Anda di halaman 1dari 100

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

TAJUK 1 PENGENALAN PENDIDIKAN KHAS


1.0 SINOPSIS Tajuk ini membincangkan secara am tentang kanak-kanak berkeperluan khas yang berada di prasekolah pendidikan khas. Tumpuan tajuk ini diberi kepada misi pendidikan khas, akta pendidikan, akta pendidikan khas dan isu-isu pendidikan khas. 1.1 HASIL PEMBELAJARAN 1. 2. mengenal pasti klasifikasi kanak-kanak berkeperluan khas mengenal pasti jenis dan ciri-ciri kanak-kanak berkeperluan khas bagi membolehkan tindakan lanjut dapat diambil teruatama semasa kanakkanak tersebut berada di prasekolah 3. 4. menyatakan misi, akta pendidikan dan akta pendidikan khas mengenal pasti perbezaan individu dan cara melayani kanak-kanak berkeperluan khas di prasekolah pendidikan khas 1.2 KERANGKA TAJUK-TAJUK
PENGENALAN PENDIDIKAN KHAS

DEFINISI DAN KONSEP PENDIDIKAN KHAS

FALSAFAH PENDIDIKAN KEBANGSAAN

FALSAFAH PENDIDIKAN KHAS

VISI PENDIDIKAN KHAS

MISI PENDIDIKAN KHAS

AKTA PENDIDIKAN

AKTA PENDIDIKAN KHAS

ISU-ISU PENDIDIKAN KHAS

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) 1.3 PENGENALAN Minat terhadap Pendidikan Khas di Malaysia bermula pada tahun 1920an dalam kalangan sukarelawan yang terlibat dalam pembukaan sekolah-sekolah cacat penglihatan dan pendengaran. Laporan Jawatankuasa Kabinet yang mengkaji Perlaksanaan Dasar Pelajaran melalui Perakuan 169 merupakan satu titik tolak yang membawa kepada satu penekanan dan tumpuan yang lebih jelas kepada perkembangan Pendidikan Khas di Malaysia. Perakuan ini menyebut:

"Dengan adanya kesedaran bahawa kerajaan seharusnya bertanggungjawab terhadap pendidikan kanak-kanak cacat adalah diperakukan kerjaan hendaklah mengambil alih sepenuhnya tanggungjawab pendidikan itu dari pihak-pihak persatuan yang mengendalikannya pada masa ini. Disamping itu penyertaan o/eh badan-badan sukarela dalam memajukan pendidikan kanak-kanak cacat hendaklah terus digalakkan." 1.4 DEFINISI DAN KONSEP PENDIDIKAN KHAS yang bercorak individu yang direka untuk memenuhi keperluan-

"Pengajaran

keperluanpendidikan yang berkaitan dengan murid-murid kurang upaya.Pendidikan Khas menyediakan peluang- peluang pembelajaran yang tidak dapat disediakan dalam kurikulum yang baku atau biasa." (Culcutta,R.A.,Tompkins J.R.Fundamentals of Special Education,1999) Orang berminat mengkaji tentang pendidikan khas mungkin kerana mereka mempunyai anak atau ahli keluarga yang memerlukan perkhidmatan khas atau mereka ingin menjadi sukarelawan membantu badan-badan terlibat dengan mendidikan kanak-kanakberkeperluan khas atau mereka yang ingin menjadi guru pendidikan khas di sekolah rendah atau menengah. Apakah pendidikan khas? Untuk memahami oleh pakar-pakar dalam bidang ini. apa itu pendidikan khas adalah wajar kita meninjau beberapa definisi yang dikemukakan

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Mengikut Hallahan dan Kauffman(2006), pendidikan khas didefinisikan sebagai satu bentuk pendidikan yang disediakan untuk memenuhi keperluan kanak-kanak berkeperluan khas. Gargiulo (2003): Pendidikan khas merupakan program pengajaran khusus yang direka bentuk bagi memenuhi keperluan pelajar luar biasa. Ia mungkin memerlukan penggunaan bahan-bahan, peralatan dan kaedah pengajaran khusus. Friend (2005): Pendidikan khas adalah pengajaran yang direka bentuk khusus bagi memenuhi keperluan kanak-kanak yang kurang upaya.Pengajaran ini mungkin dikelolakan dalam bilik darjah, di rumah, di hospital atau institusi lain. Mansor (2005): Program pendidikan khas di Malaysia merupakan satu usaha yang berterusan untuk menggalakkan perkembangan optima seseorang sebagai seorang yang berkemahiran, Heward (2003): Pendidikan khas dijelaskan daripada beberapa sudut, iaitu: SIAPA? Ia adalah guru yang dilatih khusus untuk mengajar kanak-kanak yang memerlukan pendidikan khas. Guru-guru ini telah menerima latihan khusus tentang psikologi, kaedah mengajar, kaedah penilaian dan ilmu-ilmu lain yang berkaitan dengan kanak-kanak berkeperluan khas. Bersama dengan guru pendidikan khas, pakar-pakar lain juga terlibat dalam pendidikan khas yang terdiri daripada ahli psikologi sekolah, terapis bahasa, kaunselor, terapis fizikal dan lain-lain. Pakar-pakar ini bekerja dengan guru pendidikan khas serta keluarga pelajar terbabit dengan tujuan membantu. APA? Secara umum, kurikulum pendidikan khas tidak jauh berbeza daripada kurikulum yang diikuti oleh STPM. Bagaimana pun, bagi pelajar yang mengalami masalah pembelajaran tertentu memerlukan kurikulum yang telah diubahsuai. Contohnya, sesetengah pelajar kurang upaya perlu diajar memakai baju, makan, membersihkan diri sendiri, membaca dan menulis dalam braille, menggunakan bahasa isyarat, bercampur gaul dengan orang lain dan sebagainya. Oleh itu, kurikulum perlu diubahsuai untuk mengambil kira pengajaran pengetahuan dan kemahiran tertentu. 3 pelajar biasa. Contohnya, pelajar bermasalah penglihatan atau bermasalah pendengaran menduduki peperiksaan PMR, SPM dan

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

DI MANA? Pelajar yang mengikuti pendidikan khas mungkin ditempatkan dalam kelas bersama dengan pelajar biasa atau ditempatkan dalam kelas berasingan atau sekolah berasingan. Bagaimana pun, isu penempatan kanak-kanak berkeperluan khas masih dipertikaikan [Kita akan membincang isu ini dengan lebih mendalam Secara umum kanak-kanak yang memerlukan pendidikan khas selalunya memiliki ciri-ciri tertentu yang menghalang mereka mengikuti persekolahan seperti kanak-kanak biasa. Mereka memiliki satu atau gabungan kecacatan atau kekurangan atau kelemahan sama ada daripada segi fizikal, deria, mental, emosi, sosial, kesihatan atau tingkah laku jika dibandingkan dengan kanak-kanak biasa. Justeru itu, kanak-kanak ini dikatakan bermasalah. Mereka memerlukan satu bentuk pendidikan yang sesuai untuk dapat belajar dengan kecacatan atau kekurangan atau kelemahan yang dimiliki. Dengan kata lain, pendidikan khas adalah satu perkhidmatan pendidikan yang dibentuk khas untuk memenuhi keperluan kanak-kanak ini. 1.5 Falsafah Pendidikan Kebangsaan di Malaysia adalah satu usaha berterusan ke arah

Pendidikan

memperkembangkan lagi potensi individu secara menyeluruh dan bersepadu untuk mewujudkan insan yang seimbang dan harmonis dari segi intelek, rohani, emosi dan jasmani. Usaha ini adalah bagi melahirkan rakyat Malaysia yang berilmu pengetahuan, berakhlak mulia, bertanggungjawab, berketrampilan dan berkeupayaan mencapai kesejahteraan diri serta memberi sumbangan terhadap keharmonian dan kemakmuran keluarga, masyarakat dan negara."

1.6

Falsafah Pendidikan Khas

Falsafah Pendidikan Khas mempunyai matlamat yang sama dengan Falsafah Pendidikan Kebangsaan yang meliputi semua aspek pendidikan. Ia menyediakan perkembangan optima kanak-kanak dengan keperluan-keperluan khas agar dapat berfungsi sebagai individu yang berkemahiran, 4 berdikari, berhaluan, boleh

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) merancang, mengurus kehidupan sendiri, boleh menyedari potensi sendiri dan boleh menyesuaikan diri dalam masyarakat." Huraian Falsafah Pendidikan Khas

Melaksanakan prinsip-prinsip yang terkandung dalam Falsafah Pendidikan Khas Memperseimbangkan peluang-peluang pendidikan dalam aspek peruntukan kewangan, pakar khidmat sokongan khas, peruntukan fizikal, pembangunan dan lain-lain.

Menyediakan perkembangan kemahiran intelek dan psikomotor secara menyeluruh dan bersepadu untuk menghasilkan individu yang terpelajar dan seimbang dalam masyarakat.

Menekankan Pendidikan Bagi Semua (Education for all). Segala program yang dirancang dan dibentuk hendaklah berlandaskan kebolehan kefungsian, bukan kepada kategori / labelling. Memperkukuhkan keadaaan bahawa kanak-kanak dengan keperluan-

keperluan khas pada asasnya adalah kanak-kanak dan pergaulan berterusan dengan kanak-kanak biasa adalah berfaedah; kelas khas rancangan percantuman, normalisasi, persekitaran yang tidak terhad, intergrasi sosial, intergrasi berfungsi, intergrasi setempat dan pengsealiran (mainstreaming).

Menghasilkan individu yang mempunyai kesedaran, semangat, kesetiaan, aspirasi dan nilai yang tinggi agar dapat bersatu dan membentuk perpaduan di kalangan masyarakat majmuk.

Menghasilkan sumber tenaga manusia untuk pembangunan ekonomi negara. Menyediakan individu yang mempunyai nilai moral yang tinggi, sahsiah yang baik, bertanggungjawab, berdisiplin dan progresif agar dapat memberi sumbangan dalam pembangunan bangsa dan negara.

Menyediakan kanak-kanak dengan keperluan-keperluan pendidikan khas dengan program seperti yang diberi kepada kanak-kanak biasa dan belajar bersama-sama mereka.

Pendidikan

khas

adalah

sebahagian

dari

pendidikan

biasa

dengan

pengubahsuaian dimana perlu.

Melaksanakan Rancangan Pendidikan Individu (IEP). 5

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Mewujudkan norma-norma yang berteraskan keperluan-keperluan khas dari aspek tenaga pendidikan khas dan tenaga khidmat sokongan khas seperti jurupulih pertuturan/bahasa, guru khas audiologi/guru khas pakar perunding, guru khas beredar (intinerant teacher) dan lain-lain.

Menekankan pendekatan pendidikan dan pemulihan yang terdiri daripada pasukan multi disciplinary. Menekankan pembekalan perkhidmatan-perkhidmatan yang bersifat

pencegahan awal daripada yang bersifat pemulihan.

Mewujudkan program transisi bagi murid-murid dan pelajar-pelajar dengan keperluan-keperluan pendidikan khas untuk mendapatkan penyesuaian dalam budaya kerja.

Menghasilkan

program-program

yang

berteraskan

pra-vokasional

dan

vokasional supaya murid-murid dan pelajar-pelajar dengan keperluankeperluan pendidikan khas mempunyai kemahiran-kemahiran bekerja sendiri.

Menghasilkan Menentukan

perkhidmatan-perkhidmatan supaya pelajar-pelajar

program

yang

menekankan khas

kepada pelbagai model perkhidmatan.

dengan

keperlaun-keperluan

rancangan percantuman sekolah biasa terlibat dalam cadangan kombinasi mata pelajaran efektif di tingkatan IV untuk persediaan peperiksaan SPM.

Menentukan perlaksanaan kombinasi mata pelajaran efektif di tingkatan IV di sekolah menengah khas untuk persediaan SPM. Menentukan supaya sebilangan pelajar-pelajar dengan keperluan-keperluan pendidikan khas cacat penglihatan dan rabun dapat mengambil peperiksaan SPM(Vokasional).

Menentukan

pelajar-pelajar dengan

keperluan pendidikan khas cacat

pendengaran di sekolah menengah pendidikan khas mengambil peperiksaan Majlis Latihan Vokasional Kebangsaan Kementerian Sumber Manusia.

Menentukan

sebilangan

pelajar-pelajar

dengan

keperluan-keperluan

pendidikan khas cacat pendengaran di SMP Khas Vokasional mengambil peperiksaan SPMV dan MLVK.

Menentukan pelajar-pelajar dengan keperluan-keperluan pendidikan khas cacat pendengaran di kelas-kelas khas rancangan percantuman mengambil peperiksaan Majlis Latihan Vokasional Kebangsaan Kementerian Sumber Manusia di bawah sayap Vokasional 6

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Berdasarkan Falsafah Pendidikan Negara,semua kanak-kanak berhak untuk mendapatkan pendidikan yang sempurna mengikut keupayaan masing-masing (En. Abd Rahim BiN Talib,2007). Menyediakan peluang yang sama kepada pelajar-pelajar khas seperti yang

diberi kepada pelajar-pelajar biasa Menyelaraskan sistem pendidikan untuk memenuhi matlamat negara

melahirkan masyarakat yang bersatu padu, berdisiplin dan terlatih

Matlamat Pendidikan Khas Menyuburkan keupayaan intelek, emosi, sosial dan jasmani kanak-kanak

luar biasa Memperkembangkan kecekapan ekonomi yang asas supaya kanak-kanak

khas menjadi pekerja berguna dalam masyarakat Mencegah sesuatu ketidakbolehan supaya tidak menjadi suatu kecacatan Mengubah sikap negatif terhadap pembelajaran dengan mengembang atau

memulihkan perasaan yakin diri di kalangan kanak-kanak khas Mengeratkan kanak-kanak khas dengan masyarakat biasa supaya mereka

dapat diterima oleh masyarakat

1.7

Visi Pendidikan Khas perkhidmatan khas ke arah yang Pendidikan berkualiti kepada hidup murid-murid dengan Kebangsaan. kecemerlangan sejajar

Menyediakan berkeperluan Falsafah

ISI Pendidikan Khas

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

1.8 Misi Pendidikan Khas (a) Menyediakan pendidikan yang berkualiti kepada murid dengan keperluan khas untuk menjadikan mereka insan yang berdikari, berjaya dalam hidup dan memberi sumbangan bakti kepada masyarakat dan negara (b) (c) (d) (e) (f) (g) Membangunkan modal insan berkeperluan khas yang cemerlang Sistem pendidikan yang berkualiti, relevan dan holistik; Perkembangan potensi diri ke tahap optimum; Keupayaan berdaya saing dan kebolehpasaran; Nilai-nilai murni sebagai warganegara yang bertanggungjawab; dan Perkongsian pintar dengan pelbagai pihak.

1.9 Akta Pendidikan Akta Pendidikan khas Laporan Jawatankuasa Kabinet 1979-1984 Perakuan 169 Laporan Jawatankuasa Kabinet lahir daripada perakuan Deklarasi Universal Hak Asasi Manusia pada tahun 1948. Laporan ini diperkukuhkan lagi oleh Deklarasi Dunia Tentang PendIdikan Untuk Semua 1990 yang dibuat di Jomtien Thailand. Lanjutan itu lahirlah Seksyen 41 daripada Akta Pendidikan 1996. 1.10 Akta Pendidikan Khas

Akta pelajaran 1961 disemak semula dan digantikan dengan Akta Pendidikan 1996. Satu bab khusus mengenai Pendidikan khas telah dimasukkan dalam akta tersebut yang menyarankan bahawa: 40.Menteri hendaklah mengadakan pendidikan khas di sekolah khas yang ditubuhkan di bawah perenggan 34(1)(b) atau mana-mana sekolah rendah atau menengah yang difikirkan oleh menteri sesuai manfaat 41.1 tertakluk kepada sub seksyen (2) dan(3) menteri boleh melalui peraturanperturan menetapkan: 1. 2. Tempoh pendidikan rendah dan menengah yang sesuai dengan keperluan murid yang menerima pendidikan khas Kurikulum yang hendak digunakan berhubung dengan pendidikan khas 8

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) 3. Kategori murid yang memerlukan pendidikan khas dan kaedah yang sesuai bagi pendidikan murid dalam kategori sekolah khas dan apa-apa perkara yang difikirkan oleh menteri suaimanfaatkan atau perlu bagi maksud topik ini. Seksyen 40 dan seksyen 41 dalam akta 1996 dilihat oleh pelbagai pihak sebagai era baru dalam dunia pendidikan khas kerana Menteri Pelajaran dikehendaki membuka kelas jika ada permintaan daripada masyarakat. Akta ini juga memperuntukan kuasa kepada menteri untuk menentukan tempoh persekolahan dan kandungan kurikulum untuk keperluan pendidikan khas. Amalan pada masa ini kanak-kanak berkeperluan khas dibenarkan bersekolah sehingga umur 19 tahun. LAYARI INTERNET Buat nota dalam bentuk pengurusan grafik tentang akta pendidikan khas berkaitan pendidikan prasekolah pendidikan khas di dalam dan luar negara berpandukan laman sesawang yang anda layari. 1.11 ISU - ISU PENDIDIKAN KHAS (a) Sokongan Pihak Pengurusan dan Pentadbiran Sekolah Isu sokongan daripada pihak pengurusan dan pentadbiran sekolah adalah sangat penting dalam sesebuah sekolah Program Pendidikan Khas Integrasi memandangkan pihak inilah yang paling hampir dengan program pendidikan khas. Masalah pihak pentadbiran yang masih kurang memberi sokongan kepada program pendidikan khas bukan sahaja menjadi masalah beberapa buah sekolah malah mencakupi beberapa sekolah lain. Kurangnya sokongan pihak pentadbiran boleh dilihat dari segi layanan pihak pentadbir terhadap guru dan murid pendidikan khas sebagai golongan kelas kedua. (b) Peruntukan kewangan Kurangnya peruntukan kewangan bagi kelas pendidikan khas untuk menambahbaik dari aspek frasarana fizikal, peralatan dan kemudahan terutama bahan bantu mengajar. 9

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

(c) Menduduki Peperiksaan Sikap kurang senang pihak pentadbir apabila murid pendidikan khas mengikuti peperiksaan awam di mana ia akan menjatuhkan graf peperiksaan awam sekolah. Berhubung dengan isu murid bermasalah pembelajaran menduduki peperiksaan awam, ada dalam kalangan sekolah kurang senang akan keadaan tersebut. Ini kerana murid pendidikan khas ini akan menjatuhkan statistik markah peperiksaan awam sekolah dan sekaligus memburukkan prestasi sekolah. Oleh itu, murid pendidikan khas tidak perlu mengambil peperiksaan awam memandangkan perkara ini juga tidak wajib untuk mereka. (d) Pembangunan Fizikal Aspek pembangunan fizikal sesebuah sekolah yang tidak mengikut keperluan murid pendidikan khas. Isu ini boleh dilihat pada sekolah-sekolah lama dan juga pembukaan program pendidikan khas semata-mata untuk memenuhi keperluan pertambahan murid di sesebuah kawasan sekolah itu. Secara fizikalnya Program Pendidikan Khas Integrasi boleh dilihat dari segi masalah ruang. Ruang yang diperuntukan adalah satu baris blok bangunan sekolah di mana setiap satu kelas atau lebih dikenali sebagai stesen menempatkan tiga buah kelas yang setiapnya terdiri daripada enam hinggah lapan orang murid. Bilangan murid dalam satu stesen adalah kurang sesuai dan agak sesak bagi murid pendidikan khas bermasalah pembelajaran yang mana ada di antara mereka mengalami masalah Hiperaktif, ADHD dan bermasalah emosi. Murid murid seperti ini memerlukan satu ruang yang agak luas bagi membantu mereka dari segi perkembangan emosi serta perubahan tingkah-laku mereka. Semasa proses pengajaran dan pembelajaran, ruang yang terhad sedikit sebanyak membataskan bukan sahaja pergerakan murid malah pergerakan guru. Batasan pergerakan ini tidak memberi ruang dan peluang kepada murid untuk melakukan aktiviti pergerakan dalam bilik darjah. Contohnya, guru ingin membuat pertandingan secara berkumpulan dalam menyiapkan latih tubi matematik di papan putih. Aktiviti seperti ini bukan sahaja menyeronokkan murid kerana murid perlu bergerak tetapi meriah dengan sorakan rakan lain.

10

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) (e) Kesediaan Guru Kesediaan guru dalam membentuk kemahiran, kecekapan dan latihan dalam menangani murid berkeperluan khas ini. Ada di antara guru tersebut kurang berkemahiran atau tidak tahu bagaimana menangani atau menyediakan aktiviti pengajaran dan pembelajaran yang lebih spesifik kepada masalah pembelajaran yang lebih spesifik bagi setiap murid tersebut. Ini kerana kebanyakkan guru yang sudah lama mengajar terdiri daripada mereka yang bukan opsyen pendidikan khas dan hanya mengikuti beberapa kursus di awal penglibatan mereka dalam program ini. (f) Bahan Bantu Mengajar Kurangnya bahan bantu mengajar yang sesuai serta boleh mengembangkan kemahiran murid juga boleh menjadi faktor kelewatan penerimaan murid terhadap pembelajaran. Pada kebiasaannya guru hanya menggunakan pendekatan seperti mana murid kelas perdana cuma tahap pengajaran diubah sesuai dengan murid. Pendekatan latih tubi ini sesuai bagi dalam kalangan murid yang sudah boleh memegang pensel, mengenal nombor atau huruf asas. Bagaimana pula dengan murid yang tidak berupaya memegang pensel atau bercakap. (g) Peningkatan Profesionalisme Guru Bagi memastikan kemahiran serta pengetahuan setiap guru pendidikan khas bermasalah pembelajaran adalah bersifat up to date terhadap bidang mereka. Di samping itu, Dasar Pendidikan Khas atau pekililing yang berkenaan yang sedia ada perlu melalui transformasi yang lebih komprehensif seperti mana di Amerika, Individual of Disability Education Act, 2004. (g) Perkongsian Pintar Kurang atau tidak wujudnya perkongsian pintar di antara pihak Sekolah Pendidikan Khas Bermasalah Pembelajaran dengan Pihak Bukan Kerajaan (NGO) seperti The National Autism Society of Malaysia (NASOM), KIWANIS, Sri Mengasih serta pihak swasta yang lain menyebabkan sekolah-sekolah tersebut adalah tidak setanding dengan kemudahan, infrastuktur serta kemahiran yang mereka miliki. Pihak NASOM misalnya sebuah NGO yang pakar dalam melatih kanak-kanak Autisme yang pada 11

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) kebiasaanya alat mereka lebih canggih dan terbaru. Perkongsian kepakaran dan maklumat diantara pihak NGO dengan Jabatan Pendididkan khas atau Jabatan Pelajaran Negeri boleh membantu dalam mengurangkan masalah kekurangan kepakaran serta kekurangan bahan mengajar di sekolah-sekolah khas. Perkongsian secara berterusan ini juga perlu bagi pihak sekolah atau Jabatan Pelajaran Negeri mendapatkan maklumat untuk memberikan alternatif kepada ibubapa dalam menempatkan anak mereka ke pusat latihan di NGO. Ini kerana terdapat beberapa ibubapa hanya melihat sekolah sekolah kerajaan sebagai tempat mereka menyekolahkan anak mereka sedangkan anak mereka memerlukan lebih perhatian serta terapi pertuturan atau pergerakkan. (h) Pandangan Ibu Bapa Terhadap Guru & Sekolah Pendidikan Khas Ada dalam kalangan ibu bapa yang memandang rendah akan peranan dan profesion sebagai guru pendidikan khas. Sikap sebegini akan memburukkan hubungan kedua dua pihak dan secara tidak langsung akan memberi kesan dalam proses pengajaran dan pembelajaran kerana secara psikologinya guru akan mula kurang bermotivasi dalam pengajarannya. Justeru itu, kedua dua pihak iaitu pihak guru dan juga ibu bapa perlu bersikap professional akan peranan masing masing dan perlu ada give and take. PERBINCANGAN Berpandukan Akta Pendidikan 1996, bagaimanakah peraturan pendidikan khas yang boleh diaplikasi di sekolah aliran perdana bagi mewujudkan kelas khas dalam bentuk peta minda. REHAT

PERBINCANGAN 1. Sejauh manakah isu-isu pendidikan khas yang dihadapi mempengaruhi sistem pengurusan dan pentadbiran pendidikan khas di sekolah anda berdasarkan akta dan peraturan pendidikan khas? 2. Bagaimanakah pihak sekolah menangani isu-isu pendidikan khas bagi meningkatkan sistem pengurusan di sekolah anda?

12

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) BUKU RUJUKAN

Dharta Ranu Wijaya, Juang Sunanto, Zaenal Alimin, Mohd. Mokhtar Tahar, Mohd. Hanafi Mohd. Yassin, & Safani Bari, (2010). Praktik-praktik terbaik pendidikan untuk semua: Isu-isu pendidikan khusus di Indonesia dan Malaysia. Bandung: Rizqi Press. Sorrells, A.M., Rieth, H.J. & Sindelar, P.T. (2003) Critical Issues in Special Education: Access, Diversity, and Accountability 1st ed. Boston: Allyn & Bacon Ysseldyke, J., Algozzine B. & Thurlow, M.L. (1999) Critical Issues in Special Education 3rd ed. Wadsworth Publishing TAMAT

TAJUK 2 KLASIFIKASI KANAK-KANAK BERKEPERLUAN


13

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

KHAS

2.0

SINOPSIS

Dalam Bahasa Inggers, istilah kanak-kanak bekeperluan khas dinamakan children with exceptional needs atau secara ringkas exceptional children. Pelbagai istilah lain telah digunakan untuk kanak-kanak bekeperluan khas dan antaranya ialah; kanak-kanak istimewa (special children), kanak-kanak luar biasa, kanak-kanak kurang upaya (children with disabilities), kanak-kanak cacat (handicapped children), kanak-kanak abnormal (abnormal children), kanak-kanak bermasalah (children with impairments), kanak-kanak kelainan upaya dan kanak-kanak terbantut pertumbuhan atau perkembangan. 2.1 HASIL PEMBELAJARAN 1. 2. mengenal pasti klasifikasi kanak-kanak berkeperluan khas mengenal pasti jenis dan ciri-ciri kanak-kanak berkeperluan khas bagi membolehkan tindakan lanjut dapat diambil terutama semasa kanakkanak tersebut berada di prasekolah 3. mengenal pasti perbezaan individu dan cara melayani kanak-kanak berkeperluan khas di prasekolah pendidikan khas 2.2 KERANGKA TAJUK-TAJUK
Klasifikasi Klasifikasi Kanak-kanak Kanak-kanak Berkeperluan Berkeperluan Khas Khas

Kurang Upaya Kurang Upaya Pendengaran Pendengaran

Kurang Upaya Kurang Upaya Penglihatan Penglihatan

Kurang Upaya Kurang Upaya Pertuturan Pertuturan

Kurang Upaya Kurang Upaya Mental Mental

Kurang Upaya Kurang Upaya Mental Mental

2.3

Pengenalan 14

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Ramai pakar pendidikan khas di merata dunia, menggunakan klasifikasi yang dicadangkan oleh IDEA (1990) di Amerika Syarikat untuk mengklasifikasi kanakkanak berkeperluan khas. IDEA (PL 105-117) mencadangkan 13 kategori kurang upaya (disability). Untuk tujuan kursus ini, kanak-kanak berkeperluan khas di kategorikan kepada 8 kategori sahaja. Untuk memudahkan perbincangan beberapa kategori telah dicantumkan. Dalam sebuah kelas biasa, guru akan mengajar pelajar daripada pelbagai latar belakang dan budaya. Pelajar mungkin terdiri daripada keluarga berpendapatan tinggi dan pelajar daripada keluarga berpendapatan rendah. Begitu juga dengan kanak-kanak berkeperluan khas. Mereka juga berlainan. Sesetengah orang tidak begitu setuju kanak-kanak berkeperluan khas dikategorikan dan diberi nama tertentu kerana ia mungkin mewujudkan persepsi stereotaip terhadap sesuatu kumpulan. Sebaliknya, mengkategorikan kanak-kanak berkeperluan khas membolehkan seseorang mengkaji dengan mendalam sesuatu kategori. Ini akan menambahkan kefahaman tentang ciri-ciri individu dalam sesuatu kategori dan langkah-langkah yang patut diambil untuk merealisasi potensi mereka. 2.4 Kanak-kanak berkeperluan khas 2.4.1 Kanak-kanak Kurang Upaya Pendengaran atau Bermasalah Pendengaran Kanak-kanak kurang upaya pendengaran terbahagi kepada beberapa kumpulan berdasarkan tahap kehilangan deria pendengaran. Kehilangan deria pendengaran dibezakan sama ada seseorang itu boleh mendengar bunyi pada desibel (dengan ringkas dB yang merupakan ukuran kekuatan bunyi) yang berlainan. Individu yang hanya boleh mendengar bunyi antara 27 hingga 65 dB dikatakan sebagai mengalami kesukaran pendengaran (hard of hearing) manakala individu yang hanya boleh mendengar bunyi pada 90 dB dan ke atas dikatakan sebagai pekak ( deaf). Kehilangan deria pendengaran boleh mempengaruhi pertuturan dan penguasaan bahasa. Ini secara langsung akan memberi kesan ke atas kebolehan membaca, perkembangan tatabahasa dan kemahiran membaca. Penguasaan bahasa akan terjejas bagi kanak-kanak yang menjadi pekak pada usia yang muda (sebelum 3 tahun). 15

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

MENGUMPUL MAKLUMAT Kumpulkan maklumat berkaitan tahap pendengaran seorang kanak-kanak berpandukan desibel (db). 2.4.2 Kanak-kanak Kurang Upaya Penglihatan atau Bermasalah Penglihatan Kanak-kanak bermasalah penglihatan selalunya dibahagikan kepada dua kumpulan sahaja iaitu: (a) Kanak-kanak buta (blind) adalah mereka yang tidak dapat melihat apaapa, termasuk objek atau sumber cahaya. Mereka belajar melalui deria sentuhan, pendengaran, hidu, dan rasa. Mereka mengunakan tulisan braille. Mereka juga perlu menggunakan tongkat putih apabila bergerak dari satu tempat ke satu tempat. (b) Kanak-kanak berpenglihatan terhad atau rabun ( low vision) mempunyai keupayaan melihat dan boleh membaca, melihat muka orang lain, objek atau gambar setelah diberikan peralatan khas seperti cermin mata, kanta pembesar dan lain-lain. Mereka perlu ditempatkan di bahagian hadapan kelas dan dibantu dengan cahaya yang sesuai dan tulisan bersaiz besar. Kurang upaya penglihatan atau bermasalah penglihatan tidak mempengaruhi kapasiti intelek atau kebolehan untuk belajar. Bagaimana pun kanak-kanak yang buta atau berpenglihatan terhad memerlukan perkhidmatan pendidikan khas untuk berjaya dalam pendidikan. Antaranya ialah bahan dengan saiz huruf besar, buku-buku yang dirakam pada pita audio atau cakera padat dan buku-buku Braille MEMIKIR Fikirkan beberapa cara bagi membantu kanak-kanak bermasalah penglihatan dalam kelas semasa pengajaran dan pembelajaran.

2.4.3 Kurang Upaya Pertuturan atau Bahasa 16

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Masalah bahasa merujuk kepada ketidakupayaan seseorang kanak-kanak

menguasai kemahiran berbahasa yang terdiri daripada lima komponen bahasa iaitu fonologi, morforlogi, sintaksis, semantik dan aspek pragmatik. Kanak-kanak bermasalah bahasa mengalami kesukaran untuk mengeluar atau menyebut sesuatu perkataan. Masalah berbahasa menyebabkan kanak-kanak mendiamkan diri daripada bertanya dan tidak mahu bertindak balas atau menjawab soalan-soalan, memberi penerangan atau arahan. Mereka akan terus mendiamkan diri kecuali kalau dipaksa untuk menjawab soalan. Kanak-kanak ini akan mengambil masa yang lama untuk memahami dan mengeluarkan pendapat apabila bercakap 2.4.4 Bermasalah Mental Kanak-kanak yang tidak dapat menguasai kemahiran membaca, mengira dan menulis pada tahap kanak-kanak normal mungkin menghadapi masalah keupayaan mental yang rendah. Secara umum, mereka mempunyai keupayaan intelek atau IQ yang rendah. Mereka terdiri daripada kanak-kanak yang menghadapi kerencatan mental. Dari segi fizikal, sesetengah antara mereka kelihatan sama seperti kanakkanak biasa. Sebaliknya, perbezaan dari segi fizikal dapat dilihat dengan ketara seperti mereka yang menghadapi sindrom Down. Kurang upaya mental atau kerencatan mental dikaitkan dengan individu yang tidak dapat belajar secepat orang yang normal; tidak dapat menyimpan maklumat sebaik mereka yang normal dan yang dan tidak dapat memahami dengan jelas dan sukar untuk menggunakan maklumat yang diperlukan dalam sesuatu situasi kepada situasi lain. Dengan perkataan lain kanak-kanak kerencatan mental kecelaruan fungsian intelektual dan dua atau lebih daripada kemahiran adaptif berikut: komunikasi, urus diri, kemahiran hidup, kemahiran sosial, arahan kendiri, kesihatan dan keselamatan, akademik, beriadah dan kerja. Kerencatan mental lazim berpunca sebelum umur 18 tahun

2.4.5 Kurang Upaya Fizikal

17

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Kurang Upaya Fizikal meliputi kanak-kanak yang diserang penyakit yang merosakkan otak, otot dan tulang belakang seseorang. Terdapat beberapa jenis penyakit sedemikian. Contohnya, kanak-kanak palsi serebral ( cerebral palsy) mengalami kesukaran mengerakkan kaki atau tangan atau leher atau lebih daripada satu anggota badan. Keadaan ini wujud disebabkan kecederaan kepada otak yang mengawal fungsi motor atau pergerakan. Keadaan ini bermula pada peringkat bayi dan awal perkembangan seorang kanak-kanak. Lagi satu penyakit yang membawa kepada kurang upaya fizikal ialah spina bifida ( spina bifida) yang menyerang dan merosakkan tulang belakang seseorang. Penyakit ini menyebabkan badan menjadi bengkok dan akhirnya lumpuh. Distropi otot ( muscular dystrophy) ialah sejenis penyakit yang menyebabkan otot-otot skeletal menjadi lemah. Kanak-kanak yang diserang penyakit ini lama-kelamaan dapati sukar bergerak dan terpaksa menggunakan kerusi roda dan ramai di antara mereka meninggal dunia apabila sampai remaja Semua kanak-kanak berbeza antara satu sama lain. Contohnya, dalam sebuah kelas biasa, akan ada kanak-kanak yang lebih tinggi daripada kanak-kanak lain, ada diantara mereka yang lebih cekap menyelesaikan masalah matematik, manakala ada yang lebih cepat menguasai kemahiran membaca. Lazimnya, setelah melalui suatu program pendidikan, beberapa perbezaan ini dapat dikurangkan. Bagaimanapun, terdapat sekumpulan kecil kanak-kanak yang mana ciri-ciri mental, fizikal atau emosi mereka berbeza daripada norma sehingga mereka memerlukan program pendidikan khas atau pendidikan yang khusus. Mereka ini dipanggil kanak-kanak berkeperluan khas (exceptional children) dan terdiri daripada kanak-kanak yang mengalami kesukaran belajar. Kanak-kanak pintar cerdas ( gifted) yang mempunyai kebolehan yang jauh lebih tinggi daripada norma juga diklasifikasikan sebagai kanak-kanak berkeperluan khas. Kedua-dua kumpulan pelajar ini memerlukan pengubahsuaian kepada kurikulum dan kaedah mengajar supaya mereka dapat merealisasi potensi mereka (Heward, 2003). Menurut Kail (2001), hampir 4% daripada populasi dunia terdiri daripada individu luar biasa atau kanak-kanak berkeperluan khas. Terdapat kanak-kanak yang dilahirkan tanpa boleh mendengar apa-apa bunyi, manakala ada juga yang dilahirkan tanpa mempunyai keupayaan untuk melihat objek atau cahaya termasuk muka ibu bapa 18

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) sendiri. Terdapat kanak-kanak yang mengalami kesukaran memberi tumpuan atau mengala mi kerencatan mental sejak dilahir. Secara umumnya, kanak-kanak berkeperluan khas berbeza daripada kanak-kanak normal dari segi ciri-ciri mental (pencapaian akademik), keupayaan deria (melihat dan mendengar), keupayaan berkomunikasi (menulis dan bertutur), tingkah laku (mengawal diri) dan emosi (bercampur gaul), dan ciri-ciri fizikal (bergerak dan menjaga diri sendiri). Walaupun istilah kurang upaya dan kecacatan digunakan sebagai sama, kedua-dua istilah ini mempunyai maksud yang berlainan. 2.4.6 Kurang Upaya Pembelajaran (Ambil daripada Tajuk 3 di bawah)

Masalah Pembelajaran Salah satu daripada kategori kanak-kanak keperluan khas yang telah dikenalpasti ialah kanak-kanak bermasalah pembelajaran. Pelajar bermasalah pembelajaran merupakan golongan kanak-kanak berkeperluan khas yang paling ramai. Dalam bab ini, kita membincangkan dengan lebih mendalam mengenai pelajar bermasalah pembelajaran. Tumpuan ialah kepada definisi dan sebab-sebab berlakunya masalah pembelajaran. Juga dibincangkan ialah ciri-ciri dan kaedah mengenalpasti pelajar bermasalah pembelajaran. Akhirnya, tumpuan ialah kepada cara menempatkan pelajar-pelajar ini dan kaedah pengajaran yang sesuai bagi mereka. 3.6.1 Definisi Masalah Pembelajaran 1. Individual with Disabilities Education Act (IDEA), 1997 . Masalah pembelajaran didefinisikan sebagai masalah dalam satu atau lebih

daripada proses asas psikologi melibatkan pemahaman atau penggunaan bahasa sama ada pertuturan atau penulisan di mana masalah yang dihadapi mengakibatkan kebolehan mendengar, berfikr, bertutur dan membaca yang tidak sempurna. Ini tidak termasuk mereka yang bermasalah pembelajaran akibat daripada ketidakupayaan

19

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) penglihatan, pendengaran dan motor, kerencatan akal, gangguan emosi atau kekurangan dalam persekitaran, budaya atau ekonomi. 2 The National Joint Committee on Learning Disabilities (NJCLD), 1990 . Mentakrifkan masalah pembelajaran sebagai merujuk kepada satu kumpulan

masalah yang pelbagai yang mengakibatkan kesukaran yang nyata mendengar, bertutur, membaca, menulis, membuat keputusan atau menyelesai masalah matematik. Masalah ini berpunca daripada ketidakfungsian sistem saraf pusat dan boleh berlaku pada bila-bila tahap umur. Masalah mengawal tingkah laku, persepsi dan interaksi sosial mungkin wujud bersama masalah pembelajaran tetapi ia sendiri tidak akan menyebabkan kepada berlakunya masalah pembelajaran. Masalah pembelajaran mungkin wujud seiring dengan ketidakupayaan lain seperti masalah sensori, kerencatan mental atau gangguan emosi. Secara kesimpulannya, pelajar bermasalah pembelajaran terdiri daripada mereka yang kurang kemampuan belajar disebabkan oleh masalah pemahaman, pertuturan, penulisan dan penyelesaian masalah matematik. Ini tidak termasuk masalah pembelajaran disebabkan oleh kerencatan mental, kurang upaya penglihatan, pendengaran, gangguan emosi dan tingkah laku. 3.6.2 SEBAB-SEBAB MASALAH PEMBELAJARAN

Masalah pembelajaran boleh terjadi disebabkan kecederaan otak, keturunan, ketidakseimbangan biokimia dan persekitaran. .1 Kecederaan Otak

Kecederaan otak boleh berlaku sebelum kelahiran bayi di mana ibu yang mengandung mengambil alkohol atau dadah, dijangkiti demam campak atau merokok. Kecederaan otak juga boleh berlaku semasa kelahiran seperti bayi kekurangan oksigen. Selepas kelahiran, kecederaan otak boleh berlaku disebabkan

20

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) demam panas, hentakan yang kuat pada bahagian kepala akibat kemalangan dan jangkitan seperti meningitis. .2 Keturunan

Terdapat banyak kajian menunjukkan, keturunan merupakan salah satu sebab kepada masalah pembelajaran. Penyelidik mendapati bahawa kira-kira 30-50% kanak-kanak menghadapi masalah pembelajaran apabila mempunyai ibu atau bapa atau kedua-duanya menghadapi masalah pembelajaran. Ini menunjukkan masalah pembelajaran boleh diwarisi daripada keturunannya. 3. Ketidakseimbangan Biokimia Ketidakseimbangan biokimia juga boleh menyumbang kepada masalah pembelajaran. Ketidakseimbangan bahan kimia dikatakan boleh menjadi punca kepada masalah hiperaktiviti yang boleh mengakibatkan kesukaran memberi tumpuan ke atas kerja sekolah. 4. Faktor Persekitaran

Selain kecederaan otak, keturunan dan ketidakseimbangan biokimia, faktor persekitaran juga boleh menjadi penyebab kepada masalah pembelajaran. Persekitaran yang serba kekurangan kerana kemiskinan seperti pemakanan yang tidak seimbang, keadaan rumah yang tidak selesa, persekitaran yang kotor dan bising, hubungan ibu bapa dengan anak-anak tidak mesra atau tidak mencukupi boleh menimbulkan masalah pembelajaran di kalangan kanak-kanak. Terdapat bukti menunjukkan bahawa kanak-kanak bermasalah yang tidak menerima pengajaran yang sistematik, telah memudaratkan lagi masalah pembelajaran yang dihadapi. Oleh itu, pengajaran yang sistematik patut diaturkan untuk semua pelajar bermasalah pembelajaran.

21

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

3.6.3 Ciri-ciri Pelajar Bermasalah Pembelajaran Ciri-ciri pelajar bermasalah pembelajaran boleh dibahagikan kepada ciri kognitif, akademik, sosial dan emosi dan tingkah laku. 1 .Ciri Kognitif Pelajar bermasalah pembelajaran kebiasaannya lemah dalam pengamatan termasuklah tumpuan, perhatian, ingatan dan pemikiran atau pengolahan. Pelajar bermasalah pembelajaran menghadapi kesukaran dalam mengaitkan pengetahuan sedia ada dengan pengetahuan baru atau sukar mengaplikasikan pengetahuan tersebut dalam situasi pembelajaran. .2. Ciri Akademik Ciri akademik berlaku di kalangan pelajar masalah pembelajaran dalam masalah membaca, lisan, tulisan dan matematik. Ramai pelajar masalah pembelajaran menghadapi masalah membaca. Paling nyata ialah kesukaran memahami apa yang dibaca dan kesukaran mengenal pasti perkataan. Istilah yang sering dikaitkan dengan masalah membaca ialah disleksia. Selain membaca, pelajar bermasalah pembelajaran menghadapi kesukaran dalam lisan seperti fonologi, morfologi, susunan kata dalam ayat (syntax) dan pragmatik. Pelajar yang lemah dalam lisan gagal memahami perkataan yang di sampaikan sekaligus sukar melibatkan diri dalam perbualan atau interaksi dengan kawan dan sebagainya. Masalah kemahiran menulis di kalangan pelajar bermasalah pembelajaran ialah kesukaran memegang pen atau penselketika menulis dengan tangan, menulis huruf yang berlainan saiz, kelemahan dalam mengeja, tidak menggunakan tatabahasa yang betul, organisasi perenggan yang tidak teratur dan kurang menggunakan struktur ayat yang kompleks. Secara umum, pelajar kemahiran menulis pelajar bermasalah pembelajaran adalah lebih rendah berbanding dengan rakan sebaya mereka yang normal atau biasa. Bagaimana pun, kemahira menulis pelajar bermasalah pembelajaran boleh 22

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) dipertingkatkan jika intervensi awal dilaksanakan dan kaedah mengajar yang teratur dan sistematik diperkenalkan.

Bidang terakhir di mana pelajar bermasalah pembelajaran menghadapi kesukaran untuk belajar ialah matematik. Masalah ini juga boleh di istilahkan sebagai diskalkulia yang merujuk kepada ketidakupayaan dalam kemahiran matematik. Secara umumnya diskalkulia bermakna ketidakupayaan untuk mengira. Antara masalah matematik yang berlaku di kalangan pelajar bermasalah pembelajaran ialah tidak menguasai sepenuhnya dalam pengiraan asas seperti tambah, tolak, darab dan bahagi. Selain itu, pelajar bermasalah pembelajaran sukar membuat anggaran dan pengukuran seperti saiz, nilai, wang, jarak atau cecair. 3. Ciri Sosial dan Emosi Memahami ciri sosial dan emosi pelajar bermasalah pembelajaran adalah sama penting dengan memahami ciri kognitif dan akademik mereka. Bagaimana pelajar bermasalah pembelajaran melihat diri mereka dan orang lain serta bagaimana mereka mahir dalam interaksi sosial secara signifikannya dapat mempengaruhi mereka berjaya dalam pembelajaran. Tambahan pula,kejayaan mereka dalam hidup bergantung kepada kemampuan mereka berinteraksi dengan orang lain secara berkesan. 4. Kemahiran Sosial yang Lemah Pelajar yang mempunyai kemahiran sosial yang lemah didapati sukar untuk mencari kawan, diketepikan oleh pelajar lain dan tidak kerap berinteraksi dengan guru. Mereka kurang mempunyai teman-teman dari kalangan kanak-kanak biasa disebabkan mereka tidak berupaya untuk mengetahui kenapa dan bagaimana untuk menjalin serta mengekalkan hubungan. Adakalanya pelajar bermasalah pembelajaran tidak mempunyai kemahiran untuk menolak tekanan rakan sebaya yang negatif serta tidak dapat mengenalpasti model rakan sebaya yang baik untuk ditiru. Akibatnya, harga-diri (self-esteem) mereka pun rendah yang mungkin disebabkan

23

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) dengan kekecewaan usaha mereka berinteraksi dengan orang lain. Kadang kala hal ini menyebabkan mereka bertingkah laku negatif dan menyakiti orang lain. 5. Motivasi Motivasi merupakan keinginan untuk melibatkan diri dalam aktiviti.

Kebanyakan pelajar bermasalah pembelajaran kurang bermotivasi untuk belajar. Apabila pelajar bermasalah pembelajaran berjaya dalam peperiksaan, mereka menganggap sebagai bernasib baik atau ujian senang, tetapi apabila gagal dalam ujian, mereka menganggap diri mereka bisu (dumb). Keadaan ini menunjukkan betapa lemahnya motivasi mereka. 6. Ciri Tingkah Laku Sebahagian pelajar bermasalah pembelajaran mempunyai masalah sukar memberi tumpuan, mudah terganggu, terlalu aktif dan resah, tidak mengikut arahan dan sebagainya. Istilah yang sering digunakan dalam masalah ini di sebut masalah kurang tumpuan hiperaktiviti (ADHD). Masalah tingkah laku ini akan mengganggu kelas dan tidak menyenangkan bagi guru, ibu bapa dan pelajar lain. Masalah tingkah laku ini juga boleh mengganggu hubungan sosial dan memberi kesan negatif terhadap penilaian kendiri pelajar. Masalah pembelajaran diandai sebagai masalah neurologi. Ia tidak berkaitan dengan IQ seseorang kerana selalunya, IQ individu tersebut berada pada tahap normal. Kanak-kanak yang mengalami masalah pembelajaran sering ditafsir sebagai malas, tidak memberi perhatian atau tidak berminat. Mereka mungkin menunjukkan sikap yang tidak matang, sukar memberi tumpuan dan mudah lupa. Oleh kerana mereka menunjukkan cirri-ciri yang sama seperti kecacatan yang lain, masalah mereka sukar dikenalpasti dan sering disalahtafsir. Masalah pembelajaran berkaitan dengan cara otak menerima, memproses, menganalisis dan menyimpan maklumat. Ia merupakan kecelaruan dalam satu atau lebih daripada satu proses psikologi yang melibatkan kefahaman atau penggunaan bahasa, sama ada lisan atau bertulis.Kecelaruan ini boleh menjejaskan keupayaan 24

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) mendengar, berfikir,bertutur, membaca, menulis,megeja ataupun mengira. Selain itu, masalah ini mungkin disebabkan oleh aphasia. Ia mengakibatkan kadar pembelajaran murid tersebut berbeza dengan murid yang tidak menghadapi masalah tersebut. Namun, masalah ini juga sering dikaitkan dengan masalah tingkah laku dan emosi. Antara masalah yang dikaitkan dengan masalah pembelajaran termasuk masalah pembelajaran akademik, masalah bahasa, ingatan, sosio-emosi, kemahiran motor dan koordinasi, metakognitif, kurang memberi perhatian dan hiperaktiviti.

Masalah pembelajaran akademik Membaca

Ciri-ciri Banyak kesilapan semasa membaca dengan kuat, kerap mengulang atau berhenti. Menterbalikkan perkataan misalnya b dan d, 21 dan 12 atau on dan no. Sebutan yang tidak betul atau menggunakan perkataan yang salah yang bunyinya sama. Pembelajaran bahasa lewat dan mungkin mempunyai perbendaharaan kata yang terhad. Kesukaran dalam mengenalpasti idea utama dari bahan bacaan, mengingati fakta asas dan peristiwa dalam aturan yang betul serta membuat kesimpulan dan analisis bahan yang telah dibaca. Tulisan yang tidak kemas dan cara pegang pensil yang janggal. Ejaan Kesukaran menjelaskan idea melalui penulisan. Tidak dapat memikirkan perkataan yang sesuai dalam penulisan. Keliru dengan simbol Matematik dan salah baca nombor. Kesukaran mengingati fakta Matematik Kesukaran dalam kiraan Menukar aturan nombor

Menulis

Mengira

Jadual 1: ciri-ciri masalah pembelajaran akademik.

25

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) 2.4.7 Gangguan emosi dan tingkah laku 2. 4.8 Pintar Cerdas

LATIHAN Nyatakan klasifikasi kanak-kanak berkeperluan khas dan beri maklumat berkaitan setiap satunya. Buat latihan anda dalam bentuk pengurusan grafik. REHAT

PERBINCANGAN Bincangan klasifikasi kanak-kanak berkeperluan khas berasaskan akta pendidikan khas (dalam dan luar negara) dan apakah implikasinya terhadap dunia pendidikan secara umumnya? BUKU RUJUKAN

Heward, W.L., (2006). An Introduction to Special Education, Merrill-Pearson Education Inc Jamila K.A. Mohamed. (2005). Pendidikan Khas untuk kanak-kanak istimewa. Kuala Lumpur: PTS Smith, D.D.D. & Tyler, N. C. (2009). Introduction to Special Education: Making A Difference (7th Ed). Prentice Hall. TAMAT

TAJUK 3 JENIS KANAK-KANAK BERKEPERLUAN KHAS


26

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

DAN CIRINYA

3.0

SINOPSIS

Tajuk ini membincangkan secara am tentang kanak-kanak berkeperluan khas dan ciri-cirinya yang berada di prasekolah pendidikan khas. Tumpuan tajuk ini diberi kepada hiperaktif, masalah penglihatan, masalah pendengaran, masalah pembelajaran, masalah fizikal, autisme dan sindrom down. 3.1 HASIL PEMBELAJARAN 1. 2. mengenal pasti jenis kanak-kanak berkeperluan khas dan ciricirinya mengenal pasti jenis dan ciri-ciri kanak-kanak berkeperluan khas bagi membolehkan tindakan lanjut dapat diambil terutama semasa kanak-kanak tersebut berada di prasekolah 3. mengenal pasti perbezaan individu dan cara melayani kanak-kanak berkeperluan khas di prasekolah pendidikan khas 3.2 KERANGKA TAJUK-TAJUK JENIS KANAK-KANAK BERKEPERLUAN KHAS DAN CIRICIRINYA

ADHD

MASALAH PENGLIHATAN

MASALAH PENDENGARAN

MASALAH PEMBELAJARAN

MASALAH UPAYA FIZIKAL

MASALAH PERTUTURAN

PINTAR CERDAS

TERENCAT AKAL

3.3

Pengenalan 27

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Kanak-kanak berkeperluan khas adalah kanak-kanak yang telah dikenal pasti sebagai mengalami ketidakupayaan yang mengganggu pembelajaran. Mereka terdiri daripada kanak-kanak yang mempunyai keupayaan mental yang rendah dan pengubahsuaian tingkah laku yang rendah. Kecacatan yang dialami mempengaruhi kebolehan kognitif, tingkah laku sosial, penguasaan bahasa lisan dan pertuturan, penguasaan membaca, kemahiran dan kemahiran matematik. Masalah pembelajaran dianggap berpunca daripada ketidakfungsian sistem saraf pusat. 3.4 Ciri-ciri Berkeperluan khas 3.4.1 Autisme 3.4.2 Down Sindrom 3.4.3 Dislexia 3.4.4 Celebral Palsi 3.4.5 Pemulihan 3.4.6 Masalah Penglihatan Ada dua kategori berfungsi utama buta: Rabun dan Buta. Murid bermasalah penglihatan biasanya adalah pengguna cetak, tetapi mungkin memerlukan peralatan khas dan bahan. Definisi kebutaan undang-undang merangkumi spektrum yang luas. "Buta secara undang-undang" menunjukkan bahawa seorang murid telah kurang dari 20/200 penglihatan dalam mata lebih fungsional atau bidang yang sangat terhad (20 darjah pada titik terlebar).Keupayaan penglihatan bergantung pada penurunan sensorik fizikal mata murid, usia murid pada awal gangguan penglihatan, dan cara di mana penurunan yang berlaku. Penglihatan juga boleh berubah-ubah atau mungkin dipengaruhi oleh faktor-faktor seperti pencahayaan yang tidak sesuai, silau cahaya, atau kelelahan. Rabun merujuk pada kehilangan penglihatan berat pada visi jarak dan dekat. murid menggunakan kombinasi visual dan sensori yang lain untuk belajar, dan mereka mungkin memerlukan adaptasi dalam pencahayaan atau saiz cetak, dan, dalam beberapa kes seperti Braille. 3.4.7 Masalah Pendengaran Murid bermasalah pendengaran memerlukan akomodasi berbeza bergantung pada 28

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) beberapa faktor, termasuk tahap gangguan pendengaran, usia semasa, dan jenis bahasa atau sistem komunikasi yang mereka gunakan. Mereka mungkin menggunakan pelbagai kaedah komunikasi, termasuk membaca bibir, cued-speech dan bahasa isyarat. Ciri-ciri: 1. 2. tidak dapat membezakan bacaan bibir (lip reading) dengan ungkapan yang dituturkan kesukaran dalam pertuturan, membaca dan menulis, dan mengingat sebab ada pendengaran 3. 4. menggunakan alat bantu dengar untuk meningkatkan komunikasi lisan menggunakan bahasa isyarat sebagai bahasa pertama mereka kaitan erat antara perkembangan bahasa dengan

3.4.8 Masalah Pertuturan 3.4.9 Masalah Kesihatan 3.4.10 Gangguan Emosi 3.4.11 Terencat Akal 3.4.12 Pintar Cerdas 3.4.13 ADHD

Disleksia Merupakan masalah pebelajaran yang berkaitan denga bahasa, membaca dan ia merangkumi mengeja, menulis dan menyebut. Kanak-kanak yang mghadapi masalah ini biasanya membaca dengan perlahan kurang tepat, lemah dalam ejaan dan tulisan serta mencampur-aduk perkataan yang berbunyi sama. Mereka juga mempunyai kurang kesedaran dan minat terhadap buku. Menurut kajian, masalah ini diwarisi dan mungkin kelihatan pada beberapa anggota keluarga yang sama. Kajian juga menunjukkan masalah disleksia berlaku empat kali lebih kerap terdapat pada kanak-kanak lelaki berbanding kanak-kanak perempuan ( Stoppard, 1997.)

29

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

LAYARI INTERNET Cari maklumat dalam internet berkaitan kategori murid bemasalah pembelajaran dan ciri-ciri mereka. Buat hasil pencarian anda menggunakan pengurusan grafik atau peta minda 3.7 Masalah Fizikal Satu gangguan fizikal melibatkan penurunan keadaan fizikal mematikan meneruskan atau kesihatan yang memerlukan adaptasi terhadap persekitaran murid dan kurikulum. Individu yang mengalami masalah fizikal sering bergantung kepada peralatan asertif seperti kerusi roda, tongkat dan kaki palsu untuk mendapatkan mobiliti. Jenis-jenis masalah fizikal 1. cerebral palsi 2. spina bifida 3. muscular dystrophy

Ciri-ciri: Beberapa pelajar tidak mempunyai batasan apa yang boleh mereka lakukan dan belajar, sementara yang lain sangat terbatas dalam kegiatan mereka dan memerlukan bantuan perubatan dan pendidikan intensif. Masalah fizikal boleh menghalang mobiliti pelajar, penyelarasan, stamina, komunikasi. Misalnya, anak dengan cerebral palsy biasanya mempunyai defisit dalam perkembangan kemahiran motor kasar dan halus serta masalah bertutur dan komunikasi. Beberapa individu yang mengalami keadaan fizikal yang sangat lemah boleh mengakibatkan fungsi intelektual yang rendah, keterbatasan yang serius dalam kegiatan, dan beberapa kecacatan utama.

3.7.1 Kurang Upaya Fizikal Definisi Ketidakupayaan anggota badan samada kehilangan atau tiada suatu anggota atau ketidakupayaan di mana-mana bahagian badan yang mengalami keadaan seperti hemiplegia, paraplegia, tetraplegia, kehilangan anggota, kelemahan otot-otot yang mengakibatkan mereka tidak dapat melakukan aktiviti asas seperti penjagaan 30

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) diri, pergerakan dan penukaran posisi tubuh badan. Keadaan ini boleh terjadi akibat daripada kecederaan (trauma) atau ketidakfungsian sistem saraf, kardiovaskular, respiratori, hematologi, imunologi, urologi, hepatobiliari, muskuloskeletal, ginekologi dan lain-lain. Contoh penyebab ketidakupayaan ini adalah: Limb defects(conginetal/acquired), termasuk kehilangan ibu jari tangan Spinal Cord Injury Stroke Traumatic Brain Injury Kerdil (Achondroplasia) iaitu <=142cm bagi lelaki dan <=138cm bagi wanita Cerebral Palsy Masalah kecacatan fizikal Masalah kecacatan fizikal merujuk kepada kanak-kanak yang mengalami ketidakupayaan fizikal, dan memerlukan perubatan atau peralatan khas seperti pendakap (brances) atau kerusi roda. Ia termasuk ketidakupayaan berbentuk neurologi yang melibatkan otak dan urat saraf yang rosak ( Mohd Sharani, 2006 ) serta kecederaan ortopedik yang melibatkan tulang, sendi dan otot. Antara masalah yang dikategorikan sebagai kecacatan fizikal ialah seperti cerebral palsy, epilepsy, spina bifida, muscular dystrophy, limb deficiencies, asthma, diabetes dan leukemia Kecacatan fizikal Cerebral palsy

Kesukaran bergerak kerana tidak dapat mengkoordinasi badan. Ia disebabkan oleh neurologi motor yang tidak dapat berfungsi dengan baik kerana kecederaan di bahagian otak. Kecederaan ini mungkin berlaku sebelum, semasa atau selepas kelahiran. Pada umumnya kanakkanak ini juga akan mempunyai kecacatan lain seperti masalah penglihatan, pertuturan atau terencat akal. Penyakit sawan yang disebabkan oleh masalah neurologi yang menyebabkan kanak-kanak mengeletar. Kecacatan pada tulang belakang yang boleh menyebabkan kelumpuhan pada bahagian bawah badan. Ia adalah satu keadaan yang berlaku sejak kelahiran tetapi boleh dibantu dengan pembedahan. 31

Epilepsi

Spina bifida

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Muscular dystrophy Kemerosotan kekuatan otot secara progresif sehingga kanak-kanak akan memerlukan kerusi roda. Kecerdasan kanak-kanak tersebut tidak terjejas. Kanak-kanak yang anggota badannya tidak sempurna ini mungkin disebabkan oleh kemalangan atau kecacatan semasa kelahiran. Kanak-kanak ini boleh dilatih menggunakan anggota palsu. Masalah penafasan yang berlaku apabila tiub bronkial daripada saluran pernafasan kerongkong menjadi sempit. Masalah ini dibantu dengan dadah dan penggunaan nebulisec Kencing manis ialah penyakit yang disebabkan oleh pankreas yang tidak dapat berfungsi untuk menghalang peningkatan gula dalam darah manusia. Seperti asthma, penyakit ini boleh dikawal dengan dadah serta pemakanan yang betul. Satu bentuk kanser yang biasa di kalangan kanakkanak. Penyakit ini disebabkan peningkatan secara mendadak sel darah putih dalam tulang sum-sum. Kimoterapi merupakan satu cara yang digunakan untuk membantu mengawalnya.

Limb deficiencies

Asthma

Diabetes

Leukemia

3.8 Autisme Autisme adalah cacat perkembangan yang kompleks yang biasanya muncul semasa tiga tahun pertama kehidupan dan merupakan hasil dari gangguan neurologi yang mempengaruhi fungsi normal otak, kesan perkembanganan dalam bidang interaksi sosial dan kemahiran komunikasi Jenis-jenis autisme 1. Autistic disorder 2. pervasive developmental disorder (PDD) 3. Retts Disorder 4. Asperger Disorder 32

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Ciri-ciri Sebahagian tanda-tanda atau ciri-ciri autisme yang jelas dalam bidang pertuturan atau komunikasi (verbal dan non-verbal). Banyak tanda-tanda atau gejala autism mula menampilkan diri antara 2 dan 6 tahun. Tidak takut bahaya. Tiada kepekaan terhadap rasa sakit. Mungkin menghindari kontak mata dengan anda. Mungkin lebih suka dengan dirinya sendiri. Mempunyai kesukaran mengekspresikan apa yang mereka inginkan atau perlukan - maka mungkin cuba menggunakan gerak tubuh. Mungkin mengulang kata atau frasa (echolalia). Mungkin mempunyai pertautan yang tidak sesuai dengan objek. Mungkin memusing dirinya sendiri atau benda. Berpanjangan bermain berulang-ulang. Mungkin berkeras pada hal-hal / rutin selalu menjadi sama. Mungkin mempamerkan tingkah laku ketawa (ketawa jika tidak sesuai dengan keadaan). Mungkin memaparkan marah tanpa alasan yang jelas. Mungkin menghindari pelukan. Mungkin perilaku menunjukkan merugikan diri ketika marah seperti menggigit atau ketuk kepala. Satu kesukaran berinteraksi secara keseluruhan dengan orang lain 3.9 Sindrom Down Satu kelainan kromosom umum kerana jumlah tambahan kromosom 21 (trisomi 21). Sindrom Down menyebabkan kerencatan akal, wajah ciri-ciri, dan beberapa malformasi. Sindrom down adalah kecacatan sejak lahir. Kelainan kromosom mempengaruhi perkembangan fizikal dan intelektual individu

33

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Jenis-jenis Sindrom down 1. Trisonomy 21 Sembilan puluh lima peratus orang dengan sindrom Down mempunyai trisomi 21, yang bermaksud ada kromosom # 21 tambahan di setiap sel

2. Translocation Dua hingga tiga peratus orang dengan sindrom Down mempunyai pola translokasi. Dalam translokasi, selama pembahagian sel, bahagian daripada jumlah 21 kromosom dan melekat pada kromosom lain, biasanya jumlah 14 kromosom 3. mosaicism Sekitar dua peratus orang dengan sindrom Down mempunyai mosaicism. Dalam kes ini, pembahagian sel rosak terjadi di salah satu divisi sel awal selepas konsepsi, sehingga beberapa sel mempunyai 46 kromosom dan beberapa memiliki 47. Ciri-ciri muncul wajah datar kecil kepala datar jambatan dari hidung lebih kecil dari biasanya, hidung rendah-set kecil mulut, yang menyebabkan lidah untuk tetap keluar dan tampak terlalu besar condong ke atas mata tambahan lipatan kulit yang terletak di sudut bahagian dalam setiap mata, dekat hidung (lipatan epicanthal disebut) bulat pipi kecil, cacat telinga kecil, lebar tangan seorang, yang tidak biasa dalam lipatan di tengah telapak tangan (disebut lipatan monyet) jari kelima cacat 34

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) ruangan lebar antara besar dan jari-jari kaki kedua-dua biasa kusut pada tapak kaki sendi terlalu-fleksibel (kadang-kadang disebut sebagai double-jointed) lebih pendek dari biasanya quality Kecacatan Autisme Ciri-ciri Khusus Perlakuan yang bongkak Ketawa dengan tiba-tiba Perkataan yang diulang berkali-kali dan gagap. Tidak mengenali bahaya. Tidak merasai kesakitan. Menangis dan marah tanpa sebab. Permainan yang luar biasa. Tidak mahu didakap. Tidak dapat menyesuaikan diri dengan kanak-kanak lain. Berkelakuan seperti orang pekak. Tiada perhubungan mata bila bercakap. Memutar barang. Tidak dapat mengawal keseimbangan fizikal. Tingkahlaku aktif keterlaluan. Tidak mahu terima pelajaran biasa. Mengigit kuku, hisap jari dan mencederakan diri. Takut dan cemburu berlebihan. Sindrom Down Mulut yang sentiasa terbuka dan tidak tertutup rapat. Lidah yang tebal, kasar dan pendek, serta cenderung terjelir. Mata sentiasa berair dan merah. Mata sepet iaitu bahagian luarnya naik ke atas dan terdapat lipatan pada kedua-dua sisi hidung yang menutupi bahagian dalam mata. Bentuk muka yang kecil. Bahagian kepala leper. Tangan yang lebar dan pendek serta garisan tapak tangan satu melintang. Majoriti berambut lurus dan lembut. Jari dan tangan lebar yang pendek dan berbonggol. Berbadan gembal dan rendak. Badan yang agak bongkok. Suka bermanja, bermain dan gembira. Dapat bergaul dengan baik. IQ di antara 30 hingga 80. Kecacatan dapat dikesan sebaik selepas lahir. Hiperaktif Aktiviti fizikal yang agresif dan berlebihan. 35

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) (ADHD) Tindakan yang berlebihan terhadap rangsangan cahaya, bunyi dan warna. Tidur yang tidak tetap. Terlalu kerap menangis atau ketawa. Sukar beri tumpuan terhadap permainan atau kerja yang dilakukan. Mengubah aktiviti atau tindakan secara mengejut. Mudah mengamuk bila kehendaknya dihalang. Sukar menyesuaikan diri dan berinteraksi dengan rakan sebaya. Terencat Akal Cacat Akal Ringan 1. Adiot Tidak dapat melindungi diri daripada bahaya fizikal dan mungkin mencederakan diri sendiri. 2. Imbersil Tidak boleh mengurus diri tetapi masih boleh dilatih. 3. Moron Perlukan jagaan, kawalan dan tunjuk ajar khas. Perkembangan mental hanya 23% daripada kadar biasa. Lambat berjalan dan lambat bercakap. 4. Lembab Lambat menerima pelajaran dan sukar sesuaikan diri dengan situasi sekolah biasa. Cacat Akal Berat Kesukaran ketika makan dan selalu muntah. Mengigit sesuatu dalam mulut dan tidak mahu mengeluarkannya. Air liur yang meleleh tanpa kawalan. Sukar bernafas. Sukar tidur dan terjaga waktu malam. Selalu menangis. Sukar bercakap dan memahami orang lain. Suara terlalu lembut, mengau atau sengau. Tidak menoleh jika dipanggil dan tidak bertindak balas terhadap bunyi. Kebingungan pada cahaya lampu, bunyian dan sentuhan. Tidur yang berlebihan. Kanak-kanak yang pendiam dan menyendiri. Cerebral Palsi Sejenis kecacatan atau ketidaksempurnaan anggota tubuh (Spastik) badan. Tidak mencapai objek yang ditunjukkan. Tidak berupaya mengangkut badan. Tidak berupaya berpijak atau berdiri. 36

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Tidak berupaya memegang objek. Tidak berupaya mengurus diri. Masalah Tingkahlaku/Emosi Dalam perkembangan mental kanak kanak, selain daripada perkembangan kognitif iaitu pemikiran dan fungsi otak, aspek perasaan dan tingkahlaku emosi juga penting. Tingkahlaku emosi dan perasaan kanak kanak boleh diklasifikasikan dalam dua cara yang paling umum iaitu: 1. Faktor luaran iaitu kanak kanak sering menunjukkan reaksi emosi melalui riak muka seperti ketawa, senyum, menangis, bermasam muka, tidak berkata kata dan sebagainya. 2. Faktor dalaman iaitu perasaan emosi yang dilahirkan melalui tingkahlaku emosi yang berubah ubah mengikut tindak balas emosi untuk menarik perhatian penjaga atau rakan rakan sebaya. Emosi adalah penggerak pada tingkahlaku kanak kanak dan merupakan cara yang termudah untuk kanak kanak melahirkan apa yang mereka fikirkan dan apa yang mereka rasa. Segala situasi yang berlaku dikeliling dan juga perubahan biologi yang mereka lalui akan bertindak untuk mewujudkan tingkahlaku emosi seperti meradang, marah, naik angin, takut, benci dan sebagainya. Masalah tingkahlaku atau gangguan emosi yang serius merujuk kepada keadaan di mana ciri- ciri seperti bertingkahlaku ganas mahu pun pasif akan berlaku pada tem poh yang lama, pada darjat yang ketara dan keadaan ini akan menjejaskan prestasi pembelajaran kanak-kanak tersebut. Definisi Menurut Jamilah (2005), hiperaktif adalah istilah yang digunakan untuk kanak-kanak yang mempunyai tingkah laku yang terlampau aktif dan mengganggu tetapi mempunyai tumpuan yang singkat. Sandra (2008)

menjelaskan terdapat dua jenis masalah kanak-kanak kurang tumpuan iaitu Attention Deficit Disorder (ADD) atau masalah kurang tumpuan tanpa hiperaktif dan Attention 37

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Deficit Hiperactivity Disorder (ADHD) atau masalah kurang tumuan dengan hiperaktif. Menurut Sandra lagi masalah ADD atau ADHD adalah bersifat fisiologi dan biologi. Bagi Sheila & Samsilah (2006), ADHD adalah satu keadaan diaman kanak-kanak yang mengalaminya mempunyai masalah tingkah laku yang terlampau aktif dan impulsif. Tingkah laku bolehlah didefinisikan sebagai apa yang dilakukan

ataudiperkatakan oleh seseorang individu. Selain itu, tingkah laku juga merupakan semua tindakan manusia yangg boleh diperhati, diukur dan dinilai dan sebarang perbuatan yang dilakukan sama ada secara terus atau tidak, secara sedar atau separa sedar. Menurut Lewis M.Beaker (2001), tingkah laku merupakan sebarang perbuatan yang dilakukan sama ada secara terus atau tidak, secara sedar atausepara sedar. Manakala, masalah emosi pula bermaksud masalah yang berkaitan dengan perasaan atau jiwa seperti sedih, marah, dan lain -lain. Setelah meneliti definisi bagi tingkah laku dan masalah emosi, berikutmerupakan ciri kanak-kanak bermasalah emosi dan tingkah laku. Ciri-ciri masalah tingkahlaku dan emosi Ciri bagi kanak-kanak bermasalah emosi dan tingkah laku ini dapat dilihat melalui tiga aspek iaitu aspek psikomotor, kognitif, dan afektif. 1. Aspek Psi komotor

Aspek pertama ialah aspek psikomotor. Ciri bagi kanak-kanak bermasalah emosi dan tingkah laku bagi aspek ini dapat dilihat dengan lebih jelas melalui 3 jenis masalah tingkah laku bagi kanakkanak yang disenaraikan dalam masalah psikologi iaitu:1. ADHD (Attention Deficit Hyperactivity Disorder ) 2. Oppositional Defiant Disorder (Kecelaruan menentang dan beringkar) 3. Conduct Disorder (Kecelaruan Tingkah laku) Hiperaktif ialah istilah yang digunakan bagi kanak -kanak yang mempunyaitingkah- laku yang terlampau aktif (overactive) dan mengganggu 38

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) (disruptive).Kebiasaannya, kanak-kanak yang mempunyai masalah hiperaktif ini mempunyai masalah kekurangan tumpuan atau mempunyai tumpuan yang singkat. Hiperaktif lazimnya dapat dilihat dengan ketara dalam kalangan kanak-kanak lelaki berbanding kanak-kanak perempuan. Kanak-kanak hiperaktif ini selalunya terlalu aktif sehinggakan mengganggu tugasan yang sepatutnya dilakukan oleh kanak kanak yang lain. Maka, ciri dari aspek psikomotor yang dapat dilihat pada kanak-kanak hiperaktif ialah mereka kerap menggerakkan tangan atau kaki atau menggeliang-geliut di tempat duduk. Mereka juga selalu meninggalkan tempat duduk ketikaberada di dalam kelas. Selain itu, mereka juga selalu berlari ke sana ke mari atausuka memanjat. Seterusnya, ciri bagi kanak-kanak yang mengalami ADHD pula ialah merekakerap bercakap dan sering bergerak cergas atau kerap bertindak seolah-olahdigerakkan oleh motor. Selain itu, mereka juga menghadapi masalah dalamtumpuan iaitu mempunyai tumpuan mata (eye contact ) yang lemah. Misalnya,mereka tidak ada hubungan mata dengan ibu bapa, guru dan rakan sebaya apabila meminta sesuatu. Manakala, kanak-kanak yang menghadapi masalah Oppositional Defiant Disorder (ODD) Kecelaruan ini melibatkan tingkahlaku negative, melibatkan pencabulan peraturan dan tidak mengendahkan hak orang lain secara berterusan dan berulangkali. Kanak -kanak yang berkecelaruan tingkahlaku menunjukkan defisit dalam tingkahlaku sosial. Secara umumnya mereka menunjukkan ciri-ciri seperti berikut:

Sikap menentang secara terbuka atau berselindung Keingkaran Agresif secara lisan atau fizikal Suka berkelahi Pendendam Suka merosak harta benda,vandalism Berbohong dan Mencuri 39

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Mudah panas baran Bercenderung bebas dan berbagai-bagai sifat negatif.

2. Aspek Kognitif Aspek yang kedua ialah dan aspek kognitif. Ciri kanak-kanak bermasalah emosi dan tingkah laku dari aspek kognitif dapat dilihat melalui kanak -kanak dengan ADHD. Mengikut Mailyn Friend (2005), terdapat empat ciri yang menunjukkan kanak-kanak itu bermasalah emosi dan tingkah laku dari aspek kognitif iaitu ingatan kerja, pertuturan arah kendiri, kawalan emosi dan motivasi, dan membentuk semula. Ciri pertama ialah ingatan kerja. Bagi ciri ini, kanak-kanak boleh mengingat tugasan dan beberapa banyak masa yang mereka ada untuk menyiapkan tugasan. Namun begitu, mereka ini tidak dapat mengingati arahan daripada guru. Ciri kedua bagi kanak-kanak yang bermasalah emosi dan tingkah laku dan aspek kognitif ialah pertuturan arah kendiri. Pertuturan arah kendiri ini digunakan oleh pelajar untuk membuat refleksi tetntang perkembangan tugasan, menyelesaikan masalah, dan mengikut arahan. Namun begitu, mereka ini lemah dan tidak dapat menguasai kemahiran ini. Ciri ketiga pula ialah kawalan emosi dan motivasi. Kanak-kanak ini sebenarnya mempunyai keupayaan untuk mengasingkan kekecewaan dan masalah emosi bagi menyiapkan tugasan. Namun begitu, terdapat segelintir daripada kanak-kanak ADHD ini masih tidak dapat mengatasi masalah emosi dan tugasan lalu keluar dari kelas. Ciri yang terakhir ialah membentuk semula. Aktiviti mental yang melibatkan keupayaan perkara yang diperhatikan dan menyatukan bahagian -bahagian untuk melaksanakan tindakan baru. Contohnya ialah mereka ini bermasalah dalam menyelesaikan tugasan yang kompleks. Seterusnya , ciri kognitif bagi kanak-kanak autisme pula ialah mempunyai tumpuan yang singkat atau terhad, namun begitu mereka boleh menumpukan perhatian terhadap sesuatu perkara yang mereka minati atau sukai. Kanak-kanak 40

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) autisme juga berkeupayaan menerima input daripada deria tetapi mereka tidak berupaya memilih maklumat yang penting. Maka, maklumat awal yang mereka adaakan dikekalkan dalam bentuk yang asal. Di samping itu, kanak-kanak autisme tidak mampu menumpukan perhatian kepada perkaraperkara kecil yang boleh dikaitkan dengan ingatan masa lalu dan mengimbas kembali untuk melihat kepentingan yang ada. Mengikut sumber yang lain pula, kanak-kanak yang bermasalah emosi dan tingkah laku kebiasaannya akan menunjukkan ciri seperti terdapat kelewatan dalam perkembangan kematangan dan fungsi-fungsi intelek yang tertentu yang diperlukan dalam perkembangannya di sekolah. Contohnya, mereka mempunyai rendah daya ingatan, kebolehan dalam bidang pengamatan dan perkonsepan dan kebolehan berbentuk kreatif.

3. Aspek Afektif Terdapat beberapa ciri yang dimanifestasikan oleh kanak-kanak yang bermasalah emosi dan tingkah laku melalui tingkah laku mereka dari aspek yang ketiga iaitu aspek afektif. Terlebih dahulu, marilah kita lihat apakah yangdimaksudkan dengan afektif. Berdasarkan Kamus Dewan Edisi Baru, afektif didefinisikan sebagai keadaan yang berkaitan dengan perasaan dan emosi. Berdasarkan istilah yang dikemukan dapatlah kita membezakan kanakkanaknormal dengan kanak-kanak yang bermasalah emosi serta tingkah laku melalui reaksi dan perlakuan yang ditonjolkan oleh mereka seperti menunjukkan rasa malu yang melampau apabila berhadapan dengan orang lain di sekitar mereka terutamanya apabila dikelilingi oleh orang-orang yang tidak dikenali. Jika keadaan ini berlaku, mereka lebih suka menyendiri dan melakukan kerja sendiri tanpa menghiraukan orang di sekitar mereka. Di samping itu juga, mereka mempunyai nilai keyakinan yang rendah terhadap keupayaan diri mereka sendiri serta berasa rendah diri untuk melakukan sesuatu. Oleh sebab itu, mereka takut untuk mencuba sesuatu yang baru kerana kurang yakin pada kebolehan yang ada pada mereka lantas lebih suka mendiamkan diri dan hanya akan memberi perhatian terhadap sesuatu yang menarik perhatian mereka. Mereka juga sering mempamerkan emosi yang negatif seperti moody dan juga tertekan. Ciri-ciri yang ditunjukkan oleh mereka ini sudah tentunya akan membawa kesan yang lain iaitu mewujudkan kesukaran untuk berinteraksi dengan guru guru di dalam kelas serta rakanrakan kerana pasif di kala menjalani aktiviti berpasangan atau berkumpulan. Sebenarnya, 41

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) emosi mereka lebih banyak dipengaruhi oleh pengalaman dan juga layanan yang diterima oleh orang sekeliling mereka terutamanya daripada orang terdekat mereka seperti ibubapa mereka.

Attention Deficit Disorder Hyperactive (ADHD) Pengenalan Kanak -kanak yang sangat senang beralih pandangan dari satu perbuatan ke perbuatan yang lain dan seolah -olah tidak mendengar apabila orang cuba bercakap denganya tergolong sebagai kanak -kanak yang lemah kuasa penumpuan perhatiannya . Dia selalu tidak menghabiskan apa -apa tugas yang hendak dibuatnya dan tidak boleh duduk bermain dengan lamanya seperti kanak -kanak lain. Kanak-kanak yang sering dilihat tidak boleh duduk diam dan lebih gemar bermain biasanya disebabkan oleh sindrom yang dipanggil hiperaktif (ADHD Attention deficit disorder). Kanak-kanak yang menghidap sindrom ADHD lebih bertenaga, cepat gelisah dan sukar memberi tumpuan.Biasanya ADHD ini lebih kepada kanak-kanak lelaki berbanding kanak-kanak perempuan. Definisi Persatuan Psikologi Amerika (APA) mendefinisikan Attention Dificit Disorder Hyperactive (ADHD) sebagai kecelaruan psikologi dengan petandapetandanya dapat dikesan sebelum umur 7 tahun. Attention Deficit Hyperactive Disorder (ADHD) merupakan satu corak tidak memberi tumpuan, impulasi dan/ atau hiperaktiviti- Impulasif yang lebih kerap atau teruk berbanding kebiasaan yang dilihat pada individu pada tahap-tahap perkembangannya. Terdapat 3 kategori ADHD berdasarkan definisi oleh Persatuan Psikologi Amerika (Marilyn Friend, 2005),iaitu:ADD - kurang tumpuan ADHD hiperaktif impulsif ADHD - gabungan ADHD (Attention-Deficit Hyperactive Disorder). Secara biologikal, takrif bagi "hyper-active' adalah pengambilan gula yang berlebihan. Kanak-kanak adalah lebih cenderung kerana pada peringkat usia ini mereka lebih gemarkan makanan rapu, gula-gula dan makanan ruji. Tanpa pengawasan yang sewajarnya kadar gula akan melebihi daripada kapasiti yang sepatutnya. Sememangnya gula amat penting untuk 42

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) pembekalan tenaga tetapi gula yang di perlukan untuk perkembangan otak adalah gula asli yang mempunyai unsur glukosa iaitu daripada sumber asli seperti sayuran, ubi kentang, ikan dan sumber lain. Namun, gula yang ada di pasaran sekarang adalah gula yang diproses melalui proses pengeringan dan tidak begitu sesuai dengan komposisi tubuh kanak-kanak. Menurut Persatuan Psikologi Amerika (APA) mendefinisikan ADHD sebagai kecelaruan psikologi dengan petanda-petandanya yang dapat dikesan pada umur tujuh tahun dan dikategorikan kepada 3 iaitu; ADHD Kurang Tumpuan

Mereka mungkin kerap mengelamun di dalam kelas,kerap pelupa dan kerja tidak teratur ADHD Hiperaktif-impulsif i. ii. Hiperaktif menunjukkan jumlah pergerakan yang sangat tinggi Impulsif iaitu melakukan sesuatu tanpa berfikir

ADHD Gabungan

Menunjukkan kedua-dua ciri diatas iaitu kurang tumpuan, hiperaktif dan impulsive Ciri-ciri Attention Deficit Hyperactive Disorder (ADHD) Sandra (2008) menyatakan ciri-ciri tingkah laku masalah kurang tumpuan tanpa hiperaktif (ADD) adalah seperti berikut: Mudah terganggu oleh rangsangan luaran . Sukar mendengar dan mematuhi arahan. Sukar memberi tumpuan dan perhatian. Sukar mengekalkan tumpuan dan melaksanakan tugasan. 43

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Keupayaan membuat kerja sekolah yang tidak lengkap. Tidak terurus.
Kemahiran belajar yang lemah.

Sukar untuk berdikari. Manakala ciri-ciri tingkah laku masalah kurang tumpuan dengan hiperaktif (ADHD) menurut Sandra (2008) adalah seperti berikut: i. Tahap aktiviti tinggi ii. Cenderung mengikut gerak hati dan kurang kawalan diri. iii. Kesukaran melalui aktiviti peralihan atau perubahan. iv. Tingkah laku yang agresif dan terlampau mudah terangsang. v. Tidak matang dari segi sosial. vi. Rendah keyakinan diri dan mudah kecewa. Kanak-kanak adalah adalah normal pada zaman kanak-kanak sehingga ke tahap tertentu pada tahap perkembangan yang berbeza. Walau bagaimanapun, kanakkanak bermasalah ADD atau ADHD apabila kanak-kanak itu menunjukkan pelbagai tingkah laku yang bermasalah yang tidak sesuai dengan

perkembangannya berbanding kanak-kanak lain pada usia yag sama (Sandra 2008). Ciri-ciri tingkah laku kanak-kanak ADHD adalah berbeza dan pada kebiasaannya ADHD hiperaktif-impulsif mempunyai masalah tingkah laku yang lebih jelas daripada ADHD impulsive. Kanak-kanak ini lebih agresif contohnya mereka kerap memulakan sesuatu pergaduhan, kerap membuat kesalahan akibat kecuaian, gagal menyiapkan kerja sekolah, tidak mahu mendengar apabila bercakap dengannya, sukar mengatur tugasan,tidak suka dan enggan melakukan tugasan.

44

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Ciri-ciri sosial kanak-kanak ini lebih tertumpu kepada penghargaan kendiri di mana penghargaan kendiri positif atau negative bergantung kepada keadaan persekitaran yang mereka terima dan mereka mudah menyesuaikan diri mengikut tuntutan sosial (Jamila 2005). Kanak-kanak ADHD haruslah menunjukkan ciri-ciri tingkah laku yang terdapat dalam tiga kategori utama yang sering berlaku dalam beberapa persekitaran seperti: di rumah, di sekolah dan sebagainya 1. Hiperaktiviti Kerap menggerakkan tangan atau kaki atau menggeliang-geliut di tempat duduk. Selalu meninggalkan tempat duduk ketika di kelas Selalu berlari ke sana ke mari atau suka memanjat dan pada kebanyakan masa kelihatan kekok Kerap menghadapi masalah untuk bermain atau melakukan aktiviti riadah secara senyap Banyak bercakap Sering bergerak cergas atau kerap bertindak seolah-olah digerakkan oleh motor.

2. Tempoh tumpuan yang singkat Sering gagal memberi tumpuan yang teliti kepada butir-butir terperinci atau cuai serta membuat kesilapan semasa membuat kerja sekolah atau aktivitiaktiviti lain Selalu tidak mematuhi arahan dan gagal menyiapkan kerja sekolah, kerja harian atau tugas Kerap mengalami masalah untuk mengatur tugas dan aktiviti-aktiviti Kerap mengelak, tidak suka atau keberatan hendak melakukan sesuatu tugas yang memerlukan tumpuan yang lama (seperti kerja sekolah atau kerja rumah) Selalu kehilangan barang (misalnya pensil, pemadam, buku atau tugasan sekolah, mainan dan sebagainya) 45

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Tumpuan mudah bertukar dari satu aktiviti ke satu aktiviti lain Mudah lupa walaupun tidak sepatutnya jika mengikut usia dan keupayaan

3. Tingkah laku impulsif Selalu memberi jawapan sebelum soalan lengkap diajukan Kurang sabar dan hadapi masalah ketika menunggu giliran Sering mengganggu atau mencelah perbualan atau aktiviti orang lain Sering membuat pertimbangan yang salah dan mudah mengalami kemalangan

Ciri-ciri kanak-kanak "hyper-active" juga ialah kurang penumpuan iaitu: tidak dapat memfokus kepada pelajaran atau tidak berminat kepada sesuatu perkara yang penting. Yang kedua terlalu agresif, dimana mereka kelihatan tidak berdisplin, tidak memberi perhatian dan mengabaikan tugasan yang di berikan serta lebih suka kepada bermain dan mengusik rakan-rakan lain. Faktor ketiga ialah cepat terpengaruh. Mereka lebih suka meniru gaya atau perwatakan orang yang lebih besar, biasanya ianya berlaku pada peringkat usia 2 tahun keatas.

Kebiasaannya pada usia 9 tahun sikap "hyper-active" mulai kurang kerana pada peringkat ini mereka sudah mulai berfikir dan ada sesetengahnya sudah mencapai akal baligh (dewasa). Namun jika masalah ini masih berterusan kemungkinan mereka menghadapi sindrom ADHD atau ADD. Kadangkala sindrom ini sukar di kesan di peringkat awal dan guru atau ibu bapa mengambil langkah mudah sekiranya masalah seperti menumbuk kawan, memukul haiwan, mengusik rakan dan perangai yang pelik di lakukan.

Pintar Cerdas Kanak-kanak yang pintar cerdas kebanyakannya mempunyai potensi yang tinggi dalam perkembangan dan pertumbuhan jika dibandingkan dengan seseorang yang normal. Pintar cerdas seringkali dikaitkan dengan seseorang yang 46

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) mempunyai Intellectual Quotient (IQ) yang tinggi iaitu berada pada tahap IQ 130 dan ke atas. Kamus Dewan edisi keempat telah mengistilahkan pintar sebagai cekap, pandai, banyak akal, cerdik, licin serta mahir dalam membuat sesuatu pekerjaan. Cerdas pula membawa bermaksud sempurna akal, cerdik, pandai serta pintar. Menurut Kamus Dewan edisi keempat, berbakat bermaksud mempunyai kebolehan semulajadi. Ini bermaksud kanakkanak yang mempunyai bakat merupakan seseorang yang mempunyai kebolehan yang ada secara semulajadi. Maryland telah mendefinisikan pelajar kreatif dan berbakat sebagai pelajar pertengahan atau pelajar sekolah menengah yang telah dikenalpasti secara sah mempunyai bakat dalam bidang seperti kebolehan intelektual umum, bakat spesifik dalam akademik ataupun kreatif, seni visual dan seni tari (Bob Algonzine dan Jim Ysseldyke, 2006). Dalam Kamus Dewan edisi keempat , kreatif pula bermaksud mempunyai kebolehan mencipta, menghasilkan, dan mengembangkan sesuatu idea baru atau idea asli. Ini bermakna kanakkanak yang kreatif mampu menjana sesuatu idea yang baru berdasarkan kepada aplikasi ilmu yang mereka pelajari. Sternberg dan Kaufman mendifinisikan pintar cerdas sebagai satu kepintaran yang lebih berfokus kepada kebolehan mengadaptasi, membentuk dan memilih keadaan yang menjurus kepada sesuatu maklumat. Individu yang pintar cerdas boleh mengenalpasti kelemahan dan kelebihan mereka sendiri malah mereka menentukan cara yang sesuai menggunakan kelebihan mereka serta meminimumkan kelemahan mereka. Howard Gardner pula mendifinisikan kecerdasan sebagai satu cara

memproses maklumat dan juga cara berfikir. Beliau juga berpendapat bahawa kecerdasan merupakan hasil atau produk daripada interaksi antara genetik dan persekitaran yang perlu berada bersama bagi memberi hasil sebenar kepada kecerdasan. Beliau menakrif seseorang itu sebagai seorang yang pintar cerdas apabila mematuhi lapan kriteria khusus berikut.

1. Potensi pengasingan oleh kerosakan otak 2. Kewujudan golongan individu luar biasa 47

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) 3. 4. Operasi teras yang boleh dikenalpasti Sejarah perkembangan yang khusus bersama dengan prestasi yang menggalakan 5. Sejarah evolusi dan evolusi yang boleh diterima akal 6. Disokong dari kajian psikologi 7. Disokong oleh penemuan psikometrik 8. Kerentanan untuk mengekod sistem simbol Beliau turut berpendapat bahawa kecerdasan seseorang itu tidak sama seperti cara berfikir yang cenderung untuk kekal konsisten dan tidak berkaitan dengan jenis maklumat yang akan diproses ( Sousa D.A. , 2003). Jika mengikut pandangan kajian Jane Piirto (1999), ramai orang yang telah ditanya sebagai responden setuju bahawa terdapat tiga aspek berkaitan pintar cerdas. Aspek yang pertama ialah kebolehan menyelesaikan masalah yang praktikal yang mana mereka akan melihat masalah itu dari pelbagai sudut, memberi sebabsebab yang logik dan dengan fikiran yang terbuka. Aspek yang kedua pula ialah kebolehan lisan (boleh menangani sesuatu topik perbualan dengan baik, membaca dengan kerap dan baik). Pintar cerdas juga boleh dilihat dari aspek sosial (memahami konsep sosial, mengakui kesalahan yang telah dilakukan, mempunyai minat yang umum kepada dunia). Walaubagaimanapun, di dalam penulisan Margaret Sutherland (2008) ada mengulas bahawa pelabelan seseorang kanak-kanak sebagai pintar cerdas sememangnya sesuatu yang baik. Walaupun begitu, menjadi kanak-kanak yang pintar cerdas yang memiliki kecerdasan bermaksud kanak-kanak itu perlu mahir dalam sesuatu perkara yang juga membawa maksud mereka itu sentiasa berkebolehan melakukan semua perkara yang dilakukannya. Menurut Moira Thomson (2006) pula, di New Zealand mendefinisikan pintar cerdas dalam terma bersifat pembelajaran yang menunjukan kebolehan yang luar biasa dalam mencapai prestasi yang menyerlah. Tiada definisi yang spesifik dan khusus yang dapat dinyatakan terhadap kecerdasan tetapi banyak buku panduan 48

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) telah diterbitkan, dan kebanyakan sekolah membina definisi mereka sendiri berdasarkan kepada prinsip yang dinyatakan di kebanyakan buku yang diterbitkan. Kebanyakan guru juga bersetuju bahawa kanak-kanak yang pintar cerdas adalah individu yang memerlukan perancangan aktiviti yang memerlukan tahap penguasaan pembelajaran yang tinggi dan diberi peluang yang luas dalam kokurikulum bagi mengembangkan lagi kebolehan mereka. Selain itu, terdapat juga definisi berdasrkan sekolah berkaitan dengan pintar cerdas. menurut Jane Piirto (1999), terdapat dua definisi pintar cerdas berdasarkan sekolah iaitu definisi kecerdasan berdasarkan sekolah yang lama dan juga definisi kecerdasan berdasarkan sekolah yang baru. Di Amerika Syarikat menggunakan definisi Marland bagi mendefinisikan kanak-kanak pintar cerdas berdasarkan sekolah yang lama yang menyatakan bahawa kecerdasan seseorang yang pintar cerdas terbahagi kepada enam jenis kecerdasan iaitu (1) intelektual, (2) akademik spesifik, (3) kreatif, (4) seni pertari dan visual, (5) kepimpinan dan (6) psikomotor. Dalam definisi Marland, Public Law 9 1-230 telah mendefisikan seorang yang pintar cerdas dan berbakat adalah golongan yang dikenali sebagai seseorang yang layak secara professional yang secara kebajikannya mempunyai kebolehan yang terserlah. Golongan seperti ini memerlukan program pembelajaran yang berbeza dengan/atau perkhidmatan yang bertahap lebih tinggi berbanding dengan program-program yang dianjurkan oleh sekolah untuk pelajar-pelajar normal yang biasa. Program yang khusus adalah perlu bagi menyedari sumbangan mereka terhadap diri sendiri dan negara. Kanakkanak yang mempunyai pencapaian yang cemerlang termasuk individu yang berpotensi serta berkebolehan dalam mana-mana enam bidang kecerdasan yang dinyatakan. Bagi definisi kecerdasan berdasarkan sekolah yang baru pula

mencadangkan kecerdasan seorang kanak-kanak pintar cerdas berlaku dalam kalangan seluruh masyarakat dalam pelbagai budaya dan tidak semestinya berpandukan keputusan peperiksaan sematamata, tetapi secara dilihat dalam kebolehan individu tersebut yang tinggi dalam intelektual, kreatif dan artistik alam. Kecerdasan seseorang yang pintar cerdas juga diberi maksud tambahan iaitu lebih kepada satu kebolehan yang matang jika dibandingkan dengan kebolehan perkembangan (Jane Piirto, 1999).

49

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Definisi berdasarkan sekolah mengikut kepada Moira Thomson (2006) manyatakan bahawa pembelajaran seorang yang pintar cerdas dalam sekolah seharusnya dalam keadaan yang sistematik untuk membentuk satu corak intervensi untuk membantu perkembangan proses perkembanan bakat individu tersebut. Intervensi seperti ini tidak hanya bergantung kepada arahan guru sahaja untuk mana-mana definisi yang tertentu trhadap pintar cerdas tetapi memberi langkah berjaga-jaga yang mana sesetengah individu itu adalah sememangnya pintar cerdas dan di situlah guru memainkan peranan untuk membantu perkembangan mereka. sekolah seharusnya membina definisi kecerdasan yang; membenarkan pengenalpastian kedua-dua potensi dan prestasi, dapat mengenalpasti bahawa individu tersebut berkemungkinan pintar cerdas dalam satu atau lebih kecerdasan, memberi makna pendekatan kepada kecerdasan pelbagai yang merangkumi kadar kebolehan yng luar biasa, mengakui bahawa pintar cerdas dan berbakat menunjukan pengecualian dalam hubungan dengan rakan sebaya yang berlatar belakang sama dan menyediakan peluang pembelajaran yang berbeza untuk individu pintar cerdas, berbakat dan kreatif termasuklah untuk sokongan sosial dan emosional.

Ciri-ciri pintar cerdas, kreatif dan berbakat Walaupun seseorang kanak-kanak itu dikenali sebagai pintar cerdas, kreatif dan berbakat, tetapi mereka tidaklah sentiasa berjaya dalam segala yang mereka lakukan. Kecerdasan serta bakat yang mereka miliki adalah terhad kepada beberapa bidang yang khusus sahaja. Kanak-kanak yang dilabelkan sebagai seorang yang pintar cerdas, kreatif dan berbakat mempunyai ciri-ciri tertentu. Ciri-ciri mereka sebagai golongan pintar cerdas jelas dapat dilihat dari

50

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Aspek Kognitif Tahap pemikiran tinggi

Ciri-ciri

Berminat kepada sesuatu yang kompleks dan mencabar minda Memproses maklumat dengan cepat Ingatan yang kuat Berprestasi tinggi dalam pencapaian Memahami dan mempelajari sesuatu yang kompleks dengan mudah

Akademik

Berkebolehan dalam penyelesaikan masalah. Berkebolehan dalam menguasai banyak isi kandungan pelajaran Fizikal Tingkah laku Kebolehan fizikal dan mental yang berbeza Bersifat gigih serta berorientasikan matlamat Pengamatan yang luar biasa Rasa humor yang tinggi Sensitiviti yang tinggi daripada orang biasa Komunikasi Perbendaharaan kata yang betul digunakan semasa bertutur Penguasaan bahasa yang tinggi

Jadual 1: Ciri-ciri pintar cerdas

51

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Masalah yang sering dialami kanak-kanak pintar cerdas Ramai golongan masyarakat berpandangan bahawa seorang yang pintar cerdas merupakan seorang yang sentiasa berjaya dalam segala yang mereka lakukan tanpa ada sebarang masalah. Tetapi, hakikatnya golongan pintar cerdas ini mempunyai masalah mereka sendiri. Masalah yang mereka hadapi boleh dilihat dari aspek kognitif. Kanak-kanak yang pintar cerdas mudah berasa bosan dengan arahan yang mudah serta berulang kerana mereka jemu dengan sesuatu yang mudah bagi mereka. Ini adalah kerana golongan pintar cerdas ini sukakan perkara yang kompleks yang mencabar kebolehan mereka. Rakan-rakan sebaya Mereka juga tidak mempunyai nilai kesabaran yang tinggi serta suka bertindak dengan terburu-buru dalam melakukan sesuatu perkara. Dalam akademik pula, mereka sememangnya sering mendapat keputusan yang cemerlang. Kanak-kanak yang pintar cerdas cenderung untuk menyoal guru sewaktu di dalam kelas sehingga keluar dari topik pengajaran malah menyebabkan rakan yang lain menjadi keliru disamping menggangu proses pengajaran dan pembelajaran yang sedang dijalankan. Oleh itu, kanak-kanak pintar cerdas seharusnya menjalani kurikulum yang berlainan daripada kanakkanak normal yang lain bagi mengelakan proses pembelajaran kanak-kanak yang lain terganggu. Potensi yang tinggi yang ditunjukan mereka dalam akademik sudah semestinya membuatkan para ibu bapa kanak-kanak tersebut berasa gembira dan bangga dan menganggap mereka mampu menguasai semua matapelajaran yang kemudiannya akan memberi tekanan kepada mereka. Kebolehan kanak-kanak yang pintar cerdas yang mampu menyiapkan tugas lebih awal daripada rakan yang lain akan menyebabkan mereka berasa bosan dan kemudiannya akan mengganggu rakan-rakan yang lain di dalam kelas. Walaupun mereka sentiasa cemerlang dalam akademik tetapi kebanyakkan rakan-rakan disekeliling selalunya akan menganggap golongan pintar cerdas ini menunjuknunjuk dengan kehebatan mereka. Kanak-kanak yang pintar kebanyakannya berkebolehan dalam bidang yang terhad sahaja. Sebagai contoh, kebanyakkan kanak-kanak pintar cerdas yang mempunyai kecerdasan dalam bidang matematik tidak dapat menguasai subjek yang lain dengan baik. Ini menunjukan bahawa kebolehan yang mereka miliki selalunya hanya berfokus kepada satu bidang sahaja. Dari segi tingkah 52

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) laku pula, golongan ini sangat sensitif dan mudah tersinggung apabila dikritik atau ditegur. Mereka amat mementingkan kesempurnaan dan sentiasa ingin berjaya tetapi dari pandangan orang lain mereka ini dilihat sebagai seorang yang degil. (Bob Algonzine dan Jim Ysseldyke, 2006) Perkembangan Fizikal, Emosi Dan Sosial Kanak-Kanak Cerdas Perkembangan kanak-kanak normal dan kanak-kanak pintar cerdas adalah hampir sama tetapi masih berbeza. Perkembangan kanak-kanak pintar cerdas boleh diukur dari segi fizikal, emosi dan sosial. Dari segi perkembangan fizikal, kanak-kanak pintar cerdas tidak begitu ketara jika dibandingkan dengan kanak-kanak biasa. Mereka mempunyai perkembangan tubuh badan yang sama dan normal seperti kanak-kanak biasa. Dari segi emosi pula, kanak-kanak yang pintar cerdas mudah merasa tertekan. Keadaan sosial dan emosi kanakkanak yang pintar cerdas sangat berkait rapat dengan satu sama lain. Golongan pintar cerdas dan mencari persahabatan Kanak-kanak pintar cerdas tidak memilih kawan berdasarkan kepada umur kronoligi tetapi berdasarkan kepada minat yang sama. Kebanyakkan golongan ini lebih selesa untuk bergaul dengan golongan yang lebih tua daripada mereka. Adalah penting juga bagi golongan pintar cerdas ini mendapat seorang rakan yang mementingkan persahabatan tetapi bukan untuk populariti semata-mata seperti mana yang sering dilakukan oleh golongan biasa yang lain. Ini menunjukkan bahawa mereka amat mementingkan kualiti daripada kuantiti rakan mereka. Hubungan persahabatan yang rapat memberi peluang untuk mereka meluahkan perasaan, pendapat dan keyakinan mereka. Bagi mereka, hubungan persahabatan memberi sokongan,keselesaan, kepercayaan, kenikmatan dan kebaikan malah bagi mereka sahabat yang sebenar hanya akan mencari kebaikan antara satu sama lain tanpa menyalahkan perbuatan sahabat mereka sendiri. Persepsi serta pendirian mereka inilah yang sedikit sebanyak menyebabkan mereka tidak mempunyai ramai rakan. Konsep persahabatan kanak-kanak telah membentuk satu hierarki yang merangkumi perkaitan peringkat umur, harapan dan kepercayaan mereka terhadap persahabatan menjadi semakin komplek apabila umur semakin meningkat (Gross, 2002). Terdapat lima peringkat persahabatan ,mengikut tahap umur. Tahap 53

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) pertama merupakan tahap awal sesebuah persahabatan itu berlaku. Pada tahap ini teman bermain adalah penting yang mana mereka memerlukan kawan dan saling membenarkan sesama sendiri berkongsi barang mainan. Tahap yang kedua pula akan kelihatan antara umur 7-9, satu peringkat yang memerlukan seseorang untuk mereka berkongsi minat yang sama. Pada peringkat ini mereka tidak lagi mementingkan teman bermain tetapi seseorang yang boleh dibawa mendengar luahan mereka. Selepas itu, tahap yang ketiga pula adalah satu tahap yang memerlukan bantuan dan sokongan daripada orang lain. pada tahap ini, seorang rakan adalah seseorang yang boleh membantu, menyokong dan menggalakkan. Tahap ketiga ini merupakan ciri-ciri yang boleh dilihat pada seseorang yang berumur antara 9 hingga 11 tahun. Tahap keempat ialah empati yang mana pada masa inilah kanakkanak itu menyedari bahawa sesebuah persahabatan memerlukan seseorang untuk memberi keselesaaan dan sokongan antara satu sama lain. Tahap ini juga merupakan satu tahap yang mana mereka akan berkongsi masalah serta akan membina hubungan rapat dengan orang lain. tahap inis erring berlaku pada kanakkanak yang berumur antara 11 atau 12 tahun. Tahap yang terakhir ialah satu tahap yang memerlukan satu tempat yang boleh memberi mereka tempat berlindung dan merasa selamat. Pada masa ini juga mereka akan menyedari bahawa persahabatan itu merupakan satu hubungan yang mendalam dan berpanjangan yang melibatkan kepercayaan, kesetiaan dan penerimaan yang tidak bersyarat. Seseorang yang pintar cerdas sememangkan memandang hubungan persahabatan dengan serius dan tidak mmemandang remeh sesuatu hubungan yang telah mereka bina.

SIKAP-SIKAP KANAK-KANAK PINTAR CERDAS Mementingkan kesempurnaan Kanak-kanak yang pintar cerdas kebanyakkan mereka amat mementingkan kesempurnaan dan tidak suka akan kegagalan. Menurut Patricia Schuler (2002), seorang kaunselor dan konsultan pendidikan di New York, telah merumuskan kajiannya berkaitan kanak-kanak pintar cerdas yang mementingkan kesempurnaan dalam semua perkara yang mereka lakukan. Apabila berada di dalam satu kumpulan kanak-kanak pintar cerdas sentiasa menekankan kesempurnaan. 54

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Mereka lebih suka untuk menjadi seseorang yang teliti dari pelajar yang sederhana. Sifat mereka yang sangat mementingkan kesempurnaan ini menjadi satu tekanan yang berkesan kearah pencapaian yang cemerlang. Schuler juga menekankan bahawa sikap mementingkan kesempurnaan ini boleh dilihat sebagai teliti secara sihat ataupun neurotik. Seseorang yang mementingkan kesempurnaan secara sihat adalah seseorang yang puas hati dengan hasil kerja mereka sendiri. Seseorang yang mementingkan kesempurnaan neurotik pula adalah seseorang yang sentiasa berasa tidak puas hati kerana mereka berpandangan bahawa diri mereka tidak pernah melakukan sesuatu yang mencukupi untuk merasa puas hati. Seseorang itu boleh dikatakan mementingkan kesempurnaan apabila mereka mempunyai tanda-tanda seperti berikut: 1. Rasa ingin tahu yang sangat tinggi 2. Sentiasa mengkritik kesalahan diri sendiri 3. Cenderung untuk memperbesarkan kesalahan diri mereka sendiri 4. Sentiasa merendah-rendahkan orang lain 5. Takut untuk mencuba sesuatu perkara baru 6. Tidak suka berkongsi tanggungjawab dengan orang lain untuk mengelakkan hasil yang diingini. 7. Merasa sangat rendah diri dengan orang lain 8. Cenderung untuk berasa tertekan dan akan merasa hilang yakin semula walaupun telah berjaya mendapat kejayaan dalam suatu perkara yang mereka lakukan. Walaupun begitu, sikap mementingkan kesempurnaan dalam kalangan kanak-kanak pingtar cerdas boleh dibendung dengan beberapa langkah. Ibu bapa mempunyai peranan yang sangat penting dalam membendung perkara ini. Ibu bapa seharusnya memberi rasa sayang yang tidak berbelah bagi terhadap mereka. Ibu bapa perlu cuba untuk memisahkan tingkahlaku anak-anak mereka terhadap perkara yang boleh dianggap satu kritikan. 55

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Kebanyakkan ibu bapa masa sekarang sering memuji anak-anak mereka contohnya paling cantik, paling bijak, paling pandai atau paling berjaya yang secara tidak langsung akan menimbulkan jangkaan yang tidak realistik dan menyebabkan mereka akan meninggi diri apabila bersama-sama dengan rakan mereka. Setiap perkara dan dorongan daripada ibu bapa sering memberi kesan yang baik kepada kanak-kanak yang pintar cerdas ini. Ibu bapa perlu sentiasa menasihati mereka untuk membuat yang terbaik supaya mereka menggunakan usaha dalam melakukan sesuatu perkara selain daripada memberitahu mereka bahawa sesuatu kejayaan itu hasil daripada usaha yang gigih. Ibu bapa juga menunjukkan kepada mereka bahawa mereka seharusnya mengambil berat dengan pandangan orang lain. Walaupun begitu, ibu bapa tidak boleh menjadi terlalu melindungi anak-anak mereka supaya mereka. Adalah menjadi satu kepentingan ibu bapa kepada kanakkanak pintar cerdas untuk terus menjalankan tanggungjawab untuk membimbing, melindungi dan mengawasi anak-anak walaupun mereka merupakan seorang kanak-kanak yang cerdas tetapi mereka tetap seorang kanak-kanak yang belum matang tahap pemikiran dan pengalaman dalam membuat sesuatu keputusan. Dalam akademik. kanak-kanak pintar cerdas yang dimasukkan ke dalam kelas kumpulan kanak-kanak pintar cerdas akan menunjukkan prestasi yang lebih baik pada penilaian-penilaian yang akan dijalankan daripada belajar bersama-sama kanak-kanak pintar biasa. Terdapat dalam kalangan guru yang tidak memberi perhatian kepada kanakkanak pintar cerdas bagi mengelakkan mereka sombong tetapi memberi kesan yang buruk kepada kanak-kanak pintar cerdas tersebut. Keadaan ini akan mempengaruhi konsep kendiri kanak-kanak itu. Dalam konsep kendiri, kanak-kanak pintar cerdas akan mendapat

56

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) kesan positif atau negatif bergantung kepada konsep mereka terhadap diri mereka sendiri. Konsep kendiri boleh memberi kesan kepada akademik, sosial dan fizikal mereka. Dalam akademik, kanak-kanak itu akan berpandangan bahawa keputusan mereka dalam sesuatu matapelajaran tidak akan bagus dan akan mendapat keputusan yang kurang baik. Dari segi sosial pula, kanak-kanak pintar cerdas akan menjadi sedikit sentitif dengan keadaan dan perasaan orang yang berada di sekeliling mereka. Mereka akan cepat mudah terasa dengan perkara-perkara yang berlaku disekeliling mereka. Selain itu, mereka juga sensitif dari konsep kendiri fizikal. Kanak-kanak pintar cerdas dan berbakat ini sangat mementingkan penampilan mereka contohnya pakaian yang cantik atau keadaan tubuh badan yang langsing dan sebagainya. 6. Masalah pertuturan Masalah pertuturan boleh dikategorikan kepada empat iaitu masalah sebutan, masalah gagap, masalah suara, masalah bahasa. Masalah sebutan ialah kecenderungan meninggalkan suku kata atau mengubah bunyi sesuatu perkataan, misalnya perkataan saya menjadi caya. Kanak-kanak pada kebiasanya akan melalui fasa ini dalam tempoh perkembangan mereka. Ia biasanya tidak dipandang serius namun jika masalah ini berlanjutan ia perlu diberi perhatian. Gagap merupakan ganguan terhadap kelancaran percakapan. Aliran pertuturan terganggu di mana seseorang itu mungkin mengulang, memberhenti seketika atau mencelah dengan suku kata atau perkataan. Gagap kerap berlaku apabila individu tersebut teruja dan ingin menyatakan sesuatu dengan kadar yang cepat. Masalah suara berkaitan dengan kualiti suara seseorang. Ia mungkin terlalu lantang, lembut, garau, kasar, sengau, nada yang tinggi atau rendah atau nada yang sama dan tidak berubah. Masalah bahasa berkaitan dengan sistem saraf pusat. Menurut Myklebust (1971) masalah ini mengganggu kefahaman atau penngunaan perkataan. Istilah yang digunakan ialah aphasia. Ia bermakna seseorang menghadapi kesukaran mentafsir bahasa dalam sesuatu perbualan. Ia juga melibatkan kesukaran dalam menggunakan perkataan yang sesuai semasa komunikasi. 57

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS) Masalah perkataan seperti masalah sebutan, gagap dan suara boleh menimbulkan rasa malu dan menyebabkan kanak-kanak tersebut merasa tidak selesa dalam situasi sosial. Ia mungkin tidak mengganggu pembelajaran seperti mana masalah bahasa. Masalah bahasa memberi kesan kepada perkembangan kognitif kanak-kanak.

7. Terencat Akal Persatuan Kerencatan Akal Amerika (AAMR) mendefinisikan terencat akal sebagai satu ketidakupayaan yang dapat dilihat melalui fungsi intelek serta tingkah laku penyesuaian seperti komunikasi, penjagaan diri dan kemahiran sosial yang amat terhad. Kanak-kanak yang mengalami kerencatan akal ringan menunjukkan ciri-ciri seperti berikut: a. b. c. d. e. f. Kurang koordinasi motor. Sukar menumpukan perhatian. Kemahiran membaca dan bahasa yang lemah serta berada pada tahap yang rendah daripada mereka yang sebaya. Sukar mengaplikasi sesuatu yang dipelajari dalam situasi baru. Kesukaran dalam memahami konsep yang abstrak dan membuat kesimpulan. Kanak-kanak ini sukar menurut arahan dan tidak berupaya memilih aktiviti secara sendirian. Mereka juga menghadapi masalah koordinasi mata dan tangan. Mereka mempelajari bahasa dan kemahiran dengan perlahan, tidak seperti kanakkanak biasa. Paras rupa kanak-kanak ini seperti kanak-kanak biasa dan mereka biasanya dibenarkan masuk ke sekolah biasa. Kurikulum di sekolah digubal untuk kanak-kanak biasa dan merupakan cabaran bagi kanak-kanak dengan masalah terencat akal. Kebanyakan kanak-kanak ini gagal di sekolah kerana IQ mereka yang rendah iaitu antara 55/60 dan 85/90. IQ kanak-kanak normal adalah 90 ke atas. Namun begitu, kebanyakan kanak-kanak bermasalah terencat akal ringan boleh ke sekolah dan boleh mempelajari pelbagai kemahiran akademik seperti kemahiran vokasional sosial untuk membantu menjadikan meraka sebagai individu yang produktif. 58

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

PERBINCANGAN 1. Huraikan tiga ciri utama yang boleh mengganggu perkembangan Autisme dari aspek tingkah laku yang berulang, bahasa (echolalia) dan interaksi sosial. REHAT

LATIHAN 1. Bincangkan kekuatan dan kelemahan pengunaan pelabelan kategori yang terdapat dalam jenis-jenis kanakkanak berkeperluan khas 2. Apakah impaknya terhadap pendidikan murid-murid khas di prasekolah? BUKU RUJUKAN

59

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

4.0 SINOPSIS Tajuk ini membincangkan secara am tentang faktor-faktor penyebab kecacatan kanak-kanak berkeperluan khas yang berada di prasekolah pendidikan khas. Tumpuan tajuk ini diberi kepada fakot gentik, faktor kelahiran pra-matang, kecederaan otak traumatik dan teratogen. 4.1 HASIL PEMBELAJARAN 1. mengenal pasti faktor-faktor yang menyebabkan berlakunya kecacatan 2. implikasi faktor-faktor penyebab kecacatan terhadap perkembangan kanakkanak 3. implikasi faktor-faktor penyebab kecacatan terhadap pendidikan kanak-kanak 4.2 KERANGKA TAJUK-TAJUK Faktor Genetik

Faktor Kelahiran Pra-matang Faktor Penyebab Kecacatan

Faktor Kecederaan Otak Traumatik Faktor Teratogen

4.3 Pengenalan 60

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Secara umumnya, salah satu soalan yang akan ditanya oleh ibu bapa berkaitan masalah pembelajaran adalah "Mengapa? Apa yang salah?". Para profesional kesihatan mental menekankan bahawa tidak ada sesiapa yang tahu apa yang menyebabkan ketidakupayaan belajar itu. Ada kemungkinan terlalu banyak untuk dijadikan penyebab untuk kepastian berlakunya kecacatan. Adalah lebih penting bagi keluarga untuk bergerak maju dalam mencari cara untuk mendapatkan bantuan bagi pencegahan. Bagaimanapun para saintis perlu belajar dan mengkaji untuk mengenal pasti cara untuk mencegah ketidakupayaan belajar.

Para saintis juga berfikir bahawa semua masalah pembelajaran disebabkan oleh masalah neurologi tunggal. Tetapi kajian telah membantu kita melihat bahawa punca adalah tapi pelbagai dan lebih kompleks. Bukti terbaru dari menunjukkan bahawa otak. ketidakmampuan belajar bukan berpunca dari bahagian tunggal otak tertentu sahaja, kesulitan dalam mengumpul maklumat berbagai bahagian

Dewasa ini, satu teori yang terkemuka telah menyatakan bahawa ketidakmampuan belajar berasal dari gangguan halus dalam struktur dan kefungsian otak. Beberapa saintis percaya bahawa, dalam banyak kes, gangguan bermula sebelum kelahiran. Sepanjang kehamilan, perkembangan otak sangat sensitif terhadap gangguan. Jika gangguan berlaku awal, janin boleh mati, atau bayi mungkin lahir dengan kecacatan luas dan mungkin kerencatan mental. Jika gangguan terjadi kemudian, ketika sel-sel menjadi khusus dan bergerak ke tempatnya, hal itu mungkin meninggalkan masalan di bahagian pembinaan atau sambunagn sel. Beberapa saintis percaya bahawa masalah ini kemudian mungkin muncul sebagai gangguan belajar. 4.4 Sebelum kelahiran

Faktor genetik Kenyataan bahawa ketidakmampuan belajar cenderung berlaku dalam keluarga menunjukkan bahawa kemungkinan ada kaitan genetik. Contohnya, ibu bapa yang memiliki gangguan menulis mungkin mempunyai anak dengan gangguan bahasa ekspresif. Untuk alasan ini, nampaknya tidak mungkin bahawa gangguan masalah 61

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

pembelajaran diwariskan secara langsung. Mungkin, apa yang diwariskan adalah ketidakfungsian otak halus dapat menyebabkan ketidak upayaan belajar. Mungkin ada penjelasan alternatif mengapa masalah pembelajaran dapat dilihat berlaku dalam keluarga. Beberapa kesukaran belajar mungkin sebenarnya berasal dari lingkungan keluarga. Contohnya, ibu bapa yang memiliki gangguan bahasa ekspresif boleh bercakap sedikit untuk anak-anak mereka, atau bahasa yang mereka gunakan mungkin agak terhad. Dalam kes tersebut, anak tidak mempunyai model yang baik untuk memperoleh bahasa dan oleh kerana itu, mungkin untuk keupayaan belajar tidak berkembang. Down syndrome adalah sekumpulan kelainan yang terjadi pada anak-anak yang lahir dengan salinan (ketiga) tambahan jumlah 21 kromosom dalam sel mereka. Anak-anak dengan sindrom ini mempunyai kecacatan intelektual (kerencatan mental) dan wajah dan ciri-ciri fizikal khusus yang lain; masalah ini sering disertai dengan cacat jantung dan masalah kesihatan yang lain. Fragile X Syndrome ini dicirikan dengan gangguan mental, mulai dari masalah pembelajaran, kerencatan mental, tingkah laku autistik dan masalah attentional dan hiperaktif. ciri-ciri fizikal kanak-kanak dengan Fragile X termasuklah wajah panjang, telinga besar, kaki datar, dan sendi sangat fleksibel terutama jari-jari. Fragile X adalah kelainan genetik yang disampaikan oleh laki-laki yang membawa kelainan kromosome kepada semua anak perempuan mereka tetapi tidak ada anak-anak lelaki mereka. Phenylketonuria (PKU) adalah gangguan metabolisme yang mempengaruhi cara tubuh proses protein, yang boleh menyebabkan kecacatan intelektual (kerencatan mental). Seorang bayi lahir dengan PKU muncul normal, tetapi jika penyakit ini tidak dirawat, anak akan menderita daripada kelewatan perkembangan yang jelas pada ulang tahun pertama. 4.5 4.6 Semasa kelahiran Selepas kelahiran LAYARI INTERNET Buat nota dalam bentuk pengurusan grafik tentang faktor-faktor genetik yang menjadi penyebab kecacatan berpandukan laman 62

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

sesawang yang anda layari. 4.5 Cedera otak atau jangkitan sebelum, semasa atau selepas kelahiran Kecederaan Otak Traumatik (Traumatic Brain Injury) juga dikenali sebagai kecederaan intrakranial, terjadi ketika faktor luaran trauma mencederakan otak. TBI boleh diklasifikasikan berdasarkan keterukannya, mekanisme (kecederaan kepala tertutup atau menimbus), atau ciri-ciri lain (misalnya yang terjadi di lokasi tertentu atau di bahagian yang lebih luas). Kecederaan kepala biasanya merujuk pada TBI, tetapi ia adalah kategori yang lebih luas kerana boleh melibatkan kerosakan struktur selain otak, seperti kulit kepala dan tengkorak. TBI merupakan penyebab utama kematian dan kecacatan di seluruh dunia, terutama pada kanak-kanak dan remaja. Antara lain penyebabnya adalah jatuh, kemalangan kenderaan, dan keganasan. Tindakan pencegahan termasuklah penggunaan teknologi untuk melindungi mereka yang berada dalam kemalangan, seperti tali pinggang keledar dan sukan atau topi keledar, serta usaha untuk mengurangkan jumlah kemalangan, seperti program pendidikan keselamatan dan penguatkuasaan undang-undang lalu lintas.

4.6 Kelahiran Pra-matang Lahir prematur, umumnya merujuk pada kelahiran bayi sebelum organ berkembang cukup dewasa untuk membolehkan kelangsungan hidup selepas kelahiran biasa. Bayi pra matang berada pada risiko yang lebih besar untuk komplikasi jangka pendek dan panjang, termasuk cacat dan masalah dalam pertumbuhan dan perkembangan mental. 4.7 Teratogen Teratogen adalah sebuah agen yang boleh menyebabkan atau meningkatkan kemungkinan kecacatan kelahiran. Hal ini biasanya berlaku semasa kehamilan ibu. Ini boleh menjadi ubat, penggunaan alkohol, paparan bahan kimia, atau ada jangkitan pada ibu, yang boleh meningkatkan peluang untuk bayi yang akan lahir dengan kecacatan 63

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Banyak ubat diambil oleh ibu akan terus ke janin. Penyelidikan menunjukkan bahawa ibu merokok, alkohol, atau ubat lain selama kehamilan mungkin mempunyai kesan merosakkan pada anak yang belum lahir. Para saintis telah menemui bahawa ibu yang merokok selama kehamilan mempunyai lebih kemungkinan yang lebih untuk melahirkan bayi yang lebih kecil. Hal ini menjadi perhatian kerana bayi kecil, biasanya mereka yang kurang dari 1 kg berat, cenderung berisiko untuk pelbagai masalah, termasuk masalah pembelajaran.

Alkohol juga boleh berbahaya untuk otak janin berkembang. Alkohol juga boleh merosakkan neuron berkembang. Pengambilan alkohol sepanjang kehamilan telah dikaitkan dengan sindrom alkohol janin (Fetus Alcohol syndrome), suatu keadaan yang boleh menyebabkan berat lahir rendah, gangguan intelektual, hiperaktif, dan cacat fizikal tertentu. Setiap penggunaan alkohol sepanjang kehamilan, bagaimanapun, boleh menjejaskan perkembangan kanak-kanak dan mengakibatkan masalah dengan perhatian belajar, memori, atau penyelesaian masalah.

Ubat-ubatan seperti kokain terutama dalam bentuk dihdu yang dikenali sebagai retak boleh mempengaruhi perkembangan bahagian reseptor otak. bahagian sel otak ini membantu untuk menghantar isyarat masuk dari kulit kita, mata, dan telinga, dan membantu menetapkan respon fizikal kita terhadap persekitaran. Disebabkan kanakkanak bermasalah pembelajaran mempunyai kesukaran suara untuk memahami perbualan atau surat. Beberapa penyelidik percaya bahawa masalah pembelajaran, serta ADHD, mungkin berkaitan dengan reseptor yang salah. Satu kajian dijalankan berkaitan mata dengan penyalahgunaan dadah sebagai kemungkinan penyebab kerosakan reseptor. Masalah sepanjang kehamilan berkemungkinan menjadi penyebab lain masalah pembelajaran melibatkan komplikasi semasa kehamilan. Dalam beberapa kes, sistem kekebalan ibu tidak dapat bertindak balas terhadap janin dan mudah diserang jangkitan. Jenis gangguan jangkitan boleh menyebabkan sel otak yang baru terbentuk untuk menetap di bahagian yang salah dari otak. Atau ketika melahirkan, tali pusat boleh menjadi bengkok dan boleh menyekat oksigen ke janin. Ini juga boleh merosakkan kefungsian otak dan menyebabkan masalah pembelajaran. 64

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Disebabkan plasenta tidak dapat menapis pembawa penyakit seperti virus, berkemungkinan kanak-kanak akan dilahirkan dengan penyakit malaria, campak, cacar air, sifilis, atau penyakit kelamin yang lain yang telah disebarkan dari ibu. Rubella adalah yang paling luas daripada virus yang mempunyai kesan teratogenik. Jika seorang wanita hamil dijangkiti rubella dalam tempoh tiga bulan pertama kehamilan, ia akan melahirkan anak dengan kelainan bawaan seperti penyakit jantung, katarak, tuli, atau kekerencatan mental. Racun dalam Anak Alam Sekitar dalam kajian yang telah dilakukan oleh para penyelidik boleh menyebabkan masalah pembelajaran, mungkin dengan mengganggu perkembangan otak atau proses otak kanak-kanak. Kadmium sejenis bahan kimia yang digunakan dalam pembuatan beberapa produk baja, dapat masuk ke tanah, kemudian ke makanan yang kita makan. PERBINCANGAN 1. Sejauh manakah faktor-faktor penyebab kecacatan mempengaruhi pendidikan kanak-kanak berkeperluan khas di prasekolah? REHAT

LATIHAN Huraikan faktor-faktor teratogen yang menyebabkan kecacatan BUKU RUJUKAN

Goldenberg R.L., Culhane J.F., Iams J.D. & Romero, R. (2008). "Epidemiology and causes of preterm birth". The Lancet 371 (9606): 7584. doi:10.1016/S01406736(08)60074-4. PMID 18177778.

FAKTOR SELEPAS KELAHIRAN Bayi yang dilahirkan tanpa sebarang kecacatan kurang upaya boleh mengalami kecacatan mungkin disebabkan penyakit, keadaan persekitaran dan kemalangan. 65

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

a)

penyakit Penyakit Encephalitis disebabkan oleh sejenis virus yang menyerang otak

dan jika tidak dirawat menyebabkan kerencatan otak. Virus ini dibawa oleh nyamuk dan haiwan yang dijangkiti rabies Meningitis disebabkan oleh virus dan bakteria yang menyerang tisu otak dan tulang belakang. Tanda penyakit ini ialah demam, sakit kepala , sakit mata dan muntah. Jika tidak dirawat dengan segera kerencatan akal akan berlaku. b) Persekitaran Kehidupan keluarga yang miskin menyebabkab kekurangan, kemudahan dan bahan memperkembangkan fizikal dan mental.Kebanyak saintis berpendapat IQ seseorang boleh berubah mengikut keadaan alam sekeliling. c) Pencemaran Alam Sekeliling Boleh menyebabkan kerencatan mental kanak-kanak yang terdedah dengan logam berat seperti plumbum dan merkuri melalui makanan atau pernafasan menghadapi pelbagai masalah pembelajaran, masalah emosi dan sebahagiannya mengalami kerencatan akal. Contoh keracunan plumbum ialah lead poisoning seperti cat rumah, paip air dan petrol.

Implikasi Terhadap Pengajaran dan Pembelajaran

66

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Guru perlu mengetahui tentang masalah yang dihadapi olehmuridnya. Misalnya guru mesti mengetahui prosedur bagaimanamengurus seorang murid yang diserang penyakit sawan atauasthma. Guru juga perlu jelas tentang kesan masalah fizikal ini keatas perkembangan psikososial kanak-kanak tersebut. Kanak-kanakini kadang kala tidak memahami hidup mereka dan seringmenghadapi masalah penyesuaian.

Selain itu, guru juga perlu peka kepada keperluan murid.Misalnya seseorang kanak-kanak cerebral palsi boleh menggunakankomputer atau pen ataupun pensil yang tidak memerlukan tekananyang kuat sekiranya ada tugasan melibatkan penulisan. Penggunaanpemegang buku (bookh holders)ataupun buku teks elektronikdapat membantu kanak-kanak yang tidak berupaya memegang buku.

Masalah Penglihatan

Bagi

kanak-kanak

bermasalah

penglihatan,

guru

boleh

menyediakan

bahan

pembacaan yang mempunyai saiz yang besar dan sesuai ataupun bahan audio untuk membantu pembelajaran.

Sediakan bahan bacaan yang jelas, misalnya hurufnya mempunyai perbezaan warna yang ketara dengan latarbelakang kertas yang terlalu banyak perkataan atau ayat dalam satu muka surat.

Semasa tulis di papan putih guru boleh menyebut secara lisan bahan yang tulis untuk kemudahan kanak-kanak ini. Pengalaman kanak-kanak ini telah diperluaskan dengan memberi mereka aktiviti hands-on

67

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Guru juga perlu memberi perhatian kepada susunan bilik darjah dan pastikan kedudukan kanak-kanakt ersebut berhampiran dengan papan.

Susunan bilik darjah seharusnya memudahkanpergerakan kanak-kanak di sekitar bilik darjah dan memberi mereka akses yang mudah berada dalambahan-bahan pembelajaran.

Masalah Pendengaran

Kanak-kanak bermasalah perdengaran perlu mendapat latihan awal yang baik di sekolahsekolah khas untuk kehidupan yang lebih baik seperti kanak-kanak normal yang lain.

Guru-guru diingatkan supaya bercakap dengan jelas dan jangan membelakangkan kanakkanak ini semasa memberi arahan atau mengajar.

Kanak-kanak ini boleh ditempatkan di baris hadapan kelas untuk memudahkan mereka melihat wajah guru.

Elakkan daripada menjerit atau meninggikan suara. Sebarang lisan boleh diikuti dengan illustrasi grafik atau visual untuk memudahkan kefahaman murid.

Sediakan persekitaran pembelajaran yang tidak diganggu oleh bunyi bising atau gangguan bunyi lain.

Penggunaan bahasa isyarat adalah satu cara efektif untuk berkomunikasi dengan kanakkanak ini, Guru perlu dilatih dan didedahkan kepada cara menggunakan jari tangan untuk mengeja.

68

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Tetapi hari ini komunikasi secara keseluruhan digalakkan di mana ia melibatkan pertuturan, pembacaan, bahasa isyarat dan bahasa badan.

Masalah Pertuturan

Kanak-kanak ini perlu diberi masa yang mencukupi untukmemberi respon.

Mereka boleh digalakkan memberi respon secara bertulis.

Selain itu, guru boleh menggunakan pendekatan yangmelibatkan penggunaan pelbagai deria.

Guru juga boleh membantu kanak-kanak dengan menjadi model yang sesuai, misalnya mengulang perkataan secara jelas dan perlahan, ayau menggunakan alat audio.

Kanak-kanak yang menghadapi masalah sebutan atau gagap boleh dibantu melalui terapi.

Masalah Pembelajaran

Oleh kerana kanak-kanak ini sukar memberi penumpuan, guruboleh menempatkan mereka di sudut yang senyap dan kurang aktivti yang boleh mengalihkan perhatian mereka.

Kedudukan tempat duduk kanak-kanak ini seeloknya berhampiran tempat duduk guru. Ini akan memberi peluang kepada guru untuk menegur dan memberi motivasi kepada murid-murid ADHD. 69

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Guru juga boleh menggunakan prinsip peneguran di mana kanak-kanak ini diberi peneguran positif apabila mereka menunjukkan tingkah laku yang dikehendaki. Peraturan dan prosedur dalam bilik darjah mestidinyatakan dan dipaparkan dengan jelas.

Guru perlu memastikan murid faham peraturantersebut.

Objektif pembelajaran juga harus dinyatakan denganeksplisit dan murid diberi maklum balas dengansegera.

Semasa mengajar, arahan perlu ringkas dan diulang.

Beri peluang kepada murid hiperaktif ini untukmengambil bahagian dalam aktiviti yang aktif.

Beri tugasan yang ringkas.

Lembab

Gunakan bahasa yang mudah. Arahan mesti dinyatakandengan jelas dan perlu diulang. Ia boleh diberi dalam bentukvisual atau dipaparkan pada papan hitam atau papankenyataan kelas. Bahan pengajaraTugasan dan penilaian harus sesuai dengan tahap kanak-kanak terseut. Ia boleh diberi dalam bentuk tugasan-tugasankecil yang kanak-kanak mampu lakukan. Tempoh masa yanglebih boleh diberikan untuk kanak ini untuk menyiapkantugasan mereka. Tugasan dan kerja rumah yang diberikan setiap minggu bolehditampal pada papan notis kelas sebagai peringatan. Satusalinan boleh juga diserahkan kepada ibu bapa. n dan pembelajaran perludinyatakan dalam langkah-langkah yang pendek dan ringkas. 70

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Strategi pengajaran dan pembelajaran diubahsuai untukmembina keyakinan dan memberi perasa kejayaan, misalnyameminta seorang kanak-kanak disleksia untuk memberilaporan secara lisan manakala rakan-rakannya memberilaporan bertulis (Woolfolk A & Margetts K, 2007).

Masalah Tingkah laku

Pengurusan tingkah laku yang boleh digunakan di dalam bilikdarjah termasuk:

Peneguran Positif : Guru boleh memberi peneguran positif kepada murid sebaik sahaja murid menunjukkan tingkah laku yang diingini.

Misalnya seorang murid yang sebelum ini sentiasa menghantar kerja rumah lewat dan tiba-tiba hari ini menghantarnya pada masa yang ditetapkan boleh diberi galakan atau pujian atas tindakannya.

Ti me out

Murid tersebut diasingkan daripada rakannya untuksatu masa tertentu.

Diharapkan masa persendirian memberi peluangkepada murid memikirkan tentang tingkah lakunya.

71

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Tidak Peduli:

Guru tidak memberi perhatian kepada murid yangmenunjukkan tingah laku yang tidak diingini.

Mengajar tingkah laku yang dikehendaki. Misalnya gurumenggalakkan murid meluahkan perasaannya tentang sesuatu perkara yang dia tidak suka. Ini lebih bermakna dan sihat daripada menunjukkan tingkah laku seperti misalnya mengelak perkara yang murid tidak minat.

Kanak-kanak dengan masalah tingkah laku memerlukan sesuatu persekitaran di sekolah yang boleh membantu penglibatan mereka dalam aktiviti sekolah. Mereka tidak seharusnya disisih sehingga tercicir daripada sisitem persekolahan. Mereka juga dibimbing cara-cara mengawal emosi serta kemahiran mengurus diri.

72

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

TAJUK 5
5.0 SINOPSIS

PERBEZAAN INDIVIDU

Tajuk ini membincangkan secara am tentang perbezaan individu dalam kalangan kanak-kanak berkeperluan khas yang berada di prasekolah pendidikan khas. Tumpuan tajuk ini diberi kepada ciri-ciri sosial, ciri-ciri fizikal, ciri-ciri kognitif dan ciri-ciri emosi. 5.1 HASIL PEMBELAJARAN 1. 2. mengenal pasti perbezaan individu kanak-kanak berkeperluan khas mengenal pasti punca perbezaan individu kanak-kanak berkeperluan khas bagi membolehkan tindakan lanjut dapat diambil teruatama semasa kanak-kanak tersebut berada di prasekolah 3. menyatakan konsep perbezaan individu dalam pendidikan khas

5.2 KERANGKA TAJUK-TAJUK

PERBEZAAN INDIVIDU

CIRI-CIRI FIZIKAL

CIRI-CIRI SOSIAL

CIRI-CIRI KOGNITIF

CIRI-CIRI EMOSI

5.3 Pengenalan Plato menyatakan lebih dari 2000 tahun yang lalu: Tidak ada dua manusia yang lahir hampir sama, tetapi masing-masing berbeza dari yang lain dalam anugerah alam dan salah seorang adalah sesuai untuk sesuatu pekerjaan dan yang lain untuk yang lain. Perbezaan psikologi individu meneliti bagaimana manusia mempunyai persamaan dan berbeza dari aspek pemikiran dan tingkah laku. Tidak ada dua orang yang sama, tetapi 73

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

tidak ada dua orang yang berbeza. Jadi dalam kajian perbezaan individu kita berusaha untuk memahami persamaan manusia secara psikologi dan khususnya apakah ciri-ciri psikologi yang berbeza antara manusia. Dalam pendekatan psikologi Barat untuk perbezaan individu, umumnya diandaikan bahawa: manusia berbeza pada pelbagai atribut psikologi. Perbezaan indivdu amat berguna untuk menjelaskan dan menganggarkan tingkah laku dan pencapaiannya. Manusia telah menyedari perbezaan individu sepanjang sejarah, misalnya perbezaan gender pemburu = lelaki, pengumpul = perempuan. Perbezaan antara individu yang memisahkan manusia daripada satu sama lain dan menjadikannya sebagai individu yang unik dalam diri seseorang yang disebut sebagai perbezaan individu Dari aspek pendidikan, perbezaan individu merupakan ciri-ciri personal murid yang mempengaruhi cara dia belajar. 5.4 Punca perbezaan individu 1. Keturunan - Gen bertanggung jawab untuk perbezaan individu. Ibu bapa memainkan peranan penting dalam perbezaan individu. 2. Persekitaran mempunyai pelbagai ciri-ciri fizikal dan sosial. Persekitaran sosial memain peranan yang lebih penting dalam membentuk perbezaan individu. 3. Usia adalah faktor lain yang harus diambil kira dalam hal ini. Fizikal, psikologi dan perkembangan emosi disebabkan oleh perkembangan usia. 4. Kecerdasan - beberapa I.Q. lebih tinggi dan ada beberapa mental lemah sementara beberapa yang lain sangat cerdas. 5. Keadaan ekonomi ibu bapa boleh menyebabkan perbezaan individu.6. Kematangan - ada yang lebih matang daripada yang lain bahkan dalam kelompok usia yang sama kerana pendidikan dan keadaan persekitaran yang menyebabkan perbezaan individu. Guru harus mempertimbangkan perbezaan-perbezaan tersebut dan memberikan perhatian khusus kepada mereka yang memerlukan yang persamaan, untuk merapatkan jurang. Kemahiran dua individu umumnya berbeza antara satu sama lain. 74

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Dalam latihan kemahiran, guru memerlukan pemahaman yang lebih menyeluruh tentang prestasi pelajar, kerana ada jurang yang jelas dalam keupayaan belajar atau prestasi individu. 5.5 Perbezaan individu dengan Kecacatan Setiap orang mempunyai ciri-ciri profil individu, kemampuan dan cabaran yang merupakan hasil dari predisposisi, pembelajaran dan perkembangan. Ini bermanifestasi sebagai perbezaan individu dalam kecerdasan, kreativiti, gaya kognitif, motivasi dan keupayaan untuk memproses maklumat, berkomunikasi, dan berhubungan dengan orang lain. Kecacatan yang paling umum dikenal pasti dalam kalangan murid-murid sekolah adalah perhatian-deficit hyperactivity disorder (ADHD), masalah pembelajaran, disleksia, dan gangguan pertuturan. Kurang Upaya umum termasuk kerencatan mental, gangguan pendengaran, cerebral palsy, epilepsi, dan kebutaan. Walaupun teori kecerdasan telah dibahas oleh para ahli falsafah sejak Plato, ujian kecerdasan adalah penemuan psikologi pendidikan, dan bertepatan dengan perkembangan disiplin itu. Melanjutkan perdebatan tentang sifat kecerdasan berkisar pada apakah kecerdasan dapat dicirikan oleh faktor tunggal yang dikenali sebagai kecerdasan umum, Beberapa faktor (misalnya, teori Gardner kecerdasan pelbagai), atau apakah kecerdasan itu boleh diukur. Secara praktikalnya, instrumen standard seperti ujian IQ Stanford-Binet dan WISC yang banyak digunakan di negara-negara ekonomi maju untuk mengenalpasti kanak-kanak yang memerlukan rawatan pendidikan individu. Kanak-kanak diklasifikasikan sebagai berbakat sering dilengkapi dengan program pengayaan. Kanak-kanak dengan defisit dikenal pasti dapat diberikan dengan pendidikan pemulihan yang dipertingkatkan dalam kemahiran tertentu seperti kesedaran fonologi. Selain kemampuan asas, ciri-ciri keperibadian individu juga penting, dengan orang-orang yang lebih tinggi dalam kesedaran dan harapan mencapai prestasi akademik yang unggul, bahkan selepas mengendalikan prestasi kecerdasan. 5.6 Konsep perbezaan individu dalam pendidikan khas ... Dengan perkembangan ini terdapat dua konsep perbezaan individu: 75

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

(1) "perbezaan interindividual," yang membandingkan seorang anak dengan yang lain, dan (2) "perbezaan intraindividual," yang membandingkan kemampuan anak dalam satu kawasan dengan kemampuan anak di daerah lain. 5.7 Ciri-ciri Fizikal Perkembangan fizikal termasuk motor kasar kanak-kanak (otot besar) dan (Otot kecil) kemahiran motor halus. perkembangan fizikal kadang-kadang diambil untuk diberikan dalam kelas awal kanak-kanak kerana sering diandaikan bahawa berlaku secara automatik. Tidak hanya andaian ini benar, tetapi para guru perlu diingat bahawa pembangunan fizikal adalah sama pentingnya untuk belajar kerana setiap bidang pembangunan yang lain. Dengan pembangunan fizikal yang lebih maju, anak-anak menguasai semakin canggih tugas dan tanggung jawab keuntungan peribadi untuk fizikal mereka sendiri keperluan, seperti berpakaian sendiri. Selain itu pembangunan, fizikal, dalam banyak cara, mempromosikan sosial / perkembangan emosional. Sebagai anak-anak belajar apa yang tubuh mereka boleh melakukannya, mereka mendapatkan rasa percaya diri. Pada gilirannya, semakin mereka boleh melakukan, semakin mereka bersedia untuk mencuba tugas baru dan mencabar. Dengan demikian, kitaran positif, yang kesan pembelajaran secara keseluruhan, ditubuhkan. Pendidikan fizikal di awal persekolahan menyokong kanak-kanak dalam pencapaian akademik, kesihatan awam, harga diri, pengurusan stres, dan pembangunan sosial. Dan kita tahu dari kajian otak yang menggerakkan tubuh harfiah bangun otak. Ciri-ciri Fizikal anak di prasekolah adalah sangat aktif. Anak-anak memerlukan banyak masa rehat kerana mereka menjadi mudah lelah. Otot-otot besar anak-anak lebih berkembang bermula dengan kawalan jari dan tangan masih unggul untuk koordinasi halus. Koordinasi mata-tangan juga berkembang. Perkembangan tubuh anak-anak yang fleksibel dan perbezaan gender tidak wujud semasa di prasekolah. Anak-anak mungkin mengalami kesulitan tumpuan pada cetak kecil atau objek. Kecenderungan 76

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

anak-anak agak ekstrim dalam kegiatan fizikal mereka walaupun pertumbuhan tulang adalah belum lengkap (Tanner, 1978): 1. Secara keseluruhan, pertambahan 2 hingga 3 cm tinggi dan berat dalam sekitar 5 kilogram setiap tahun. 2. secara berperingkat, anak mulai menjadi lebih kurus, anak perempuan lebih berlemak manakalaanak lelaki lebih berotot. 3. berlaku dalam keseimbangan dan mewujudkan kemahiran koordinasi kemahiran motor. 4. Pada akhir tahun prasekolah, anak-anak mulai kehilangan gigi utama mereka. 5.8 Ciri-ciri Sosial Perkembangan sosial/emosi semasa di prasekolah adalah tentang proses sosialisasi di mana kanak-kanak belajar nilai-nilai dan tingkah laku yang diterima oleh masyarakat. Sosial dan kompetensi emosional sangat penting untuk kanak-kanak untuk kesejahteraan dan sukses di sekolah dan dalam kehidupan. Laporan ini menggambarkan seorang kanak-kanak yang secara sosial dan emosi bersedia untuk ke sekolah. Kanak-kanak ini percaya diri, ramah, mampu mengembangkan hubungan baik dengan rakan-rakan mampu menumpukan dan bertahan pada tugas mencabar mampu berkomunikasi mengatasi kekecewaan, kemarahan, dan sukacita dengan berkesan mampu mendengar arahan dan penuh perhatian

Kesediaan sosial dan emosi boleh diajar dan dipelihara dengan berkesan ketika kanak-kanak masih muda. Kerana prasekolah merupakan setting utama untuk mendapatkan kecekapan sosial dan emosi, Sosial/perkembangan emosi adalah fokus penting bagi guru

77

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Ciri-ciri sosial kanak-kanak di prasekolah kebanyakannya mempunyai seorang atau dua kawan, tetapi persahabatan ini berubah dengan cepat. Kanak-kanak menjadi agak lebih selektif dalam memilih kawan-kawan dan cenderung mempunyai sahabat yang lebih kekal. Kanak-kanak banyak menunjukkan perilaku bermain yang berbeza seperti permainan terancang namun mungkin menjadi lebih mementingkan peraturan. Pola bermain boleh berubah-ubah mengikut fungsi berpandukan kelas sosial dan gender. Kanak-kanak juga menentukan keutamaan jenis kelamin rakan bermain atau pasangan untuk permainan dalam kumpulan. kanak-kanak pada peringkat ini sering bertengkar. 5.9 Ciri-ciri Kognitif Perkembangan kognitif merujuk kepada fikiran dan cara kerjanya. Ini melibatkan bagaimana kanak-kanak berfikir, bagaimana mereka melihat dunia mereka, dan bagaimana mereka menggunakan apa-apa untuk belajar. Salah satu keseronokan mengamati perkembangan kognitif kanak-kanak adalah melihat perkembangan fikiran mereka. Kanak-kanak prasekolah menggunakan imaginasi dan kreatif mereka untuk berfikir. Mereka boleh menjadi satu minit angkasawan dan berpura-pura menjadi bayi seterusnya, cuba main peranan dan tugas-tugas yang berkaitan dengan masingmasing. Kemampuan untuk mengambil perspektif lain membawa mereka ke dalam persahabatan di mana mereka dapat berkongsi perasaan dan pengalaman. Mereka juga dapat menangkap perasaan mereka ketika bermain tanah liat, patung atau membuat lawatan ke stesen api dengan boneka atau cat. Kanak-kanak mulai memahami bahawa belajar dan daya ingat disebabkan oleh prosesproses kognitif yang dapat mereka kawal. Kanak-kanak pada usia ini tidak belajar secekap kanak-kanak yang lebih tua. Berusaha keras untuk diri sendiri mencapai sesuatu semasa berumur antara enam dan tujuh tahun. Kompetensi didorong oleh interaksi, peluang, dan tanda-tanda kasih sayang. Kematangan otak memberi sumbangan untuk pengintegrasian yang lebih baik antara sistem visual dengan kemahiran motor. Teori kepelbagaian membantu bagaimana kanak-kanak prasekolah belajar untuk membezakan huruf dan abjad.

78

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

5.10 Ciri-ciri Emosi Ciri-ciri Emosi kanak-kanak di prasekolah cenderung untuk mengekspresikan emosi mereka secara bebas dan terbuka dengan sering menunjukkan sifat kemarahan. Kecemburuan di antara teman sekelas ini cukup umum bagi kanak-kanak ini yang cenderung mempunyai banyak kasih sayang kepada guru mereka. Kanak-kanak juga sensitif terhadap kritikan dan ejekan dan mungkin mengalami kesukaran menyesuaikan diri dengan kegagalan. Kebanyakan kanak-kanak bersemangat untuk menyenangkan guru. Kanak-kanak pada usia ini menjadi peka terhadap perasaan orang lain. Intensiti atau ekspresi emosi individu sangat bervariasi antara seorang kanak-kanak normal yang lain. Kecenderungan individu untuk pelbagai jenis reaktiviti dan mereka disebut sebagai perbezaan temperamental. Perkembangan ciri-ciri sosial-emosi mungkin sedikit tidak lazim, atau mungkin sangat ekstrim untuk menunjukkan penyakit mental (Patterson, 2008). Kanak-kanak yang aktif dan marah sebagai bayi boleh diharapkan untuk aktif dan marah sebagai bapa, remaja anak-anak dan orang dewasa. 5.11 Ciri-ciri perkembangan bahasa Perkembangan Bahasa meliputi pemahaman dan berkomunikasi melalui

kata-kata, lisan dan bertulis. Kanak-kanak dilahirkan dengan keupayaan untuk berkomunikasi dengan orang lain secara verbal dan non-verbal. Pada masa mereka di prasekolah, keupayaan mereka untuk menyampaikan fikiran dan perasaan melalui bahasa lisan amat penting sekali. Bahasa menjadi alat utama untuk membina dan memelihara hubungan dengan orang dewasa dan kanak-kanak lain. Kerana kata-kata mewakili benda dan idea-idea, perkembangan bahasa erat berkaitan dengan perkembangan kognitif. Dengan bahasa seiring dengan pengalaman antara usia 3 dan 5, kosa kata kanak-kanak boleh berkembang secara dramatik. Semakin kaya kosa kata seorang kanak-kanak, semakin besar kemungkinan bahawa kanak-kanak akan menjadi baik pembacaannya. Bahasa dan kemahiran keaksaraan berjalan seiring di samping kemahiran mendengar, bertutur, membaca, dan menulis mengembangkan ciri-ciri berdikari pada kanak-kanak.

79

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

(Bahagian di bawah amat perlu dimurnikan lagi) Melayani perbezaan individu Menangani Masalah Perbezaan Individu dalam Konteks Sekolah: Guru boleh menangani masalah perbezaan individu dengan menitikberatkan atau memberi pertimbangan kepada aspek-aspek tertentu semasa merancang atau melaksanakan termasuklah: 1. Memahami perbezaan murid Penting untuk guru memahami perbezaan murid dari segi fizikal, mental dan emosi. Pemahaman seperti ini adalah amat penting kepada guru agar dapat memberi layanan yang sewajarnya kepada murid-murid. Ini dapat mengelakkan guru bersikap pilih kasih. 2. Memahami tingkah laku murid Guru perlu memahami tingkah laku muridnya agar persefahaman dan perhubungan yang baik di antara murid dan guru dapat dicapai. Guru akan bersifat lebih bertimbang rasa dan bersimpati dengan murid setelah memahami tingkah laku, kebolehan serta minat murid yang berbeza. Dengan itu guru dapat merancang aktiviti yang dapat membentuk tingkah laku yang diingini dengan memberi bimbingan yang sewajarnya. 3. Meramal tingkah laku murid Meramal atau menelah gerak balas dan tingkah laku yang mungkin timbul dalam sesuatu situasi adalah penting. Sebagai contoh, jika terdapat seseorang murid hiperaktif di dalam kelas yang hendak diajar, apa agaknya perilaku yang mungkin timbul semasa guru mengajar? Bagaimana cara guru mengatasi masalah tersebut? Apa reaksi murid-murid lain yang mungkin tergolong dalam kumpulan introvert? Persoalan-persoalan ini mungkin dapat diandaikan dan dijawab oleh guru sebelum merancang pengajaran dan pembelajaran di bilik darjah. 4. Perbezaan Gaya Kognitif dan Gaya Belajar Setelah beberapa bulan seseorang guru itu mengajar di sesebuah kelas, dia akan dapat mengesan gaya kognitif dan gaya belajar pelajar-pelajarnya yang berbezabeza. Ada yang suka belajar menggunakan audio, ada yang visual, ada yang memproses 80 aktiviti pengajaran dan pembelajaran. Aspek-aspek tersebut

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

maklumat secara global dan ada yang secara analitikal. Ini perlu difahami supaya guru dapat menyediakan bahan-bahan pembelajaran yang bersesuaian. 5. Penetapan objektif pengajaran dan pembelajaran Oleh kerana tahap kecerdasan berbeza di kalangan pelajar, dalam merangka objektif pengajaran dan pembelajaran, guru harus mengambil objektif yang sesuai dengan pelajar. Guru juga perlu menyediakan latihan atau aktiviti yang berbeza untuk kumpulan yang berbeza keupayaan, supaya pelajar yang lambat tidak terus tertinggal dan yang pandai tidak berasa bosan. 6. Pendekatan, strategi, kaedah dan teknik Guru perlu menggunakan strategi dan pendekatan yang sesuai seperti aktiviti kumpulan, untuk melayan pelajar yang berbeza. Aktiviti berkumpulan sangat sesuai dilaksanakan kerana pelajar di dalam sesebuah kelas berbeza dari segi keupayaan. Dengan melakukan aktiviti secara kumpulan, pelajar yang cerdas boleh membantu pelajar yang lemah. 7. Mempelbagaikan Bahan Bantu Mengajar. Guru perlu menggunakan pelbagai bahan bantu mengajar. Bahan-bahan itu pula mestilah bersesuaian dan boleh digunakan oleh semua murid. Guru perlu mengelakkan pengunaan bahan yang sesetengah pelajar tidak dapat menggunakannya. 8. Menyediakan program pemulihan dan pengayaan . Guru perlu merancang dan mengadakan program pemulihan untuk membantu mereka mengatasi masalah pembelajaran yang dihadapi supaya masalah pembelajaran tidak berhimpun sehingga ke peringkat yang tidak boleh dipulihkan lagi. Manakala bagi murid yang cerdas pula, program pengayaan yang pelbagai perlu diberikan supaya mereka tidak bosan pembelajaran. 9. Merancang Aktiviti alternatif Adakalanya guru beranggapan aktiviti pengajaran dan pembelajaran yang dirancang itu amat sesuai dan bertepatan dengan objektif yang hendak dicapai. Namun semasa melaksanakannya, guru mendapati kaedah atau teknik, strategi, serta pendekatan yang digunakan kurang sesuai dengan sesetengah murid-muridnya. Keadaan ini akan menyebabkan guru menjadi serba salah dan tidak tahu apa yang perlu dilakukan. 81

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Tetapi jika guru telah merancang aktiviti alternatif selain daripada apa yang terdapat dalam rancangan pengajaran, dia boleh melakukan pengubahsuaian serta merta mana-mana yang perlu. 10. Sentiasa bertolak ansur Guru harus memahami bahawa setiap pelajar itu unik dan berbeza-beza. Oleh itu guru juga haruslah sentiasa bertolak ansur dengan para pelajarnya dalam apa jua keadaan. Misalnya, guru telah merancang aktiviti pengajaran dan pembelajaran yang difikirkan paling bersesuaian setelah mempertimbangkan perkara-perkara yang dinyatakan di atas, namun masih ada muridnya yang tidak dapat mencapai objektif pelajaran atau yang lebih teruk lagi ada di kalangan pelajar ekstrovert yang menimbulkan gangguan semasa guru melaksanakan pengajaran itu. Jika berhadapan dengan perkara ini, guru haruslah bersabar melayani karenah anak muridnya. Masalah Awalan Kanak-kanak Berkeperluan Khas Bacaan Bahasa itu adalah pertuturan. Ini bersesuaian dengan pendapat Fries yang mengatakan bahawa 85% daripada bahasa digunakan adalah pertuturan. Bahasa tulisan adalah bahasa juga, tetapi dianggap sebagai secondary language. Di dalam pertuturan terhimpun berbagai-bagai aspek bahasa, iaitu pertuturan merangkumi aspek-aspek perkataan, rangkai kata, ayat, bunyi, intonasi, hentian, tekanan, nada dan sebagainya yang tidak tergambar secara jelas melalui tulisan. Dengan demikian, kajian bahasa menjadikan pertuturan sebagai data utama di samping juga bahan bertulis. Pertuturan pula ialah tingkah laku untuk menghasilkan kod bahasa dengan membuat bentuk bunyi vokal yang sesuai (Hubbell, 1985;, Howard, W.L, 1996). Suara pertuturan dihasilkan daripada empat produk melalui proses yang berkaitan iaitu pernafasan, bunyi, resonasi dan juga artikulasi. Di Malaysia, pendidikan murid berkeperluan khas diletakkan di bawah Jabatan Pendidikan Khas, Kementerian Pelajaran Malaysia. Secara umumnya disleksia merujuk kepada masalah persepsi dalam otak yang menyebabkan kesukaran membaca dan menulis bahasa. Murid disleksia sering tidak dapat membaca walaupun mereka mempunyai IQ yang tinggi atau sama dengan murid normal. 82

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Kebiasaannya penghidap disleksia ini dapat di kesan pada peringkat awal persekolahan. Ini kerana pada peringkat ini mereka baru mula di dedahkan dengan pembelajaran. Kanak-kanak disleksia mempunyai masalah dalam pembelajaran seperti lambat membaca dan sukar menulis dengan baik. Mereka sering keliru di antara huruf-huruf dan sering mengurang atau menambah sesuatu perkataan ketika membaca. Sukar untuk memberikan perhatian terhadap tanpa pembelajaran. orang Oleh lain. sebab itu kanak-kanak yang disleksia tidak sukar cukup menghabiskan kerja yang diberi kepada mereka. Mengikut perasaan sendiri memikirkan Kanak-kanak lahir bulan,mengalami kecederaan di kepala,anak kembar dan ibu yang sudah berumur semasa melahirkan mempunyai risiko yang tinggi menghidap disleksia. Masalah disleksia ini juga boleh berlarutan sehingga dewasa.

Disleksia sebenarnya berpunca daripada perbezaan otak memproses bahasa penulisan dengan bahasa pertuturan. Dipercayai sistem neurologi yang tidak berfungsi dengan betul menyebabkan gangguan pada struktur otak. Presiden Persatuan Disleksia Malaysia, Sariah Amirin, berkata disleksia adalah disebabkan perbezaan otak memproses tulisan dan pertuturan.

Semasa proses pengajaran dan pembelajaran dalam kelas, kanak-kanak bermasalah ini tidak dapat memberi tumpuan terhadap guru tersebut. Sebelum sesuatu aktiviti dijalankan, guru terlebih dahulu menerangkan apa yang perlu dibuat. Selepas itu murid akan membuat aktiviti tersebut secara individu contohnya mewarna dan memadankan gambar yang sama. Apabila melakukan aktiviti memadankan gambar tersebut dia tidak dapat lakukan kerana perkara yang diajar oleh guru terbabit sudah pun hilang dalam benak ingatannya. Selain kanak-kanak ini juga tidak boleh menerima arahan yang terlalu kompleks ini kerana ini akan membuatkan dia berasa keliru dan membuatkan dia hilang punca apa yang harus dilakukan.

Kanak-kanak ini

mempunyai daya ingatan yang rendah dan tidak dapat

menumpukan perhatian yang sepenuhnya terhadap sesuatu perkara. Bagi subjek yang melibatkan proses penaakulan pula seperti matematik dia mempunyai masalah untuk menyusun nombor-nombor. Semasa mengira pula, dia akan menggunakan jari-jarinya, kadang-kadang hasil kiraannya akan terlebih 83

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

dan terkurang dan dia akan megulang-ngulang pengiraannya. Jika guru itu menggunakan nombor yang lebih besar dia akan meninggalkan kerana baginya susah untuk dikira dan dia terbiasa dengan nombor-nombor yang kecil.

Kekuatan dan Kelemahan

Kanak-kanak ini mempunyai masalah fonologi iaitu kesukaran membezakan perkataan yang mempunyai bunyi yang hampir sama. Kesukaran ini bukanlah disebabkan oleh masalah pendengaran, sebaliknya berkaitan dengan pemprosesan maklumat di dalam otak (Farrer, 1996). Fonologi merujuk kepada hubungan sistematik antara huruf dengan bunyi.

Selain itu juga, kanak-kanak ini mempunyai kelemahan dari segi mengeja dan kesukaran untuk membina suku kata. Untuk tempoh jangka masa yang panjang kelemahan dalam proses mengeja akan memberi kesan terhadap kelemahan membaca. Timbulnya masalah ini adalah berpunca daripada masalah-masalah awalan seperti terdapatnya kekeliruan dalam mengenal pasti huruf-huruf seperti d-b, s-h dan sebagainya. Tahap penguasaannya dalam 3M amat rendah dan memerlukan bimbingan yang sewajarnya daripada pihak guru mahupun ibu bapa.

Kesukaran ini menghadkan kebolehan kanak-kanak untuk mendapatkan maklumat daripada rujukan-rujukan yang berkaitan. Secara langsung ianya akan membuat kanak-kanak ini merasa rendah diri dan tidak berkeyakinan. Kanakkanak disleksia bukan kanak-kanak lembam atau bodoh, mereka cuma kurang kemampuan dari segi pembelajaran. Namun, itu tidak bermakna mereka akan gagal dalam hidup. Mereka masih boleh belajar dan diajar dengan formula dan strategi yang mampu mengubah hidup mereka.

Kanak-kanak ini juga mempunyai kelemahan dari segi penyusunan bersiri seperti dalam kiraan nombor dan juga perkataan. Contohnya, kesalahan menulis namanya sendiri iaitu mengeja namanya dengan mendahulukan huruf yang sepatutnya dikemudiankan begitu juga dengan bilangan nombor. Selain itu, dia juga mempunyai kelemahan mengingat sesuatu perkataan. Contohnya, nama 84

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

ibunya. Dia akan memberitahu nama ibunya adalah mak. Apabila diajukan soalan juga, dia akan kaku dan membisu tanpa mempedulikan pertanyaan itu. Biasanya kanak-kanak disleksia boleh mengeja dengan betul tetapi kedudukan perkataan itu tunggang terbalik atau tertinggal huruf vokal. Misalnya perkataan tiap-tiap ditulis sebagai tipa-tipa. Apabila guru menyebut 13, kanak-kanak disleksia akan menulis 31. Jika guru meminta mereka mengeja perkataan diam mereka menulis d i y a m, kalau disebut di - am, barulah ditulis Dia mempunyai daya ingatan yang rendah ataupun ingatan jangka pendek. Dia tidak dapat menumpukan perhatian yang sepenuhnya terhadap sesuatu perkara. Dia menghadapi masalah memproses maklumat yang baru masuk dan pada masa yang sama mengambil maklumat dari stor di mana maklumat yang digunakan disimpan. Dia juga tidak boleh menerima arahan yang panjang kerana arahan yang kompleks itu akan membuatnya hilang punca kerana lupa apa yang arahan nyatakan dan apa yang perlu dibuat. Kanak-kanak disleksia bukan kanak-kanak lembam atau bodoh, mereka cuma kurang kemampuan dari segi pembelajaran. Namun, itu tidak bermakna mereka akan gagal dalam hidup. Mereka masih boleh belajar dan diajar dengan formula tertentu dan itu bukanlah masalah jika mereka diberi peluang untuk belajar. Ada kanak-kanak disleksia yang berjaya hingga ke peringkat universiti dan berjaya dalam hidup seperti Leonardo da Vinci, Albert Einstein dan ramai lagi. Kelemahannya juga dari segi bersosial dan kurang bergaul dengan rakan sekelasnya menjadikannya seorang yang pendiam dan agak pasif. Secara langsung akan menyebabkannya mempunyai masalah berkomunikasi dengan baik dan bahasanya tidak dapat dikembangkan. Komunikasi melibatkan manamana tingkah laku perlakuan sama ada disengaja atau tidak disengaja dan mempunyai maksud terhadap seseorang mengenai emosi atau fisiologi seseorang (Dunst, Lowe & Bartholomew 1990). Dia juga cenderung untuk menulis terbalik dan keliru dengan huruf yang nampak sama seperti huruf b dan p. Imej huruf ini dipindahkan dari hemisfera otak kiri ke hemisfera otak kanan silih berganti (berulang alik), sambil otak membuat keputusan ianya adalah b ataupun p. Pemindahan silih berganti ini menyebabkan laluan antara otak kiri dan kanak menjadi sesak dan mengambil 85

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

masa yang lama sehingga menyebabkan kesan seperti imej cermin bagi hurufhuruf ini. Ramai pakar disleksia percaya bahawa masalah ini timbul kerana kedua-dua bahagian otak mempunyai bahagian yang sama besar manakala bagi orang yang normal bahagiab kiri otak lebih besar daripada bahagian kanan. Pandangan atas kawasan peprosesan bahasa dalam kedua-dua hemisfera otak mereka yang normal (Hornsby, 1995). Dia juga mempunyai masalah pertuturan. Apabila menuturkan sesuatu perkataaan, bunyi perkataannya tidak jelas dan susah untuk difahami.seperti yang kita tahu otak kita mempunyai dua bahagian. Setiap bahagian mempunyai peranan dan tugasnya yang tersendiri. Bahagian kiri otak menguasai percakapan, kewarasan dan merupakan bahagian yang lebih berkuasa daripada bahagian sebelah kanak. Manakala bahagian sebelah kanak pula menguasai perlakuan dan merupakan bahagian pemikiran bukan lisan, praktikal dan kebolehan memahami. Walaupun dia mempunyai banyak kelemahan namun, dalam kelemahannya ada ada kekuatan yang kita sendiri tidak sedar. Antara kekuatannya adalah dia dapat bertutur dan mengeluarkan bunyi-bunyi pertuturan walaupun bunyi-bunyi yang dihasilkan itu susah untuk difahami oleh orang lain terutamanya guru dan rakanrakannya. Disleksia boleh terjadi pada peringkat yang sangat lemah (mild), sederhana atau teruk. Namun, perlu diketahui tiada ubat untuk menyembuhkan disleksia melainkan kesabaran dalam mengajar mereka, memberi mereka sokongan dan bantuan sedaya upaya. Selain itu, kanak-kanak ini juga dapat memegang pensel dan dapat menulis walaupun tulisannya nampak buruk dan tunggang-terbalik. Simbol-simbol perkataan yang dicetak juga sukar untuk diterjemahkan. Tambahan pula, Kanakkanak ini mengalami kesukaran untuk memindahkan maklumat ke atas kertas. Disamping itu juga, dia mempunyai kemahiran untuk mengira dan menyebut nombor walaupun tidak mengikut susunan yang betul. Keadaan ini menyebabkan tumpuan dan pemahaman kanak-kanak ini lemah dalam aspek bacaan, dan seterusnya akan menjadikan mereka tidak memahami apa yang dibaca.

86

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Tambahan lagi, dia dapat menyebut sesuatu suku kata. Biasanya dia dapat menyebut suku kata yang terakhir contohnya, perkataan makan. Dia hanya dapat menyebut suku kata yang kedua iaitu kan. Bantuan dan bimbingan daripada guru amat diperlukan seperti membuat latihan dan sentiasa menyuruhnya melibatkan diri dalam aktiviti membaca dan sentiasa bacakan buku cerita yang menggunakan bahasa dan perkataan yang mudah agar mereka dapat meningkatkan lagi penguasaan bahasa mereka. Dalam pada itu juga, Ali seorang yang dapat menerima arahan, tetapi arahan yang diberikan haruslah ringkas dan padat. Contoh, seorang guru telah menyuruhnya meletakkan buku di atas meja di dalam bilik guru. Guru itu menggunakan arahan yang ringkas dan dapat difahami oleh kanak-kanak tersebut. Kanak-kanak ini dapat melakukannya kerana dia tidak keliru dengan arahan yang diberikan.

Kanak-kanak ini

juga seorang yang mudah mengingati sesuatu perkara

walaupun dalam masa yang singkat. Contohnya, guru itu telah mengajar mengenai pengangkutan di darat dan di air. Sebagai latihan, guru itu menyediakan bebrapa keping gambar dan menunjukkan contoh sebelum memberi arahan supaya meletakkan gambar di tempat yang sesuai. Apabila guru itu menyoalnya pada kali pertama dia dapat jawab, tetapi pada kali kedua dia tidak dapat jawab dan memberi jawapan yang salah. Jadi, kanak-kanak ini hanya dapat mengingat sesuatu perkara dalam masa yang singkat. Jelaslah kita dapat lihat di sini, walaupun kanak-kanak ini mempunyai kelemahan namun, sebaliknya mereka juga mempunyai kekuatan pada diri mereka dan mampu untuk menjadi insan yang berjaya dengan bantuan daripada pihak terdekat seperti ibu bapa dan guru kerana mereka juga berhak mendapat kecemerlangan seperti kanak-kanak normal yang lain. Cadangan-cadangan Disleksia boleh terjadi pada peringkat yang sangat lemah (mild), sederhana atau teruk. Namun, perlu diketahui tiada ubat untuk menyembuhkan disleksia melainkan kesabaran dalam mengajar mereka, memberi mereka sokongan dan bantuan sedaya upaya. Sebagai langkah yang pertama, terutamanya ibu bapa dan guru haruslah peka terhadap perkembangan pembelajaran anak-anak mereka supaya mereka tidak jauh ketinggalan jauh di belakang. 87

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Disleksia hanya dapat dikesan apabila beberapa ujian dilakukan ke atas pesakit di bawah pengendalian ahli psikologi atau guru khas disleksia. Penyakit ini boleh dirawat tetapi tidak boleh diubati. Penghidap disleksia lazimnya akan diberi rawatan secara terapi untuk meningkatkan kemahiran linguistik, kognitif dan sosial. Jika dalam sesebuah kelas mengandungi kanak-kanak disleksia, kanakkanak itu perlu diberi tempat duduk yang yang paling hadapan di dalam bilik darjah. Dengan cara ini, guru dapat memerhatikan kanak-kanak tersebut secara berterusan bagi memastikan arahan guru dapat diikuti dengan jelas. Misalnya, apabila guru mengarahkan murid-murid memerhati teks di muka surat 32, kanak-kanak itu tidak akan tercari-cari dihalaman 23.

Bagi merawat masalah tersebut, ibu bapa hendaklah membawa anak berjumpa dengan pakar pisikologi pembelajaran atau psikologi klinikal pada peringkat awal bagi tujuan mengenal pasti tahap masalah yang dihadapi serta untuk meningkatkan potensi pembelajaran anak mereka. Disamping itu juga, sebagai seorang guru kita perlulah kreatif dalam mengajar murid-murid supaya mereka tidak berasa bosan dan memberi tumpuan terhadap pengajaran yang diberikan. Khusus kepada kanak-kanak disleksia, untuk latihan pendengaran kita gunakan alat bantu mengajar yang sesuai seperti komputer dengan memasang muzikmuzik yang sesuai dengan aktiviti pembelajaran untuk merangsang otak mereka supaya lebih aktif.

Selain itu, kita juga boleh menggunakan kaedah cermin. Seperti yang kita telah belajar, kanak-kanak ini cenderung melihat sesuatu dalam keadaan terbalik contohnya, huruf b sebagai d. Semasa mengajar mereka, untuk mengenal huruf b. Guru itu haruslah menggunakan keadaan dan kedudukan badan yang sama seperti murid-murid. Jadi, supaya kedudukan guru itu sama dengan murid jika menulis dengan tangan kanan, guru itu haruslah memusingkan badannya menghadap papan hitam supaya murid-murid tidak akan keliru. Dengan cara ini, murid-murid akan meningkatkan kemahiran menulis mereka dan dapat membezakan anatara kiri dan kanan.

Tambahan lagi, guru juga boleh gunakan kaedah gerak bibir. Guru menyebut dahulu huruf dengan menggerakkan bibir dan kemudiannya membunyikan huruf yang digerakkan tadi. Menekankan huruf yang selalu membuatkan murid-murid 88

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

itu keliru dan mengulang-ulang sehinggalah murid itu dapat menguasai kemahiran tersebut. Seterusnya, untuk meningkatkan kemahiran berbahasa juga, kita boleh membacakan buku-buku cerita dengan menggunakan laraslaras bahasa yang mudah difahami oleh murid. Kemudian, guru menyoal murid tersebut berdasarkan cerita yang disampaikan tadi. Dengan ini, kemahiran bahasa murid-murid dapat dipertingkatkan dan secara tidak langsung akan menggalakkan murid tersebut untuk berkomunikasi. Banyak lagi kaedah yang boleh digunakan untuk meningkatkan kemahiran tersebut. Khususnya, dalam mengingat perkataan. Jadi, guru boleh melatih mereka membaca ataupun menyebut perkataan dengan kuat dan betul. Dengan cara ini, ingatan mereka lebih kukuh dan mantap di samping dapat bertutur dengan baik. Selain itu, dalam aktiviti seharian. Untuk mengarahkan murid-murid kita melakukan aktiviti. Kita hendaklah menggunakan perkataan yang mudah difahami oleh mereka kerana mereka tidak berupaya mengingati perkataan yang panjang di sebabkan oleh masalah memproses maklumat. Guru juga boleh menggunakan kaedah latih tubi iaitu pendekatan pelbagai deria (Menggunakan deria lain untuk membantu pembelajaran). Kita boleh menggabung kesemua deria secara serentak ataupun menggunakan satu deria sahaja. Seperti menggunakan deria sentuhan, aktiviti yang dapat dijalankan adalah melakar huruf-huruf di atas pasir. Guru hendaklah menyebut bunyi daripada huruf-huruf. Murid melihat huruf yang ditulis oleh guru di papan hitam. Kemudian murid tersebut mengulang kembali huruf yang disebut dan menulis huruf di atas pasir. Setelah semua aktiviti ataupun latihan yang diberikan tamat. Untuk memberi galakkan kepada mereka kita perlu mengamalkan konsep diri diberi ganjaran atau pujian contohnya bagus, pandai dan sebagainya. Ini akan menujukkan diri mereka dihargai. Menurut kajian saintifik berkaitan pelaziman klasik oleh Ivan Pavlov, beliau berpendapat tindak balas ada kaitan dengan proses peneguhan. Hal ini berkaitan bagaimana rangsangan semulajadi menjadi kebiasaan apabila sesuatu rangsangan kerap diberikan. Tidak semua kanak-kanak dapat menerima dan menguasai pembelajaran seperti yang diharap dan dirancangkan. Terdapat beberapa golongan kanak89

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

kanak

yang

tidak

bernasib

baik

sehingga

menghalang

proses-proses

pembelajaran berlaku dengan baik dan cemerlang. Antara golongan itu adalah kanak-kanak bermasalah pembelajaran. Secara sedar ataupun tidak, pelbagai pihak telah memainkan peranan masing-masing atas kesedaran untuk tidak meminggirkan kanak-kanak berkeperluan khas. Jika dilihat dari mata kasar pihak-pihak yang paling dekat dengan murid tersebut adalah guru dan ibu bapa. Disamping itu pihak-pihak lain juga turut memainkan peranan agar kanak-kanak berkeperluan khas ini boleh memajukan diri seiring dengan individu yang lain Peranan guru

Guru di kelas biasa turut memainkan peranan penting dengan membantu mengenal pasti murid dengan masalah pembelajaran agar mereka tidak terus ketinggalan. Dr. Aminah Bee (2000), menggariskan peranan pihak sekolah/guru dari segi mengenal ataupun pasti kuran cekap murid dalam iaitu : Guru kelas biasa perlu peka apabila kanak-kanak kurang memberi tumpuan/perhatian pelajaran. Guru kelas biasa perlu sedar terdapat di kalangan kanak-kanak normal yang mempunyai masalah pembelajaran dan jangan meletakkan label malas ataupun bodoh kepada murid. Guru kelas biasa perlu merujuk kes yang disyaki kepada guru yang mempunyai latihan dalam pendidikan khas (jika ada) kerana guru ini dapat mengenal pasti secara bagi kesihatan kasar mengenal yang masalah pasti berdekatan yang masalah bagi dihadapi pembelajaran lebih murid. spesifik. terperinci. Kanak-kanak yang baru memulakan persekolahan di tahun satu perlu disaring Merujuk kanak-kanak kepada pasukan kesihatan sekolah ataupun klinik pemeriksaan

Walau dalam situasi bagaimana sekalipun, murid dengan keperluan khas perlu dilihat dan dilayan seperti murid normal yang lain. Corak perkembangan murid tipikal dan strategi pengajaran bagi murid murid berasaskan pengetahuan perkembangan boleh diaplikasikan terhadap murid dengan keperluan khas. Guru perlu mendapatkan semua sumber maklumat yang boleh diperoleh, termasuk ibu bapa, doktor, perpustakaan dan persatuan bagi membantu murid 90

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

berkenaan. Rancangan sekolah selalunya dibuat berdasarkan kepada murid yang sederhana dan cerdik. Kanak-kanak yang bermasalah pembelajaran seolah-olah dipaksa menghadapi kegagalan serta kekecewaan dan akan berdepan dengan kesukaran. Dalam situasi sekolah seperti ini, kanak-kanak ini merasakan dia akan gagal dalam hidup, cita-citanya tidak diendahkan, terbantut atau dimusnahkan. Dia juga mungkin percaya jika diarah supaya percaya dia tidak akan Berjaya. Bagi membantu seseorang itu belajar, seorang guru perlu tahu muridnya sendiri, sifatnya, keperluannya serta latar belakangnya. Guru perlu mempertimbangkan bagaimana membantu muridnya menangani situasi yang dihadapinya, merangsangnya supaya terus belajar, mempermudahkan proses pembelajarannya dan menyediakan persekitaran yang membolehkan kanakkanak ini mengamalkan apa yang dipelajarinya.

Ada antara kanak-kanak ini boleh berjaya di sekolah dan dalam hidup jika minat mereka dirangsang dan mereka diberikan peluang. Mereka boleh dipimpin supaya menguasai banyak perkara abstrak yang mudah. Perbendaharaan kata yang mudah harus digunakan, bahan bacaan mesti ditulis berkaitan kepentingan hidup, serta pengajaran am dan kadar pembelajaran mestilah dilambatkan. Dengan itu barulah mereka boleh menerima faedah yang banyak dan menjadi murid yang berjaya. Sebahagian daripada kegagalan mereka yang bermasalah pembelajaran dikaitkan dengan segolongan pendidik tidak bewibawa yang menempatkan kanak-kanak ini ke dalam situasi dimana mereka tidak boleh berjaya dan kemudiannya tidak membuat sesuatu bagi menolong penyesuaian mereka. Kefahaman mengenai kanak-kanak adalah asas kepada sebarang pertolongan atau bimbingan yang mungkin diberikan kepada mereka. Anak-kanak ini sedang maju ke hadapan dan perlu mempunyai jalan yang disediakan untuknya. Dia mesti dapat memahami nilainya dan mengenal pasti rintangan-rintangan serta potensinya. Justeru, kanak-kanak ini perlu dibimbing menuju ke sesuatu matlamat yang ingin dicapainya. Proses pembelajaran adalah satu aktiviti yang kompleks kerana banyak perkara berlaku serentak pada masa yang sama. Sewaktu sesuatu sesi pengajaran dan pembelajaran dikendalikan, terlalu 91

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

banyak perkara yang perlu diberi perhatian oleh kanak-kanak ini bagi memastikan mereka menguasai apa yang diajar oleh guru. Proses ini tidak dapat dilakukan secara maksimum oleh sisiem neurologi seperti yang diharapkan. Walau bagaimanapun, pembelajaran boleh dimudahkan dengan wujudnya keadaan seperti berikut: Terdapat objektif yang jelas dan berpotensi di capai. Murid mempunyai motivasi untuk belajar. Murid disediakan dengan tugasan pembelajaran yang sesuai dan memberikan mereka peluang mengamalkan tingkah laku yang diperlukan. Apabila pembelajaran berlaku, murid mendapat peluang mengamalkan tugas yang lebih sukar yang mendorongnya supaya belajar lebih lanjut. Murid diberitahu mengenai kemajuannya dan dibantu supaya mencapai objektif yang dimahukan.

Kebanyakan kanak-kanak bermasalah pembelajaran tidak dapat berkomunikasi dengan baik di dalam kelas. Murid memerlukan bentuk komunikasi yang baik dan jelas bagi memudahkan proses pengajaran dan pembelajaran. Guru perlu mengambil kira dalam komunikasi, setiap mesej yang hendak disampaikan memerlukan tidakan yang sesuai dengan kehendak murid. Sehubungan ini, komunikasi corak berikut dapat diwujudkan di dalam kelas: Komunikasi antara perseorangan melibatkan dua orang yang berinteraksi secara bersemuka. Komunikasi kumpulan kecil himpunan individu yang berinteraksi antara satu sama lain secara langsung atau tidak. Ini adalah proses di mana sesuatu kumpulan bertukar-tukar pendapat. Komunikasi umum melibatkan kumpulan yang lebih besar. Guru perlu berkemampuan menarik perhatian murid dengan nada suara yang menarik, bijak menyusun kata, tegas dan mempengaruhi. Komunikasi massa melibatkan penggunaan alat-alat komunikasi seperti televisyen, radio, internet, akhbar dan majalah. Komunikasi bercirikan kekeluargaan murid digalakkan beralah, menahan 92

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

rasa marah bagi mewujudkan hubungan yang harmoni. Guru juga perlu memikirkan cara komunikasi seperti yang berikut supaya komunikasi antara guru dan murid lebih berkesan: 1. Gunakan teknik komunikasi yang jelas. Penyampaian secara khusus Nyatakan serta merta sesuatu perkara atau teguran Jangan buat penilaian terlalu awal sebelum mendengar dan meneliti Selaraskan maklumat dengan cara berkomunikasi: apa yang disampaikan mestilah konsisten dan tidak berubah-ubah bagi mengelakkan kekeliruan 2. Tunjukkan penghormatan dan kasih sayang Cakap dengan lemah lembut Jawab apabila ditanya Penuhi permintaan yang munasabah Minta bantuan pelajar dengan cara yang sopan Sedar kasih sayang lebih berkesan daripada cara yang keras 3. Elakkan menyebut perkataan-perkataan yang negatif. Padamkan rekod negatif dalam minda murid. 4. Kembangkan potensi dan kebolehan murid. Jangan perkecilkan kebolehan murid. 5. Dengar dengan aktif serta berikan perhatian kepada apa yang dituturkan, isi perkataan dan selami serta fahami perasaannya. 6. Nyatakan mesej tidak boleh, secara berhemah dengan cara: Beri alternatif Beri penjelasan kenapa tidak boleh Fahami dan hormati perasaan murid dan tunjukkan perasaan simpati dan empati, terangkan masalah ataupun risiko berkaitan dengan perkara yang ditegah 93

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

7. Nasihat Ketidaktentuan sewaktu berkomunikasi sekaligus mewujudkan ketidakberkesanan dalam hubungan sosial murid. Di sekolah murid dapat memperkembangkan kemahiran sosial bersama rakan-rakan. Tetapi di kalangan murid bermasalah pembelajaran mereka mempunyai masalah bersosial dengan rakan-rakan. Seorang guru mempunyai peranan yang sangat penting dalam membantu mereka meningkatkan kemahiran bersosial dikalangan rakan-rakan. Seorang guru boleh: Guru boleh melantiknya sebagai ketua kebersihan atau apa saja jawatan yang penting supaya kanak-kanak ini sedar bahawa mereka sentiasa dihargai guru dan rakan-rakan dan menerima mereka sebagai sebahagian daripada ahli kelas. Ini mendorong mereka supaya lebih berani untuk bersuara. Sentiasa menghampiri dan memberikannya senyuman setiap masa. Ini mendorongnya rasa seronok untuk datang ke sekolah. Sentiasa menegurnya. Walaupun dia sering mengelakkan diri, tegurlah dia supaya dia tahu ada yang sudi bercakap dengannya. Galakkan murid-murid lain supaya sentiasa menghampirinya terutama semasa rehat dan di dalam kelas. Ini penting supaya dia sedar, dia tidak bersendirian dan ramai rakan-rakan di sekelilingnya. Libatkan kanak-kanak tersebut dalam perbualan seharian seperti bertanyakan aktivitinya pada hujung minggu, bertanyakan makanan kegemarannya atau hobi di masa lapangnya. Sentiasa memberikan pujian kepadanya. Kanak-kanak akan merasa bangga apabila dipuji walaupun perkara itu kecil dan menyedarkan dirinya dihargai. Disamping perkara-perkara di atas, elemen-elemen diri guru juga dapat membantu menyampaikan mesej kepada murid dengan lebih berkesan. Antara elemen yang penting adalah: Penampilan diri Ini merangkumi kedudukan kepala, posisi tubuh serta cara berpakaian. 94

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Penampilan luar menciptakan kesan murid kepada diri mereka. Pelanggan tertarik membeli barang-barang yang bungkusannya kelihatan menarik. Begitu juga dengan guru, dinilai oleh penampilan peribadinya. Muka Ia merangkumi kelembutan wajah serta mata iaitu lirikan renungan dan sebagainya, mulut sama ada tersenyum atau tidak. Guru yang digerakkan oleh semangat kelembutan dapat mengarahkan segala tenaganya kepada tindakan dan seterusnya keberkesanan pengajarannya. Suara Gaya bercakap terletak kepada suara. Suara mestilah jelas dan lantang. Ada guru yang terlampau cepat bercakap ataupun suaranya tidak kedengaran. Amat penting bagi guru meminta kerjasama murid-muridnya dengan memberitahu kalau-kalau suaranya tidak kedengaran atau percakapannya terlalu cepat. Suara yang jelas dapat menutup jurang komunikasi antara guru dan murid. Sentuhan Memegang tangan dan beberapa sentuhan lain antara guru dan murid sangat penting. Sentuhan yang sihat dapat meyakinkan murid kemesraan sudah wujud. Mereka merasa diri mereka disayangi, dihargai dan sebagainya. Interaksi yang berkesan adalah interaksi yang merapatkan hubungan antara ibu bapa dan guru sama ada bersifat verbal atau tidak. Walaubagaimanapun, interaksi yang berkesan ini kurang dipraktikkan oleh guru dan ibu bapa kerana sibuk dengan tugasan harian. Guru berperanan untuk menarik perhatian ibu bapa supaya dapat berinteraksi dengan lebih kerap agar segala permasalahan anak dapat dibincangkan. Ibu bapa mestilah dianggap sebagai rakan kongsi yang penting. Guru berperanan supaya penglibatan ibu bapa ini lebih berkesan lagi. Guru haruslah juga melatih diri menjadi pendengar yang baik, belajar mengenal pasti tanda-tanda sedih, marah dan kekecewaan serta bertindak dengan sepatutnya. Kita boleh mencadangkan supaya pihak PIBG menyediakan pusat sumber khas dengan menyediakan buku bacaan bergambar, kad dan alat permainan 95

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

serta memberi pelbagai kemudahan kepada kanak-kanak istimewa bagi menambah minat mereka datang ke sekolah. Taman permainan boleh juga diwujudkan bagi memberi peluang kepada mereka melatih kemahiran motor dan bersosialisasi. Kita boleh bergabung dengan ibu bapa lain untuk membawa sesuatu yang baru bagi kebaikan anak-anak kita. Seminar dan kursus boleh juga dianjurkan bagi meningkatkan ilmu dalam pendidikan untuk anak-anak istimewa. Atas misi menghapuskan jurang di antara pelajar-pelajar bermasalah pembelajaran dengan pelajar-pelajar berarus perdana, Kementerian Pelajaran telah menjalankan satu projek yang di namakan Projek Rintis ISD (Instrumen Senarai Semak Disleksia). Jabatan Pendidikan Khas menjalankan projek ini. Senario projek ini adalah untuk mengenalpasti murid yang tercicir kemahiran 3M (Mengeja, Membaca, Menulis). Dalam projek ini langkah pertama adalah murid ini di beri ujian saringan yang di pecahkan kepada dua bahagian. Bahagian A mengandungi data asas murid seperti jantina, keturunan, pencapaian akademik dan ciri-ciri lain. Manakala bahagian B menguji kebolehan mengeja, membaca dan menulis. Antara elemen-elemen yang di uji pula adalah elemen yang mengukur tahap penguasaan literasi murid, mengukur tahap keupayaan kognitif dan elemen yang di ambil kira, keseluruhan ciri spesifik disleksia. Penilaian di buat oleh guru Bahasa Malaysia yang sekurang-kurangnya 6 bulan mengajar tahun 1 sebelum ujian ISD. Langkah selepas penilaian murid adalah mengesan murid yang mengalami masalah literasi di sebabkan oleh masalah pengajaran dan pembelajaran dan bukan dari masalah sosial. Dalam projek rintis ini juga kelas untuk murid yang bermasalah pembelajaran di cadang kan kepada 2 iaitu sekolah inklusif ataupun interuensi khas disleksia. Kelas inklusif murid bermasalah pembelajaran akan dicampur bersama-sama pelajar normal tetapi akan di keluarkan daripada kelas mengikut untuk di beri intervensi khas. Selain itu ia tidak hanya berperanan untuk menyedarkan kepentingan hak pelajar pelajar bermasalah pembelajaran, unit ini juga berfungsi untuk meningkatkan pengetahuan ibu bapa dan masyarakat tentang kanak-kanak berkeperluan khas. Sebarang program yang di jalankan untuk pelajar berkeperluan khas ini akan di pantau dari semasa ke semasa. Melalui agensiagensi dari dalam dan luar negara unit ini berkerjasama bagi memberi bantuan 96

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

yang lebih efektif untuk pelajar pelajar berkeperluan khas ini. Bagi berlaku adil kepada pelajar-pelajar bermasalah pembelajaran unit ini menyediakan garisgaris panduan. Kesedaran terhadap pelajar-pelajar bermasalah pembelajaran telah lama timbul disamping akta-akta yang di wujudkan demi menjaga kesejahteraan pelajar kumpulan berkeperluan khas ini seperti Akta Pendidikan 1961. Di samping itu, melalui media massa, media elektronik dan media cetak isu kanakkanak berkeperluan khas ini telah giat di utarakan. Melalui pelbagai pertubuhan laman-laman web dan buku-buku kita boleh memperolehi maklumat yang pelbagai tentang kanak-kanak yang menghadapi simpton-simpton tersebut. Ini juga merupakan salah satu hasil tindakan untuk kesedaran dan kebertanggungjawabkan umumnya untuk golongan pelajar berkeperluan khas dan khususnya secara tidak langsung untuk pelajar bermasalah pembelajaran.

Beberapa pertubuhan dan persatuan masyarakat telah ditubuhkan dalam menyokong dan memberi bantuan kepada pelajar-pelajar bermasalah pembelajaran ini. Contohnya di New York sebuah pertubuhan yang di namakan Resources For Children With Special Needs atau dengan nama singkatan RCSN telah di tubuhkan. Ia bertanggungjawab menawarkan perkhidmatan dari segi sosial, kognitif dan fizikal kepada kanak-kanak berkeperluan khas. Badan pertubuhan ini memainkan peranan penting untuk menolong mana-mana kanakkanak berkeperluan khas untuk mengenalpasti dan menguasai potensi mereka. Ibu bapa yang mempunyai anak yang berkeperluan khas juga di beri bantuan dalam membina pengetahuan, kemahiran dan keyakinan untuk menguruskan anak-anak yang berkeperluan khas. Ibu bapa di bimbing untuk mendapatkan pendidikan yang sesuai untuk anak-anak mereka. Pertubuhan ini juga menawarkan aktiviti rekreasi selepas sekolah untuk kanak-kanak berkeperluan khas ini. Aktiviti ini di jalankan dengan objektif untuk menanamkan semangat ini bersaing dengan kanak-kanak berkeperluan khas yang lain. Dalam menunaikan rasa bertanggungjawab terhadap kanak-kanak berkeperluan khas ini di Malaysia satu kempen yang di namakan Kempen Pelan 97

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Pembangunan Pendidikan Khas Open Minds telah dilancarkan oleh Procter & Gamble 1999. Ianya bagi membantu lebih kurang 314,000 orang pelajar sekolah rendah yang mengalami disleksia. Di peringkat dunia, Persatuan Bangsa-bangsa Bersatu (PBB) telah mengisytiharkan 2 April pada setiap tahun sebagai Hari Autisme sedunia bermula pada tahun 2008. Jika di lihat di negara Brunei, pihak kerajaannya telah mewujudkan Pusat Perkembangan Kanak-kanak (CDC) yang mana berfungsi untuk menguruskan kanak-kanak autisme. CPC menyediakan penyelidikan, penilaian dan penyelarasan rawatan. Pusat ini juga menawarkan perkhidmatan khidmat nasihat profesional untuk ibu bapa, guru-guru dengan kerjasama UPK dan Kementerian Pelajaran. Program pendidikan inklusif merupakan Program Percantuman atau Integratedyang di amalkan sejak tahun 1962 lagi. Matlamat utama pendidikan inklusif ini ialah untuk mengsealirankan pelajar-pelajar berkeperluan khas dengan pelajar-pelajar normal di sekolah biasa. Prospek untuk melanjutkan pelajaran bagi murid-murid bermasalah pembelajaran yang berumur 14 tahun dan tamat di sekolah rendah Program Kanak-kanak Khas lebih luas kerana mereka boleh meneruskan pelajaran ke peringkat sekolah menengah dan matapelajaran pra vokasional dan dititik beratkan seperti yang di rujuk dalam surat KP (BS-PK) 8501/PPPKBP/Jld.JLD.IV/(4) bertarikh 3 Disember 1991 kepada semua Pengarah Pendidikan Negeri. Bagi memastikan murid-murid bermasalah pembelajaran seiring dengan murid normal Kementerian Pelajaran telah menubuhkan dan membuka sebilangan sekolah dengan program rintis disleksia. Sekolah-sekolah tersebut di buka setiap negeri seperti Sekolah Sultan Yusof Batu Gajah dan Sekolah Kepayang, Ipoh di Perak. Manakala Sekolah Fakeh Abd Samad di Kuantan, Pahang dan banyak lagi. Kementerian juga membuka peluang kepada murid-murid yang di dalam 98

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

kategori ini untuk menambah masa peperiksaan yang diduduki oleh mereka dari setengah jam hingga satu jam (bergantung kepada subjek). Untuk ini mereka boleh membuat permohonan dengan mengisi borang-borang BPKKK (Pindaan 2003-Borang Pendaftaran dan Cadangan Penempatan Kanak-kanak Keperluan Khas) berumur 0-18 tahun. Borang-borang ini boleh di peroleh daripada hospital kerajaan, unit pediatrik, Jabatan Kebajikan Masyarakat dan cawangan Persatuan Disleksia. Kesimpulan Guru dan ibu bapa mestilah menjadi penganjur dan pelopor kepada kanakkanak yang memerlukan pendidikan inklusif dengan lebih berkesan lagi. Walaubagaimanapun, segala usaha kearah ini tidak mungkin tercapai tanpa komitmen dari pihak-pihak lain. Kesedaran untuk mengambil tindakan seperti ini amatlah penting kerana ia akan memberi kesan dan implikasi yang berpanjangan ke atas perubahan sosial di masa hadapan. Ini kerana anak-anak istimewa hari ini adalah pemimpin masyarakat, guru, penulis, ahli politik, doktor dan sebagainya. Life is like a box of chocolate, you wouldnt know what you might get, until you open and eat them. Forrest Gump

MEMBUAT NOTA Dengan menggunakan peta minda atau pengurusan grafik, catat nota berkaitan aspek-aspek yang terdapat perbezaan inidividu REHAT

LATIHAN 1. Bincangkan mengapa perbezaan individu sangat penting dalam pendidikan. 2. Huraikan tujuan perbezaan individu diberi perhatian dalam proses pelaksanaan pendidikan

BUKU RUJUKAN

99

(PRA3109 KANAK-KANAK PRASEKOLAH BERKEPERLUAN KHAS)

Buss, D.M., & Greiling, H.(1999). Adaptive Individual Differences. Journal of Personality, 67, 209-243. Chamorro-Premuzic, T., & Furhnam, A. (2006). Intellectual competence and the intelligent personality: A third way in differential psychology. Review of General Psychology, 10, 251-267. Maltby, J. Day, L. & Macaskill, A. (2007). Personality, Individual Differences and Intelligence. London: Pearson Education. http://www.pearsoned.co.uk/ Bookshop/detail.asp?item=100000000090816 Patterson C (2008), Child Development, New York: McGraw-Hill Tanner JM (1978). Fetus into Man. Cambridge MA: Harvard University Press Tyler, L.E. (1965). The psychology of human differences. New York: Appleton Century Crofts. Waters E, Kondo-Ikemura K, Posada G and Richters J (1991), "Learning to Love: Mechanisms and Milestones", in Gunnar M and Sroufe L, Minnesota Symposia on Child psychology, 23, Self-Processes and Development, Hillsdale, NJ: Erlbaum, pp. 217255.

PERINGATAN : 1. Soalan dan Ikon mengikut bab perlu diperkemaskan. 2. Yang bertanda nerah perlu cari lebih bahan dan diperkemaskan lagi 3. Numbering setiap tajuk telah disusun mengikut performa. SELAMAT MAJU JAYA DAN BERTEMU KEMBALI.

100