Anda di halaman 1dari 18

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

BAB 9 PENGURUSAN PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN SAINS

Mata pelajaran Sains merupakan mata pelajaran yang menyeronokkan murid-murid di mana sesi pengajaran dan pembelajaran dilaksanakan dalam bentuk teori atau amali. Penggabungjalinan Hands On, Minds On dan Hearts On adalah suatu elemen yang penting dan perlu dititikberatkan semasa pengajaran dan pembelajaran. Bagi merealisasikan pengajaran dan pembelajaran tersebut, makmal dan bilik sains di sekolah perlu mempunyai prosedur dan peraturan yang lengkap, selamat, selesa dan kondusif. Bab ini adalah bertujuan memberi panduan bagi membantu pihak pentadbiran sekolah dan guru-guru mata pelajaran sains melaksanakan pengajaran dan pembelajaran sains dengan lebih efisien, menyeronokkan, berkesan dan menghasilkan impak. Disamping itu, tahap pengetahuan dalam pengurusan pengajaran dan pembelajaran di makmal dan bilik sains dapat dipertingkatkan.

9.1

Peruntukan Waktu bagi Setiap Mata Pelajaran di Sekolah Rendah dan Sekolah Menengah a. Peruntukan waktu untuk Sekolah Kebangsaan (SK) Mata Peruntukan Pelajaran Waktu* Sains Sains Sains Sains Sains Sains 90 minit (3 waktu) 90 minit (3 waktu) 90 minit (3 waktu) 150 minit (5 waktu) 150 minit (5 waktu) 150 minit (5 waktu) Cadangan Pecahan Waktu (2+1) (2+1) (2+1) (2+2+1) (2+2+1) (2+2+1) Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 1 waktu berkembar 1 waktu berkembar 1 waktu berkembar 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar

Bil 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Tahun Tahun 1 Tahun 2 Tahun 3 Tahun 4 Tahun 5 Tahun 6

Rujuk SPI Bil. 11/2002

119 PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

b. Peruntukan waktu untuk Sekolah Jenis Kebangsaan Tamil (SJKT) Mata Pelajaran Sains Sains Sains Sains Sains Sains Peruntukan Waktu* 90 minit (3 waktu) 90 minit (3 waktu) 90 minit (3 waktu) 150 minit (5 waktu) 150 minit (5 waktu) 150 minit (5 waktu) Cadangan Pecahan Waktu (2+1) (2+1) (2+1) (2+2+1) (2+2+1) (2+2+1) Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 1 waktu berkembar 1 waktu berkembar 1 waktu berkembar 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar

Bil 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Tahun Tahun 1 Tahun 2 Tahun 3 Tahun 4 Tahun 5 Tahun 6

Rujuk SPI Bil. 11/2002 c. Peruntukan waktu untuk Sekolah Jenis Kebangsaan Cina (SJKC) Mata Pelajaran Sains Peruntukan Waktu** 90 minit BI + 90 minit BC 90 minit BI + 90 minit BC 90 minit BI + 90 minit BC 60 minit BI + 90 minit BC 60 minit BI + 90 minit BC 60 minit BI + 90 minit BC Cadangan Pecahan Waktu (2+1) BI + (2+1) BC (2+1) BI + (2+1) BC (2+1) BI + (2+1) BC (2) BI + (2+1) BC (2) BI + (2+1) BC (2) BI + (2+1) BC Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 1 waktu berkembar BI +1 waktu berkembar BC 1 waktu berkembar BI +1 waktu berkembar BC 1 waktu berkembar BI +1 waktu berkembar BC 1 waktu berkembar BI +1 waktu berkembar BC 1 waktu berkembar BI +1 waktu berkembar BC 1 waktu berkembar BI +1 waktu berkembar BC

Bil

Tahun

1.

Tahun 1

2.

Tahun 2

Sains

3.

Tahun 3

Sains

4.

Tahun 4

Sains

5.

Tahun 5

Sains

6.

Tahun 6

Sains

Rujuk SPI Bil. 12/2002

PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS 120

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

d. Peruntukan waktu untuk Sekolah Menengah bagi mata pelajaran Sains Mata Pelajaran Sains Sains Sains Sains Sains Peruntukan Waktu* 200 minit (5 waktu) 200 minit (5 waktu) 200 minit (5 waktu) 200 minit (5 waktu) 200 minit (5 waktu) Cadangan Pecahan Waktu (2+2+1) (2+2+1) (2+2+1) (2+2+1) (2+2+1) Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar

Bil 1. 2. 3. 4. 5.

Tingkatan Tingkatan 1 Tingkatan 2 Tingkatan 3 Tingkatan 4 Tingkatan 5

e. Peruntukan waktu untuk Sekolah Menengah bagi mata pelajaran Fizik Mata Pelajaran Fizik Fizik Peruntukan Waktu* 160 minit (4 waktu) 160 minit (4 waktu) Cadangan Pecahan Waktu (2+2) (2+2) Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar

Bil 1. 2.

Tingkatan Tingkatan 4 Tingkatan 5

f.

Peruntukan waktu untuk Sekolah Menengah bagi mata pelajaran Biologi Mata Pelajaran Biologi Biologi Peruntukan Waktu* 160 minit (4 waktu) 160 minit (4 waktu) Cadangan Pecahan Waktu (2+2) (2+2) Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar

Bil 1. 2.

Tingkatan Tingkatan 4 Tingkatan 5

g. Peruntukan waktu untuk Sekolah Menengah bagi mata pelajaran Kimia Mata Pelajaran Kimia Kimia Peruntukan Waktu* 160 minit (4 waktu) 160 minit (4 waktu) Cadangan Pecahan Waktu (2+2) (2+2) Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar

Bil 1. 2.

Tingkatan Tingkatan 4 Tingkatan 5

121 PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

h. Peruntukan waktu untuk Sekolah Menengah bagi mata pelajaran Sains Tambahan. Mata Pelajaran Sains Tambahan Sains Tambahan Peruntukan Waktu* 160 minit (4 waktu) 160 minit (4 waktu) Cadangan Pecahan Waktu (2+2) (2+2) Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar

Bil 3. 4.

Tingkatan Tingkatan 4 Tingkatan 5

i.

Peruntukan waktu untuk Sekolah Menengah Teknik bagi mata pelajaran Sains Gunaan. Mata Pelajaran Sains Gunaan Sains Gunaan Peruntukan Waktu* 200 minit (5 waktu) 200 minit (5 waktu) Cadangan Pecahan Waktu (2+2+1) (2+2+1) Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 2 waktu berkembar 2 waktu berkembar

Bil 5. 6.

Tingkatan Tingkatan 4 Tingkatan 5

j.

Peruntukan waktu untuk Tingkatan 6 bagi mata pelajaran Fizik Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 2 atau 3 waktu berkembar 2 atau 3 waktu berkembar

Bil

Tingkatan Tingkatan 6 Bawah Tingkatan 6 Atas

Mata Pelajaran Fizik Fizik

Peruntukan Waktu* 320 minit (8 waktu) 320 minit (8 waktu)

34. 35.

Cadangan Pecahan Waktu (3+3+1+1) (2+2+2+1+1) (3+3+1+1) (2+2+2+1+1)

k. Peruntukan waktu untuk Tingkatan 6 bagi mata pelajaran Biologi Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 2 atau 3 waktu berkembar 2 atau 3 waktu berkembar

Bil

Tingkatan Tingkatan 6 Bawah Tingkatan 6 Atas

Mata Pelajaran Biologi Biologi

Peruntukan Waktu* 320 minit (8 waktu) 320 minit (8 waktu)

36. 37.

Cadangan Pecahan Waktu (3+3+1+1) (2+2+2+1+1) (3+3+1+1) (2+2+2+1+1)

PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS 122

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

l.

Peruntukan waktu untuk Tingkatan 6 bagi mata pelajaran Kimia Waktu Minimum Makmal Yang Biasa Diamalkan 2 atau 3 waktu berkembar 2 atau 3 waktu berkembar

Bil

Tingkatan Tingkatan 6 Bawah Tingkatan 6 Atas

Mata Pelajaran Kimia Kimia

Peruntukan Waktu* 320 minit (8 waktu) 320 minit (8 waktu)

38. 39.

Cadangan Pecahan Waktu (3+3+1+1) (2+2+2+1+1) (3+3+1+1) (2+2+2+1+1)

9.2

Tatacara Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Dalam Makmal Dan Bilik Sains Makmal dan bilik sains adalah satu tempat untuk guru menyampaikan pengajaran dan pembelajaran dalam bentuk latihan amali/praktikal. Jadi, makmal dan bilik sains perlu ditadbir urus dengan cekap. 9.2.1 Pengurusan makmal dan bilik sains yang cekap penting untuk: a. Membantu pengajaran dan pembelajaran yang berkesan. b. Mengelakkan kemalangan. c. Memudahkan aktiviti/eksperimen dijalankan. d. Mengemaskinikan bekalan bahan dan radas. e. Menentukan bahan dan radas yang dibeli adalah sesuai mengikut spesifikasinya. 9.2.2 Penyelenggaraan stok yang cekap dan sistematik membantu kelicinan proses pengajaran dan pembelajaran. Radas dan bahan di makmal dan bilik sains mestilah disimpan dan diselenggarakan dengan baik dan selamat. Terdapat radas dan bahan yang berbahaya dan berharga yang perlu disimpan dengan selamat di dalam almari atau kabinet yang berkunci. Penyimpanan dan pengurusan radas dan bahan juga boleh dipamerkan dalam pelbagai bentuk dan konsep mengikut kreativiti Ketua Panitia.

9.2.3

9.2.4

9.3

Tatacara Penyediaan Peralatan Pengajaran Dan Pembelajaran Dan Bahan Eksperimen 9.3.1 Peraturan-peraturan pentadbiran a. Borang pesanan persediaan peralatan makmal hendaklah dikemukakan tiga hari sebelum tarikh diperlukan. Rujuk Lampiran 9A

123 PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

b. Persediaan keperluan perlu dibuat satu hari lebih awal dari tarikh diperlukan tertakluk kepada keperluan eksperimen. c. Keperluan perlu disediakan dengan lengkap dan berada dalam keadaan yang baik, berfungsi serta selamat digunakan. d. Waktu keperluan penggunaan perlu dikenal pasti. e. Sebarang kerosakan dan kehilangan peralatan perlu direkodkan.

9.3.2

Proses kerja:

Tatacara urusan penyediaan peralatan P&P dan bahan eksperimen. UNDANG UNDANG/ PERATURAN Arahan Pengetua/ Guru Besar. Terima 3 hari sebelum eksperimen dijalankan. Penyediaan di makmal dan bilik sains yang berkenaan. Mengikut Buku Panduan Pengurusan dan Keselamatan Makmal Sains Sekolah: (BPK, KPM). Arahan Pengetua/ Guru Besar.

BIL

PROSES KERJA

PEGAWAI YANG MELULUSKAN/DIRUJUK Ketua Bidang/ Ketua Panitia Pembantu Makmal

1.

2.

Menyediakan borang pesanan persediaan. Menerima borang pesanan persediaan daripada Guru Sains. Memastikan peralatan disediakan berdasarkan borang pesanan dan pada waktu yang ditetapkan. Mematuhi prosedur dan langkah-langkah keselamatan semasa menyediakan alatan eksperimen atau bahan kimia yang akan digunakan. Memastikan sentiasa berada di dalam bilik persediaan ketika eksperimen sedang dijalankan. Guru Sains mesti mencuba atau membuat eksperimen terlebih dahulu sebelum P&P dilaksanakan.

3.

Pembantu Makmal

4.

Pembantu Makmal

5.

Pembantu Makmal

6.

Guru Sains dan Pembantu Makmal

Guru Sains dan Pembantu Makmal

PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS 124

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

9.3.3 Carta alir:

Tatacara urusan penyediaan peralatan P&P dan bahan eksperimen.

MULA

Menerima borang pesanan dari Guru Sains. Pembantu Makmal merujuk dan meneliti borang pesanan.

Semak dan sediakan radas / bahan kimia seperti yang diperlukan. Rujuk Guru Sains. Tidak

Lengkap

Ya
Penyediaan radas / bahan kimia.

Guru Sains mencuba eksperimen sebelum P&P

Menyusun radas dan bahan kimia di dalam makmal dan bilik sains

Membantu Guru Sains semasa eksperimen jika diperlukan.

TAMAT

125 PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

9.3.4 Senarai semak diisi oleh Pembantu Makmal: Tatacara urusan penyediaan peralatan P&P dan bahan eksperimen

Nama Guru Sains: __________________________________

Tarikh: _______________

Tindakan

Tanda ( / )

Catatan

Semak borang pesanan bahan dan peralatan sains yang telah diisi dengan lengkap & mematuhi segala prosedur yang telah ditetapkan.

2. Pastikan alatan mencukupi dan berfungsi sewaktu penyediaan eksperimen. 3 . Patuhi langkah-langkah keselamatan semasa menyediakan alatan eksperimen.

Nama Pembantu Makmal : _________________________

Tandatangan Pembantu Makmal : __________________

PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS 126

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

9.4

Tatacara Pengurusan Peralatan P&P Selepas Eksperimen 9.4.1 Proses kerja: Tatacara pengurusan peralatan P&P selepas eksperimen

BIL

PROSES KERJA

GURU/KAKITANGAN YANG MELULUSKAN/ DIRUJUK

UNDANG-UNDANG/ PERATURAN Mengikut peraturan penggunaan makmal dan bilik sains yang ditetapkan oleh Ketua Bidang/ Ketua Panitia. Mengikut prosedur yang telah ditetapkan. Mengikut prosedur yang telah ditetapkan. Dicatat dalam daftar/ buku rekod kerosakan Mengikut prosedur yang telah ditetapkan.

1.

Mengumpul dan mengemas radas serta bahan eksperimen yang telah selesai. Memastikan kuantiti alatan/jenis bahan kimia yang dikembalikan mencukupi. Memastikan peralatan berkeadaan baik dan boleh digunakan. Merekodkan alatan/bahan yang hilang/ rosak oleh murid. Menyimpan alatan/radas di tempat yang betul dan selamat.

Guru Sains

2.

Guru Sains

3.

Pembantu Makmal

4.

Guru Sains

5.

Pembantu Makmal

127 PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

9.4.2 Carta alir:

Tatacara pengurusan peralatan P&P selepas eksperimen

MULA

Mengumpul bahan / alat radas yang telah selesai digunakan.

Merekodkan alatan yang rosak / hilang

Semak bahan mencukupi. Tidak

Merekodkan di dalam borang Kew. 300 J-4

Ya Membersih peralatan supaya berkeadaan bersih dan boleh digunakan semula.

Menyimpan alat radas di tempat asal dan selamat.

TAMAT

PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS 128

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

9.5

Daftar Rekod Pergerakan Dan Pinjaman Bahan/ Radas/ Alat Bantu Mengajar (ABM) Untuk Pengajaran Dan Pembelajaran Di Makmal Dan Bilik Sains. 9.5.1. Senarai bahan/ radas/ ABM yang boleh dibawa keluar daripada makmal dan bilik sains adalah seperti berikut: a. ABM seperti model, carta dan lain-lain. b. Bahan/radas untuk keperluan eksperimen. c. OHP/ LCD/ Dynascan. d. CD Teaching Courseware dan lain-lain tertakluk kepada peraturan sedia ada. 9.5.2. Peminjam perlu mengisi borang pergerakan/pinjaman bahan dan kelulusan perlu diperolehi melalui Ketua Panitia/ Ketua Bidang. 9.5.3 Peminjam mesti bertanggungjawab atas keselamatan dan kebersihan radas/ bahan/ ABM semasa tempoh pinjaman. Peminjam mestilah bertanggungjawab memastikan bilangan radas/bahan/ BM yang dipinjam sama bilangan seperti dalam borang prgerakan/pinjaman bahan.

9.5.4

9.5.5. Peminjam mesti memulangkan radas/bahan/ABM sebaik sahaja amat proses pengajaran dan pembelajaran. 9.5.6. Sebarang kerosakan dan kehilangan menjadi peminjam dan perlu dilaporkan kepada Ketua Panitia. tanggungjawab

9.6

Tatacara Pembantu Makmal Sebelum, Semasa Dan Selepas Pelaksanaan Pengajaran Dan Pembelajaran Di Dalam Makmal Dan Bilik Sains 9.6.1 Pembantu Makmal mesti berada di bilik persediaan supaya dapat dihubungi apabila diperlukan. Pintu dan tingkap makmal dan bilik sains dibuka pada awal pagi hari persekolahan dan ditutup selepas tamat waktu persekolahan. Peralatan dan bahan sains disediakan seperti yang dipesan oleh guru dalam Borang Pesanan Bahan dan Peralatan Sains. Memastikan semua peralatan dan bahan sains dalam keadaan baik dan boleh berfungsi semasa eksperimen dijalankan. Semua langkah keselamatan telah dipatuhi dalam mengendalikan peralatan dan bahan sains.

9.6.2

9.6.3

9.6.4

9.6.5

129 PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

9.6.6

Tindakan yang sewajarnya diambil dan mematuhi prosedur yang telah ditetapkan apabila berlakunya kecemasan seperti kebakaran dan kecederaan. Peralatan dan bahan sains dibersih dan disimpan di tempat sewajarnya setelah selesai setiap sesi kerja amali. Meja makmal, papan tulis dan singki dibersihkan serta gas, air, kipas dan lampu ditutup setelah selesai setiap sesi kerja eksperimen. Memeriksa dan menyelenggara kemudahan makmal sains termasuk perabot, bekalan elektrik, air dan gas.

9.6.7

9.6.8

9.6.9

9.6.10 Mengawas dan membantu murid mendapatkan peralatan dan bahan sains semasa eksperimen. 9.6.11 Memastikan tindakan berikut diambil selepas eksperimen yang terakhir pada setiap hari: a. Memastikan makmal dan bilik sains berkeadaan bersih dan kemas b. Menutup pili gas, pili air dan suis elektrik c. Menutup tingkap dan mengunci makmal dan bilik sains d. Menyimpan kunci makmal dan bilik sains mengikut arahan Ketua Bidang

9.7

Tatacara Guru Sains Dalam Pengendalian Dan Pelaksanaan Pengajaran Dan Pembelajaran Di Makmal Dan Bilik Sains 9.7.1 Sebelum murid masuk makmal dan bilik sains: a. Beratur di luar makmal dan bilik sains sehingga guru benarkan masuk. b. Murid diminta meletakkan beg atau bekalan makanan/ minuman di luar makmal dan bilik sains dan hanya membawa bahan yang diperlukan untuk aktiviti P&P. 9.7.2 Semasa murid berada dalam makmal dan bilik sains: a. Murid masuk dan duduk dalam makmal dan bilik sains dengan tertib. b. Guru mengingatkan murid tentang bahaya yang mungkin berlaku sepanjang eksperimen. Oleh itu semua prosedur eksperimen perlu dipatuhi sepanjang masa.

PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS 130

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

c. Murid-murid dibahagikan kepada kumpulan kecil yang terdiri daripada 24 orang dalam satu kumpulan. Setiap kumpulan akan melantik seorang ketua mengikut giliran. d. Ahli kumpulan diberi tugasan seperti mengambil peralatan, mencatat keputusan, menulis laporan dan mengemas semula peralatan sains. Setiap tugasan akan digilirkan pada semua ahli kumpulan. e. Murid menjalankan eksperimen mengikut prosedur yang betul. f. Pastikan murid dapat mengurus masa secara berkesan semasa eksperimen dijalankan.

g. Pembantu Makmal sentiasa mengawasi pelaksanaan eksperimen terutama yang melibatkan penggunaan haba dan bahan kimia. h. Guru sentiasa bergerak dan memantau dari satu kumpulan ke kumpulan murid yang lain dan menggalakkan semua murid melibatkan diri dalam eksperimen yang dijalankan. i. Guru menggalakkan murid dari setiap kumpulan membuat analisis secara percambahan idea tanpa memberi kesimpulan terus kepada murid. Guru memberi peluang kepada murid untuk mengulangi eksperimen jika eksperimen itu tidak berjaya. dengan murid mengapa eksperimen itu tidak

j.

k. Guru berbincang berjaya. l.

Murid digalakkan untuk menyiapkan laporan dan membentangkan hasil eksperimen yang lengkap dan guru memastikan murid yang berlainan yang membuat pelaporan pada setiap kali pembentangan.

m. Guru digalakkan menggunakan peralatan ICT semasa melaksanakan P&P. n. Guru selalu mengaitkan set induksi dan konsep/ aplikasi sains dengan kehidupan harian. o. Guru memastikan murid memadam papan tulis, membersih meja, mengemas dan membuang sampah pada akhir eksperimen.

9.8

Pentaksiran Kerja Amali Sains (PEKA)


9.8.1 Konsep PEKA Sains terdiri daripada PEKA Sains UPSR, Sains PMR, Sains SPM, Sains Tambahan, Fizik, Kimia dan Biologi. PEKA Sains ialah pentaksiran berasaskan sekolah yang dilaksanakan di peringkat sekolah sebagai sebahagian daripada proses pengajaran dan pembelajaran yang dijalankan di dalam makmal dan bilik sains.

131 PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

9.8.2 Objektif PEKA Sains PEKA Sains dilaksanakan untuk membolehkan murid: a. Menguasai kemahiran saintifik. b. Memperkukuhkan teori dan konsep sains. c. Memupuk amalan sikap saintifik dan nilai murni.

9.8.3

Ciri-ciri PEKA Sains 9.8.3.1 Keserasian dengan kehendak kurikulum Format pentaksiran direkabentuk dengan mengambil kira ahiran saintifik, sikap saintifik dan nilai murni yang ingin diperkembangkan dalam proses pengajaran dan belajaran sains. 9.8.3.2 Berpusatkan pelajar PEKA sains memberi peluang kepada murid untuk ditaksir apabila mereka telah bersedia untuk ditaksir. Ini membolehkan pentaksiran dilaksanakan dalam keadaan tenang, selesa dan selaras dengan rancangan pengajaran guru. 9.8.3.3 Telus dan terbuka PEKA sains mengetahui: memberi peluang kepada murid untuk

a. Perkara yang ditaksir. b. Bagaimana perkara itu ditaksir. c. Bila perkara itu ditaksir. d. Di mana perkara itu ditaksir. 9.8.3.4 Bolehlaksana dan sistematik Format pentaksiran PEKA ini telah mengambil kira aspekaspek berikut: a. Kebolehlaksanaan. b. Kebolehtadbiran. 9.8.3.5 Pelbagai instrumen Tujuan menggunakan pelbagai instrumen adalah untuk menghasilkan lebih banyak evidens yang akan memberikan gambaran yang menyeluruh dan lebih tepat tentang prestasi
PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS 132

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

pembelajaran murid. Antara instrumen yang boleh digunakan ialah pemerhatian, kaji selidik, senarai semak, projek, laporan amali, temu bual, folio dan lain-lain. 9.8.3.6 Berterusan dan Formatif Pentaksiran dilakukan berterusan dari Tahun 3 hingga Tahun 6 bagi calon UPSR, dari Tingkatan 1 hingga Tingkatan 3 bagi calon PMR dan dari Tingkatan 4 hingga 5 bagi calon SPM. Sepanjang tempoh pentaksiran PEKA, murid diberi peluang untuk memperoleh pengetahuan dan pengalaman dalam perkara yang ditaksir. Murid juga diberi peluang untuk memperbaiki skor yang diperoleh. 9.8.3.7 Kesahan dan kebolehpercayaan Kesahan merujuk kepada sejauh mana skor pentaksiran itu dapat menggambarkan cukup cakup dan kerelevanan tentang perkara yang ditaksir. Ini dapat ditentukan dengan menetapkan perkara yang ditaksir adalah terangkum dalam Huraian Sukatan Pelajaran. Kebolehpercayaan merujuk kepada sejauh mana skor pentaksiran itu tepat dan tekal. Kesahan dan kebolehpercayaan skor pentaksiran ini dipastikan melalui pelaksanaan mekanisma penyelarasan dan pemantauan. 9.8.3.8 Pelaporan positif Skor yang dilaporkan menunjukkan tahap penguasaan murid dan ini boleh diperbaiki dan dipertingkatkan dari masa ke semasa. 9.8.3.9 Pemantauan berterusan Pemantauan dilakukan secara berterusan bertujuan untuk memastikan PEKA sains dilaksanakan dan mengikut prosedur yang ditetapkan. 9.8.4 Pengoperasian PEKA Pengoperasian PEKA dilaksanakan seperti berikut: 9.8.4.1 Perancangan Perancangan yang teliti dilaksanakan antara Lembaga Peperiksaan, Jabatan Pelajaran Negeri dan Pelaksana PEKA yang telah dilantik. 9.8.4.2 Penataran Penataran ialah pendedahan tentang konsep, kerangka dan pengoperasian program PEKA kepada pihak yang terlibat dengan pelaksanaan PEKA seperti pentadbir sekolah, pemantau, penyelaras, pentaksir sekolah dan murid-murid

133 PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

tentang pelaksanaan PEKA. 9.8.4.3 Pelaksanaan pentaksiran Pelaksanaan PEKA ialah mentaksir perkara yang hendak ditaksir dalam PEKA mengikut prosedur yang telah ditetapkan seperti dalam Buku Panduan PEKA. 9.8.4.4 Penyelarasan Penyelarasan ialah satu proses untuk memastikan pentaksiran PEKA dilaksanakan dengan cara yang betul dan seragam dari segi kefahaman peraturan penskoran, penggunaan peraturan penskoran dan pemberian skor. 9.8.4.5 Pemantauan Pemantauan ialah satu proses mendapatkan maklumat dan memastikan program PEKA dilaksanakan mengikut prosedur yang telah ditetapkan. 9.8.4.6 Pengesanan Pengesanan ialah proses menilai program PEKA dari segi pencapaian objektif, kekuatan dan kelemahan serta impaknya untuk tujuan memperbaik program itu. 9.8.4.7 Laporan Penyelaras, Pemantau, Pengesan dan Jabatan Pendidikan Negeri akan membuat laporan mengenai pelaksanaan PEKA untuk penambahbaikan. 9.8.5 Penjaminan Kualiti PEKA sains berperanan sebagai mekanisma untuk memastikan objektif bagi mata pelajaran ini dapat direalisasikan dan menepati kualiti yang dihasratkan. Pensijilan akan dibuat dan dikeluarkan oleh sekolah seiring dengan penghantaran skor PEKA ke Lembaga Peperiksaan.

PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS 134

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

9.8.6

Carta alir pengurusan dan pengendalian peka


MULA

PENATARAN DI PERINGKAT PUSAT

PENATARAN DI PERINGKAT JPN

PELAKSANAAN PEKA

PENAMBAHBAIKAN

PENYELARASAN

PEMANTAUAN

PENGESANAN

LAPORAN

PENGURUSAN SKOR

PENSIJILAN SEKOLAH

TAMAT

135 PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS

Bab 9 - Pengurusan Pengajaran Dan Pembelajaran Sains

9.9

Fungsi-Fungsi Lain Makmal Dan Bilik Sains Selain melaksanakan eksperimen, makmal dan bilik sains juga boleh berfungsi sebagai tempat untuk: 9.9.1 Pameran a. Mempamerkan bahan-bahan projek sains yang dihasilkan oleh muridmurid seperti buku skrap, folio dan model dari bahan terbuang. b. Mempamerkan alat-alat, bahan-bahan, carta-carta dan model-model 3 dimensi yang digunakan sebagai bahan bantu mengajar dalam pengajaran dan pembelajaran sains. c. Selain itu, ia juga berfungsi sebagai tempat untuk mempamerkan informasi penting dan menimbulkan kesedaran sivik kepada warga sekolah dan masyarakat tentang penyebaran wabak penyakit berjangkit dan berbahaya kepada kesihatan manusia seperti Influenza A H1N1 (Selesema Babi) , Demam Denggi, Severe Acute Respiratory Syndrome SARS (Selesema Burung) dan lain-lain serta langkah-langkah pencegahan dan kawalan penyakit terbabit. d. Sebagai tempat mengadakan pameran dan 9.9.2 pertandingan rekacipta dan projek sains sempena minggu sains sekolah dan tempat tayangan video mengenai bahaya dadah dan kemudaratan merokok serta menayangkan video astronomi dan national geographic.

Taman Sumber Sains Fungsi lain makmal dan bilik sains adalah untuk mewujudkan satu taman sumber sains yang objektifnya menyedarkan murid-murid dan warga sekolah tentang mesra alam dan kecintaan terhadap khazanah alam sekitar. a. Mewujudkan satu taman herba yang ditanam dengan pokok-pokok yang boleh digunakan untuk perubatan radisional seperti misai kucing, serai wangi, kunyit, pegaga, tongkat ali, kacip fatimah dan lain-lain. b. Mengadakan Taman Kimia supaya murid-murid dapat lihat pertumbuhan pelbagai jenis hablur garam berwarna-warni dalam larutan natrium silikat. c. Menyediakan akuarium atau balang kaca atau kolam untuk memelihara ikan hiasan dan tumbuhan air bagi mengkaji ekosistem. d. Mewujudkan satu taman mini burung bagi tujuan mengkaji pengkelasan dan habitat haiwan tersebut.

PANDUAN PENGURUSAN & KESELAMATAN MAKMAL SAINS 136