Konsonan Letupan Bunyi letupan terhasil apabila alat sebutan dirapatkan pada manamana daerah sebutan.

Dalam hal ini, arus udara dari paru-paru yang melalui rongga mulut akan tersekat dan kemudiannya dilepaskan dengan serta-merta untuk menghasilkan bunyi letupan ( plosif ). Di bawah adalah contoh-contoh konsonan melayu asli dan konsonan pinjaman:a) Bunyi kosonan melayu asli  Terdapat 19 bunyi konsonan melayu asli, iaitu:[p]

Konsonan letupan dua bibir tidak bersuara

[b] Konsonan letupan dua bibir bersuara [t] Konsonan letupan gusi tidak bersuara [d] Konsonan letupan gusi bersuara [k] Konsonan letupan lelangit lembut tidak bersuara [g] Konsonan letupan lelangit lembut bersuara [ʔ] Hentian glotis [č] Konsonan letusan lelangit keras tidak bersuara [ǰ] Konsonan letusan lelangit keras bersuara [s] Konsonan geseran gusi tidak bersuara [r] Konsonan geseran gusi bersuara [h] Konsonan geseran glotis bersuara [l] Konsonan geseran sisian gusi bersuara [m] Konsonan sengau dua bibir bersuara [n] Konsonan sengau gusi bersuara [ŋ] Konsonan sengau lelangit lembut bersuara [ɲ] Konsonan sengau gusi lelangit keras bersuara [w] Separuh vokal dua bibir bersuara

[j] Separuh vokal lelangit keras bersuara b) Bunyi konsonan melayu pinjaman  Terdapat 8 bunyi konsonan melayu pinjaman. iaitu:[f] Konsonan geseran bibir gigi tidak bersuara [v] Konsonan geseran bibir gigi bersuara [θ] Konsonan geseran gigi tidak bersuara [ŏ] Konsonan geseran bersuara [z] Konsonan geseran gusi bersuara [š] Konsonan geseran gusi lelangit keras tidak bersuara [x] Konsonan geseran lelangit lembut tidak bersuara [γ] Konsonan geseran lelangit lembut bersuara Seterusnya adalah tentang rajah-rajah yang mengenai tentang bunyibunyi konsonan melayu asli:- Daerah Artikulasi Cara Penghasilan Letupan Letusan Geseran Getaran Sisian Sengauan Separuh Vokal Dua Bibir pb Gusi td s r l n Gusi Lelangit Lelangit Pita Lelangit Keras Lembut Suara Keras kg ʔ cj h m w ɲ ŋ y Rajah : Carta konsonan Melayu Asli .

Sekatan udara itu dilepaskan dengan serta-merta sambil menggetarkan pita suara. Letupan Gigi-Gusi Tak Bersuara [ t ] Hujung lidah ditemukan dan lelangit lembut dinaikkan rapat ke belakang rongga tekak. Udara dari paru-paru melalui rongga mulut dan dibiarkan di bahagian belakang pertemuan di antara hujung lidah dengan gigi- . Letupan Gigi-Gusi Bersuara [ d ] Hujung lidah ditemukan ke gigi-gusi dan lelangit lembut dinaikkan rapat ke rongga tekak. Udara dari paru-paru melalui rongga mulut dan dibiarkan tersekat di bahagian belakang rapatan dua bibir itu. Udara dari paru-paru melalui rongga mulut dan dibiarkan tersekat di bahagian belakang rapatan dua bibir itu. Letupan Dua Bibir Bersuara [ b ] Dua bibir ditemukan dan lelangit lembut dinaikkan rapat ke belakang rongga tekak. Sekatan udara itu dilepaskan dengan serta-merta tanpa menggetarkan pita suara. Letupan Dua Bibir Tak Bersuara [ p ] Dua bibir ditemukan dan lelangit lembut dinaikkan rapat ke belakang rongga tekak. Udara dari paru-paru melalui rongga mulut dan dibiarkan di bahagian belakang pertemuan di antara hujung lidah dengan gigigusi itu. Sekatan udara itu dilepaskan dengan serta-merta tanpa menggetarkan pita suara.Cara membunyikan konsonan melayu asli Huraian yang terdapat di bawah menjelaskan tentang peranan. keadaan dan kedudukan alat-alat artikulasi seperti: Bibir  Lidah  Anak tekak  Lelangit lembut  Pita suara Dalam membunyikan konsanan bahasa melayu asli.

Pita suara dirapatkan sepenuhnya. Belakang lidah dinaikkan ke lelangit lembut supaya udara dari paru-paru tersekat pada bahagian pertemuan belakang lidah dengan lelangit lembut. seperti contoh-contoh berikut. Udara yang disekat oleh rapatan pita suara tersebut tanpa menggetarkan pita suara. Sekatan udara dilepaskan dengan serta-merta tanpa manggetarkan pita suara. Letupan Lelangit Lembut Tak Bersuara [ k ] Lelangit lembut dinaikkan rapat ke belakang rongga tekak. a) Hentian glotis [ ʔ ] Cara membunyikannya:1. Arus udara yang dikeluarkan dari paruparu dibiarkan menyekat di belakang rapatan pita suara.gusi. 3. Penyekatan arus udara dari paru-paru ke rongga hidung telah dilakukuan dengan menaikkan lelangit lembut dan anak tekak ke belakang atau ke dinding rongga tekak. . 2. Belakang lidah dinaikkan ke lelangit lembut supaya udara dari paru-paru tersekat pada bahagian pertemuan belakang lidah dengan lelangit lembut. Sekatan udara dilepaskan dengan serta-merta sambil menggetarkan pita suara. Sekatan udara dilepaskan dengan serta-merta sambil menggetarkan pita suara. Letupan Lelangit Lembut [ g ] Lelangit lembut dinaikkan rapat ke belakang rongga tekak. 5. Dengan itulah terhasil bunyi hentian glotis [ ʔ ]. 4.

2. Sekatan udara dilepaskan secara perlahan-lahan tanpa menggetarkan pita suara. Udara dari paru-paru melalui rongga mulut dan dibiarkan tersekat di bahagian belakang pertemuan di antara depan lidah dan lelangit keras. Sempitan pada arus udara dilakukan dengan menaikkan hadapan lidah ke gusi. Letusan Lelangit Keras Bersuara [j ] Depan lidah ditemukan pada daerah lelangit keras dan lelangit lembut dinaikkan rapat ke belakang rongga tekak.Awal Tengah Akhir anak [ ʔanaʔ ] saat [ saʔat ] lemak [ ləmaʔ ] ikan [ ʔikan ] rakyat [ raʔyat ] budak [ budaʔ ] Contoh-contoh bunyi hentian glotis [ ʔ ] Konsonan Letusan Konsonan Letusan Lelangit Keras Tak Bersuara [č ] Depan lidah ditemukan pada daerah lelangit lembut dinaikkan rapat ke belakang rongga tekak. Penyekatan arus udara dari paru-paru ke rongga hidung dilakukan dengan menaikkan lelangit lembut dan anak . Sekatan udara dilepaskan secara perlahan-lahan sambil menggetarkan pita suara. Konsonan Geseran b) Konsonan geseran gusi tidak bersuara [ s ] Cara membunyikannya:1. Udara dari paru-paru melalui rongga mullut dan dibiarkan tersekat di bahagian belakang pertemuan di antara depan lidah dan lelangit keras.

Pita suara dirapatkan 4. Arus udara yang dikeluarkan dari paruparu melalui rongga . satu [ satu ]  Tengah Bunyi konsonan [ s ] I. 4. 3. 2. Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan Konsonan geseran gusi tidak bersuara adalah: Awal I. 3. Konsonan geseran gusi tidak bersuara [ s ] dihasilkan semasa udara keluar melalui sempitan depan lidah dan gusi Bunyi-bunyi yang dihasilkan ialah bunyi Konsonan geseran gusi tidak bersuara [ s ] . lemas [ ləmas ] c) Konsonan getaran gusi bersuara [ r ] Cara membunyikannya:1. Arus udara yang dikeluarkan dari paruparu melalui rongga mulut tanpa menggetarkan pita suara. Sekatan arus udara dari paru-paru ke rongga hidung dilakukan dengan menaikkan lelangit lembut dan anak tekak ke belakang rongga tekak. II. lasak [ lasaʔ ] pada perkataan. Hujung lidah dikenakan pada gusi. Pita suara direnggangkan.tekak ke belakang rongga tekak. lesu [ ləsu ]  Akhir I. 5. silap [ silap ] II. pedas [ pədas ] II.

Arus udara yang dikeluarkan dari paruparu ke rongga mulut dengan menggetarkan pita suara. rapat [ rapat ] II. rugi [ rugi ]  Tengah I. lebar [ lebar ] Bunyi konsonan [ r ] pada perkataan. hujung lidah dikenakan pada gusi. 5. tiram [ tiram ] II. Pita suara dirapatkan.tekak menggetarkan pita suara. seram [ səram ]  Akhir I. Arus udara dibiarkan keluar melalui tepi lidah sahaja. 4. 3. Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan Konsonan sisian gusi bersuara adalah:- . Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan Konsonan getaran gusi bersuara adalah: Awal I. Penyekatan arus udara yang dikeluarkan dari paru-paru ke rongga hidung dilakukan dengan menaikkan anak tekak dan lelangit lembut ke belakang rongga tekak. 5. Bunyi-bunyi yang dihasilkan ialah bunyi Konsonan getaran gusi bersuara [ r ] . Bunyi-bunyi yang dihasilkan ialah bunyi Konsonan sisian gusi bersuara [ l ] . sabar [ sabar ] II. Arus udara yang dikeluarkan melalui rongga mulut juga menggetarkan hujung lidah. 2. d) Konsonan sisian gusi bersuara [ l ] Cara membunyikannya:1.

lipat [ lipat ] Tengah I. e) Konsonan sengau dua bibir bersuara [ m ] Cara membunyikannya:1. teman [ təman ] pada perkataan. Arus udara dari paruparu masuk ke rongga mulut dan terus ke rongga hidung. Pita suara dirapatkan untuk membuat getaran. sekatan pada arus udara dilakukan dengan merapatkan bibir bawah dan bibir atas. Arus udara dilepaskan dengan perlahan-lahan. kelam [ kəlam ] Akhir I. tebal [ təbal ] II. murah [ murah ]  Tengah Bunyi konsonan [ m ] I. Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan Konsonan sengau dua bibir bersuara adalah: Awal I. 4. Arus udara diberi laluan dari paru-paru ke rongga hidung dengan menurunkkan lelangit lembut dan anak tekak. Bunyi-bunyi yang dihasilkan ialah bunyi Konsonan sengau dua bibir bersuara [ m ] . kekal [ kəkal ] Bunyi konsonan [ l ] pada perkataan. 5. tilam [ tilam ] II. 2.  Awal I. lagu [ lagu ] II. lumba [ lumba]  Akhir I. 3.  Bunyi konsonan [ l ] pada perkataan. badam [ badam ] . ketam [ kətam ] II. macam [ mačam ] II. II.

naga [ naga ] II.f) Konsonan sengau gusi bersuara [ n ] Cara membunyikannya:1. 2. Arus udara dari paruparu melalui rongga mulut terus ke rongga hidung. panah [ panah ] pada perkataan. Pita suara dirapatkan 4.  Akhir I. laman [ laman ] II. tanah [ tanah ] Bunyi konsonan [ n ] II. Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan Konsonan sengau gusi bersuara adalah: Awal I. nilam [ nilam ]  Tengah I. Sekatan arus udara dilakukan dengan menaikkan hujung lidah pada gusi atau gigi gusi. 3. taman [ taman ] . Arus udara dilepaskan secara perlahan-lahan. 5. Arus udara diberikan laluan dari paru-paru ke rongga hidung dengan menurunkkan lelangit lembut dan anak tekak. Bunyi-bunyi yang dihasilkan ialah bunyi Konsonan sengau gusi bersuara [ n ] .

Pita suara dirapatkan dan digetarkan. rangkap [ raŋkap ]  Akhir I. bingka [ biŋka] pada perkataan. 3. II. Arus udara yang disekat di belakang lidah dan lelangit lembut dilepaskan secara perlahan-lahan. Sekatan udara dilakukan dengan merapatkan belakang lidah ke lelangit lembut. 4.g) Konsonan sengau lelangit lembut bersuara [ ŋ ] Cara membunyikannya:1. tulang [ tulaŋ ] . Arus udara yang dikeluarkan dari paruparu melalui rongga mulut dan terus ke rongga hidung. ngilu [ ŋilu] II. 2. Bunyi-bunyi yang dihasilkan ialah bunyi Konsonan sengau lelangit lembut bersuara [ ŋ ] . lalang [ lalaŋ ] II. ngeri [ ŋəri ]  Tengah Bunyi konsonan [ ŋ ] I. Arus udara diberikan laluan yang keluar dari paru-paru masuk ke rongga hidung dengan menurunkkan lelangit lembut dan anak tekak. 5. Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan Konsonan sengau lelangit lembut bersuara adalah: Awal I.

5. Arus udara diberikan laluan dari paru-paru ke rongga hidung dengan menurunkkan lelangit lembut dan anak tekak. nyaris [ ɲaris ] II. 2. banyak [ baɲaʔ ] pada perkataan. Udara yang disekat di bahagian depan lidah dan lelangit keras dilepaskan secara perlahan-lahan. Pita suara dirapatkan dan digetarkan.h) Konsonan sengau gusi lelangit keras bersuara [ ɲ ] Cara membunyikannya:1. Arus udara dari paruparu melalui rongga mulut dan terus ke rongga hidung. – . Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan Konsonan sengau lelangit keras bersuara adalah: Awal I. nyala [ ɲala ]  Tengah Bunyi konsonan [ ɲ ] I. Bunyi-bunyi yang dihasilkan ialah bunyi Konsonan sengau lelangit keras bersuara [ ɲ ] . II. 3. 4. senyap [ səɲap ]  Akhir I. Sekatan arus udara dilakukan dengan menaikkan depan lidah ke lelangit keras.

II. lawan [ lawan ]  Akhir I. wajar [ waǰar ]  Tengah Bunyi konsonan [ w ] I.i) Separuh vokal dua bibir bersuara [ w ] Cara membunyikannya:1. Pita suara digetarkan dan lidah bergerak dangan pantas ke kedudukan untuk membunyikan vokal tengah [ ə ]. Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan Separuh vokal dua bibir bersuara adalah: Awal I. kawan [ kawan ] pada perkataan. Arus udara disekat dari paru-paru ke rongga hidung dengan menaikkan lelangit lembut ke belakang rongga tekak. 3. 2. Belakang lidah dinaikkan ke lelangit lembut. 5. waris [ waris ] II. 4. Udara dari paru-paru keluar ke rongga mulut. Bunyi-bunyi yang dihasilkan ialah bunyi Separuh vokal dua bibir bersuara [ w ] . Bibir dibundarkan. Takraw [ taʔraw ] .

j) Separuh vokal lelangit keras bersuara [ j ] Cara membunyikannya:1. 5. Arus udara dari paruparu ke rongga hidung disekat dengan menaikkan lelangit lembut ke belakang rongga tekak. payah [ pajah ]  Akhir I. 4. perkataan . Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan Separuh vokal lelangit keras bersuara adalah: Awal I. Dengan itu. Bibir dihamparkan. Dengan inilah terhasilnya bunyi separuh vokal lelangit keras bersuara [ j ]. 3. Depan lidah diangkat tinggi ke arah gusi. yuran [ juran ]  Tengah Bunyi konsonan [ w ] I. 2. Bunyi-bunyi yang dihasilkan ialah bunyi Separuh vokal lelangit keras bersuara [ w ] . yakin [ jakin ] II. Pita suara digetarkan sambil lidah bergerak pantas ke kedudukan untuk membunyikan vokal [ ə ]. – DIFTONG Asal perkataan diftong iaitu phtong adalah berasal daripada bahasa Yunani yang dimaksudkan sebagai suara atau disuarakan. II. tayang [ tajaŋ ] pada perkataan.

landai lampau. pukau amboi. boikot. (oi): sampai. surau. Satu vokal mengeluncur dari satu vokal kepada vokal yang lain. a. adoi. Terdapat 3 jenis diftong. garau. gulai. Diftong [ai] Bermula dengan vokal depan luas lalu digeluncurkan ke arah vokal . silau. sungai. Fonem diftong dalam bahasa melayu adalah seperti jadual di bawah:- Jenis Diftong / ai / / au / / oi / Kedudukan Diftong Awal Tengah Akhir / asikrim / / ghairah / / pandai / / aising / / khairat / / kəldai / / aurat / / auto / /daulat / / tauliah / / boikot / / kalau / / pakau / / amboi / / kaloi / Jadual fonem diftong bahasa melayu Gabungan bunyi vokal dinamakan diftong. cuai. (au): c.dipthong dihasilkan. Diftong terbentuk apabila berlaku pengeluncuran bunyi-bunyi vokal. ia bermaksud dua vokal atau dua bunyi yang hanya menduduki satu suku kata. (ai): b. dodoi. sepoi. salai.

Keadaan bibir terhampar. lidah secara cepat digeluncurkan ke arah cara membunyikan vokal [ i ] ( gabungan dua vokal ini disebut secara berterusan. Cara membunyikan diftong Huraian di bawah menjelaskan peranan. Diftong [oi] Bermula dengan vokal belakang separuh sempit lalu digeluncurkan ke arah vokal depan sempit. lelangit lembut dan pita suara dalam membunyikan diftong bahasa melayu.) 5. a) Diftong [ ai ] Cara membunyikannya:1. 2. Keadan bibir dari bundar menjadi terhampar. dan kedudukan alat-alat artikulasi serti bibir. Rongga hidung ditutupkan suapaya udara tidak dapat keluar melalui rongga hidung. 4. Depan lidah berada dalam kedudukan sama seperti membunyikan vokal [ a ]. rongga hidung ditutupkan dengan menaikkan anak tekak dan lelangit lembut.depan sempit. 3. keadaan. Hujung lidah terkena gigi bawah. . Keadaan bibir agak terhampar. Keadaan bibir bundar. lidah. Selepas membunyikan vokal [ a ]. anak tekak. Diftong [au] Bermula dengan vokal depan luas dan digeluncurkan ke arah vokal belakang sempit. tidak ada hentain sebentar.

Arus udara disekat oleh rongga hidung supaya arus udara tersebut . Dengan itu. Keadaan bibir daripada hampar ke bundar. tidak ada hentain sebentar. pandai II. ( gabungan dua vokal ini disebut secara berterusan. 2.6. Hujung gigi kena gigi bawah 3.) 5. hairan pada perkataan. Aidilfitri  Tengah Bunyi Diftong [ ai ] I. lidah melengkung ke arah lelangit keras. haiwan  Akhir I. lidah dapat digeluncurkan secara cepat ke arah cara membunyikan vokal [ u ]. 4. Bunyi yang dihasilkan ialah Diftong [ ai ] . Arus udara yang dikeluarkan dari paruparu keluar melalui rongga mulut. Depan lidah berada dalam kedudukan seperti membunyikkan vokal [ a ]. Pita suara digetarkan. 7.Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan oleh Diftong [ ai ] adalah seperti yang berikut: Awal I. Selepas membunyikan vokal [ a ]. tupai b) Diftong [ au ] Cara membunyikannya:1. II. aising II.

redah sikit daripada cara membunyikan vokal [ i ]. Rongga hidung ditutupkan dengan menaikkan anak tekak dan lelangit lembut. 2. 3. aurat II. tauliah pada perkataan.  Akhir I. Selepas membunyikan vokal [ a ]. 6. Pita suara digetarkan. lidah dinaikkan ke arah lelangit keras. Keadaan bibir daripada hampar ke bundar. pulau c) Diftong [ oi ] Cara membunyikannya:1. Dengan itu.tidak keluar melalui rongga hidung.Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan oleh Diftong [ au ] adalah seperti yang berikut: Awal I. Udara dari paru-paru keluar melalui rongga mulut 7. audit  Tengah I. pisau II. lidah dapat . Depan lidah berada dalam kedudukan yang sama seperti membunyikan vokal [ a ]. taufan Bunyi Diftong [ ai ] II. Bunyi yang dihasilkan ialah Diftong [ au ] .

panjang manakala vokal kedua lebih daripada tekanan vokal pertama. Pita suara digetarkan. Tengah I.digeluncurkan secara cepat ke arah cara membunyikan vokal [ i ]. ( gabungan dua vokal ini disebut secara berterusan. Udara dikeluar dari paru-paru keluar melalui mulut. sepoi Bunyi Diftong [ ai ] pada perkataan. 6. Arus udara disekat oleh rongga hidung supaya arus udara tidak dapat keluar melalui rongga hidung. boikot Akhir I. tidak ada hentain sebentar. iaitu:a) Diftong naik  Diftong yang bunyi vokal keduanya disebut lebih kuat. Cara menyekat rongga hidung adalah menaikkan anak tekak dan lelangit lembut. Jenis-jenis diftong Diftong dibahagikan kepada dua jenis. amboi II.) 4. . 5. Bunyi yang dihasilkan ialah Diftong [ oi ].Contoh-contoh perkataan yang dihasilkan oleh Diftong [ oi ] adalah seperti yang berikut:   Awal I.

panjang dan lebih tekananya daripada vokal kedua.  .Jenis diftong ini kebanyakan terdapat dalam perkataan bahasa inggeris. b) Diftong turun  Bunyi vokal pertamanya disebut lebih nyaring.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful