Anda di halaman 1dari 20

rek abe4

bencil4ik
ita4t
en teg ras y1 2
Eitim: reten ve renen ilikisinde, retenin yani bilgiyi bilen-
in, renen yani bilgiyi bilmeyenin zerindeki otoritesidir. retenin bilgiyi
elinde bulundurmasyla oluan bu otoriter iliki yaamn dier paralarnda
da retenin renen zerindeki otoritesini olaanlatrr.Bylelikle ikti-
darlar bilgiyi otorite arac olarak kullanp, kendi dzeninin devamlln
salayacak en iyi toplumu yaratmak ister. Daha kck yalarda haftann
5 gn gnn 6 saati gnderildiimiz okullarda eitilmeye balayan
bizler, davranlarmzdan dncelerimize kadar bizim iin biilmi
olan iselletirmek zorunda braklrz. Dilimiz, kimliimiz, sevdiimiz,
sevmediimiz, gzel dediimiz, irkin dediimiz ksacas yaamsal tm
gereksinimlerimiz ve eilimlerimiz bu sistemin standartlarna gre bi-
zlerin tamamen dnda belirlenir. Kck yamzda daha ou eyi
anlamlandramayan bizler iin bu belirlenim srecinin kendisi olanlar,
olaylar sorgulamamamz, gereklerden ise uzaklamamz salar. Byle-
likle yaammzn sonuna kadar bizim iin belirlenmi olan yaarz.
stediklerimizi de yaayamadan dar var olduu srece mmkn.
lrz. Yaammz biimlen- Peki, bizler yaamlarmzn bu
diren bu belirlenimler iktidar ekilde tamamen bizim dmzda
deitike farkllk gstermekte, belirleniyor olmasna kar bir
fakat iktidar var olduu mddete eyler yapmayacak myz? Bel-
ortadan kalmamaktadr. nk ki daha iyi olur diye bundan
bu belirlenimler her koulda ik- sonra gelecek yeni sistem-
tidara hizmet etmekte, iktidar leri mi bekleyeceiz? Bunlar
iin insan retmektedir. Zaten beklerken yaamlarnzn
bu koullarda eitim iktidarlar alnyor olmasna gz m
iin vazgeilmez bir aratr. Kl- yumacaz? zm 4+4+4e
ece retip, zgrce tketecek, kar koymakta m arayacaz?
ldrecek, lecek itaatkar birey- zm, bugn var olup yarn ol-
leri yaratmann en iyi yoludur. mayacak bir sisteme kar koy-
Son srete ise yaamlarmz iin makta deil, zm gemiten
yeni bir belirlenim olan 4+4+4 gnmze yaamlarmz yok
eitim sistemi devreye sokuldu. sayan, alan iktidarlara kar
66 aylklar okula balad. Semeli koymaktadr. ktidarlarn ita-
dersler, yeni mfredatla beraber atkar bireyler yetitirme arac
eitim grmeye baladlar. Yaplan eitime kar koymaktr. Fakat
bu deiikler en ksa srede ken- eitime kar koymak, bilgi-
di kartln oluturdu. Birok ye kar koymak deildir. Bilg-
aklama yapld, birok so- inin paylama ve dayanma ile
run dile getirildi. ocuk iiler, aktarlmas ve aktarm srecini
ocuk gelinler, dindar toplum, reten ve renin birlikte be-
piyasalama bu sorunsallardan lirlemesi bilginin otorite aracna
bazlaryd. Tm muhalefete, kar dnmesini engeller. Bylelikle
klara ramen iktidar sistemini otorite aracna dnmeyen bilgi,
iletiyor. nk kendi iktidarn reten ve renenin karlkl
salamlatrmas ve iktidarnn paylamnda getirilen farkl yo-
srekliliini salamas iin bunu rumlarla yeniden dnm
yapmak zorunda. Bu sadece gn- yaar. Bylesi bir paylama ve
mzde olan bir durum deil. Bun- dayanma ise sadece iktidarsz
dan nceki dnemlerde de daha iliki biimi ierisinde mmkn
Kemalist bir toplum yaratmak olabilecektir. Bilginin zgrce
iin admlar atlyordu. Bundan paylald, iktidarsz bir yaam
yllar sonra daha baka sistem- iin; imdi mcadele zaman.
lerle de karlaabiliriz. Bu ikti-
Meslek Lisesi stajlar: Sistemin bir denemesi olabilir mi?
Ya kendini en verimli ekilde smrteceksin ve sisteme uy-
gun bir kle olacan gstereceksin ya da smrye kar
koyacaksn, zgrln iin rgtleneceksin. Seim senin
2003 ylnda eitime yzde yz amala yaptrlan okul iinde
destek adyla bir proje balatld. sras masas tahtas falan filan
Proje; okul yapmnda aa kan olmadan rencilerini karlad.
masraflarn okulu yaptran irketin Hadi sray masay boverin
vergi borcundan drlmesi blmleri gverte olan renciler
zerineydi. Bylece masraflar senenin sonunda okullarnn gemi
olduundan kat ve kat fazla adam yetitirme yektisi olmadn
gstererek kar etmeyi planlayan rendiler. Denizcilik Lisesinin
irketler gerekli gereksiz sama gemi adam yetitirme yetkisinin
sapan her bir tarafa okul yapmaya olamamas yl boyunca bu lisede
baladlar. (Geri bizce her okul okuyan rencilerin gemi staj
gereksiz ve sama sapandr). yapamamasyla tam bir karmaaya
Sene 2009, stanbulda Hac dnt. Hibir denizcilik irketi bu
Rahime Ulusoy Denizcilik Meslek denizcilik lisesi rencilerini stajyer
Lisesi doksan renciyle ald. olarak kabul etmeyince renciler
HRUda irketlerin bu vergi alma ve velileri bu karmaay gndem
projesince yaplan liselerden biri. etmeye abaladlar. Ksmen gndem
Ulusoy irketi tarafndan ayn olan karmaa devlet tarafndan
hukusuz bir ekilde almak istendi. Otelcilik ve Turizm Meslek Lisesi
rencilerinden 10 kii, Bodrumdaki
Devlet kendi hatasn kapatabilmek 5 yldzl Royal Beach asarlk oteline
iin H.R.U rencilerinin belgesiz staj iin gittiler ve zehirli temizlik
bir ekilde staj yapmalarnn nn maddelerinin bulunduu odada
at. Ama buna ramen denizcilik kalrken gazdan zehirlendiler. ok
irketleri belgesi olmayan bu ar artlarda alan rencilerin
rencileri stajyer olarak almak kaldklar odalarda alma
istemedii halde zorunda kaldklar artlar kadar ktyd. Gazdan
iin stajyer bavurularn kabul zehirlenene rencilerden 17
ettiler. imdilerde ise rencileri yandaki Muhammed sa Soysal
kendi aralarnda adeta kapyorlar. arkadamz hayatn kaybetti.
Kadrolarnda boluklar aarak stajyer
renci talebinde bulunuyorlar. Anamur Endstri Meslek Lisesinde
elektrik blm okuyan 17
Her meslek lisesinde olduu gibi yandaki stajyer Abdulkadir Bulut
denizcilik meslek liselerinde de arkadamz ise hibir i emniyeti
bedeva kle olarak grlen stajyerler, olmadan elektrik direine kartld
meslek alan iinde ve dnda bir ve emniyet kemeri olmadndan
ok ar ite kullanlyorlar. Ailesine yere derek hayatn kaybetti.
maddi destekte bulunmak, daha
abuk para kazanmak iin meslek Sistem iin mavi yakal yetitirme
lisesini seen renciler ksa liseleri olarak grnen meslek
yoldan kapitalizme kle oluyorlar. liseleri ve stajlar aynen sistemin
Ar iler de kullanlarak ezilmenin kendi ileyiinin bir denemesi gibi
yan sra, hiyerarinin en altnda karmzda duruyor. Atlyelerde,
olmann ezilmiliiyle stlerinin fabrikalarda, tersanelerde yani
kiisel ilerini yapmaya zorlanan sistemin retim merkezlerinde
stajyerlerin koullar eletirmesi yaayacaklarmzn bir denemesi
dahi staj notu terryle karlanyor. gibi grnen stajlar aslnda bizler
Bu terr ayn iilerin iten atlma iinde iyi bir seim sreci olabilir.
terr gibi etkili bir yntem olarak Geleceksiz gvencesiz uzun saatler
patronlar tarafnda kullanlyor. ucuza altrlarak hasta olacamz
Bu eitim srecinin tamam i ve kazalarda sakatlanacamz,
yaam sresince yaayacaklar ve hatta leceimiz bu yaamn
smrnn bir n izlemesi bir denemesi. Seimse bylesi
gibidir. Geleceksiz, gvencesiz klelemi bir yaam yerine
koullarda uzun saatler ve ucuz paylama ve dayanmayla dolu
i gcyle altrlan rencilerin zgr bir dnya iin rgtlenerek
yaamlar patronlar tarafndan yeni bir yaam yaratabilmek. Meslek
yok saylmakta, yok edilmektedir. liselerinin stajlarn farkndalmzn
artaca bir dnem olarak grebiliriz.
Adana Ceyhan Anadolu Ya sisteme kle olacaz ya da...
BZLER N DEERL
O N L A R N TEHLKEL

PAYLAMA MASALARI
Hayatlarmzn gidiatn, yaama ortadan kaldrmas ile balamtr.
eklimizi belirleyen eydir kltr. ktidar ilikileri topluma dayatlan
Kltr, bir topluma alanarak re- devlet organizasyonu ile daha da
flekslerine indirgenmi bir ekilde, belirginlemitir. Devlet topluma,
toplumda ok uzun zaman yer al- ktidar iin, onun szde rahat
abilir (Bu uan ki toplumda olan ve uyumasn salayan ordu ve ask-
kltrmz farkl birok alandan er iin ve altka kazanaca,
belirleyendir kapitalist kltrdr) onun olaca topraklar, mal mlk
Bir de toplumun kendi kolektif re- vb. iin almay, yani devlete
tim ve tketimiyle ilerleyen ve y- hizmet etmeyi bizim kltrmz
zlerce yldr hala reflekslerimizden haline getirdi. Kim devleti iin
-o kadar sistem saldrs olmasna daha ok alrsa o devleti iin
ramen- karlamayan bir kltr daha deerli olacakt yani daha
vardr. fazla onun olan eyler olacakt.
Bu sistemin bencil ve rekabeti Yalnz toplum bu kltr
kltr ise topluma alanm istedii ve hrsl olduu iin
ve ya toplumun yaantsn zorla iselletirmemitir. Devlet bu
deitirme mecburiyetinde kald, kltr polisi, hapishaneleri,
aslnda iktidar ilikilerinin toplum- slah etme merkezleri, cezalar
da var olmas ve kolektif ilikiyi ve yzlerce bask yntemi-
yle mecburi klmtr. Bu kl- likle Behet Kemal alar Lisesinde
tr bizlere hayatlarmz pahasna iinde bulunduumuz boykot o
ve deer verdiimiz her eye kadar byd ki, karlatmz
yaplan saldrlarla kabul ettiril- idare basks, polis iddeti
di. Bu kltrn bir paras olmak paylamaktan yldramad bizleri.
istemediimizi haykrdmz s- Medyada duyulan paylaan lise-
rece isyanc olduk, ihaneti olduk, linin isyan artk bu kltre kar
teki olduk. Bunlar yetmedi dil- bir direni oldu ve bir ok lisede
imizden olduk, yaadmz alan- paylama masalar kuruldu. Yine
lardan olduk. smail Erez Endstri Meslek Lis-
Sistem iktidar ilikilerini tarihteki esinde bencillie kar paylama
bir ok gelimeden dolay yeniledi. dedik ve boykotumuzu Paylama
Sistemin kltr, devlete itaat ve Masalar ile srdrmeye devam
saygyken artk irketler iin snrsz ettik. Paylamann byyer-
rekabet, bencillik ve snrsz tke- ek liselilerin bir kltr haline
tim haline geldi. Artk kapitalizm dnmesinden korkan idare ve
kolektif ilikilerle yaattmz kl- polis Behet Kemal alar Lis-
trmzn sanaln bize gerekmi esinden altmz basklar ayn
gibi gsterip kendi kar iin satma- ekilde yapmaya alt. Onlar iin
ya ya da kabul ettirmeye balad. su olan paylamadan vazge-
Fakat bizler yllarca isyan ettiimiz medik ve su olan yapmay
bu uurda ldrldmz kl- srdrdk ve srdryoruz.
trmzden vazgemedik. Bizler paylama ve dayanmann
Hayatlarmzdan ne paylamay, olduu zgr bir yaam iin
ne de dayanmay kardk. Ne de paylayor, masalarmz her geen
zgrle olan ballmz yitir- gn oaltyoruz. Ve bizler anladk
dik. Bunun iin yaadmz her ki ihtiyacmz olan ey bencillikten
yerde paylamann, dayanmann syrlp paylamak, yalnzlktan
mcadelesini ykseltmeye devam syrlp ise rgtlenmek. Bu yz-
ediyoruz. den tm liseli arkadalarmza
Sistem bencil ve rekabeti kl- sesleniyoruz; hep birlikte
trn alamak iin eitim ma- paylama ve dayanmaya olan
betleri olan okullarda bu kltrn inancmzla bytelim, oaltalm
paras haline getiriyor bizleri. masalarmz. nk;
Bizlerse hayatn her yerinde siste-
min kltrne direndiimiz gibi
okullarda da direniyoruz. Okul- imdi
larda bizleri bencil kltrlerinin bir
Paylama
Zaman.
paras haline getirmeye altklar
kantinlere kar paylama masalar
diyoruz. Paylama Masalarmz
ve bencil kantin kltrne kar
oluturduumuz boykotlar, zel-
Hergn yaanan adaletsizliklere kar isyann bir
paras olarak liseleri igal edebilir miyiz? Hem de
yle bir ikisini deil, yzlercesini hatta binlercesini!
Bu sence MKANSIZ MI? mkasz isteyenler
1991de kar kyda binlerce liseyi igal ettiler.
HAYD LSELLER LSELER GALE
Uzamzda deil, yaknmzda bir isyann liberter yaynclar oalmaya balamt.
rgtlenmesi var. stelik; bu isyan alevleri Yaynlarda, dncelerde ve eylemlerde
yeni tututurulmuyor. spanya Devrimi ve tm dnyadan muha-
lif hareketlere yer veriliyordu.
1860 ve belki daha eskisinde kmaya
balad Yunanistanda ilk zgrlk 1979-1981 yllar arasnda niversite igal
metinler. Bunu anarist bir yayn olan hareketi asl olarak anaristler tarafndan
Ik adl gazete izledi. Gazete iki blm- atelenmiti. Ayn dnemde Exarchia
den oluuyordu. Birinci blm Anari artk anaristlerin serbest blgesi haline
balkl bir yazdan olumutu. Fakat dev- gelmiti. Anaristler, igal komitelerinde
let ve polis basks sonucunda ikinci blm yer alyor, evredeki caddelerde barikatlar
yaynlanamad. kuruyor, gnlerce polisle atyorlard.

1920 ve 1930larda yerel ii m- 80ler kuana gelindiinde yeni bir


cadeleleri patlak verdiinde anaristler anarist dalga sz konusuydu. 1991deki
yine n saflardayd. Dnemin nemli lise ayaklanmas ile renci hareketi
sendikaclarndan Constantinos Sperasn zirve noktasna ulat. Lise renci
ldrlmesi, hapis cezalar ve lmler bu hareketi hi olmad kadar ykseli-
hareketin ykseliini durduramad. Aksine yor, Haydi liseliler liseleri igale
mcadele ruhunu daha da perinledi. sloganyla 1500 civarnda lise igal
edildi. Muhalif bir retmen olan Nikos
1972 ylna gelindiinde Guy Debordn Temponerasn ldrlmesi genel bir isya-
Gsteri Toplumu, Bakuninin Tanr ve na neden oldu. ldrld yerde 25000
Devleti, Kropotkinin Yasa ve Otoritesi kiilik bir eylem yapld ve polis karakolu
yaynlanp okunmaya baland. Kitaplarn ile belediye binas atee verildi. Ayn gn
yaynlanmasyla dncelerde yayld kitlesel bir eylemde kan yangnda 4 kii
ve 17 Kasm 1973de Atina; Politeknik hayatn kaybetdi, isyan eitim bakann
Ayaklanmasn yaad. Politeknik niver- istifaya zorlad.
sitesi rencileri, askeri faist darbeye
kar isyan etmi, isyann bastrlmas so- 1985e doru gelindiinde Michalis
nucu onlarca ii ve renci katledilmiti. Kaltezasla karlayoruz. Oda Alexis
Onlarn isyan; kapitalizme, brokrasiye, gibi polis kurunuyla katledilen gen bir
rkla, cinsiyetilie ve her trl otorit- anaristti.Aralk 2008de Alexisin ldrl-
eye karyd. syanlarnn yanks duvar- mesiyle bankalar,polis aralar ve devlet
larda Kahrolsun Devlet yazlarnda yank dairelerinde isyann alevleri tututurulmu
buluyordu. Ve niversite igal hareketleri oldu.Bu ate kamu binalarna ve karakol-
kesintisiz devam ediyordu. Devletin otori- lara da srad.
tesi ve polisin saldrlar arasndan szan bir
ey vard; dnceler. 1976 ylndan sonra Anti-Devlet Adalet, Siyah Hrszlar,Vicdani
Kundaklar, Siyah Yldz,Ate Hcreleri Otoriteye, devlete, polise, baskc re-
ve Devrimci Mcadele gibi isimlerle m- jime kar Politeknik syanndan Alexisin
cadele devam etti.1860 ylnda kan katledilmesine varana kadar ve sadece
ilk zgrlk metinlerin izlerini 2012 bu srelerle yetinmeyerek bir isyan
ylnda bulmak hala mmkn. Gemiten arks yazd Yunanistan. Bu gnde de-
bu gne dn alp dn verdikleri vam etmekte olan hareketi;paylama
kavgay, paylama amacyla kurulan ve dayanmaya olan inancmzla,
pazarlarda nasl diri tuttuklarn grmek yreimizde tadmz yeni bir dnyann
bize hala heyecan veriyor. cokusuyla ve isyanla selamlyoruz.
rgtlenme bizim iin bir c
m yoksa bir zgrlk m?

rgt, rgtlenme ezenlerin korkulu


kbusudur. Fakat ezenler bu kavram
bizler iin de korkulacak bir kavram
haline dntrmtr. rgtlenme
bir c m yoksa zgrlk m?

Ezen ve ezilenlerin sonsuz kavgasnda


ezilenlerin en byk gc rgtlenme,
ezenler tarafndan her zaman bir sknt
olarak alglanm ve birok strateji ile
bu birliktelik yani rgtllk bir cye
dntrlmtr. Sistem yani samalklar
sistemi, toplumu blerek, bireylerin
kontroln kolaylatrmtr. Bireylerle
birebir ilikilenen kapitalizm, kontrolnn
kolaylamasyla, bireyler zerindeki etkisini
arttrmtr. Bu, kapitalizmin kendine uyumlu
karakterlerini oluturma stratejisidir. te
yalnzlaan bizler bylesi kolay etkilenebilir
bir haldeyiz. Kapitalizm kendisine kar
olan rgtllmz bir c gibi
gsterirken yalnzlaan bireyleri kendisine
rgtleyerek, iktidarn sonsuzlatrmak
istemektedir. Paylamann yerine bencil,
dayanmann yerine de rekabeti oluyoruz.
Sadece bu kavramlar deil, kapitalizm
yalnzlaan bizleri istedii gibi ekillendirir.

Ezen ve ezilenlerin kavgasnda kapitalizm,


karsndaki rgtll sonlandrmasa
da alglarmzda rgtlenme kavramnn
anlamn bozarak, ezilenleri rgtlenmeden
uzaklatrm yani yalnzlatrmtr. Bu
yalnzlama ezilenlerin eitlik, adalet
ve zgrlk iin verdikleri kavgay
kaybetmelerinin en nemli etkenidir.
Ama tm bunlara ramen kapitalizm bu
kavgay sonlandramam ve ezilenler
her defasnda, rgtl bir birlikteliin
gcyle bu kavgann kendisi olmulardr.
Hlbuki ezilenler rgtll ezenlere kar bir g olarak renmediler.
Yaamlarn srdrebilmek ve ihtiyalarn karlamak iin rendiler. Soralm
annelerimize, babalarmza ve retmenlerimize her eyi beraber yapmay
bilmiyorlar myd? Bu sorunun cevabna aracaksnz. nk bize bencillii
ve rekabeti reten anne- babalarmz bile, retmenlerimiz bile yaamlardr
toplumsal paylama ve dayanma ilikilerini. Ve bir daha sorun gzlerinde
grdnz zaman tedirginliklerini, niin bana anlatmyorsun rgtlln
gcn diye. Savuturacaklardr, kafamzdaki kapitalizmin bozulmamas iin.
Biz yaamlarmz srdrmek iin her eyi beraberce yaptk. htiyalarmz iin
topra beraber apaladk, suyu beraber tadk ama beraber derken topra
da suyu da bizden bildik, yetitirdiimizi de byle yetitirdik. Yetitirdiklerimize
benim demedik bizim dedik. Hep beraber, ihtiyacmz kadaryla yaadk.
Arkadalmza, dostluumuza, yoldalmza paylama bile demedik. Oyun
oynadk, rekabet etmedik. Biz aramzda ne kaybeden ne kazanan olduk.
zntlerimizi paylatk ayn mutluluklarmz gibi Hep dayantk yaam
gibi. Yaam gibi olduk, ayr ayr benlerden biz olmay bildik. Biz derken; bireyi
nemsizletirmedik. Ben derken de biz iin paylamay ve dayanmay bildik.
Biz hep rgtlydk, rgtl olmamzdan korktular. Bizi ayrtrp,
parampara ettiler. Yalnzlatka yalnzlatk. Yalnzlmz da ego olduk.
Olduk onlarn istedikleri gibi birer kapitalist; bencil olduk, birer rekabeti.
Ama tam da istedikleri gibi olamadk. Bak szckler sralanyor art arda.
Lafmz ykseliyor haykrlarla, Anarist genler lafn sylyor iktidara.

imdi isyan zaman diyoruz otoritelere, imdi barikat zaman diyoruz


kapitalizme, barikatlarn ardnda kuracaz paylama ve dayanmayla
dolu bir dnyay te bu yzden imdi paylama ve dayanma
zaman diyoruz. imdi devrim olacamzdan, imdi devrim zaman
diyoruz. Ve hep istediimiz zgrl ama gerek zgrl yaamak
iin imdi zgrlk zaman diyoruz. Bak sylyoruz hepsini, hepsinin
haykryoruz; Sende istiyorsan eer imdi rgtlenme zaman.
rgtleneceiz bencilliklere kar
rgtleneceiz rekabetilie kar
rgtleneceiz adaletsizliklere kar
rgtleneceiz otoriteye kar
rgtleneceiz kurtulu iin beklemeye kar
rgtleneceiz zgrlk illzyonlarna kar
Hayr, hayr, hayr!

rgtleneceiz ama sadece bir eylere karyz diye deil, anarizmi istediimiz iin.
Paylama ve dayanmayla dolu zgr bir dnya iin. Tek
istediimiz bu. Anarizm. Biz anarizm iin rgtleneceiz,

nk imdi Anarizm Zaman


ERKEK EGEMEN SSTEMN
ETMDE ERKEK EGEMEN
Erkek egemen sistemde sistemin birer srdrc unsuru
yayoruz ve bu sistem ierisinde haline dntrlyoruz.
bizlere dayatlan toplumsal Doduumuz andan itibaren
cinsiyet rolleri vardr. Bu rollerde anne ve babamzn bizlere verdii
erkek her daim iktidar yani gc kz oyuncaklar, giydirdii kz
elinde bulunduran kii iken, kadn kyafetleri, rettikleri kz oyunlar
ise bu iktidara kar her daim ve erkeklerden korunmak iin
boyun emesi gereken kii olarak verdikleri tembihlerle kz ocuu
gsterilmektedir. Ayn zamanda olmay nce onlardan reniyoruz.
kadn, erkek egemen zihniyette Kadn babaya iyi bir e, ocuklara
her daim tketilebilecek bir eya iyi bakan bir anne, ocuklarn
haline de dntrlmektedir. korkularn, aklarn paylat kii
Erkee sunulan kadn, e, anne, iken erkek ise eve para getiren,
kz cocuu olmay bizler anne anne ve ocuun sayg duyduu ve
babamzdan, arkadalarmzdan, her eyi kendisinden ekinildii iin
okuldan reniyoruz ve bu en son duyan karakterdir. Bunlar
toplum ierisinde belirginlemi yaplan yorumlar erkei tahrik
ve aile ilikileri ierisinde zamanla etmitir olabilir. te kadn ve erkek
edindiimiz zelliklerdir. Ne de arasndaki izgi bu kadar belirgindir.
olsa eitim nce ailede balar. Bu Erkein elinin kiri olur, kadnn ise
eitim sreci okullara baladmz kocaman kara bir lekesi. Bizler
andan itibaren yamzn okullarda byle durumlarda olduka
ilerlemesiyle beraber beklentilerin karlamzdr. O kz byle, u
artmasyla daha da hzlanr. kz yle diye konuulup bir kfr
Derslerde ilediimiz konularn basldn duyarken, erkek iin
ierisinde annelii, babal, e vay aslanm, vay koum dendiini
olmay ve bu rollerin grevlerini de duymuuzdur. Bu tip yorumlar
grmek mmkndr. Sadece ders bazen dier rencilerden bazen
kitaplarnda deil retmenlerin, de retmenlerden duyabiliriz. Yine
okul idaresinin yaklam da getiimiz yllarda ilgin bir haberle
toplumsal cinsiyetin ve ahlakn karlamtk. Mersinde bir
basksyla bizleri kar karya lisede kadn ve erkek rencilerin
brakr. Bunlar baz rnekler birbirlerine 45 cm den daha yakn
zerinden aklayabiliriz. Getiimiz olmalar okul ynetimi tarafndan
yllarda Saryer Behet Kemal yasaklanmt. Bu durum olduka
alar Lisesi mdr yardmcs tepki toplam ve eletirilmiti. Fakat
sabah treninde yapt bir eletirenler unun farkndalar m
aklamada ksa etek giyen kzlar acaba toplumsal ilikilerde , iinde
e5 kenarnda mteri bekleyen bulunduumuz erkek egemen
kadnlara benzettiini sylemiti. sistemde kadn ve erkek arasnda
Kendi erkek egemen zihniyetinin grnenin yan sra grnmeyen
ahlaksz grd bir adan tm veya st rtlmeye allan
kz rencileri namussuz olarak olduka fazla bir mesafe var.
nitelendirmiti. Bu tip durumlarla Dnceleri, dili, kltr, eitimi
birok okulda karlaabiliriz. erkek olan bir sistem ierisinde
nk etek boyuna gre namus bu olduka olaan. Bu sistemde
lmektir onlarn bildii. Fakat kadn erkein mlkdr, bu
pek anlamyoruz namus deyip, sistemde kadn erkein iktidarna
rencilerine taciz de bulunan boyun emek durumundadr yoksa
retmenlerin, mdrlerin says toplumdan dlanr veya yok edilir.
neden bu kadar fazla. Tpk birok Okullarda, sokakta, evde, ite bu
alanda, sokakta, iyerinde olduu erkek egemen sistemin altnda
gibi kadn okulda da tacize maruz basklanmakta, ezilmekte ve yok
kalmaktadr. Son zamanlarda 13-14 edilmekte olan biz kadnlar artk
yanda rencilerin retmenleri zgrlmzn peine dmek
tarafndan karld, tecavze istiyoruz. Erkek egemen sisteme,
urad haberlerini hepimiz iktidara, mlkiyete kar hayallerimizi
biliyoruz. Ama byle durumlara buluturmak iin, zgrlmz
kar kalkanlar da hazrdr dii iin mcadele ediyoruz. nk
kpek kuyruk sallamadan erkek biliyoruz ki biz olursak yapabiliriz,
kpek kovalamaz belki nedeni ksa nk biliyoruz ki bu mmkn.
etee bile gidebilir. Erkek egemen Yeter ki sende iste!
kltrde kadn tacize urasa bile
Vicente Arandann ynettii 1996 dost olan Maria iktidara boyun eip,
yapm film, 1936 spanyol Devriminde kle gibi diz kp yaamaktansa
anarist cephede zgrl iin si- bakaldrarak cepheye gitmeye karar
lah brakmay red eden bir grup verir. Film, bizler de bir ok belgeselin
kadnn mcadelesini anlatyor. yaratamayaca bir duyguyu uyandrr.
Tarih 19 temmuz 1936. Faist Fran- Orada ki direnii, fkeyi, kavgay ve
co rejiminin herkesi yakp ykt bir anarizme olan inanc hepimiz his
dnem. Faizme, iktidara, smrye ederiz. Film sahnelerinde sokaklardaki
kar; ekmek, adalet ve zgrlk isyan ii-isiz, yal-gen tm halkn
iin mcadele eden, cephelerde saf ellerindeki kara-kzl bayraklarla, her
tutan anarist kyller ve iiler. daim hi susmadan syledikleri; A
LAS BARRCADAS marlaryla bu
Barcelona yaknlarnda bir ka- isyann bir paras olduklarn grrz.
sabada isyan yeni yeni yaylmaya Filmde bir ey daha gzmze ar-
balyor. Gen bir rahibe olan par. Bu devrim esnasnda, devrimin
Maria, manastrdan kaarak bir iinde kendi devrimlerini yaparak
geneleve snr. Burada fahieleri her trl iktidar yok etmekte srarl
genelevlerden kartarak zgr- olan kadnlarn mcadelesi. Filmin
lk mcadelesine aran anarist iinde geen bir sahne bizleri olduka
militanlarla karlaan ve onlarla heyecanlandrr. Sahne krsde bir
kadnn konumas ile balar. Kadnn, Btn salondaki kadnlar alk
kadnlarn artk cepheden ayrlmas seslerini duyarken aradan
gerektiini vurgulad esnada filmin yine bir ses gelir kulamza Alkla
bandan itibaren karal duruu ve rahibe, unutma ruhun bir kadn
devrime olan inancyla grdmz ruhu ve kadnlarla olmak zorunda
kadn militan Pilar szlerine balar.

Bizler anaristiz fakat ayn za- Onlar kadnd, erkekti, ocuktu,


manda kadnz ve kendi devrimim- yalyd onlar anaristti devrime olan,
izi yapmak istiyoruz. Erkeklere gore anarizme olan inanlaryla ldrldl-
hazrlanm bir mcadele istemi- er. Fakat yreklerinde yeni bir dnya
yoruz. nk her zamanki gibi yine tayanlarn isyan atei, dnyann bir
biz eziliyoruz. Dvmek istiyoruz. ok yerinde bymeye devam etti.
nk kendi paymza deni isti-
yoruz. Ve anlalmasn istiyoruz ki biz Bu faist, iktidarl smr dze-
u halimizle mutluyuz ve evde rg nine kar izlediinizde her daim
yapmamz koca bir hata olurdu. lmek fkeleneceiniz bir film bizler tavsi-
istiyoruz ama erkekler gibi lmek isti- ye ederiz, izlemek sizlere kalyor.
yoruz, hizmetiler gibi yaamak deil
Yreklerinde yeni bir dnyann ateini tadlar.
Faistler sndrdk zannetiklerinde,
kllerinden tekrar alevlendirdiler atei ve elden ele tadlar,
Maquisler.
zaman Barselonada garson olarak
JOSE LLUIS FACERIAS: almaya balad. Burada CNTnin
spanya Devriminde CNT ierisinde gizli rgtlenmelerinde yer ald.
savam, 1939da Faist Franco 1947de ksa sre hapise girip kt.
rejimi iktidar ele geirince maquis Ardndan hzlca para toplayp hem
gerillaryla birlikte senelerce anarist rgtlenmeyi hzlandrmak,
dalarda direnmi anarist yolda hemde tutuklu bulunan yoldalarnn
Jose Llus Faceras ailelerinin ihtiyalarn karlamak
iin gerilla grubuyla beraber soygun
yapmaya karar verdi. Hispano-Olivetti
daktilo fabrikas kasasn ve Calle
Mallorca spanyol kredi bankasn
soymalar ilk eylemleriydi. Acil yolla
Jose Llus Faceras 6 Ocak 1920da para bulmann tek yolu buydu. ileri
Barselonada dodu. Daha hayata smrerek zengin olan ve Faist
tek bana atlmamken, spanya Franco rejimi ile ibirlii ierisinde olan
Devrimi srecine ait oluyordu. patronlarn kasalarn, boaltmalar
1936 1939 yllar arasnda sava gerektiine gnlden inanyordu.
en ateli dnemindeyken spanyada Ard arda 8 bankay soydular, ahap
kyllerin ve iilerin fkelerini en fabrikasn basp kasay boalttlar.
militan biimde sokaklara dken CNT Zenginlerinin yaad lks mahallede
ve FAnin, spanyada yaratt yeni evlere girerek zenginlerin tak ve
anarist komnist dzen onu derinden mcevherlerinede el koydular.
etkilemiti. Artk devrim srecinin
ierisinde daha fazla aktifleerek, 2. Dnya Savann bitmesiyle de bata
Faist Franco ordusunun zulmlerini ABD olmak zere ngiltere, Fransa ve
bitirmek ve zgr, adaletli anarist Bat Almanya Franconun katliam dolu
bir dzeni yaratmak istiyordu. 1939 rejimini tandlar ve kabul ettiler. Bunun
ylnda Ulusal Emek Konfederasyonu zerine Faceras ve gerilla birlikleri bu
(CNT) ve berya Liberter Genlik lkelerin konsolosluklarna bombal
Federasyonuna (FIJL) katld. saldrlar dzenlediler. 1950 li yllarda
Barselonada Franco rejimine kar
1939 ylnda sava artk sonlara eylemler artt.
yaklayordu. Cephede insan oktu
ama silah yetersizdi. Karlanamayan Eylemleri rgtlemek iin birok grup
silah ihtiyac cephelerin birer birer gvenli ve gizli yerlerde toplanp yeni
kaybedilmesine neden oluyordu. eylem planlar yapyorlard. Faceras
Faist Franco, dostu Hitler ve Barselonada eylemleri rgtlemek
Mussolini den silah ve sava uaklar iin buraya gelmiti. Ormanlk alanda
alrken, hintli paral askerleri de yaplacak toplantlardan birine gittii
ispanyaya getiriyordu. srada askerler tarafndan tanndn
fark etti. Askerlerle silahl atmaya
Faceras ise Aragon cephesine girdi. atma, bir kii olmasna
katlmt. Ascasonun adna adanan ramen olduka uzun srd. Facerias
bir birlikte savayorken esir dt. silahndaki kurunlar ve zerindeki
Franconun toplama kamplarna alnd. el bombalarn bitirene kadar att,
1945de serbest brakld atma Faceriasn lmyle
sonland.
MAKNEY PARALA;

te yine balyorduk. Uykunun yine en tatl annda, d kurmann en gzel annda


yataktan frladm. Kurmakta olduum hayal yine yarm kalmt ve ben yine okula gitmek
zorundaydm. Bahede, srann iinde yerimi aldm. Yine ayn bayran altnda mar
okuyorlard, yar uykulu bir halde. Onlar mara devam ederken, ben bayraa bakyor ve
onun orada olmamasnn beni zgrletireceini dnyordum. retmenin yzme
aplatt tokatla dncelerimden syrldm. Neden mar okumuyorsun diyordu zerine
giydii beyaz nln otoriterliine snarak. Bense; okulda hayal kurmann yasak
olduunu unutmutum.
Her gn buraya gelip, onlarn istedii gibi giyinip yine onlarn istedii gibi davranmak
zorundaydm. Yar kapal cezaevinde ne yapyordum, anlayamamtm.
Okul denilen cezaeviyle ilk tantmdan bu gne siyah ayakkab giymek zorundaydm.
Hani u bir trl rahat edemediklerimizden. Daha rahat bir ayakkab giymek yasakt,
eer rahat etseydik bizle ba edemezlerdi nk.
Ders balamt. u; onlar ne derse kabul etmemiz gereken derslerden. retmen anla-
tyordu ve onun szne kar sylemek istediimiz her ey szl notumuza baarszlk
olarak yansyordu.

Kendimi fabrikada hissediyordum. Evet buras bir kle fabrikasyd. Ayaklarmdan sa-
mn telinin en ucuna kadar, beni onlar ekillendiriyordu. Dncelerim; benim deildi.
Hayallerim benimdi, o da yasaklanmt. Srayla hepimize bunu yapyorlard. Hem birbi-
rimizin ayns olmutuk, hem de birbirimize dman. Gzlerimizi balam, hadi koun
diyorlard. Gzlerimizi yle bir balamlard ki; yolda koarken birbirimize elme tak-
may unutmuyorduk. Kkken kazansak da kaybetsek de elendiimiz oyunlar, imdi
kaybedince elenceli gelmemeye balamt. Ve bunu onlar yapmt.
Belki de yapmamlard. Yapamamlard. Bazlar istedikleri gibi olmamt ve o bazla-
r bakalarna dokunduka zgrlk yeniden anlamlanmt.

imdi o bazlar reddediyor. Onlarn fabrikalarndaki byk kle makinelerine iviler at-
yor. iviler makinenin arklarna taklyor ve byk bir grltyle makineler paralanyor.
Paralandka bazlar zgrleiyor. imdi bazlarndan biri olup makineleri paralama
zaman. Ve bizim bu makineleri paralamak iin avu avu ivimiz var. Makinenin ark-
na Sende bir ivi atmak ister misin?
-
KOPYA YNTEM IV:
ki rayn arasna hareket eden ek
meceye benzeyen bir dzenek kur
iyi bir yntem olabilir. Bizim hareke mak,
t eden ekmecemiz; zerinde sna
ihtiya duyacamz, yanll en vda
az 50 yl nce kantlanan formlle
veya ezenlerin, egemenlerin propag rin
andas olan efsanelerin ya da itaa
bir kle olmak iin uyulmas gereke tkar
n kurallarn bulunduu kat olac
Kopyal kadmzn; iinde hareke ak.
t edecei yuvay da kattan yapaca
Yan tuttuumuz A4 kad, srann z.
altna ekildeki gibi bantlayacaz.
kadn srann kendimize bakan ucu Bu
nu biraz mesafeli bantlamalyz ki kop
kadmz itecek gizli konumu aldkta ya
n sonra yeniden kolayca ulaabileli
Dikkat: m.
1)Kopyamz hareket eden kadm
za yazarken nemli grlenleri
alta yazmak gerekir. nk en kola en
y okunabilecek blge phesiz ka
en alt satrlar olacaktr. O yzden dn
snavda ihtiya duyulacak safsata
aadan yukar doru sralanmal (tab lar
i sistemin onlara verdii deere gr
2) Mmkn olduunda ince ulu bir e)
kalemle ve kk boyutlarla yazma
anlalr ksaltmalar yada semboller, k,
ekiller kullanmak alan kltece
daha kolay bir kullanm salaya inden
caktr. Bu ilem benzer bir ek
bilgisayarda ok kk boyutta yaz ilde
p yazcdan k alnarak da yaplab
ilir.