.
akam
enbakt
.arDoayl
ambtnl
eenyordu.
tatil
kasabasnn
ayrdna
varmak
i

i
n
byl
e
bi
r
kad
n
kol
l
n
da
ol
as
gereki
Dndkleri
ni vebeslhrnd
emek ikinztm
gzellikerileritetiondakteydibir,ledoann
tirdi. Denikendiz gisbini ederisunn,
sonsuz,
durgun
.
Dncel
gzellmlikazkbizlra biim
btnlaleaicakm
yor, ul agiblmi olazm
gibi, ulaslsa bile ginike g
zelduuleDaha
ipherdayan
u
yordu.
ilresrinyez giefendim?"
rmemeliydedi
di. garson.
"Ne
al
"arap,ata "sterdedimisiniz?"
Murathan. Glmsedi. "Beyaz arap ve balk."
"Sal
"Evet.ukta" duruyormu izlenimi veren kam apkalarla gz alcl nlenen
Bol
luzakl
ambalatara . bakyordu garson. Gzlerini indirdi, elindeki kada bir eyler karalayp
yice gevedi Murathan. Dncelerinde hibir aksama olmadna gre gar.'\

'\

{)

Y K

+ NAN ETN

sonun
kaba davrann nemsememiti. Hem yzne bakmamas kabalk deil
di. ounl
ukla konuurken
baka
yneda gvensi
bakmakzlialk,kanl
kdalar kts
dndasyl
oluanedikbirle
davrant.
Utangal

k
,
kstahl

k
ya
daha
rindenGelikukuya
dmek
gibi bigerindi,
rok neden
saylabi
lmasann
irdi. altna uzatt, ltl

i
g
zel
devi
n
i
m
lerle
bacakl
a
rn
gzlerlkare kizana bak
p glmsedi
. Hafif
birdndrc
mzik, kultemiarnz hava
t,... deni
zbekl
in tuzlu
sui
yuna
i

ekleri
n
kokusu
ve
ba
Hi

e
medi
anda,bakarken
dalgn vekzbon sesigzlyelerlier,kideni
zin puslu, karanlk bir sis tabakasyla birletii
yere
l
di
.
"Affedersiniz.. Rahatsz etmek istemezdim, ama o olay yle merak ediyorum
"Haa! Oldnmemi
ay, evet, netiabuk
unuttum.
" frsat deerlendirmeliydi.
Neden
?
Ama
nemi
yok,
"Buyrun, oturun
ltfen!
" ediyordu; aynada yzn grm olsa. . " Bunlar
Yznn
bi

imini
merak
dnmeni
n srisastedim?indiizydene azarleminad misiniz?"
kendini. Konumay ne kadar uzatabilirse
"Duymak
talihi o allandeamak,
ak olakonumal
cakt. Amac
oladavran
y ssleyilapr anlarasnda
atmak dei
ldi, yenibir bidenge
r ko
numa
a
r
y
l
a
kusursuz
bulm"ok
akt. mu kt?"
"Hayryl
, hayr,
" dedi Murathan,
sesindekikadtelnalar.s..tekleriyle uyumluydu.
Sonra
e
dnd
:
Serven
arayan
Hiyolmazsa
imdigemek
lik olguniinnelsanlara
zg, zenl
i mak
ve kural
larabyluygun
dav
ranmal
d
.
Harekete
v
eri

l
i
zaman
kol
l
a
amac
e
davran
masnBu gerekti
riyyapt
ordu. her ey yapmak stediklerini gizlemeli, ama rahatsz et
nedenle
meden"oksezdiktrmeldeiiydil,." dedi. Kza yle bir bakt, ince tirtnn altnda beliren
gsleri
, ar
aralanm
dudakl
arPenisinin
, sonsuz bisertlr karanl
nkitahissetti
ldar, dirseklerini
gibi bakan gzl
eri,
bedeni
n
e
gnderi
y
ordu.
e
ti

i
masaya
koydu,"Hattane gln,
doru ei" dedi
ldi. , "yoo, gln deil aslnda sevin dolu. "
"Demeksn,"ki, dedi
sen vekzo nnsezi
lerikeserek.
gl adam
. . . ti kz, sen demiti. imdi
"Hakl
szn
Siz
dememi
cokulu
bedensel
devinimini
nlemeli
ydi. kalabal toplayan olay neydi biliyor
"i
m
di
sk
dur.
Btn
olay
...
o
kadar
musun!
"zrl gen dans ediyordu. " Sonra kahkahay salverdi.
"ki
"zrlbu m!
. " garson
dedi kzelianderarak.tepsiKalylekgeldi
t, masas
na doru
yrd.
Tam
srada
.
Beyaz
bir
bez
parasna
sarddol
arap
i

esi
n
i
evi
r
di
,
gerei
n
den
fazl
a
yksekte
tutarak
barda
yar
s

n
a
dek
durdu."Teekkr
"Alabalederim.
nz on" dakikaya kadar hazr olacak," dedi.
ki

,,

"

Lucian Freud, Paddington'da Evii, 1 9 5 1

""BakaTeekkr
bir emriederim.
niz var "m, efendim?"
"Yok.
Garson
dince,vard
iiniiekti
, arkasna yasland. Tuhaf, kk, sevin ve hzn
kar"Korkuyorsun,
m bir giduygu
i
n
de.
etkili szn, en yal"ndedisz Murathan!
olduunu. GiAmazembiHali'
r parai izanllerken
almdnmt
azlk olmal, :dediEn
A

+ NAN ETN

kendi"indeki
kendine,ktl
szcklkleerlrdene oynamal
, onlarlaoysa
dans onletmeli
.dnerek tanmalsn,
korkuyorsun,
a
r
ancak"Tart
o zaman
kurtulabi
lirsin" dedi
onlardan."

man
n
yarar
yok,
Gisalna
zem, "benkt odadan.
yatmaya gidiyorum. " Sinirsel bir
neeSabah
iindeerken
glmsedi
,
kal
k
t
,
sal

n
a
kalkt gzleri
Murathan.
Oysa
sncak,ka yumuak
yatakta
uyumay
sr
drmek,
zaman
zaman
n
i
a
p
saati
olduuna
bakmak,
pencereden
odayaBunlar
szan gnn
ilk nyaamnn
grmekgerikeyiyef veri
cniyidilk. saatinin iinde olduunu da
dnrken,
kal
a
dnmeden
edemedi
. cokusunun yaamndaki ilk coku olduuna inandr
nk,
her
yeni
gn
yorduGiykendi
nkt.
i. Somut
bir neden
yoktu,
ama yaamay
sevmesi
yeterli
ydisessi
. zlii
indi,
Sabahn
sessi
z
l
i

i
,
kusursuzdu.
Yal
n

z
bi

i
m
sel
ol
a
rak
bozantittekrek,eysarcaml
alarardyans
yan, nuykusuzl
uk vebaarabi
zorunluluun
ide
zlenimlerini
ta
yan,

k
.
Geceni
kalntlarn
l
d
i

i
l

si
l
di
kafasn
dan. Kentinkorkarcas
bu durgunna saatl
elriknialkeyfince
yaamal
yd.. lkin, iinden, sessizlii
bozmaktan
bi
r

s
d

,
ama
baaramad
"Mutlu
olmadan
mutluluk
ark
sarnn
sylenmez,
" dedi
kendi
kendi
ne. yrd.
Ellerini
cepleri
n
e
soktu,
btn
sokakl
a
r
ayakl
altnda
kay
y
orl
a
rm

casna
HibiSonra
r eybihirsden,
setmiyk'
yordu.y anmsad. Bir nefretten de bir ak doabilirdi. Tpk
yaadAma giasbi;l gerek,
elyleiptutul
aenn gzleye: grl
ebilen, yrekl
e hissedizere
lebilen.olduunu
akln
yi
biti
r
umutlarnn
tkenmek
dnmesi
ydil kasabas
. Souk nkaldadyk'
rm tana
oturdu,
kna
yayleyinin
an souk
dalgiadagnhides
setti

ini,
tati
y
le
i
l
k
tant
k
lar
gece
sertleti
hissetmiti.
0

A D A M

Y K

ZEHRA TIRIL

Atike

M AKYAJ
masasnn
nnde,yukar
ayaktadorune fra
doruileeitarad.
lerek kDorul
sa, iridpermal

sal
a
r
n

ense
kknden
u,
pufa
oturdu.
stediaynaya
i modelidoru
tutturana
kadar
aynan
n karkstn.daPembe,
taranmay
srdrd.
Birden
fray
at
p
yatak
odasndan
i
p
ek
sabahl
srtnaydaydsuyu, kuan
bal
a
mam

t
.
kaynamt.
ayademl
edini. kMasaya
kahvalt tabaklarn, bardan,
ekmei
n
i
koydu.
Televi
z
yonu
p
sesi
s
t.
'
B
irazdan
gel
i
r
,
'
diye
dnd.
Si
g
ara
yakt.
Pencereni
n
dibindeki
sandal
y
eye
oturuperi kapal
ayn,iboucu
meye balbiradhavayl
, canabirrtleyyd.
yemekPencere
stemiyboordu.balApartmanl
arkneya
ssz
yzl
k
onl
a
ra,
at
larlaTakdolutak, kulettilanlmayan
balAtikkonle'nainra kap
bakyyordu.
kap
.
Bu
a dnerken
en aceltakecitaklyumruuydu.
Alk
olk
duu
gel
m
el
e
rden
bi
r
i
y
di
.
Kap
y

amaya
gi
a
r
yreinin
deri
n
l
i
lerin"Gnaydn,"
de yanklanmyormu
giglbi yrd.
dedi
Ati
k
e
erek.
"Gnaydn.
"
Atikebiuzunca
boylGzlu bireri kukurda,
zcazd.karaTamkalyan
ne kendi
, nearnnanas,stne
ne deinikti.
nfus
czdan
l
i
y
ordu.
a
r
gz
kapakl
Allara,nnndudakl
darlarnyzn
olduundan
dahaizgiuzun
gsteri
yordu.
Kuru,
silik dudak
stndeki
kl
l

ti
t
rek
l
e
re
bak
l

r
sa
Ati
k
e
otuzunun
stn
deydi"Gi. ttiler mi?" diye sordu Aysu.
Ati"Gittike ldoler umiay, anamgi
bardal min?avucunun
iine oturtmu,
ayn
yuduml
uyordu:
Gi
t
ti
l
e
r.
Babamda
bi
r
fke,
bi
r
fke
...
"
"Niye?"rgat altrmak kolay m, diyor anam. Dam silinip, sprlp de gz
"te,
yamurl
yana kadar babanzn yanndan geilmez kalan, diyor. Hi iste
mem"Gitarltanaryae.bal"gitameyi."
"Gitmeyikalm! . .mi?" Babam brakmaz ki bir bama. . "
"Burda
ke sesluicoyae glvardd.. Bana
yeni
yazma
balsandktan
amt. Yazmann
kenar
nda top
top Ati"Yazman
boncukl
Kat
i
z
l
e
ri
n
e
bak
l

rsa
yeni

k
arl
m
t.
"Yazmamnem?gzelmi?"
Bizim byk gelin grmce bohasnda getirdiydi. Bohada
/\

/\

Y K

+ ZEHRA TIRIL

birbi rakm
de karyol
aterako eylm evard
benim
imin,esibibelitekrgigrmceyi
m ya, eldenizgirme
iliuk,
da
i

r
vard.
"
Gl
n
l
e
i
n
ce
yzndeki
l
e
r
ve
kurlar"Biarttekyordu.
gr;
nceyimkalyak.t. .. Benim
ok eyini zveimakma
var. " n ald :
Aysu
bi
r
den
ayaa
Si
g
ara
paketi
"Hadiondasalpufl
onaageelim,
"beldedi.boluuna yerletirerek kanapeye uzand. Ban
Sal
yast

kolunaAtikdayad
. ucuna ilimi, Aysu'nun uzun, plak bacaklarna, pembe ipek
e
kol
t
uun
geceli
ine,. sabahl
inncehalpilili
ya seriereklenulularna
bakyklordu.
stnde
yine pti
kdenare
erek
vard
Bel
d
en
a
rna
doru
o
l
a

y
ordu.
Bordrl
e
ri
n
backl
vard
, yarasa. orapl
kollu,anaylon
blaras
uz yindaki
ne sratnkdayd
. kAya
nda ubuklu
beyaz o
rapl
a
r
erei
n
l

k
ta
l

bacakl
a
r
grnyordu.
NaylAysu
on blsiugzunara bac
k: laryla yine sk skya fiyonklu dmier atlmt.
yakt
"Bugn
canmfrd.
hibir ey stemiyor Atike," dedi, konsolun toz rtsne doru
azn"stemi
daki duman
ymori yorgun
mu?" hissediyorum, uykularmn da dzeni yok."
"Kendi
"YastAtinkdei
tigzl
rseneriablnea.bakt
. . . Atike kalarn birbiri stne bindirip, gz
Aysu,
e'
nin
lerini aburun
kkne
indida rummad
erek parmak
ucunala bakmaya
bal agibid. Ummad
bir
soruyl
kar
l
a

n
ca
ya

bir
bak
di
k
en
batm
parmak
ucuna
gzleri"Atinikdie knierdiye .evlenmiyorsun?" diye sordu Aysu, gzlerini ekmeden. Atike
eliyl"steyen
e azn kapatarak
kseni.
krdad
.
ol
u
yordur
"
"Oluyordur
abla," ededi
,kk
ereinolin upilina iiszredilerilneirdiparma
yla Babam
izerek,iba
solye
omzuna
devri
k
.
"Kkl
ri
n
beni
de.
si
z
di
vermedi
ona okda. eyi
Kkken
menenjit
geidermiubitecik
de... " kzmn
Durdu.
Elmrvveti
leri erei. Babam
nniingrsem
iinideaard
:tamam,
"Benim
z
i
m
var.
Babam
bir
diyor."
Aysu
birden
dorul
d
u
:
"Ben banyo
yapaca
m Atieyikme,"midediabla?"
.
"Banyo
mu?
Srt
n

kesel
"Keselrahata,
e. " yalnzm gibi soyundu :
Aysu
Ati"Utan
ke azrmn." kapatarak yan dnd :
"Srkte'mnindnerim,
bakmam,hoyratl
hadihadi omuz
, soyun,stnden
ykan. "gzlerken, yaama kar
Ati
soyunuundaki
acemi
, amatr.
diye dnd.
Hangi
kaportas
dan gese,
hangiik, yataa
yatsa,
hangindemasaya
otursa;
..
Ati
k
e
banyonun
n
da
mel
kol
l
a
r
n

gsleri
bze tas tas su dknd. Aysu onun kaburga kemiklerini, snk memelebze
rini,
"

"Hadi Atike, sen de ykan hazr yanmken."

A D A M

ATKE +

kkDukalaldalarnktgrd.
banyodan.
Kahvedklecekti
yapt. Ati. kOna
e kahveyi
grnce erkekl
yine glmesi
n.
den
utanma,
eki
n
me
k
r
ntlar
gre
kahveyi
e
r
i

erdi
Simalgaraarnyakt.
Boucu
biSigaran
r scak nvard.
Gnedibulut
glgeli
ydi. Tltopra
perdenina nsilkktir.
da
el
e
ni
y
ordu.
i
l
k
kln
b
i
n
deki
kauuun
Atik"Ati
e'ninkesnirtndaki
naylon
bluzaolmuyor?"
tuhaftuhafdibakt.
Yekten,
y
e
benim
ocuum
y
e
sordu.
Ati"ocuun
ke omuzmu?silktiAl:lah bilir abla," dedi. Birden aklna dt :
"Hi
iikkhh mi?"
mi dedin yoksa?"
"Hi
"Hiikh!
Anamnbiirlkhii idamdan
dm.
Anam
uzanm
tutmak
iin yetieme
mi."Demedi
u gsnden
k
h

k
m

.
Yedi
y
l
ocuu
olmam.
"
merden,
Atike.gnBensaymal
hi hiardan
ikh demedi
mGeceleri
. Doktorluyuyam
ardan, kontrollerden,
takvi
m
i
z
mel
bktm.
yorum. Gn
dzl"Bieri...zimoff!byk
" gelin hemen hamile kald abla."
"Yaa?"
"Evlendikbieriliyiorsun?"
lk gecelerde yataklarnda hep lokum yerlerdi. "
"Nerden
mi?n ablArada
bakardm kaplarnn deliinden. Anam da bakard. Siz
de lo"Nerden
kum
yi
y
i
a
.
"
"Di
imkonusam,
szlar," dedi
Aysubabam
mrlthepl biraklseslmedan. Kendi
sesinden
srdrd
: ara
"Ne
nereye
pati
k
ler,
kundakl
a
r,
ocuk
bala"Noktaya
r, biberonlmar abla?"
geiyor. Ben byle deildim. Nasl geldim bu noktaya?"
"Aslnda
biz eksi
ini duymuyorduk
biinlce,iyorimusun?
Kocam
vecebenbozdular
birbirimbiizzie.
yeterdi
k
.
Evden

k
nca,
i
n
san
i

i
n
e
gi
r
i
m
i
z
e
i
n
san
gi
r
i
n
ocuk,
dediler.ve ocuk,
ocuk,
ocuk
..bal. biazd.e deCanhra
ocuksuzocuk
evliliderdi
k anlamsz,
o
cuksuz
kadn
erkek
yar
m
gel
m
eye
n
e
dtk.
pin"pin
ucu kat
m dersin?"
ucu
mu?"
dimdik
oturarak
Atidke'parmak
nin gzlulerianrenagzlindierirdini. Aysu
dikti.: Atike
gzlAysu
e"Atirinikiekolsenneyetukta
ip
gei
r
i
y
or
gi
b
i
kal
d

r
benim
iinkapatp
ocuk dourur
musun?"
dikalyde sordu.
Ati
k
e
bir
eli
y
le
azn
i
k
i
ayan
havaya
rarak gld. Sen de emi,
dercesine
el
sal
l
a
d
.
ke benAtiartkke beni
boulsenuyorum.
Dnmekten
kafama dikenler batyor, ka
famAti"Ati
uyuuyor.
kurtarrs
n
."
ke'nneinramak
nndekaldidzn,kr,kocasnn
ellerini daavulartarknbunaldn,
da skt. Gzyal
ar dke
dke,
deli
r
mesi
ocuk
dourama
manyak
n tekksul
usu kendi, aasi imbiri adam
gibi davrandn,
kocasnn
onunedi, daalad.
bildiAtii gikbe,i
ok
l,
hrmetli
ol
d
uunu
..
.
syledi
,
syl
Aysu'"Tohumsuz
nun slak yzne
olur mubakarak
abla?" :dedi.
A

+ ZEHRA TIRI L

"Tohumtohumu,
mu, ne ocuk
tohumutohumu.
Atike?"" diye bir lk am Aysu.
"Erkek
"Kocamda
var.de mi?"
"
"Enver
abi
"Evet.ke bir" sre bombo bakt Aysu'nun yzne, gzlerini hi krpmad. Aysu
Ati
ne dndn
anluyuyan
ayamadbir yznden.
Korktu.
Kalkrtmaya
geriyale ekircasna
ldi : : "Ati"Ati
k
e!
"
dedi
i
n
san
tatl

tatl

uyand
kee!Ati" ke ayn bo yz ve bo gzlerle Aysu'ya bakt :
""OSanasenidan kocan,
nikahlanikahln,
rz, gnah" dediyok,. sevab byk. Bir hoca, imam nikah, hanne ve babasn,
Hastaym,
bir sre itabizin bveriine,nHayr,
Atike diyanyemeyeceini,
mda kalsn,
dikarnyeAysu,
ayarl
a
yacan,
babasnn
koskoca
hkmet
byr gibidnte
oluncasankistanbul'
adoururmu
gideceklerini,gidoumu
oradanzel
doktorl
ara
yaptAtiracan,
kendi
b
i
davranaca

da
syl
e
di
.
ke btn
o sbiteritecik stel
emel
erieyidmdz
dinledi.
Dmdz.
"Ben
babamn
k
k
z
y
m,
z
i
m
ok,
"
dedi
robotum da
var."Atike'ye evin t odas verildi. Oraya bir somya at. l"Mutfak
o somyadaka
Atiranlke'kylalrdae birlikte oldu, bir kere pmeden, sarlmadan, saladr.nEnver
koklamadan;
Bir sabahAtikAtie'nkine yaliskeleti
nz yata
nda mide bulantlar
yla uyand.
Aysu,
m
si
,
yalanmaya
yz
tutmu
bedenini szd ara ara.
nanamad
.
Ati
k
e
hami
l
e
ydi
.
Enverhibigrmedi
r daha Ati. Atike'kne inodasodasndanatelgiervimedizyon. Dorusu
Atikkrd.
e'nin yzn
hemen
hemen
i
z
ledi
,
pati
Uyudu.
Onun
iin
her
ey
yol
u
ndayd
.
Aysu
abl
a
s
ona
eski
s
i
n
den
ok
nem
veri
y
ordu.
Gen
kanlzaltank albmn
a
y
ordu;
yzme
yarlarn,
mezuni
y
et
balolarn,
okul
akl
arn
fotorafl
a
r
seri
y
ordu
nne.
El
b
i
s
e
dolabn
n
kap
l
a
r
n

ard
n
a
kadar
ayordu.
yor, Sihayran
ol
d
uu
el
b
i
s
el
e
ri
gi
y
i
p
gi
y
i
p

k
ar
y
or,
ark
l
a
r
syl

yor,
dans
edi

vri topukl
u, krmz alruganarak.ayakkabsn
damdenAtikbeendi
e'ye verdi;in varonum?"ayakka
bsordu.
yla yrrken
dnmemeye
"Elbi
s
eleri
diye
"Var
da
syl
e
mezsen
kr
l
rm,
"
dedi
.
Atikebirglmeli
yzyle eortada
bir sorun
gremedenKolalttuklaraay ettirtler
. Valrtld.
izler ha
z:Buzdol
rland
gn.
Pencerel
ri
n
panjurl
a
r
indirildi.
boaltlp fii ekildi. Gece yola kld stanbul'a doru. Atike arka
koltAtiuktakabeuyudu.
lokarabe gzleri
yz graml
kkbie'rdenkzalmt.
dourdu. Bebek babasna benziyordu.
Yaln"Aaa!
z gzl"edirini,ykiordu
n
i
Ati
bebeiincigrmeye
gelenler,
"gzl
ere bak sen.kadar" akt kanatlar
Ol
a
s
k
r

l
m
al
a
rn,
n
meleri
n
stnde
duramayacak
Aysu'Atinun;ke'nkanatl
, sevintendi
in annesiar sevgi
ne, dardendignnde
Atike'y. i esirgemedii, onlara gvendii iin
"
il?
.

...

Y K

ATKE +

dual"Teyzeci
ar etti. im ite kzn, emaneti aldm gibi geri veriyorum," dedi. Teyzesi:
"Amanz biyavrum
ali detn nekaplnn
aaleceikapz,"ldedi
ya i.iYapt
der. Dar
zamanl
ardatakdibilr
meyecei
r
bi
r
i
m
i
z
zaman
bi
i
y
i
l
i

i
n
bunca
grmesi
nden gururlbalaanarak,
birolmutu.
az da arElini
arak.pen
nkkzknznnyanakl
evin iarna
indeAysu'
bir fazlnuna
lyan
k ginbdai grmeye
yal

ok
iki gei
tirmedrtpc
kondurdu.
Derken
zlem
aylk
oldu.
Arike'. nAtiin kste herdolugnmemel
eri gecel
eri sancd.
Aysu
ona
kendi
kendi
n
e
samay
retti
bebei
grmeye
kotu.
Aysu
'
k
ucaa
almasn'
di
y
e
pek
vermedi
kuca
n
a.
Sabah
sabah
gelmemesi
ni rica
etti, Bio rgelignnceAysu,
bebek uyumuyordu.
keebibilmeden
zim tayinimiz
kt,"bebei
dedi. barnda skt :
Ati"Ati
k
kucandaki
"Neyi
nimz izk, tyaniabla?"biz burdan
dedi. tanacaz. "
"Tayini
"Beni anan
gtrecek
misiniz?"
"Seni
vermez
Atike."
"Veri
r
!
"
"Sorarz,
" dedindakiAysubebei
geitibirmek
iin.drp uzun uzun yzne bakt. Gzlerini
Ati
k
e
kuca
r
az
kal
krpEya
trdkamyona
. Yananykleni
yanaynordu.
a koyduBebee
: "zleemm!
" dieyriendeseslendi
. bakyordu. Bir
yanda,
evl
Ati
k
e
arayklbebei
arabasna
bir neyler
dirip syl
kapyyorla akrdt.. Aysu
ve"Olmaz,
Enver "kamyonun
yannda
e
yenl
e
re
srekl
i
bi
Anas,
demi

ti
gi
r
mesine.
Anasna
kalsa
olurdu
da,
babas
kabul
etmemi

ti
.
ke bebein arkaarabadan
ald. Battani
yesineasardlan. kap
ocukdan kuca
ndatti. baheye
girdiAtiO. Baheni
kapsndan,
nehi
r
yoluna

k
t
,
gi
gnden sonra Atike ve bebei gren olmad.
0

HLYA UAR

Be Souk Gece

ZAMANIN
balangyrrken
c yok. Sonu
dan
yok. grebi
Karanlliyorum
n bast: rfenerci
d birye vakit,
Eski
Yol
'
a
doru
fenerin
gidaip
kendi
m
i
anlatmak
geli
y
or
i

i
m
den.
Bi
r
aatan
di

eri
n
e
geri
l
mi

pte
ocuk
marlar,
donlar
ve sutyenler.
. Dnyorum
daDahayaam
n kendi
si bence; kirlikanve
temi
z
ama
r
l
a
rdan
oluan
yuvarl
a
k
bir
dnya.
da
gari
b
i
stmzden
giturmal
ysilerlear ama
r tozlyaplanma
ar arasnyoldauyldaa olumuda
duka dntrerek
derin bir ilikiayakta
var : kalmay
btn kou
yeni
d
en
rebilSamek.tarafmzda bitmemi onlarca inaat var; hepsi gkdelen. Sanki iimbece
deki
skntyla
gkyzne
yksel
i
y
or,
ama
yksel
d
i
k
e
de
i
r
kinlei
p
i
y
i
c
e
yalnz
kal
yor.
Denizi grsetecavzne
bile... naaturayabi
iilelrinin
ya ihtimali
da yerli yarabas
ylaeleniavaykm
emekli
bidavrand
r memurun
e
cei
m
l
e
endi
orum.
Septikad

m
dnlebi
l
i
r
,
ama
her
ey
olabi
l
i
r
.
te,
slk
sesl
e
ri
gel
m
eye
bal
bilecm.,
. Hzlanyorum.
Elimaimal
antama
atpzgz
yaart
csa spreyi
mi komrol
ediedinmeli
yorum,
evet
cm.
yakl

m
taci
ci
y
e.
En
k
zamanda
bir
ak
yinimzin. p
tenekesinin
yaknlfikriarhouma
nda ya dagitmiyor.
falezlerdenBenaa
yuvarlakinmbu diypl siarz nde
i

i
n
de
ceset
olmak
kkken,
ceydi,
saturun,
mda velimon
solumda,
iime
kokusunu
gzel
hayatl
a biarr.likYerini
te ektialanimbiam
aal
a
r,
ve
eri
k
aal
a
r
vard
,
hatta
mimozal
nap
larn
el
i

i
n
de
souk
ve
kapal

yrmeye
devam
etmeye
daha
fazl
a
katl
a
namay
anatipcaddeye
geip ilgikdgrdm
taksiyiEvet,
durduruyorum.
Taksi
catei bykkrlmarzns druj
zelsrdm,
hangistelmotele
ecei
m
i
soruy9r.
sar
salarm
var,
ik gecenibunun birhivakti
tek bama
sokaklarda
salnyorum,
ama sbaym,
ben
fahi

e
deilim,
dnmedi
m
bile,
beni
Oscar
Motel'
i
n
kar
ndaki
krmYoruldum,
z demir kapylel eveyorulbrakdumn, ltfen,
hemen
i
m
di
!
kiolabibirlecei
dahamhihisokaa
kmakSevgilim
stemibileyorum.
Bunca
y
l
bydm,
ortada
mutlu
bi
r
ey
yok.
yok.ye
Yil,yksek
nlarca ayakkabm
var;
rugan,
makosen,
set,
leopar
desenli
,
krmz
harta
kel
i yacevida zdzaac. . . Onl
arayaptdokunmak,
onlarbirseyretmek
beni rahatledia
tyorum.
yor. Hepsi
n
i
zel,
n
dan
r
d

m
caml
dol
a
pta
muhafaza
Dnyay
kuatanopedituhafl
klar iindeiinbenide, mgarikk
tutkulbelarkmi denk
yalndyo
kalyor.
Aslnda
srekl
i
ansikl
okuduum
p
sfatna
rum,
nann,
banakendiaimt bue aitkk
evdenfarkl
olmak
beni
korkutmuyordu.
Niyklhayetieama,
n
de,
evi
m
de
bir
yaam
i

i
n
de
gezini
y
ordum.
r ve efsaneler, deerli el yazmalar, Viking Ailesi, atolar aAvrupa'
, Turnuvalya aair,t
30

30

BE SOGUK G ECE +

av lenleri
, manastrlar,yolculuk
karnaval...lar, Serler lkesi, Baharat Yolu, kaifler, hayal
ehi
rlerAustos
ve bilinmeyene
gn gneidoru
n domas
nkat.eyrek
kala, Pinta, Nina ve Sama
MariBence
a adl bilinmeyen
gemiler bilinmeyene
yol
a

"
yaln
zycap mutluluktu.
Otobsler,
gemidevam
ler, trenledieyror.hep d
leri birGeceni
kentten
di

eri
n
e
ta
geri
dnyor
ve
k
s

r
dng
gnn aydnlna kavuuncaya dein nerde hata yaptm
dnYa"dm.lar,n karanl
Akdeni
z kylaemsi
rndayelyamur
eklibanande,dnk,
ayakkabbirilkamirm yamur
amur vesulola
duka
a
r
.
Si
y
ah
paltolu,
i
,
arkas
rndaki aksinin
peiinsanlar
ne taksoka
lyorum.sarmYapacak
baka
isanlar
im yok.teBakasna
dalyorum
veri:
yorum.
m

,
btn
bu
i
n
kaka
gi
d
i
"Takibirini
piyimdaha, takiyapiyyorum.
im, msaade
edin,ml,tfen.
" iYzm
yitirdiim buzamanl
ara
dan
Tan
m
ad
hatta
l
k
defa
grdm
adaml
aramdaki
iliki ksa. Bunalm
sreli birveflrtt.
inlimkdehavas
mahkum
olduum
eski dnyadan
beni
kurtaracakt
tedirgi
yaratan
bu
yamur
dinecek,al
adam
emsi
y
esi
n
i
kapatacak,
gne
gkyznde
grndnde
gkkuann
tndandnyal
ncearo,n arkas
ndan
benalemde
geipben,dileherklerieyden
mizi gerekl
etirecei
z. Kafamda
yeni
f

k
r
d

bu
te
yal
n

z
olmayaca
m ve
hep
gl
e
cei
m
,
del
i
kahkahal
a
r
geri
gel
e
cek,
am
aal
a
n
ve
mi
m
ozal
a
rl
a
bera
ber. nmde uzanm kalabalk sokaklarda yryen sevgilim vard, sezgilerime
gvenerek
ileyrlaherken
gerek
ben'iimyakaladamamabeniumudunu
tae gtryordu.
yordum. Kaybolmu
tum
ve
bu
si
paltolu
bilmedi
kendi
m
lmtm.
verdii cokuyla rperirken bir sonraki gn artk umuda uyanacamimehissetsa
Byk,
kalabal
ktarafta
tuhaf biralmahal
leye iniydm
or, admm
atarkpekl
atmazeriivar,
im i birhepsis
knt
kapl

y
or.
Her
k
tan
yorgun
sokak
evsi
z boyac
ve mutsuz,
pasaklprtk
esmerelbiocukl
ayerlr karanfil
satyor,
paavral
arpleriiinndede,ayak
kab
l
a
r
,
yrtk
s
el
e
re
e
mi

di
l
enci
l
er
duvar
di
D
neli
m
,
diye
ba
r

y
orum,
dnelim,
hi

s
ti
f
ini
bozmadan
i
l
e
ri
y
e
doru
yryor,
sokak
talburas
ar amur
ibeni
inde,alpmakosen
ayakkablarm
mahvoldu,
hani mutl
u ola
caktm,
myd
gtrecei
n
yer,
i
y
i
ya
hani
ben
nerdeyi
m
,
brn
bune deinsanlar
tanmyorum,
yzm
iyicekarmakar
silikleti, artk
ne bacakl
abirrmhaftad
a hakimr ibum
dleri
m
e,
grntler
kafamda

k
oldu,
sanki
adamn
pei
nbo,denama,
yryorum
giboli gelmakiyor,iinuzakl
ardaym,
okm, sevi
uzaklnten
arda,umak
hayat
ksa,
her
ey
ben
mutlu
senin
pei
n
deyi
irum,
stemianltimams
, beniz bihayal
ehipteyirlemre, grr,
yzm
bulmak
ve gzel
bulm m: akKocaistiybior
r
taki
yzgeri
dndm,
arkama
bakt
kabustu
arayn imin..de. Yer'i, Ay' ve Gne'i aklma getirip boyutlaryla varlm
Geceni
oranladm
: Kk
vekmmsuzdum.
Tam
tamnyapaca
a dorumolyanllklar
an bir ey yok.var,Gerek;
farkl

k
l
a
r
ve
s
r
adanl
l
a
rd
.
Yaad

m
srece
bunl
asra
bignde
lerek,birumursamayarak,
bazan
i
s
temeyerek
tekrar
edi
p
duracam,
yanl

bi
l
e
ol
paket sigara tketip kendime zarar vereceim.
"3

1 492

A D A M

Y K

Lucian Freud, Rhtmda Kz, 1 94 1

Gazetemi
okuyorum,
ayyiorum.
iyorum,aykendi
me zarardaha
veriyiorum
veipbundan
bi
razimolsun
keyi
f
al
m
aya
ura
m

bitirince
l
eri
gi
d
rak
i

ece
kad
n rak ibask
iyor,yok,
hattatresek.lOhd, olsun,
evdeyi
msanve gisizbdi yaardas
nz,
hiukbi, srevetaceyekTrk
kar

amazsnz,
kad
n
dei
l

n
y
orum;
hayatta stekleneridekol
me kette elvurmadan.
Hi
gilediyemedi
ibmi makyaj
krmz yap
yksek
kel
i
ayakkablarm,
b
i
s
emi
gi
y
i
p
di

i
m
gi
yo
rum.
Dudakl
a
r
m
i

i
n
en
canl

k
r
m
z

seti
m
,
gzl
e
ri
m
i
n
zeri
si
y
ah
ve
takma
kirum.rpikByl
lerime.zamanl
Evin iardaindekendi
dolanmpi seviyorum.
metrekare
zgrl
mn
tadn
karyo
Deli
samas
ark
l
a
r
uyduruyorum.
Sabahmkorkun
ba geiarrleceim.
aryla uyanaca
m tlbielerinibileduyabi
bu geceyi
byliimin
e, kendiyimnei
kendi
e
brakarak
Gk
grl
l
i
y
orum,
bilhalea acdnyorum,
dn, vcuduma
yaydozulan arttka,
uyuuklumimozal
un ruhuma
demedi
ka
ini anlyorum,
i

kinin
a
r
canl
a
nyor,
rdm fr
satlaBa
r, yokmdaolabirn ansl
a
r,
kaybol
a
n
hayal
l
er
.
.
.
torbagndijz
dolusu buz,
akamdan
kalzlemrea atbirlakadnm,
bugnarnsiyz
gara
yok.
Gazete
okuyup
sall

y
orum.
Deni
n
doal
artkl
yllarcamkaybol
mbenaddoal
bildbiirirliart
yor.kAcaba
korkul
aemrmneyi
danms?yOtobs
rlp kendibilemtii bidenile izkei
arsam
?
Ama
m
y

m
,
dei
l
s
hafta
yauyor,ksyaa mrde
plastik ibileyee mutlne udemel
i meyi beceremi
yl. Oncayorum,
yl yaasam
skntdan
lrm,
ol
a
bil

n
san
olduuma
kretmeliyim. Bir de u habere bakn : Kilisli erkekler, kadnlara akrep sultan,
1 20

450

Y K

BE SOGUK GECE +

boazGazeteyi
ortamkk
, drdrparal
makianr esiekli, dinydeor.yrtp
Bir kezparaldahaanmkretmel
iyeriimdank
, sanrm.yata

haberl
maSrtst
atyorum.
Manetleri
n
stnde
yuvarlanp,
te
hayat
bu,
di
y
e
ba
r

y
orum.
yatteimtarlyerden
tavana
bak
pyksel
snrsipz kendi
bir beyazl
n stne
drkenizgk
iyo
rum
:
Ayi
a
l
a
r
n

n
aras
n
dan
m
i
hafifli

e
b
r
ak
yznde
noktadan
muhteem
Tanrmthi
sal orann
cazicbi esiolabine yaa
mMutlu
m adlmler
ybulunduum
orum.byle
Kendidldmieyere
b
r
ak
p
u
an
lmek

haz
veri
lirdi.
nmel
i
.
.
meyaryryecek
geniyorum.
bir yolEtrafarrahat
yorum.dnebi
Kent gle
rlceitlmEvleeki
rieriaznldolarasndan
se sessi
un diz yolmal.
e zelkpliZelkendi
klezgece
s

bekli
eleyegmlei
uramm ibiengelli
r ehir giibnelerle
iyim : tutturdum,
tsz bir pan
tolonumu
seti
m
,
dmeleri
kopuk
hem
stnde
engel
l
i
i

ne
ta
m
ak
uursuzl
u
kl
a
r
kovar,
ayakkab
l
a
r
m
toz
i

i
nde,mi
paltom
bedeni
m
e
byk,
kol
l
a
r
uzun,
yeteri
n
ce
tuhaf
grnyorum.
Kendi
bu geceByktehirbiretmek
skar
tiyorum.
Yrdm
caddede
ne birskeme,
ne de birbir sot
var.
fel
a
ket
s

n
da
ol
d
uu
gibi
insann
iini
an
hznl
skentzlk sokaklar
yerleti geceye.
Tenha
meydanl
ar, taribirhihalsaatdekulesi
, limdururken
ana nen dar,kaybolantiank
...
Uykuyl
a
uyan
k
l

k
aras
yryp
son
paralaBirmlmedi
aradimmbirbeiarknciyasouk
gece,
gzlmdeki
erimi,saman
kulaklpyl
arm,eburnumu
ya
dakarazm.
el
i
k
edi
p
eli
kenti
n
iini
trgzl
yordum,
zaman
zaman,
sahiden bu ben miyim diyerek tuhaflm ol
mayanDei
e
rimin
nne
seri
y
orum.
rmeni
dolrmakl
abnadanrn, snehi
rayanrlerisun zeri
ile ynkdenanpgetiaptesm, alttsl
dm,edeni
zamr, ama
yol
culherueyklaraboayd
ktm,n, kt
r
yakt
tlsmmlardan
kurtul
abana
mamdyordu.
tm. imde kopan frtnalarn
kehanetini
bul
m
ak
ve
kendi
i
di
n
di
r
mek
ocuk
bezlekri,sandal
gneetlgzl
klar
eri, Mikesilupa
mamal
asre
r, "Balseyredi
k yap tuhaf
geldibi" ryazyall
ka
d

,
ortopedi
e
ri
ve
c
i
l
eri
uzun
nzlkstme
iinde nbeti
eczaneye
gigaririp phibak
duraksamadan,
"Prozac'
', diyorum, ecza
cnn
bama
ynel
t
ti

l
a
r
altrda
ezi
l
i
r
ken.
Mutsuz
olduumuumduum
hatta perimimozalarl
an olduumu
anlz,ayandemibur kapl
kadnevihimeumursa
madan
bulduumu
a
k
r
m,
yol al
yorum. Kokusunu duyabiliyordum.

i\

/\

SANEM KARAGZ

D Koleksiyoncusu
Handan Keskinkl' a

S ES duydu. Ses giderek ykseliyor, btn oday dolduruyordu.


K bitiinin en banda,
Martta, dardan gelen clz lk
Kendi zihnindeki bir ses gibiydi.

nnde alyordu. Salarnn bir ksm yzne yapmt. Yavaa gita


rnaDBa
dokundu.
rzgaryoun
vard.aydnlnn
Odann sabtn
kesiniayrntlar
tamamenseikapllebialyaniyordu.
geni pencereden karda
gnnn
Biliyordu iittiini onu,
Ku sesini, gn rken ya da nceden,
Mart balarnn rzgarnda.

Bouk biyerlr hkrk


dmlkirliendiorapl
boaznda.
Odada,
e
re
atlm
a
r,
ka
t
mendiller,
tersi
n
e
dnm
bir
pantolon, bir etek, bir iki kazak gze arpyordu. Yatak darmadankt.
"Gene
gelnmi iistitememi
..." Yasemin'
in yabans
gzl
erinde nbire bakltp vard
. Yasemin,
onun
gelmesi

ti
.
Ama
o
gelmi

ti
.
Gzleri
sormutu
"SenYankimnsidan ?"iki tane bo bira iesi duruyordu. Sabahn krnde bira imiti.ona :
mgilet.urama!
Bedenim . (Hkrklar artt.) Bana ait deil sanki. Git. . .
Yalv"Beni
arrm
..
Gslgibei rinin
ularvard
n hisisetti
. Sanki
birisbii ronlanabeli
r jirldietle, sonra
kesmeye
hazrlan
yormu
bir
duygu
i
n
de.
O
duygu
kayboldu.
Odannii vard
kesinde,
dizlerini karnna
doru ekmi, duruyordu. zerinde be
yaz gecel
.
ok
souktu,
yordu.
imdi bahedeydi.
Olaanst geniTam, yei
l kr manzaras
uzam
dolduruyor
du.aacaBahe
yakla
k
i
k
i
dnmlkt.
ortasnda
bir
mee
aac
vard.
Srtn
dayad
.
Sesi
hala
duyuyordu.
Uzakta
bir
lunapark
vard
.
Geceni
n
iinside
yahklamaske
r parlolan
yorduadamrenkligzllaembal
a
rn.
Bi
r
pi
y
ano
paras
al

y
ordu.
Yznde
riGldnde,
n ona dikmisadaki
bakyordu.
Yeindenl peruuna
bieksigudik oldu
tak
m
ol
a
n
yal

kad
n
gl
d
.
di

leri
birinin
grd
Yasemin.
Kadn,emberl
beyazer stne
portakal
rengi
karel
eer,rdemavibir genl
ezr
veunu
k
r
m
z

benekl
e
rl
e
mor
desenl
i
bir
elbi
s
e
gi
y
mi

ti
.
l
gen
k
dans edibtn
yordu.yzn
Eteklekaplamt.
ri uuuyordu.AlyYasemin,
battatt.n hiYznssetti.
Salar
ordu. Sonraaacsaln asrtna
rn arkaya
Gne dardan geliyordu.

"

!\.

!\.

y K

CI

D KOLEKSYONCUSU +

dekigiifdadeerekglyksel
meye idnr.
Gzlerini,
dans
edenboyam
geen birkzakaddiknmigrd.
ri. Piyanonun
sesi
y
ordu.
Dudakl
a
rn
mora
KSalrmazr
biboyal
r mi nsari erek,
transparan
si
y
ah
bi
r
bluz,
si
y
ah
rugan
i
z
mel
e
r
gi
y
miti.
ydi. Elinde
bilerrdeki
jiler rutuyordu.
Gztk. rLunaparkta
pt Yasemin'ale. Rzgar
esiyordu.
Sisesiyahpiymaskel
adam,
i
kal
a
bal

a
kar
n
an
akordeonun
anonundura
sesinnidartyordu.
Otobs
bekldiyemekren,
ayaklarna karasular inmiti Cengiz'in.
"Yasemi
n
de
nerde
kal
d
?"
e
dnd.
Derken Yasemin'
i grd.
.
Burday
mk.tim. Evden kmam biraz uzun srd. Bilerim... u-Yasemin!
Kusura
bakma,
geci
ralarda-Mavi
bir yerde
olaSinemas'
cak. . Hadina.otobse binelim. Hangi sinemaya gidiyoruz?
Cenner
Mavi
sinema--Yeni
var ald.
m?Cennet Sinemas m? . ararak duraklad. Beyolu'nda? . Byle bir
--D
FilmiKoln adeksine?yoncusu.
Sinemann
kap
s kalabalkt. Biletlerini alp ieri girdiler.
Film
bal
a
d
.
"Horozekeri
ekeriald.stiyorum, " dedi filmdeki kk kz. Babas ona yal satcdan
bir horoz
Yanndaddhouma
de verigiytorti. musunuz?
Benmudbu?koleksiyoncusuyum da. Hah,
ite --Evet.
uradaki
Bir
ocuun
ki gnparasncez kalkurmu.
Banamasrafn
dn getirkdiaracakm
. nce, dn
sarmak istemiy-ormu,
ama
m

.
Okul
.
Dn
i
s
mi
nedi
r
?
--Tamam,
smi yok.teekkr
Siz koyarsnz
art. k.
ederi
m
kz, soka
n kesi
nPeppi
i dnerken
bir kadanlnaadarpt.
emsiyesi ve apkasnnKk
biiminden,
onun
Mary
n
s
ol
d
uunu
Yasemin.
Kk...kMary
z okPeppi
heyecanlanmt.
-Aaa
nilsginerel
eorum.
rdeydiDnyann
n : Seni okuyal
birbir ylyanoldu.
Haar
ocuklarla
l
eni
y
drt
ndalar. Baka bir
ey yapmaya
vaki
t
bulamyorum.
Elindekurduum
fazla d varbir d
m? var. Vereyim. Sen hala biriktiriyor musun?
--- Dn
Evet, eviadn her: "Sonsuzl
odas bunl
arlGlgesi".
a dolu. artOlduka
k koyacakoriyerjinalbulbiramey.yorum.
Dn
u
un
Umarm seversn.-Sa ol, reekkr ederim.
rede
oruran
bir ocuaHoa
dadlkal.k ermeye gidiyorum. ocuk
ok --hUmar
rBen,
n birikmi ey...sokak
Yi
n
e
kar
l
a
r
z
umarm.
Hoabirkallunapark
Mary. dyle urayordu.
Kk kz o. gece

/\

()

+ SANEM KARAGZ

Byk,
yeii birl birmelodi
alannalkesi
ndeydi
lunapark.
Il l birocukl
yazagecesi
ydil.kLalar
ternac
,
neel

y
ordu.
Dnmedol
a
p
dnyor,
r
en

aryorlmaalrdar. yap
Oldyuka
kalsyanyol
abalktkadLunapark
nerinikdallargalaal
arrynor,zeri
ncakl
de renkli
yans
ordu.
n
,
etekl
a
nd
sal

n
ar ge
cedeizarimdif bider bibeyaz
imdeapkal
son h zbilar dnyorl
a
rd
.
kadymin,grd
Yasemin.
stnde
ho, beyaz
bir
tayyr
vard.
Beyaz
ayakkab
l
ar
gi
pembe
bir
i
n
ci
kol
y
e
takmt.
Yannda
mor
rakm
elbi
skelaver yei
l korkul
gmleuk kah
giymineel
biriydiadam
vard.
kirzgar
si konuuyorl
ardbir.
ocukl
a
r
n

l
kah
.
Hafi
f
bi
r
dans
eden
kmaktan
zn ereklkorkmayn,
erini uuruyordu.
Dans
eden
kz
korku
tnelinin
gi
r
i

i
n
deydi.
"Kork
" diyordubir iadam
nsanlara.grd."Bu,Kaldleri
nnbiriparasdr.
"da. Derken,
Sonra
da
si
y
ah
maskl
a
bal

i
n
deydi
o
arkasn
dnpnuzakl
aintde. kk tepeler ve aalar gze arpyordu. Kk ko
Lunapark
i
l
e
ri
s
ruya
gelkalmeden
ncei byk
aalarbiseyrekl
evard
iyordu.
Ondan nce de ortaya yakn bir k
smdaYasemin,
n gvdel
r
aa
.
aaca arkasn yaslam birini grd. Salar uzundu. zerinde be
yaz biimdi
r ey vard.
lunapark,
aac
n tesikiindebir yerkzd.alySal
ordu.ar Kamera
aaca
odaklt. aElleri
nmt.ni
Aaca
arkasn
dayam

olan
yzn
kapl
a
m
yzne
kapam. t. "Alyor, " diye dnd Yasemin. Kzn stnde beyaz bir
gecelSonra
ik vard
birlmkad
nbeyaz
grd.stne
Yeil peruklu
birelbikadnd
bu.mitiSanda
bigudiler vard.
stne
al

ad
k
desenli
bir
s
e
gi
y
.
Beyaz
gecelikglli kmzeyeellednt.
rini yznden ekti. Salarn arkaya att. Yzndeki
ifadeYasemin
alamadan
irskielildiyal. lk
atmamak
iin kendini
g
tuttu. Bualkznykendi
slerde,
iydi.
Tuhaf
elbi
kad
n
gl
d
.
Uzakta
bir
pi
y
ano
paras
ordu.
korku
tnelindeki
gen ke.z Pidans
ediyordu.
Sidyerek
ah maskl
adam
yanndan
geti
.
yl
e
bir
bakt
Yasemin'
y
anonun
sesi
gi
yksel
i
y
ordu.
Krmz
mi
n
i
etekl
i, siyahp gztransparan
blyuahz gimaskl
ymi sar
n ilkad
n bikalr jilet
tutuyordu.
Yasemin'ne
gl

mseyi
krpt.
Si
adam
e
rdeki
a
bal

a
kar

t
.
Laternan
sesi Kk
duyuluyordu.
Piyanonun
sesi giyaklderekathafifl
edi.
kz,
Yasemin'
i
n
yanna
ve
sordu.
--Ever,
Korktunokmu?
Amasn.sonra dald korkum.
--NeKendidemek
ndenkorktum.
korkmamal
bu?
-Sen
kol
e
ksi
yaonumun
enediiyni dleri
nden birisin.
-- Brn
bunl
r
sen
dl
demek.
Ever, ben dledim ama bunu sen de stedin. Sen isremeseydin ben de baaramazdm.
-Sen ki..m. Senin
sin? imdilik senden uzak bir paran . . .
-Belki
-u anda bunlar sinemada seyreden kim peki?
A D A M

Y K Ci

D KOLEKSYONCUSU +

-- OEver.sin.emaAslaslndandabunuyok.isAma,
o
si
n
emaya
gi
t
meyi
dlemi

si
n
di
r
belki.
tedin. Sen... Benim kklme ne kadar benziyorsun.
-Hah hah hah hah hah... Evet yle, deil mi?
O clz lk- bir koro ocuuydu.
Do sesi korodan "nce km.
Bir parasyd koskoca gnein. 0

A D A M

BELGN ZCAN KMEN

Youn Bakm

Y:kalOGUN
bakmn
iyot kokulmziu airbirbirine
havasnda,karonlyaordu.
rca monitrden
yayl
aan
p
at
m
l
a
rnn
huzursuz
Fl
o
resan
l
a
mbal
olrndukln souk
ar hastalarndagibi.ekranlardan steksizce kayp giden mavi lgn izgiler, ait
"Buraya gelebilir misiniz ltfen?"
Duyduum
sesiNbeti
e irkildidevral
m. Uur
hemen
dneceini
sylbakeyimp aaa
kata,da kimse
beyin
cerrahi
y
e
nmiti.
d

m
dan
bu
yana
youn
baka
girarm,
rmemibeyaz
ti. Yataklardan
ikigeti
si born.
Balhastalarnda
duranolabimonitrleri
n ekranlar
kati.
arafl
a
r
yeni
r
i
l
e
cek
a
r
iin
l
di

i
n
ce
gergi
n
seri
l
mi
akndm. . . Dier hastalar bu sesin sahibi olamayacak kadar yalydlar.
grdmde
bacakl
ayrdim. daki
btnmg. Burun
yitiverdidel. iYaklarm.
Gzl
etaze
ri...
Bikan,lemiOnu
yboaz
orum,
belki
bal
rengi
Gremedi
k
l
e
ri
n
den
s
z
an
ndanr. Ateten
dudaklabitki
r hoyrata
aralbebekleri
ayarak dnkiargibuzanan
tpnk inkenar
nkdaan
tak
l
p
kal
m
n
dm
i
kesi
k
kesi
i
p
kal
gsnn
zeri
ndeki
kdilkair yerizleyerri kalmt.
kaznm,Grntsnn
deride ierde bibeni
rikennekankadarboalirkitmak
iiinni konan
di
r
enl
e
ri
n
ltmtie
sezdi
r
memek
i

i
n
yata
n
ucundaki
masadan
dosyas
n

al
d

m
el
i
m
e.
Sesi
dayattarmmszm
ona doalBeyaztmyalla,l"Efendim?"
dedim. "araf,
"araf,
dedi, "kaym
.
Bacakl

ner
misin?"
a
r
iindeki
bacaklar
n

rten
ucunda
idrar sondas
l organnn stne ekerken bedeninden yaylan dezenfektann
kokusu
genzimraki doldurdu.
olun," dediar rkek
bir"sesle. "Beni her gn siliyorlar. Aslnda ben temizlik
kokan"Sa
deodoranrl
severim.
Gzl
erimarnkopukkaldaltrlaprsunatopl
yerlaemtirilderimiygazl
bezden yaplma simitlere takld.
Usul"Ac
ca ayakl
e
baktm.
ysedemi
or mu?"yorum, acyordur belki. Srekli eviriyorlar, masaj yapyorlar,
"Hi
s
amaDudakl
yine deasrnn
rrmarasndan
aryor yatmaktan,
boaz
m dahacihok
canbalma nm
yakyuzun
or!" tpe

p
yapay
solunum
az
n
a
baktm. Yutkunmak istedim, beceremedim.
A

YOGUN BAKIM +

"Sizi iilzkindefa
gryorum. "
"Ben
deydim."
"ok
yanmsnz,
il eni"Sevgi
verirhol,inbirazmi?"
gnete kalteniniz
sn." ne kadar gzel! Zeynep'in minicik burnu da
biryanana
damla uzandm,
gzlerininokayamadm.
kysnda ldayp sa diplerine szlverdi.
ParalMinik
a
nm

"Gsl
erinineleriarashkdeniz
kokar
yazl
ar. "
Boyun
adel
r

k
l
a
rl
a
kas
l

y
ordu.
"Kazadan
hemen
sonra
oynarabi
lieyormuum
ayaklarkaarkolmt!uaAnlkeke!
yorum,arafl
herkesa
beni
kurtarmaya
abal

y
ordu,
ama
yl
atmasal
a
rd
rmmadei
irkenryburada
daFbeni
... rHibir
ey hisdisermezmi
ba
im gibi.
Eilipbenkulde,a
duymuyorl
admtiarr.ba
orl
a
r
:
r
at!
F
at!
Efendim,
y
orum,
r

y
orum
Ameli
yathanede,
sedyede,
babam
daduymayacaksa
duymad zaten.dokunmasnl
Anneme dear
seslendim,
yal
v
ardm;
eer
bir
daha
beni
hi
ki
m
se
bana, braksnlar!
beynimde
nlad.Ben
" her eyi duydum. Elektrikli testerenin, metal aletlerin sesi
"araf,"
dedi, ""yine
galiba,rttm
eker misiniz?
Utany"orum. "
"zlme Frat!
dedim.kayd"araf
gibi duruyor.
Birden susmutu Frat! . .
"Hayrdmr! "baldediadn?"
Uur, gzlerine yaylan glmsemesiyle. "Kendi kendine
konumaya
Elyeni
imdenfilmFrat'
n dosyasyerlnetiri
aldr, ken.
"Beyi"Sen
n tomografisinde
birler, dei
ikikilik yan
yok!"
dedi,
l
e
ri
dosyaya
yokken
geti
r
di
yirmi
da.nm.TrafikOmuri
kazas.likteUzunkesiksrevar."karamam

l
a
r
arabadan.
stelik
ok
da
kr
ta
im
bulanmaya
balasembilet. bacakl
"Beyinde
iddetli
travmaya
bal

dem
var.
Ik
refl
e
ksi
yok!
dem
zl
a
r
...
"Sessizanlkonuur
musun!
" d bana.
Uur
a
ms
z
grl
e
rl
e
bakakal
"Duyabilir.
"Samalama." On gndr komada. Bir mucize olmazsa kaca da yok!"
Moni
trdekibakmda.
seslerinOanszn
bozul
arnimdi
ritmiycanle birliekikteircesiaresinezbirrpkouturma
bal
a
d
youn
l
g
n
i
z
gi
l
e
gidiyorlard ekrandan. Birkin dtler ve vazgetiler rpnmaktan... narak kayp
"

'

A D A M

Y K

AHMET SAT AKAY

Sanrl Gnler

'' A_N, bra_an,"* diye -ir_ br tufan gibi koptu. Rzgar uuldad.
yernnkuru
brirsigur.
.ieltrluyee bouan
brakt.insanlar, kulaklarn dolduran
B Sesszlk
Daha
bir
saat
ncesi
de
si
v
n
ekl
baardltlaarlr adaml
yamuru
yenidnda.
fark ediOyda,ormuas
naa plyzlpemek
rtlarinsti yalordu
p terkanlaetmeye
bal
a
r,
biri
yamurl
lalardrn :
Batan
aa
buz
kesi
l
m
i

esi
n
e
kln
bile
kprdatmad.
Sanki
i

i
n
de
y
l
byyen
alevi bir anda
klledienmii oyzn
, yz kederl
sevinten
tamt.
Aslgrlndaecekti
birazr.
diYankkatlbanda,
i bakhasretlshadi
a yamurun
perdel
e
i

ekl
e
ndi

i
bi
z
de
inel
i
m,
dercesi
n
e
di
k
ilen
ke
bakacak
oldu.
Nedense
vazgetinden
bundan.
Aylmayaardalr it.indeYzn
tadavul
elemini
yzne
vurdu.
Buekihalini
kar

,
sndaki
sakl
a
a
d
bi
r
ad
m
geri
y
e
v
erdi
ken
dini. .Ancak
buna
albilderrek etmeyen
kkve nne
de onungetiyapt. Etei
nnneayn
sn yaptsrnamak
, yanna
vard
Bunu
frsat
onu
drtt
tutunarak
Ana,
erindeBabelnisrenvazlyalada,rokad
sildi; biver biferahl
kpduyumsar
gibsali oladrnu. Bael
kliestedi
rilyalre. rgl
kznaegzl
kayd.
r
sre
s
l
a
k
ol
m
u
sitedine. Bubirbilsarlma
insiz iisstemle
birdanu, oyaland
. Boanan
yamurdan
halgsne
a aykbast
mammek
rdt. .iyl
tei
dol
kz
n

kendi
n
e
doru
ekerek
e
ki
,
bu
s
c
ac
k
sar
l

ta
kal
p
ten
kal
b
e
akan
deri
n
bi
ryuvar
sevgi
ba
ol
u
tu.
Bu
s
c
ak
etki
l
e
i
m
anann
i

i
n
i
s
z
l
a
tt.
Bir
damla
ya
sessi
z
ce
land
, yanakl
arndan aa
yaasdoru
szlsdc,aktincelvedbiri inyrei
celdi knzakn naltnsnda
dal
dz.,
phesi
z
bir
yamur
daml
n
dan
daha

gibi
temi
etki
dolgremeyecei
uydu. Kz ayynerdnaevirdi
varmas
n diyumuk
ye, hzngzldalerignaldenarnyanakl
besleayenrnayzn,
onun
.
Sonra
szl
en
ionariceyapmas
damlalarnylayamelm iyoksa
yamur
mu
ol
d
uu
pek
fark
edi
l
m
i
y
ordu.
Kznn
verdi
leerrdiseri. li dee. Artk her ikisi de yamurun sarho
edicYa
i rltsna
kul
a
k
kesil
m
i

l
n laldti.nBunun
da, dncesi
zcede kz
omuzl
arndan
sarsan
anann
bu turumu
bouna
dei
gi
b
i
pek
tabi
i
olmayan
davran

l
a
r
n
dan
tr,
ad delbiri
diyata,
ye yersalyerar anlaarm
an Topal
Haso'
n
un
Fatma
i
d
i
bu.
Otuz
be
denecek
erken
, avurtl
ar iykyyl
iden ieyikasabas
ye km,araskndanlmeki
ar belk ldokuyan,
i olmutuge
y
znn.
Babas,
yaam
boyunca
miirnliiybesl
edii hayvanl
aerntutturmutu.
rnlerini satarak
salbiaryangnbisrteyen
iydi. "Fatma'
y ilolleuden
ehi
e
vereceim,
"
di
y
Sonunda
retmen
ca, gnl olmad halde kznn, tutup vermiti. Hem bizim oralarda, baba kzna
--

A D A M

Y K (

SANRILI GNLER +

danmazd
. ekiHerrdieyi. Kn zenn iyzorlisinai -.kendi
sai vermi
bilirdi., Aksi
haldi yeni
iribarlemisarslr,
ele ba
kacak
yz
.'
.
a
ol
s
gururunu

ri
.
Dorusu
Farma'nn
kaderi
ne bu dereceFatma'
balannmasnn
mant
neydi
,ben
de bialrmiyorum.
Neyse
bi
r
ai
l
eye
kavuunca,
n
kocas
n
a
olan
i
l
g
i
s
i
z
l
i
i
ocukl
nordu
da sevgida
oldenebi
arak lboyvermi

ti.
Bir
nevi
onlarla
kendini,
zlemleri
n
i
yeni
d
en
ya
y
ir, . tOysa
imlidiinba
ngia bgeli bienlr tesler, ibunca
ya
nda ne deyi
grd
ne bkyordu
de yaad
birolanleydi
p
k
evli
deki
m
i
y
etl
e
,
"Kader"
p
boyun
ara. Etrafna
bakndkoyuldu.
, koynundaki
yavrusuna
alrcesine
dr etmeden
hzlanan
ya
muranrdaml
a
l
a
r
n

szmeye
Bir
rahmet
bekl
e
ban
yukar
kal
d
rd..
'
y
a
yal
v
aran
gzl
e
r

s
l
a
nd
,
bak

l
a
r
gn
bol
u
unda
uzand
k
a
uzand
YDuasn
ldzlar myirtmildy, ordu.
izlerinBilidennsisularzce sfralkarnanyordu.terennmlerden
Ana, ellerini"Hda"
ge doru
tuttu.ek
szc
hergibisyleni
reyrei
ellerindaha
biayrr yukar
kalklkyolordu.
Gzlsanki.
erindeKk
umudunkz
alisiykaiczolmuyor,
bir
y
l
d

y
or,
deki
l

k
al
e
vi
u
yordu
e sldei
anmasldi ntabia ramen,
anasna,
"Kalolank sevgisindendi
da inelim, " dionun
yemiybyl
ordu.e uysal
Cesaretsi
zli
iAna,nden
i
.
Belki
de
anas
n
a
olmas.
sann
ancak. Gelyariisgnzelrten,
girriksleanmomuzlarna
dorubilekayan
slak olma
beyaz
tlbenti
n
i
arand
sarnd;

olduunun
ayrdnda
yacak kadar
dalmt.
Kk
kz, buki, defa
ban,
yast
k diykendi
e anasnendoru
n dizlekti
erine;
dayad
;

s
l
a
kl

hemen
fark
edecek
ani
bi
r
i
r
ki
l
i

le
ban
anasnn
buuluyavaca.
gzleSesi
rine ylfersie zkfersi
etmeyerek, "Art
ibinleleizorm, "duymutu.
dedi
sk z kbakt.
mt kiSkldn
yamurunbelligrltsnden
kendik
Glmeyi
, sevmeyi
anasndan
renen
ocuk,
korkuyu
oyun sahasndan,
hzn
i
s
e
geceden
duyacakt
.
Her
sabah
anas
n
n
gzyal
a
r
n
a
sannacakt
yz
ve
yamurun
i
s
el
e
mesini
yi
n
e
ya
ol
a
rak
al
g

l
a
yacakt.
Her
geceni
n
yazg
s
n
bir
gn
ncesi
n
den
sezebi
l
ecekti
.
te
ka
ayd
r
byl
e
si
n
e
rekdze
bi
r
yaam
i

ine
srk
lenmi
farkerendazgolmadan,
kznincedaolgular
kaderinkavramas
e ortak etmin bekl
ti, hem
nasl
aykkten.
kacaklerdiO. Ana
szckl
olmayan
e
yemezdi
daha ocuktu
vebirbylilikie gisi dvarm
erse hepasna,
ocukkzkalnnacaktahianasn
n gzn
de.olguyuSankiakavramann
yal
a
t
olduu
birok
klaanlmyordu;
sorularnokyantsz
brakarakEvdeki
es geiytart
ordu.malAmaar,kznn
bu
tutumlarna
a
m
verememesi
srmeyecekti.
k
z
g
n
te
lefon
arn imdi daha
iayidoru
anlyordu.
Fazl karanl
a deilabirka
ay fsldyordu.
nceydi an
lBiadrini konumal
:aAnas,
pencereden
aa
y
sarkm
bir
ey
ryormukskel
gibimhararetli
bir ekibirldeeyel edigrmyordu;
yordu. Kzca
zayak
, odann
bir
kesi
n
de
duvara
i

ol
d
uundan
bi
r
sesi
du
yuldu,
sonra"Yavrum,
kardakikurban
tandkoldsesuum"
gelmezcmloldeu.sinAnas,
yala sakvarzrcasetminatiabirrmsre,t
ard
n
dan,
i
az
n
ylo oleakiyngzlnedeninin
eri kendibirliitart
ndenmadololmdu,uunu
sesi anmsad
kslm, olduu
yere ybiraz
lmdaha
t. imdi
ve
babasma
kzd;
babas
o
tan

mada
abisini
n
taraf
n
dayd
ve
hatta
onu
destekl
e
r
mahi
y
ette
konu
uyordu.
"Ben,
sen, oanas
olmasayokkimuydu,
m yapacak
budaibiri. " Sonra
anasna,
"Ya
o midada
lenl
e
ri
n
her
birinin
onlar
anann
kuzusu
dei
l
ler," demiti. Bu szlerin anasnda brakt etki umulmadk bir tepkiye yolya-di
T

ki,

A D A M

+ AHMET SAT AKAY

mt
gnln oday
drtndeduvarkmdoldurmutu.
Bunauyan
dahancafazlabia dayanamayan
olbuluduu.isKe zgeceni
bi
r
vakti

t
d

ar
.
Sabah
siingii buyurken
i

i
n
sevi
n
mi

ti
k
z
ca
z
.
Btn
bunlar
bi
r
an
bi
r
fil
m
eri
d
i gzlbire
riolgunluk
nden kayoturmutu.
p giderkenAnasna
anasnabakt
daha; yznn
bir sokuldu.
Yzne
korkuyu
sindiren
krehresi
kl buz
kesi
lmiesiglngeeleridonni
mutu
anann.
Yamur
daml
a
l
a
r
bitap
dm
n
de
hznn
yans
roldu
yordu.yamurdan.
Birka dakikaKolugememi
tii daha,
yavrusunun
mell
bakl olmutu,
lar daha
etki
l
i
nu
ekti
gi
b
i
s
r
tl
a
d
.
Neydi
bu,
nas
kid?mMerdi
ler yapmt?
. Pekiinerken
nedenikkasn?
Yoksa
evet,
dinanye dnd.
Karlm basa
my
v
enl
e
rden
i
d
e
bi
r
duvara
yasl
a
ana
daha
drdnc
makta
yldaacaktolsakimerdi
, kn
srtndanyalinmesi
yle birazhololsun
solukland.
Duvara
tutunarak
v
en
biriminde
p
al
a
yarak
e
a
l
a
n
kap
d
an
eve
dal
dkk
lar. kikzodal

toprak
bi
r
evdi
,
bi
r
odas
n
da
uyukl
a
yan
babas
n

n
homurtusu,
n nefretini
daha
da kbraklmt.
zdrmt. Ana ise sofada belli belirsiz anlama
Dekler
damda

s
lanmaya
larn itkikapsiylsensendel
eyerek Solukl
karsanndaki hoday
zar, zoralnndan
buldu. akaklarna
eri girmedenboncuk
ak
duran
a
yasland.
z
l

c
ayd
boncuk
teryordu.
damlKap
yordupervaz
sanki.nBtn
bunlarelleriolurken,
kocas
dierdurdu.
odada Anl
rahatadbir
uyku
eki
a
tutunan
haf.
fr
en
ti
t
remeye
her
bir sezi karart
yor,elsanki
onu bir karabasana
daldrp dalhisdlerirnp dnka
ryasna
yor,eyibualkt
dayordu.yetmezmi

esine,
i
y
l
e
kavrad
gi
b
i
onu,
korktuu
Kz, kapnn
yan
banal birdietki
kilmiyaratt
kendisninebibak
yordu.
Anasnn
yznde
yan
p
snen,
kendi
s
i
n
de
nas
l
emedi

i
k
vpck
lcmla
rkondurdu.
n ayrdnaSalarn
varyor beli
oldunekidei
, anan okad,
ellerini okad
alnnda. Yanna
gezdirerek
s
c
ac
k
bi
r
gelerdiiigzel
serilmi ips
teki
y
e
meldi
.
Merhamet
saan
gzleri
aniden
bulan
v
,
kz
odann
inei
hzlca
i
t
ti
.
Bu
bilinsi
z
ce
i
t
i

i
n
ard
n
da,
yapt
her
ters
davrannda
gi
z
l
e
ndi
giz.biAns
yinezoln ayknca
u vard. ylO an,e olonun
sal
a
r
n

okuyormu
gi
b
i
neeyl
e
dol
m
utu
y
madyakalanr
n ayrkorkusuyl
msad. a kznn zerine titreyen ana,
Bi
r
ay
ncesi
n
de
sad
c
ana
slanm
biraz
teniytesi
le brakm
t. Zimria kederi
kendidiznleeriyeti
p deananartykn
ordu bilesoru
. Sa
ylonu
karylalmal
a
r
,
n
de,
mel
vazi
y
ette
n
e
yasl
a kesiklziy,ordu.
Hibign
r ey ikorkusundan
fade etmeyen anasna
mecalsizdadanm
yantlar karsnda
tatmiyan
olmayan
grl
e
yen
i
s
tei
y
l
e
biraz
Anasbirklmt,
anas gizayfn,
anas gsz
kalmt.
Yanakltiarndan
s
zldolnat.ean olya
sevgi
tomurcuu
b
i
anasnn
yreci

i
n
de
fili
z
lenmi
ki
sarma
dbiulratrl
r. kendine gelemiyordu, sanki bir g onu yaam dairesinden da
Ana
doru
yordu.
Ve onuHembtnne uralar
ndan sbyl
yrarak
acnn ,karanl
kkendi
deh
lyazg
izlerisnsrkl
en doru
eki
y
ordu.
zamana
kadar
e
srecekti
yoksa
meyiyaok
yordu.iyi Bunl
arn yan
tlaolunun
rn bilmiortadan
yordu vesrhiolubiuydu.
r zamanDahabilmebe
yecekti
.
Bir
bil
i
y
ordu,
o
da
adna ne varsa
onana ba
lsevgi
adsibizlirici iknefret
olunuboyuruna
nasl olvar
muyor,da
yibekl
themen
irmiiktenorada,
ti; yaamak
bunuuykuda
dndke
kocas
ol
a
n
iken, onu boazlamak isteiyle ruhu gergin bir hal alyor-+

A D A M

SANRILI GNLER

du. Huysuzl
ayhalior, ama
elituhaf
ndenkbilyror,eyhrsl
gelmiama
yordu.bilinsi
ouzcezaman,
ilairandeitibulun
duu
sinirlilik
onu
sal
d

yordu,bu
daha
sonra
kendi
n
e
deni
l
di

i
n
de
ne
umursuyor
ne
aldr
edi
y
ordu.
Btn
davran
larn olukiiinay,dorul
uiyordu.
Girmidengnseneolmutu
doktorluugidkazand
iin,biilei
ianinme ssmamt.
yok
k
i
ay
yi
eli
.
Gnn
yordu.lrkenHersargnn
nasol esrikaygk koku,
larla geti
i,bileszlyordu
an; ldaha
arndanyenibigirert
bimirer.giAyr
l

ndaki
i
m
di
zeri
n
deydi
bi taptazeydi
. ki ay,olsayokmuhakkak
iki ay onarkadal
gndraner arar,
kendigelaram
nemedidebiinri soran
ollardmutu.
Baka
zaman
i
p
gel
sorar
.
Aranmamas
da
i

i
n
e
bi
r
phe
drmt.
Bunl
a
r
dnrken
bi
r
fke
onu
batan
aa
sard;
olunun
arkadal
a
r
dman
kesi
l
i
v
erdi
gznde.
Var
g
cyl
e
i
l
enleri
n
i
onlar
iin
ykseltti
,
karanl

yaran
k
s

k
sesi
ge
doru
uzand,
yielleritti. nKzi yavatan
da anasnn
ekti,yrei
yannandeki
oturdu.acy hissedercesine hznlendi, beline sarlan
deolmamt.
beklemelPencereden
eri saatler srmesi
nesokak
uzamlambasnn
t, oysa damdan
iodann
neliKAPININ
onancak
dakikdrtte
aeibileinbirini
i

eri
dolan
bu,
aydml
a
r
y
ordu.
Sa
kesi
n
de
odan
n
bi
r
masa,
ki
masa;
olununel dememi
bir zamanlar
zeri
nndee yerlhareltiharl
ders
altdzenli
bir yadiliginardenolaanrak
duruyordu;

li

i
,
zeri
r
i
l
e
n
kitaplarn
lalayrdordu;. Birherdebirinin
kapaklyuvarlanm
ar kapal,suskun;
odann iinYar
de varlkaranl
klarknodada
gizli
yorl
hasr
yerde
as
n
a
duruyordu.
tam ayrt ediaknd.
lemeyenYansandalbandaki
ye masann
hemen
yan
ban,daeliniidi. brakm
Odannyordu.
iine
admlad.
kz
da
ayn
s

yapt
Anan
nydelinanan
e smn,shandi
cak yreinin
duygul
avaracakt
r bezenmibirka
ti sankiadm. Adda. mUsuz
lar olbucak
duka
aral

k
l
y
se
duvar
di
b
i
n
e
sbulz abirnkyolgrnen
da yryen
biriyavagibyava
i anidgzl
en birerinkorkuyl
a irki. Kznn
lip sendeledi
. ncesionande
masa,
de
netleti
el
i
n
i
brakt,
sandal
ye daha
bir diksikatiluetini giekmi
tiuzakl
; btn
hayallerinin
odabir yannda
olmu gigezini
biydi.
Olunun

s
l
a
k
kokan
t
gi
d
e
a

y
or,
odan
n
dn
yordu,
de onunla
beraber
dolbuse
anmaya
balad. Sandalansd.
yeye yanat; berisinde
sala-Saat
rnkendi
okarken
alnna
scak
bir
kondurduunu
,r zeri
yavrum,
dedilmi. ban kaldrd, kap eiinde kendisine bakan ana
Ki
t
apl
a
n
e
ei
sna;- Biliyorum anne, dedi ve tekrar almasna koyuldu.
gzlerle onu szd, iindekini, daha dorusu isteini bir anda
boal-AnatKurban
verdiuykusuz
. olduum,
artzihninin
k uyusanda
olmlazmasnn
m? dedinne
. gemek stercesine ksa
al

mas
n

kesmeden,
bir cevap
ditiyrdi.e dnmt.
Ama anas tatmin olmamt. Gecenin bu vaktinde uyumas
daha
i-Haydi
yi olyetiur,yavrum,
steleolmasyd.
rcesine, yarnBabas
yine byk
alrsn,adamyazktr.
stei yalnzca onundedimutlu
olacak, demiti.
A D A M

+ AHMET SAT AKAY

O da yleomuzl
stiyordu.
Elleri
nirlsandal
yeyeBir daha
uzaracakken
geri ekiveri
ncekemikaranl
k
kverdi
a
r
n
a
bi
r
a

k
gibi.
grememeni
n
sanr
s

r
meye
bal
ad eken
iini. Oda
daralar,yyutkuna
or, yatana
smayan
binrdavoliklmanikgisibzi dml
genleiyeordu
teni.
Kasvet
sol
u
kl
yutkuna
boaz
rl
e
s
r
ala
nyor,Miumars
z
sanc
l
a
ra
i
t
i
y
ordu
anay
.
teski
ndoland
etmek anasna.
stercesineBirlikte
odanndizktl
n yakt.
Sonra
ona se
idinmiti.
rtti; snmiksBikz,crakbiranay
duygul
a
rl
a
e
r
has
r
a.
Yamur
nainr yamur
yan balsonras
arna disessizilmzlii i evlbozuyordu.
erden horlama sesleri, sokak
kpekl-Anne,
erinindedi
ululerimalyavrusu,
artz bikruyuyalm
m?
-Tamam,
dedi
bilinsi
mrldanla.
den.bulan sorusuna yenisini ekledi.
---Anne,
H,Babamh,dedi
dineden
yeyeni
karlk
damdayreidurmad
? saplanr gibi acd; akamki konumalar bir
Bu
soruyl
a
anasnn
,
b

ak
birona,getikzgnln
gzlerininbelinnden.
Biraz
daha bym olsayd babasn sulayacakt,
r
ti
r
cesi
n
e
:
-Sus
kzm,baygdeyinpgzkyordu
savuturmu oldu
sorusunu.
Lo
kta
anas
.
O,mseeyaya
ve etmezdi
yaama, ksmt
art, dek,
neden
yaadn
unutmutu.
Gari
p
li

i
n
e
ki
al
d

zavall,
deli
nilip gei
lirndia .hiBunlbelliar etmezdi
iiten k. zBabas
, kimibikezle, Kdizinim,ssakn
kar, iolaerlkiedianan
i olurdu.
Ama
bunu
anas
yalnz
ko
mayasn,
di
y
e
tlemiti
.
Gecel
e
ri
,
"Lavo,
l
a
vo"**
di
y
e
say
k
layan
anasn,
herkes
gionubi babas
da gariyapmaya
psemiti.alKendi
siBazen
ise anasnn
buyruundan
kkomul
maz, nearderse
s
k

l
m
adan

r
d
.
ba
r
t
l
a
r
yan
taraftaki
biyale
uyand
r
acak
kadar
gl,
ayn
zamanda
acnas
olurdu;
yle
ki
,
o
an
uyananl
a
r
daerdiuyan
itenlerio, kocas
n ii paralanr
gibiyi orsa
olur,gelbiernyard
m iinara hemen
bitidavran
verir
lyordu.
yanBiknrkenda.tek,iAma
n

nas
l
tersl
komul
da
yl
e
kzynldan
a beraber
sokaklare arev narasmda
lad grl
rd.
Herkesten
daha
yak
n
d
ona,
babas
bi
l
e
.
emeyl
meki
k
dokurl
a
rd
oun.
Oulcazn yitmesinde hemen herkesi sorumlu, kimi zaman hain olarak gr
yordu.
Hasrauykuya
uzanmo derece
kk, susam
feri snm
gzlerini zorl
a asabah
k tutarakbulaanasn
gz
lmasaya
yordu,

t
ki
gzlerini
yumsa
cakt
.
Ana,
doruKendibakt,sinenedense
her odaya
giriayrinde,msadgzl, emimi
ri kendikleriliniden
ndenglo tarafa
kay
y
ordu.
bakan
gen
fotoraf
mse
diOaninibitki
anlandlemi
. Gitti gzl
keebyyordu.
Kendi
s
i
n
e
,
g
el
der
gi
b
i
par
l
t

l
a
r
yay
y
ordu.
rine sevibasmak
n doldu,
ardndan
birolmutu
heyecananann.
ayaklandAncakiinyade.
Ona
doru
komak,
barna
en
byk
di
l
ei
ambuzlehiolmu,
ne eviyrei
rten buneimacge,olarak
ilk admn
atarkenne daha
krlmt.
Btn
mi
trleridi,
tuzdudakl
dmesi
k
v
rand.
O
an
lm
gei
ardonmu
bzld.kalOrada
ylece. iayakta
bir sreiledir ackilsi kald;
aknl
yzne
vurmu,
m

t
sanki
n
e
dt
durumu
bir
a
gienbiyet
kiznliydibirden
. Sabahkihzn
olanlkaplamt.
ar anmsadKszterylasbiteme'.?
:
Bi
r
sevi
n

dal
g
as
y
l
a
seyi
r
rlik evin d kapsnn eiinde bekliA

Y K

SANRILI GNLER +

yorlard. arabalar
Her zamanki
gibi,yordu.yz Uzunca
metre ilerdebir evikornan cephesi
ne bakan
caddeden
gelmitip
geecek
gzl

sesi
n
den
nedense
iine
dt;mbirez, sre
szdkten
sonra,nivuzun
boyln biru, elinde
antas
olanseibirrttigen
grlr
grl
ana
yrei
n
de
yeki
eren
bi
umurla
duraa
.
Uzun
boyu
vehayalbejlerrengi
n
e
alan
sal
a
r
y
l
a
ol
u
nu
and
r
an
genci
n
yanna
var
n
ca,
o
pembe
onu
kryalakuyusuna
ekmi
etiri. yeniden. Peinden ona yetimeye
alAan krdan
znabilmn
bak
n
ca,
sul
a
nm

t
gzl
r toprak
kokusu
sinmigzel
ti odaya,
adetayetibiryordu.
rt Kk
gibi sarmkzthasetraf.rda
Uyan
k
durmak
iin
bu
kokunun
l
i

i
bile
uyuyakalm
. Anan
n bir ey nyapas
gelniymorduiyordu,onlauyuyas
bile. kiO dane bigzlr gerierinin
lere
ginnde
diyor, belbirirttesel
l
i
bulmuas
a
sevi
r
ans
r
ken.
enibiri glkonumadan
kesi
k ikesi
knparal
arpembeleti
canland. .LoFakatkbuta par
ldaa
yan
gzl
e
ri
n
i
n
d
,
kendi
n
e
gel
m

esi
e
yz
da
fazl
srmedi
. eyiBirbtelrakefonrkenkonumas
elaktm. iBitirakltelenfon, olunun,
"Yar
n. . . yarn,
" diolyensa
sesi
,
ahi
z
ki
gi
b
i
s
c
sesi
duyul
d
u,
baka
zaman
igrecekmi
di gecenin bugibvakti
nerde,odaya
"Hayrdr,
" :diSadece
ye geirbirirdihomurtu
, ama imsesidi bivard
rden, yavrusunu
i
di

frlad
kocaskatn n;
uyuduunu
bi
l
e
unutmutu
burada.
Sesi
daha
fazl
a
i

i
t
memek
i

i
n
odasna
uyuyanna varm
kznn olacak
yan baki,nhas
a vardrn ;birsalucundan
arn ellediekerek
, tarar kzna
gibi yaptsard; dnn
fark
. Kendi
sidde
hayattan
bir
ul
al
a
rak
gel
i

i
g
zel
sar
n
d
.
Gzl
e
rinin

yi
t
mi

ti
.
Bi
r
anlk
nr
oldu,
zihninde
geenleri
anlleriniamayaarnaldrmaya
t. Darmada
nk dncel
ekur
r ve
dl
e
r
aras
n
da
korkuyl
a
dol
u
hi
s
abal
a
d
.
mgelemi
n
de
dukl
arnnyoketkigisbiinydendi. kurtulmamt daha. Yalnz bana, gece boyunca yaama
dAzgn
sonragece
afakbeki
skecekti
. Horoz
sesleri
ezan
sesleri
nieyordu.
karyOdann
or, sokakbal
a
rnnkdakalduran
l
e
rinin
ddk
sesl
e
ri
arada
yksel

ya
mt. Ana
istienkapnn
eiinde bir pstekinin zerine yladurmuru.
--Araba
Neden
geci
k
?
yoktu anne.
-Ya
sonra?
anne,
aha burdaym ite.
---Neyse
Burda
msn?
Evet
bak,deikar
ndaym.
--Evet
Gerekanne
bu,
l
mi?
anne, gerek, gelsene, diyerek kvrml salarn tarar gibi elledi.
Sal
arndakiyitmesi
matemyle,dalanan
ga daln gzl
ga yay
lkdi eme
odaya.gibiYarboand.
d yarligerek
bir sah
neni
n
anszn
e
ri
i
bir
at
tutyas
turdu;
ci

eri
n
den
skl

rcesi
n
e
boaz
n

y
r
tarak
frl
a
yan
h

k
r

k
l
a
r
oday
bi
r
evigibni eyrei
brd.ne serpti
Gne; sdecaklonaeln buusu
ik etmekiisntercesine
austosderiscnabinr ackzyglan, bibirr sre
alev
i
sarar
sarmaz
kacvyrand
durdu.
Yalsouk
arn sibilerrken
kkgibikduyumsad
z, anasnn; bak
ldlar. nidandeeriybyyen
ip zleven

damarl
a
r
n
da,
rperti
sars
gittike benliini saran idderli korkularla dolu doluydu. Bundan kurtulmak is-

+ AHMET SAT AKAY

tercesine
kendini
anasnn
kucana atGnverdiamam
; ba ve gisonu
olmayan
biiryaananl
dte hiasr
setti
kendini
nce;
her
ey
bulankt.
b
i
y
di
ve
i
m
di
k
bir d: gibi
gzleriocukl
ndenarkayd
kn. .Gnn
uul
tusu,erinpencereden
ireriardalka
yordu
Oarda
oynamaktayd
Onun
i
s
e
gzl
e
beli
r
si
z
bi
paklanmt. Anasnn dizinde uyuyakal p abisiyle buluaca d zlyordu.
0

' Krre'de yamur anlamnda.


*'Krre'de oul anlamnda.

A D A M

Y K

-------

+-

---

- -