Anda di halaman 1dari 20

GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

1.0 Pengenalan

Hubungan industri merupakan salah satu proses yang melibatkan interaksi manusia dalam

organisasi, khasnya antara pihak pekerja dan pihak majikan. Ia dinamakan hubungan

industri kerana mengambil sempena zaman perkembangan di mana munculnya teori-teori

dan bermulanya organisasi buruh sebagai usaha mengimbangi kuasa pemilik-pemilik

industri yang semakin menekan golongan pekerja dan melayan para pekerja seperti

hamba abdi.

Sebaliknya, zaman perindustrian konsep ini telah diubah dengan menekankan kepada

hubungan yang lebih baik dan tersusun antara pekerja dan majikan kerana wujud

organisasi formal dengan sistem gaji, upah dan faedah-faedah pekerjaan yang lebih

tersusun. Kemunculan berbagai organisasi juga menyebabkan golongan pekerja

mempunyai pilihan sama ada untuk kekal ataupun berhijrah ke organisasi lain dan ini

meningkatkan kuasa tawar menawar di pihak ketiga. Ini menyebabkan organisasi merasa

bimbang akan kehilangan seorang pekerja yang baik dan berkualiti dan seterusnya

menjaga hubungan diantara keduanya dengan baik.

2.0 Definisi Kesatuan Sekerja

Kesatuan sekerja di Malaysia didefinisikan dalam Akta Kesatuan Sekerja 1959 sebagai

satu persatuan atau gabungan majikan atau pekerja yang bekerja di Malaysia. Menurut

peruntukan akta ini, keahlian sesuatu kesatuan sekerja dalam sektor swasta hendaklah

terdiri daripada pekerja atau majikan dalam ketukangan, pekerjaan atau industri yang

tertentu atau yang seakan-akan sama . Pekerja-pekerja menyertai kesatuan sekerja kerana

No. Matrik 193978 1


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

mereka sedar bahawa secara kolektif mereka akan berada dalam kedudukan yang

membolehkan mereka meminta gaji yang lebih dan syarat-syarat pekerjaan yang lebih

baik. Webbs dalam History of Trade Unions menjelaskan objektif kesatuan sekerja

adalah memperbaiki atau sekurang-kurangnya berusaha mengekalkan kondisi pekerjaan

yang sedia ada (Paynter, 1970: 14). Kesatuan sekerja bukan hanya berminat mengenai

kehidupan ahli-ahli mereka semasa waktu bekerja tetapi juga secara meluas

menggalakkan kerajaan meluaskan perundangan dan memperkenalkan polisi-polisi yang

akan memberi faedah kepada pekerja-pekerja pada amnya. Oleh itu aktiviti-aktiviti

kesatuan sekerja mempunyai tiga cabang. Ia memberi tumpuan kepada majikan individu

dan layanan majikan terhadap pekerja-pekerja mereka, mengenai isu-isu kebangsaan

yang lazim kepada semua majikan dan memberi kesan kepada semua pekerja serta

mewakili pekerja-pekerja individu yang memohon bantuan mereka. Kesatuan-kesatuan

sekerja tersebut dengan dana-dana yang mencukupi juga cuba memberi kemudahan

secara langsung kepada ahli-ahli mereka dalam bentuk kursus latihan, biasiswa,

kemudahan bercuti dan skim-skim insuran.

3.0 Fungsi kesatuan sekerja

Kuasa pekerja yang dikumpulkan daripada individu memberi manfaat kepada setiap ahli

dalam perundangan ekonomi, perundangan kerja, perubahan sosial dan kepuasan diri.

Kesatuan memberi balik tanggungjawab yang diamanahkan oleh individu dengan

harapan setiap ahli mendapat apa yang dikehendaki. Terdapat beberapa sebab untuk

menganggotai kesatuan sekerja antaranya ialah:

No. Matrik 193978 2


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

3.1 Motif ekonomi

Ekonomi sentiasa menjadi dorongan di mana sahaja. Keadaan hidup yang lebih baik

menjadi pilihan pekerja dan cara untuk mendapatkan apa yang diingini ialah dengan

menyertai kesatuan sekerja yang ditubuhkan. Melalui kesatuan, mereka dapat

memperbaiki syarat-syarat perkhidmatan pekerjaan yang lebih baik dan memuaskan.

Contohnya tuntutan kenaikan gaji oleh Kongres Kesatuan Pekerja-Pekerja Di Dalam

Perkhidmatan Awam (Cuepacs) awal tahun yang lalu telah menyebabkan kerajaan

bersetuju untuk menaikkan kadar gaji baru kepada kakitangan kerajaan seluruh negara.

Meningkatkan kekuatan perundingan pekerja di mana pekerja mempunyai kuasa apabila

bergabung dan kuasa untuk berunding dengan majikan berkaitan syarat-syarat pekerjaan

yang lebih baik. Mendapatkan faedah yang ditawarkan oleh majikan sepertimana MTUC

yang menyediakan pendidikan kesatuan dan latihan, NUEB menyediakan perlindungan

insuran, NUPW memberi biasiswa kepada anak-anak ahli dan NUPCIW menyediakan

pampasan kepada keluarga ahli yang meninggal dunia, banjir, kebakaran atau mala

petaka yang lain.

3.2 Motif sosial

Hidup berkumpulan menjadikan setiap individu merasa diri mereka mendapat sokongan

dan bantuan. Justeru, dalam kesatuan ini mereka juga mempunyai motif sosial iaitu:

No. Matrik 193978 3


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

a) Keperluan untuk dipunyai dalam kumpulan (teori hirarki keperluan)

Dalam kumpulan, hubungan yang rapat, minat dan keperluan sosial yang sama memberi

semangat kepada pekerja untuk membina faedah yang lebih banyak seperti polisi insuran,

pusat jagaan dan lain-lain faedah. Contohnya MTUC menyediakan faedah yang diberikan

merupakan keperluan sosial yang diperlukan oleh pekerja.

b) Pengaruh rakan sejawat

Perlu beberapa ahli untuk mendapatkan pengiktirafan supaya dapat mendorong pekerja

lain menyertai kesatuan bagi menyokong aktiviti rakan sejawat.

c) Memperlihatkan daya kepimpinan

Memberi peluang kepada pekerja mengamalkan sifat-sifat kepimpinan dalam hirarki

kesatuan. Seterusnya dapat membantu rakan sejawat untuk membaiki syarat-syarat dan

keadaan pekerjaan.

4.0 Peranan Kesatuan Sekerja

Di negara ini, kesatuan sekerja telah memainkan peranannya dengan agak berkesan

dalam membela nasib pekerja-pekerja. Kongres Kesatuan Pekerja-pekerja dalam

Perkhidmatan Awam dan Jabatan Kerajaan (CUEPACS), misalnya, buat pertama kali

dalam sejarahnya telah berjaya dalam usaha memperolehi penyelarasan gaji dalam

tempoh tiga tahun berbanding sebelum ini yang mengambil masa hampir lima tahun.

CUEPACS juga telah mengesyorkan supaya mulai 1996, kerajaan mengenakan tindakan

terhadap ketua-ketua jabatan yang membenarkan terlalu banyak kakitangan bercuti

No. Matrik 193978 4


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

panjang semasa musim perayaan hingga menjejaskan urusan pejabat. Turut menjadi

harapan CUEPACS ialah tuntutan supaya jadual gaji matriks yang dilaksanakan di bawah

skim Sistem Saraan Baru (SSB) dimansuhkan. Namun, di sebalik kejayaan yang sedikit

ini, masih banyak lagi ruang di mana kesatuan sekerja boleh berperanan dengan lebih

aktif. Isu mengenai hak-hak sama rata pekerja wanita, misalnya masih belum dapat

ditangani dengan sewajarnya.

Balakrishnan (2003) menyatakan fokus kesatuan sekerja adalah seperti memperluaskan

ruang antara pembahagian pendapatan dengan kekayaan dalam masyarakat,

memperkembangkan sektor informal dalam pasaran buruh, kemerosotan keselamatan

dalam sistem pekerjaan, upah benar dan faedah minimum pekerja menurut kehendak

undang-undang, isu pengangguran dan guna tenaga, peningkatan dari segi kadar

kemiskinan, hilangnya ciri demokrasi dan juga hak kesatuan sekerja di tempat kerja,

penswastaan tanpa mengambil kira kesan-kesan sosial terhadap golongan pekerja dan

peningkatan marginal pekerja terutamanya pekerja wanita, golongan pekerja asing dan

peningkatan buruh kanak-kanak dalam pasaran buruh.

4.1 Menangani isu pekerja wanita

Kesatuan sekerja perlu melihat kepentingan peranan wanita dalam pergerakan kesatuan

sekerja. Wanita masih lagi kurang dalam jawatan kepimpinan dan kurang dibenarkan

mengambil bahagian dalam membuat keputusan terutamanya di peringkat atasan. Oleh

itu kesatuan sekerja perlu mencadangkan kepada kerajaan dan majikan-majikan supaya

mengiktiraf bahawa hak-hak wanita adalah juga hak-hak asasi manusia. Terdapat kini

ramai ibu tunggal yang bekerja yang terpaksa menyara ramai anak. Tibalah masanya

No. Matrik 193978 5


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

kesatuan sekerja menghulurkan bantuan di samping mencadangkan kerajaan supaya

menangani isu ibu tunggal itu secara lebih drastik dengan memperkenalkan dan

menguatkuasakan undang-undang yang melindungi pekerja wanita daripada keganasan

dan penderaan seksual di tempat kerja. Bagi ibu-bapa yang bekerja di tempat yang sama,

penyediaan pusat jagaan kanak-kanak diperlukan di tempat kerja supaya hubungan kasih-

sayang di antara mereka dapat dijalinkan dalam masa yang lebih panjang.

4.2 Penetapan gaji minimum dan gaji maksimum

Terdapat perbezaan yang ketara di antara gaji terendah dalam sektor swasta dan sektor

awam meskipun jenis pekerjaan dan deskripsi tugas hampir sama. Kesatuan sekerja boleh

berperanan menangani masalah ini dengan meminta kerajaan menetapkan gaji minimum

yang melebihi RM650 kerana pendapatan yang kurang daripada itu tidak memungkinkan

pekerja di bandar menikmati kehidupan yang selesa berikutan peningkatan kos sara hidup

saban tahun. Setakat ini belum ada cadangan daripada pihak kesatuan sekerja

mengenakan gaji maksimum ke atas pihak pengurusan. Di Jepun, misalnya, gaji seorang

pengurus tidak jauh bezanya dengan gaji seorang pemandu teksi. Dengan itu, perasaan

materialistik dan iri hati dapat dikurangkan dan rakyat dapat meningkatkan produktiviti.

Kesatuan sekerja boleh menyediakan garis panduan penetapan gaji minimum dan

maksimum dengan meminta ahli-ahlinya yang mempunyai taraf akademik yang tinggi

menjalankan kajian menentukan keadaan sebenar kedudukan buruh di Malaysia bagi

menguatkan sokongan terhadap permintaan itu.

No. Matrik 193978 6


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

4.3 Membantu menangani kegawatan ekonomi

Kesatuan sekerja boleh membantu kerajaan menangani krisis ekonomi yang melanda

negara dengan menyertai Jawatankuasa Bertindak NGO Mempertahankan Kedaulatan

Ekonomi Negara (Tindakan) dengan meneruskan kempen yang digelar Belanja

Berhemat Kita Selamat . Cara lain, kesatuan sekerja boleh mengadakan sendiri kempen-

kempen menyedarkan ahli-ahlinya mengenai kegawatan ekonomi dan mendorong mereka

membeli barangan perlu sahaja selain meningkatkan amalan membeli barang tempatan

dan menjimatkan tenaga seperti elektrik, petrol dan air.

Apa yang dikhuatirkan dalam krisis ini ialah majikan membuang pekerja dengan alasan

kegawatan ekonomi. Jika hal seperti ini berlaku, kesatuan sekerja boleh mengambil

tindakan supaya pampasan yang sewajarnya diperolehi oleh pekerja yang malang itu dan

majikan menyediakan pilihan pekerjaan di tempat lain. Isu penamatan pekerja asing pula

perlu ditangani dengan adil supaya pihak luar tidak memandang negara ini sebagai hanya

pandai menjemput pekerja asing bekerja di sini dan menghalau mereka bila tidak

diperlukan.

4.4 Mempercepatkan penyelesaian pertikaian perdagangan

Menurut statistik Jabatan Perhubungan Industri bilangan pertikaian perdagangan yang

berlaku adalah melebihi 700 kes setiap tahun dan hanya sekitar lebih daripada 500 yang

dapat diselesaikan. Oleh kerana itu terdapat lebih kurang 200 kes yang terpaksa dibawa

ke tahun berikutnya untuk diselesaikan. Dalam hal ini kesatuan sekerja boleh meminta

kerajaan mempercepatkan penyelesaiannya dalam jangka masa singkat dengan

No. Matrik 193978 7


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

mencadangkan penilaian semula dan pindaan jika perlu, kepada Akta Perhubungan

Industri 1967.

Peranan dalam Koridor Raya Multimedia Salah satu agenda utama negara ialah

mewujudkan masyarakat bermaklumat yang boleh mengguna dan mencipta sistem

teknologi maklumat yang boleh meningkatkan keberkesanan pentadbiran kerajaan

menerusi kerajaan elektronik, sekolah bistari dan sebagainya. Dalam hal ini, kesatuan

sekerja boleh berperanan dengan meminta ahli-ahlinya mendokong cita-cita kerajaan

dengan mempelajari komputer dan mendalami pengetahuan tentang teknologi maklumat.

Kesatauan sekerja boleh meminta kerajaan menambahkan peruntukan pinjaman membeli

komputer dan memberikan subsidi kepada pekerja bawahan yang berpendapatan kecil

untuk membeli komputer. Ahli-ahli kesatuan yang berkemahiran dalam penggunaan

komputer sewajarnya melatih pekerja-pekerja yang tidak berpengetahuan tentangnya

secara sukarela ataupun dengan mengenakan sedikit bayaran.

4.5 Pasaran buruh di masa hadapan

Dunia kini berubah dengan begitu pantas. Teknologi baru dicipta dan globalisasi telah

berlaku hampir di seluruh dunia. Kadar perubahan pantas yang berlaku ini menyebabkan

masalah-masalah yang berlaku hari ini tidak lagi boleh diselesaikan dengan kaedah

penyelesaian dahulu. Cara produk baru dikeluarkan mengalami perubahan yang besar. Ini

bermakna tenaga kerja di pasaran buruh menghadapi cabaran-cabaran baru. Pergerakan

kesatuan sekerja harus bertindak sebagai pemandu dalam membantu mewujudkan

masyarakat pekerja yang berilmu multifleksibel yang berupaya menukar maklumat

No. Matrik 193978 8


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

kepada ilmu pengetahuan yang boleh digunakan dalam pelbagai cara untuk

pembangunan produk, memasarkannya, menyediakan penjagaan yang lebih baik kepada

golongan tua dan sebagainya.

Pekerja yang berilmu akan menjadi sumber terpenting bukan lagi pemilikan modal.

Sumber ini akan dikaitkan dengan individu pekerja. Pekerja-pekerja yang berilmu tidak

lagi dibayar mengikut jam tetapi berdasarkan bagaimana kreatifnya mereka menjalankan

sesuatu tugas. Dalam hal ini, kesatuan sekerja boleh berperanan dengan meminta majikan

meyediakan peluang-peluang yang lebih bagi pekerja melanjutkan pelajaran ke universiti

dan menghantar mereka berkursus supaya dapat menyerap pengetahuan mengenai

teknologi-teknologi baru.

5.0 Penubuhan Kesatuan Sekerja.


Di dalam tugasan ini, saya telah memilih untuk menubuhkan kesatuan sekerja kakitangan

Epic Valley. Kesatuan sekerja ini ditubuhkan pada tahun 1980 iaitu setahun selepas

penubuhan syarikat Epic Valley Sdn. Bhd. yang terlibat di dalam sektor perumahan dan

hartanah. Ianya beroperasi di Seberang Perai Pulau Pinang di mana pada awal

penubuhannya mempunyai keanggotaan seramai 300 orang. Tujuan penubuhan kesatuan

sekerja kakitangan Epic Valley ini adalah untuk memberi panduan kepada pekerja atau

majikan untuk menubuh dan mendaftarkan kesatuan sekerja mengikut kehendak di bawah

Akta Kesatuan Sekerja 1959. Di bawah Artikel 10(1)(c) Perlembagaan Malaysia,

Konvensyen ILO No.98 dan Seksyen 8 dan 9 Akta Kesatuan Sekerja 1959, pekerja dan

majikan di Malaysia adalah bebas menubuhkan pertubuhan bagi membolehkannya

menikmati keistimewaan sebagai sebuah kesatuan sekerja yang sah.

No. Matrik 193978 9


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

5.1 Kesatuan Sekerja Kakitangan Epic Valley (KSKEV)

Di negara ini, kesatuan sekerja telah memainkan peranannya dengan agak berkesan

dalam membela nasib pekerja- pekerja. Salah satu kesatuan sekerja yang telah ditubuhkan

adalah Kesatuan Sekerja Epic Valley (KSKEV) yang bernombor pendaftaran (361875-U).

Badan milik penuh Epic Valley Sdn. Bhd. ini telah ditubuhkan pada Mei 1980 dan mula

beroperasi pada Ogos 1981. KSKEV telah diamanahkan untuk menjaga dan

memperjuangkan kebajikan kakitangan yang terlibat di dalam sektor hartanah dan

pembinaan , meningkatkan pengetahuan sebagai kumpulan pakar serta menyediakan dan

menguruskan aktiviti perundingan. KSKEV memberi sepenuh perhatian kepada peranan

ini dan dilaksanakan dengan professional selari dengan hasrat kerajaan yang ingin

menyediakan perkhidmatan untuk kesejahteraan masyarakat dan pembangunan negara.

Kerja- kerja perundingan yang dijalankan merangkumi tiga bidang berikut:

i- Sains dan Alam Sekitar


ii- Sosial dan Pembangunan
iii- Teknologi Maklumat dan Komunikasi

Sebagai sebuah syarikat perundingan yang menawarkan perkhidmatan perundingan

pelbagai bidang, KSKEV didaftarkan di bawah Kementerian Perumahan dan Kerajaan

Tempatan. KSKEV juga berdaftar dengan Syarikat Perumahan Negara Berhad (SPNB)

sebagai penyedia khidmat pakar teknikal. KSKEV melaksanakan sistem pentadbiran dan

pengurusannya sebagai yang terbaik dan kualiti yang terjamin sehingga berjaya

memperolehi sijil pengiktirafan ISO 9001:2008.

5.2 Prosedur Menubuh Kesatuan Sekerja

No. Matrik 193978 10


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

Pada langkah pertama untuk menubuhkan kesatuan sekerja kakitangan Epic Valley ini,

pihak kesatuan telah memanggil pekerja untuk mengadakan mesyuarat penubuhannya.

Jumlah kehadiran adalah tidak dihadkan tetapi perlu seberapa ramai yang boleh. Di

dalam mesyuarat penubuhan ini, beberapa perkara yang perlu dilaksanakan semasa

mesyuarat penubuhan ini adalaha seperti berikut :


i) melantik Pengerusi Sementara dan Pencatat Minit dalam mesyuarat

penubuhan.
ii) Membincangkan secara ringkas tujuan penubuhan kesatuan sekerja.
iii) Menetapkan skop keahlian kesatuan sekerja
iv) Menetapkan kadar yuran masuk dan yuran bulanan
v) Menetapkan nama dan alamat berdaftar kesatuan sekerja
vi) Membincangkan dan meluluskan peraturan-peraturan kesatuan sekerja
vii) Melantik Ahli Jawatankuasa yang terdiri daripada Pengerusi, Setiausaha,

Bendahari dan empat orang Ahli Jawatankuasa. Mereka boleh dipilih dengan cara

angkat tangan. Syarat-syarat untuk menjadi pegawai mengikut seksyen 26 dan

seksyen 28 Akta Kesatuan Sekerja 1959 ialah :-


a) Seorang warganegara Malaysia
b) Telah bekerja bagi tempoh lebih daripada satu tahun dalam mana

establishment, trade, pekerjaan atau industri di mana kesatuan sekerja itu

ada kaitan
c) Tidak pernah menjadi ahli eksekutif mana-mana kesatuan sekerja yang

mana pendaftarannya telah dibatal atau di tarik balik di bawah seksyen

15(1)(b)(iv), (v) atau (vi) atau di bawah mana-mana undang-undang yang

telah dimansuhkan
d) Tidak menjadi seorang pegawai atau pekerja sesuatu parti politik
e) Tidak pernah disabitkan oleh mana-mana mahkamah undang-undang

mengenai pecah amanah, pemerasan atau intimidasi atau suatu kesalahan

yang pada pendapat Ketua Pengarah menjadikannya tidak layak untuk

menajdi sebagai pegawai kesatuan sekerja itu atau


f) Dia bukan seorang bankrap.

No. Matrik 193978 11


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

viii) Lain-lain hal


ix) Penutup.

Pada langkah kedua penubuhan kesatuan sekerja kakitangan proton ini pula, kesatuan

perlu mematuhi beberapa prosedur untuk mendaftar kesatuan. Antara prosedurnya adalah

seperti berikut :-

a) Mengisi Borang Permohonan (Borang B)


b) Menyediakan dokumen-dokumen berikut kepada Jabatan Hal Ehwal Kesatuan

Sekerja, tidak lewat dari 30 hari selepas tarikh penubuhan :-


i) Surat permohonan 2 salinan
ii) Minit Mesyuarat Penubuhan 2 salinan
iii) Senarai pekerja yang hadir 2 salinan
iv) Senarai pekerja yang menyokong penubuhan kesatuan sekerja 2 salinan
v) Buku Peraturan Bercetak 1 naskhah
vi) Borang permohonan (Borang B) 4 salinan
vii) Borang Praecipe bersetem hasil RM30.00 1 salinan

5.3 Pengiktirafan Kesatuan Sekerja.


Pengiktirafan Kesatuan Sekerja merupakan aspek yang penting dibawah perhubungan

perusahaan di Malaysia. Sesebuah kesatuan sekerja mesti mendapatkan pengiktirafan

daripada majikan sebelum kesatuan berkenaan boleh mempelawa majikan untuk

memulakan perundingan kolektif. Prosedur dan proses tuntutan pengiktirafan adalah

diperuntukkan di bawah Seksyen 9, Akta Perhubungan Perusahaan 1967 (APP 1967) dan

Peraturan-peraturan di bawahnya.

5.4 Objektif Pengiktirafan Sesebuah Kesatuan Sekerja


Pengiktirafan oleh majikan terhadap sesebuah kesatuan sekerja merupakan pra-syarat

sebelum kesatuan berkenaan boleh menjemput majikan untuk mengadakan perundingan

kolektif. Pengiktirafan ke atas kesatuan sekerja membolehkan sesebuah kesatuan itu

berfungsi sebagai badan atau ejen yang mewakili para pekerja dalam meningkatkan

hubungan kerjasamaserta perhubungan perusahaan yang harmoni dan kondusif di tempat

pekerjaan.

No. Matrik 193978 12


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

5.5 Perundangan Mengenai Skop Perwakilan Kesatuan Sekerja


Sesebuah kesatuan sekerja tidak boleh menuntut pengiktirafan berkaitan pekerja-pekerja

yang digajikan dalam kapasiti pengurusan, eksekutif, kerahsiaan atau keselamatan.

Sekiranya majoriti daripada keahliannya terdiri daripada pekerja-pekerja yang bukan

digajikan dalam mana-mana kapasiti tersebut.

5.6 Kriteria Untuk Memberi Pengiktirafan.


Pengiktirafan kesatuan sekerja melibatkan kriteria-kriteria seperti kelayakan

(competency) kesatuan sekerja iaitu sama ada kesatuan berkenaan layak untuk mewakili

pekerja-pekerja di sesebuah tempat pekerjaan (establishment) atau di dalam tred atau

jawatan atau industri. Keahlian kesatuan tersebut diliputi oleh skop yang ditetapkan

dibawah perlembagaan kesatuan. Kesatuan keahlian iaitu sama ada kesatuan tersebut

mempunyai majoriti (50% + 1 orang pekerja) di kalangan pekerja-pekerja yang hendak

diwakilinya.

5.7 Langkah-langkah Mengemukakan Tuntutan Pengiktirafan


Sesebuah kesatuan sekerja berdaftar boleh menuntut pengiktirafan seperti yang

diperuntukkan di bawah Seksyen 9(2), APP 1967. Tuntutan hendaklah dikemukakan

dalam Borang A. satu salinan asal Borang A berserta satu salinan Perlembagaan Kesatuan

hendaklah dihantar secara pos berdaftar kepada majikan dan satu salinan kepada Ketua

Pengarah Perhubungan Perusahaan Malaysia (KPPPM).

5.8 Tanggungjawab Majikan Terhadap Notis Tuntutan (Borang A)


Majikan hendaklah mengambil satu daripada langkah-langkah berikut dalam tempot 21

hari dari tarikh notis tuntutan pengiktirafan iaitu sama ada mengiktiraf kesatuan sekerja

secara sukarela atau jika pengiktirafan tidak diberi, memaklumkan pihak kesatuan secara

bertulis sebab-sebab mengapa pengiktirafan tidak diberi atau apabila sesebuah kesatuan

sekerja menerima makluman di bawah perenggan 6.1 (ii) atau majikan gagal memberikan

No. Matrik 193978 13


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

sebarang jawapan, kesatuan hendaklah dalam tempoh 14 hari dari tarikh penerimaan

maklumbalas majikan dibawah perenggan 6.1 (ii) atau berakhirnya tempoh 21 hari di

bawah perenggan 6.1 mengemukakan aduan secara bertulis kepad KPPPM, kegagalan

kesatuan berbuat demikian akan menyebabkan tuntutan pengiktirafan ini dianggap telah

ditarik balik.

5.9 Tindakan Yang Dilarang Semasa Diadakan Prosiding Tuntutan

Pengiktirafan
Majikan adalah dilarang mengisytiharkan sekat masuk (lock-out) atau menamatkan

pekerjaan mana-mana pekerjanya kecuali atas alasan-alasan tattertib (misconduct). Pihak

kesatuan pula dilarang daripada melancarkan apa-apa tindakan perusahaan seperti mogok

atau piket.

6.0 Tawar-Menawar Kolektif (Collective Bargaining)

Akta Perhubungan Perindustrian 1967 telah memdefinisikan tawar-menawar kolektif

sebagai suatu perundingan dengan tujuan untuk mencapai perjanjian kolektif. Perjanjian

kolektif pula didefinisikan sebagai perjanjian bertulis yang dicapai antara pihak majikan

dengan pihak kesatuan sekerja berhubungan dengan syarat-syarat dan peraturan-peraturan

pekerjaan atau yang berkenaan dengan hubungan antara kedua-dua pihak ini.

Pada umumnya, tawar-menawar kolektif merupakan satu proses yang membolehkan

wakil-wakil pihak majikan dan pihak kesatuan sekerja bertemu dengan niat jujur untuk

merundingkan suatu perjanjian buruh. Perjanjian buruh ini akan mengandungi

peruntukan-peruntukan tentang gaji dan upah, jumlah jam bekerja dan keadaan kerja.

Gaji dan upah bermakna segala bentuk pampasan langsung dan jumlah jam bekerja

merangkumi lamanya hari kerja, masa rehat dan cuti tahunan. Keadaan kerja pula

No. Matrik 193978 14


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

melibatkan faktor-faktor keselamatan, layanan penyeliaan dan faktor-faktor alam

persekitaran kerja yang lain. Biasanya masalah berkaitan dengan gaji, upah dan keadaan

pekerjaan dapat di selesaikan dengan perundingan secara kolektif.

Asas hubungan majikan dan pekerja yang berkesan adalah tawar-menawar dengan niat

jujur. Perundingan dengan niat jujur bererti kedua-dua pihak yang berunding mesti

menghantar wakil ke meja perundingan untuk berkomunikasi dan berunding dengan

tujuan hendak mencapai suatu persetujuan. Cadangan satu pihak harus di balas dengan

cadangan balas oleh pihak yang satu lagi dan kedua-dua pihak harus bersedia untuk

bertolak ansur dan berusaha mencapai suatu persetujuan. Namun begitu, kedua-dua pihak

tidak semestinya menerima cadangan yang di kemukakan oleh pihak yang satu lagi.

Tatacara perundingan kolektif di berikan dalam Seksyen 13 Akta Perhubungan

Perindustrian. Proses tawar-menawar kolektif melibatkan tahap-tahap yang tertentu

seperti persediaan sebelum berunding, tawar-menawar, penyelesaian dan ratifikasi

persetujuan serta penyelesaian apabila menghadapi kebuntuan dalam perundingan.

Akta Kesatuan Sekerja dan Perhubungan Industri 1992 menghuraikan perundingan

sebagai segala yang berkaitan dengan:

i- Terma dan keadaan pekerjaan atau keadaan fizikal di mana pekerja di tempatkan

untuk bekerja.

ii- Penggantungan atau penamatan pekerjaan atau tarikh pekerjaan pekerja.

iii- Pembahagian kerja atau tugas.

iv- Disiplin

v- Ahli atau bukan ahli kesatuan sekerja

No. Matrik 193978 15


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

vi- Kemudahan atau urusan rasmi kesatuan sekerja.

vii- Perundangan dan perundingaaaan tentang pengiktirafan kesatuan sekerja.

6.1 Kesan Perjanjian Kolektif


Sesuatu perjanjian kolektif yang telah mendapat perakuan mahkamah akan disifatkan

sebagai suatu award dan mengikat pihak-pihak dalam perjanjian termasuk dalam mana-

mana kes apabila suatu pihak itu adalah kesatuan sekerja majikan-majikan, kesemua ahli

kesatuan sekerja yang terlibat dalam perjanjian , pengganti, pemegang serah hak atau

penerima pindahan mereka serta kesemua pekerja yang bekerja atau yang diambil bekerja

kemudiannya dalam pengusahaan atau sebahaian daripada pengusahaan yang berkaitan

dengan perjanjian berkenaan. Perjanjian kolektif meliputi semua pekerja termasuk yang

bukan ahli kesatuan sekerja pekerja. Ini adalah untuk memastikan keseragaman syarat-

syarat perkhidmatan bagi semua pekerja. Sesuatu perjanjian kolektif yang telah tamat

atau ditamatkan tidak lagi mengikat ke atas kedua-dua pihak. Di samping itu, selagi

perjanjian tidak berkahir atau ditamatkan, semua pihak tetap terikat dengan perjanjian itu

tidak kira sama ada berlaku pertukaran dalam perniagaan seperti perniagaan bertukar

tangan, dijual atau di pajak atau diwarisi tetapi kesan perjanjian kolektif akan diteruskan

oleh majikan baru. Kesan perjanjian kolektif juga tetap mengikat semua pihak walaupun

kesatuan yang menandatangani perjanjian itu telah dibatakan pendaftarannya. Seperkara

juga yang harus diingat bahawa perjanjian kolektif tidak menggantikan suatu kontrak

pekerjaan individu sebaliknyaia menjana perjanjian tersebut. Ini adalah berdasarkan

keputusan mahkamah yang menyatakan bahawa seksyen 17 (2) APP telah menjelaskan

bahawa perjanjian kolektif antara majikan dan kesatuan pekerja bukanlah kontrak

perkhidmatan antara majikan dan pekerja-pekerjanya tetapi suatu model persetujuan yang

No. Matrik 193978 16


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

harus diikuti. Hubungan antara perjanjian kolektif dan kontrak pekerjaan juga dijelaskan

oleh mahkamah perusahaan bahawa kewajipan antara majikan dan pekerja hendaklah

hasil daripada suatu kontrak individu tetapi isi kandungan kewajipan-kewajipan tersebut

hendaklah secara keseluruhannya ditetapkan melalui proses perundingan kolektif.

6.2 Tindak balas majikan terhadap kesatuan

Kesatuan sekerja dilihat daripada perspektif positif dan negatif oleh majikan. Biasanya,

kekuatan kesatuan sekerja ialah berjaya dalam konflik yang dibuat secara terbuka dengan

majikan seperti yang berlaku di Perancis iaitu mogok pekerja kereta api. Selagi

permintaan mereka tidak ditunaikan oleh majikan, mogok akan diteruskan. Apabila

kerajaan bersetuju dengan beberapa tuntutan kesatuan, para pekerja kembali bekerja dan

perkhidmatan pengangkutan awam kereta api pulih seperti sedia kala. Pertelingkahan

secara terbuka tetapi terkawal dapat mengurangkan tempoh konflik kerana kedua-dua

pihak, pekerja dan majikan dapat mengawal keadaan. Apabila Cuepacs memohon bonus

diberikan kepada kakitangan kerajaan tetapi tidak dapat, Cuepacs masih cuba mencari

penyelesaiannya. Permintaan kesatuan sekerja bagi sesuatu isu kadang kala diterima

dengan senang hati. Apabila majikan mendapati prestasi organisasi sangat

memberangsangkan, mereka memikirkan bentuk penghargaan yang boleh diberikan

kepada pekerja. Biasanya kesatuan sekerja memohon kenaikan gaji, bonus atau kebajikan

pekerja yang lebih baik. Jika permintaan berpatutan, majikan akan tunaikannya dengan

mudah. Suasana yang lebih mudah ialah wujud kerjasama di antara kesatuan sekerja dan

majikan. Kerjasama ini pasti membantu pekerja dan majikan meningkatkan kualiti dan

produktiviti masing-masing. Kedua-dua pihak mendapat manfaat yang berkekalan.

No. Matrik 193978 17


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

6.3 Cara majikan menghalang kesatuan

Di sesetengah negara, majikan akan mencari jalan menghalang kesatuan sekerja

bertindak kerana imej yang dibawa kesatuan sekerja membawa trauma kepada majikan.

Keadaan ini amat mencemaskan jika kesatuan sekerja merancang mengadakan

demonstrasi atau mogok. Ini kerana satu sebab: mencemarkan imej majikan seterusnya

menjejaskan produktiviti organisasi. Jadi, bagi mengelakkan kesatuan sekerja "naik

kepala" dengan membuat tuntutan yang melampau, ada beberapa cara yang digunakan

oleh majikan seperti:

i. bayar gaji dan faedah lebih baik

ii. libatkan pekerja dalam pembuatan keputusan, laksana polisi sistem terbuka secara

efektif

iii. tawarkan latihan, pembangunan dan jaminan tempoh jawatan

iv. mengembangkan perasaan percaya dan setia dalam organisasi dengan cara pihak

pengurusan mendapatkan maklum balas terhadap ketidakpuasan pekerja terhadap

organisasi.

Contohnya kilang-kilang elektronik di Malaysia. Majikan berjaya mengelakkan

pekerjanya mempunyai kesatuan selama 15 tahun. Langkah yang diambil oleh mereka

ialah:

i. bayaran gaji berpatutan

ii. khidmat nasihat kepada pekerja yang bermasalah

iii. keadaan tempat kerja yang selamat

iv. menjaga kebajikan pekerja seperti sambutan hari lahir

No. Matrik 193978 18


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

v. tempat makanan yang bersih dan berhawa dingin

vi. -sediakan pengangkutan percuma pergi dan balik

7.0 Kesimpulan

Satu kesimpulan yang boleh dibuat ialah peranan kesatuan sekerja adalah penting dalam

menjaga kepentingan tiga pihak iaitu pekerja, majikan dan kerajaan bagi meningkatkan

produktiviti dan kualiti hidup supaya negara dapat membangun dengan pantas dalam

merialisasikan wawasannya. Pergerakan kesatuan sekerja berpendapat bahawa pekerja-

pekerja bukan semata-mata faktor pengeluaran. Mereka sewajarnya dihargai sebagai

rakan kemajuan dan perlu dilayan berdasarkan pengiktirafan dan status mereka dalam

masyarakat. Kesatuan sekerja berharap kerajaan dan majikan tidak meminta kesatuan

sekerja menjadi rakan hanya pada waktu-waktu sukar dan mengenepikan atau

mengabaikan pekerja-pekerja apabila keadaan ekonomi memuncak.

No. Matrik 193978 19


GMGM 3073 Pentadbiran Buruh Di Malaysia

Rujukan

Buku

Chamsuri Siwar, Surtahman Kastin Hassan & Norshamliza Chamsuri (2005). Ekonomi
Malaysia. (6th ed), Selangor: Pearson Malaysia Sdn. Berhad.

Lembaga Penyelidikan Undang-undang. (2003). Akta Kesatuan Sekerja 1959 (Akta 262)
& peraturan-peraturan (hingga 10hb Februari 2003), Petaling Jaya: International
Law Book Services.

Kamal Halili Hassan, 1990, Hubungan Undang-Undang Majikan dan Pekerja, Kuala
Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Che Wan Takwa Che Wan Abu Bakar, 2003, Kepimpinan MTUC dan Hubungan
Perusahaan Di Malaysia, Shah Alam: Karisma Publications Sdn. Bhd.

K. Rajkumar, 2001, Panduan Mudah Undang-Undang Buruh Malaysia, Selangor:


Pelanduk Publications (M) Sdn. Bhd.

Majalah

Azizan Bahari. (Apri,1993). Dewan Masyarakat;Bermulanya Era Baru Kesatuan


Sekerja. 31(04),p.28-29.

Parausraman, B. (April,2000). Dewan Ekonomi: Apakah harapan sebenar kesatuan


sekerja. 06(0530),p31-32.

Parausraman, B. (Ogos,2005). Dewan Ekonomi: Kesatuan sekerja jadi penghubung


pekerja-majikan. 09(0594),p43-45.

Rahaiza Ismail. (Mei,2005). Dewan Masyarakat: Bermulanya Era Baru Kesatuan


Sekerja.09(0594),p43-45.

Internet

1. cuepacs.blogspot.com/
2. www.mohr.gov.my/pdf/(8)%20Kewangan_1.pdf
3. http://repo.uum.edu.my/452/1/Mumtaj_Hassan.pdf
4. http://bahanbahan.wordpress.com/2007/11/09/kesatuan-sekerja-perlu-diurus-
cekap/

No. Matrik 193978 20